II SA/Wa 853/22

PostanowienieWSA w Warszawie2022-07-29

Skład orzekający: Joanna Kruszewska-Grońska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy orzeczenie komisji lekarskiej ustalające stopień inwalidztwa i jego związek ze służbą, wydane dla byłego funkcjonariusza, podlega kognicji sądu administracyjnego?
Ratio decidendi
Orzeczenia komisji lekarskich ustalające stopień inwalidztwa i jego związek ze służbą, wydawane dla byłych funkcjonariuszy na potrzeby świadczeń emerytalno-rentowych lub odszkodowawczych, nie podlegają zaskarżeniu do sądu administracyjnego, ponieważ sprawy te nie należą do jego właściwości. Kontroli sądowej podlegają jedynie orzeczenia komisji lekarskich dotyczące zdolności do służby.
Stan faktyczny
Skarżący, K. N., były funkcjonariusz Policji, został skierowany na badanie lekarskie w celu ustalenia stopnia inwalidztwa i jego związku ze służbą. Po orzeczeniach Rejonowej Komisji Lekarskiej i Centralnej Komisji Lekarskiej, skarżący złożył skargę do WSA w Warszawie na orzeczenie CKL. Sąd wezwał skarżącego do uzupełnienia braków formalnych skargi (nr PESEL), czego skarżący nie uczynił. Sąd postanowił odrzucić skargę z dwóch powodów: niedopuszczalności (brak kognicji sądu administracyjnego) oraz nieuzupełnienia braków formalnych.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Kruszewska-Grońska po rozpoznaniu w dniu 29 lipca 2022 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. N. na orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej podległej ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych z dnia [...] kwietnia 2022 r. nr [...] w przedmiocie związku schorzeń ze służbą p o s t a n a w i a: odrzucić skargę W dniu [...] grudnia 2021 r. Dyrektor Zakładu Emerytalno-Rentowego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji skierował K. N. (dalej: "skarżący") na badanie lekarskie celem uznania funkcjonariusza, funkcjonariusza zwolnionego ze służby za inwalidę lub uznania go za niezdolnego do samodzielnej egzystencji, jak również ustalenia związku albo braku związku inwalidztwa ze służbą. Orzeczeniem z [...] lutego 2022 r. nr [...] [...] Rejonowa Komisja Lekarska podległa ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych w [...] (dalej: "[...]RKL", "organ pierwszej instancji") uznała, że skarżący - zwolniony ze służby 31 stycznia 1998 r. - jest całkowicie niezdolny do służby w Policji oraz niezdolny do pracy zarobkowej, co kwalifikuje go do pierwszej grupy inwalidów, jednakże nie powoduje konieczności stałej opieki drugiej osoby przy wykonywaniu czynności życiowych. ŚRKL wskazała, iż inwalidztwo pozostaje w związku ze służbą w Policji z uwagi na prawomocne orzeczenie Wojewódzkiej Komisji Lekarskiej Ministerstwa Spraw Wewnętrznych w [...] z [...] stycznia 2008 r. nr [...]. Po rozpoznaniu odwołania skarżącego od ww. rozstrzygnięcia [...]RKL, Centralna Komisja Lekarska podległa ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych (dalej: "CKL", "organ drugiej instancji") orzeczeniem z [...] kwietnia 2022 r. nr [...], w oparciu o art. 47 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 28 listopada 2014 r. o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych (Dz. U. z 2020 r., poz. 398 ze zm.; dalej: "u.k.l."), uchyliła w całości zaskarżone orzeczenie, wydając w jego miejsce orzeczenie własne. W orzeczeniu tym CKL stwierdziła, że doszło do pogorszenia stanu zdrowia skarżącego i aktualnie jest on całkowicie niezdolny do pracy, niezdolny do samodzielnej egzystencji, przez co zaliczono go do pierwszej grupy inwalidzkiej, a także uznała, iż inwalidztwo pozostaje w związku ze służbą, ponieważ jedno ze schorzeń powodujące je pozostaje w związku ze służbą. Organ drugiej instancji orzekł ponadto, że skarżący wymaga stałej opieki drugiej osoby przy wykonywaniu podstawowych czynności życiowych. Powyższe rozstrzygnięcie CKL skarżący uczynił przedmiotem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wnosząc o jego uchylenie. W odpowiedzi na skargę CKL wniosła o odrzucenie skargi, akcentując, że przedmiot zaskarżenia nie należy do właściwości sądu administracyjnego. W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, pismem Sądu z 9 czerwca 2022 r., skarżący został wezwany do uzupełnienia braków formalnych skargi poprzez nadesłanie nr PESEL - w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi. Powyższe wezwanie Sądu, prawidłowo powtórnie awizowane, zostało uznane za doręczone w dniu 27 czerwca 2022 r. w trybie art. 73 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm.; dalej: "p.p.s.a."). Zatem termin do usunięcia braków formalnych skargi upływał 4 lipca 2022 r. Dotychczas skarżący nie nadesłał nr PESEL. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu z dwóch przyczyn: po pierwsze - jest niedopuszczalna, ponieważ zaskarżone orzeczenie nie podlega kognicji sądu administracyjnego, a po wtóre - skarżący (pomimo wezwania Sądu) nie uzupełnił braku formalnego skargi poprzez wskazanie nr PESEL. Pierwsza z ww. przyczyn odrzucenia skargi została określona w art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. (sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego), a druga – w art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. (sąd odrzuca skargę, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi). Według art. 58 § 3 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę postanowieniem. Odrzucenie skargi może nastąpić na posiedzeniu niejawnym. W kwestii niedopuszczalności skargi z powodu braku kognicji sądu administracyjnego, należy podkreślić, że sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, która obejmuje orzekanie w sprawach skarg na akty, czynności, bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania określone w art. 3 § 2 i 2a p.p.s.a. Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie jest orzeczenie CKL wydane w zakresie uznania funkcjonariusza zwolnionego ze służby w Policji 31 stycznia 1998 r. - emeryta Policji za inwalidę lub uznania go za niezdolnego do samodzielnej egzystencji, jak również ustalenia związku albo braku związku inwalidztwa ze służbą. Stosownie do treści art. 26 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2021 r., poz. 1882 ze zm.), zdolność fizyczną i psychiczną do służby ustalają komisje lekarskie podległe ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych. Na podstawie przepisów u.k.l. komisje lekarskie podległe ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych orzekają o zdolności kandydatów i funkcjonariuszy do służby, a także w sprawach (m.in.) ustalenia związku schorzeń ze szczególnymi właściwościami lub warunkami służby dla celów ustalenia wysokości wynagrodzenia przysługującego funkcjonariuszowi za okres zwolnienia od zajęć służbowych z powodu choroby (art. 1 ust. 1 pkt 2a u.k.l.) oraz uznania funkcjonariuszy, funkcjonariuszy zwolnionych ze służby za inwalidów lub uznania ich za niezdolnych do samodzielnej egzystencji, jak również ustalenia związku albo braku związku inwalidztwa ze służbą (art. 1 ust. 1 pkt 8 u.k.l.). Z ugruntowanego stanowiska sądów administracyjnych wynika, że orzeczenia komisji lekarskich dzielą się na dwie podstawowe grupy. W pierwszej grupie znajdują się orzeczenia dotyczące zaliczenia danej osoby do określonej kategorii zdolności do służby. Orzeczenia te są wiążące dla organu w kwestii powołania określonej osoby do służby lub zwolnienia ze służby. Podlegają one zaskarżeniu do sądów administracyjnych na mocy art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a. Druga grupa obejmuje orzeczenia ustalające schorzenia danej osoby, ich związek ze służbą i stopień inwalidztwa m.in. dla celów emerytalno-rentowych. Orzeczenia takie wydawane są w oparciu o odrębne przepisy, w tym: - rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 11 października 2018 r. w sprawie wykazu chorób i ułomności, wraz z kategoriami zdolności do służby w Policji, Straży Granicznej, Straży Marszałkowskiej, Państwowej Straży Pożarnej oraz Służbie Ochrony Państwa (Dz. U. z 2018 r., poz. 2035 ze zm.); - rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 23 maja 2019 r. w sprawie wykazu schorzeń i chorób pozostających w związku ze służbą w Policji, Straży Granicznej, Straży Marszałkowskiej, Służbie Ochrony Państwa i Państwowej Straży Pożarnej (Dz. U. z 2019 r., poz. 1046 ze zm.). Tego rodzaju orzeczenia podlegają kontroli przez sądy powszechne w ramach odwołań od decyzji wydawanych w innych postępowaniach przez organy właściwe w sprawach odszkodowawczych lub emerytalno-rentowych. Przedmiotowe orzeczenia mają jedynie charakter wstępny i stanowią jedną z przesłanek zmierzających do ustalenia prawa do określonych świadczeń, ich zakresu i wysokości. W konsekwencji nie podlegają one zaskarżeniu do sądu administracyjnego, gdyż sprawy orzekania o inwalidztwie i związku schorzeń ze służbą nie należą do jego właściwości (vide wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego; dalej: "NSA": z 30 kwietnia 2010 r., sygn. akt I OSK 93/10; z 29 maja 2008 r., sygn. akt II OSK 667/08; uchwała NSA z 19 stycznia 1998 r., sygn. akt OPS 8/97; postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: z 19 maja 2017 r., sygn. akt II SA/Wa 108/17 oraz z 21 września 2017 r., sygn. akt II SA/Wa 1116/17 - orzeczenia sądów administracyjnych są publikowane w internetowej bazie orzeczeń na stronie NSA: orzeczenia.nsa.gov.pl). Zaskarżone w niniejszej sprawie orzeczenie zapadło w wyniku (wydanego [...] grudnia 2021 r. przez Dyrektora Zakładu Emerytalno-Rentowego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji) skierowania skarżącego jako funkcjonariusza zwolnionego 31 stycznia 1998 r. ze służby w Policji na badanie kontrolne do [...]RKL w celu uznania go za inwalidę lub za niezdolnego do samodzielnej egzystencji, jak również ustalenia związku albo braku związku inwalidztwa ze służbą, a także ustalenia związku schorzeń ze szczególnymi właściwościami lub warunkami służby. Zatem celem ww. badania było ustalenie ewentualnego stopnia inwalidztwa i jego związku ze służbą, w tym ze szczególnymi właściwościami lub warunkami służby w odniesieniu do skarżącego jako byłego funkcjonariusza Policji (emeryta Policji), który zakończył służbę w tej formacji 31 stycznia 1998 r. Wobec zwolnienia skarżącego ze służby, przedmiotem rozstrzygnięć orzekających w sprawie komisji lekarskich (wyznaczonym zakresem skierowania na badanie) było ewentualne inwalidztwo oraz ustalenie związku schorzeń ze szczególnymi właściwościami lub warunkami służby, a nie zdolność do służby kandydata czy funkcjonariusza do pełnienia służby na zajmowanym stanowisku. Tak więc zaskarżone orzeczenie CKL nie może być przedmiotem skargi do sądu administracyjnego. Natomiast może ono zostać poddane kontroli przez sąd powszechny w ramach odwołania od decyzji wydanej w sprawie z zakresu ubezpieczeń społecznych (emerytalno-rentowej lub odszkodowawczej). Drugą podstawą odrzucenia skargi jest nieusunięcie przez skarżącego jej braku formalnego w postaci nr PESEL. Zgodnie z art. 57 § 1 p.p.s.a. skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym. Natomiast w myśl art. 46 § 2 pkt 1 lit. b p.p.s.a. pismo strony, które jest pierwszym pismem w sprawie, powinno zawierać nr PESEL strony wnoszącej pismo, będącej osobą fizyczną, jeżeli jest ona obowiązana do jego posiadania albo posiada go, nie mając takiego obowiązku. W niniejszej sprawie – jak już wyżej wskazano – termin do uzupełnienia tego braku formalnego skargi bezskutecznie upłynął 4 lipca 2022 r. Uwzględniając powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i pkt 3 oraz § 3 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło