II SA/Wa 886/19
WyrokWSA w Warszawie2019-11-28
Skład orzekający: Danuta Kania, Ewa Radziszewska-Krupa, Andrzej Wieczorek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej stwierdzające niezdolność do zawodowej służby wojskowej z powodu przewlekłego schorzenia, oparte na wynikach testów skórnych i badaniu IgE, mimo braku objawów klinicznych, jest zgodne z prawem?Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie jest władny do rozważania kwestii medycznych, w tym prawidłowości diagnozy postawionej przez wojskową komisję lekarską. Kontrola sądowoadministracyjna orzeczeń wojskowych komisji lekarskich ma charakter ograniczony i sprowadza się do badania prawidłowości postępowania pod względem formalnym oraz zgodności z przepisami prawa materialnego i proceduralnego. Orzeczenie CWKL, które utrzymało w mocy orzeczenie RWKL, było zgodne z prawem, ponieważ uwzględniało wyniki badań, dokumentację medyczną oraz specyfikę służby wojskowej, nawet przy braku objawów klinicznych.Stan faktyczny
Skarżący M. K. został skierowany na badanie w celu ustalenia zdolności do zawodowej służby wojskowej. Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska (RWKL) orzekła o jego niezdolności do służby z powodu przewlekłego schorzenia, opierając się na testach skórnych i badaniu IgE. Centralna Wojskowa Komisja Lekarska (CWKL) utrzymała to orzeczenie w mocy. Skarżący zaskarżył orzeczenie CWKL, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym nieprawidłowe rozpatrzenie materiału dowodowego i pominięcie wyników badań wskazujących na brak schorzenia lub jego łagodniejszą formę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Kania (spr.), Sędzia WSA Ewa Radziszewska-Krupa, Sędzia WSA Andrzej Wieczorek, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 28 listopada 2019 r. sprawy ze skargi M. K. na orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...] z dnia [...] lutego 2019 r. nr [...] w przedmiocie zdolności do pełnienia zawodowej służby wojskowej oddala skargę
Przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie jest skarga M. K. na orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej nr [...] z dnia [...] lutego 2019 r. w przedmiocie zdolności do pełnienia zawodowej służby wojskowej.
Skarga została złożona w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy:
Pismem z dnia [...] grudnia 2018 r. Wojskowy Komendant Uzupełnień w [...] (dalej: "WKU") skierował [...] M. K. (dalej: "orzekany", "skarżący") na badanie przez wojskową komisję lekarską w celu ustalenia aktualnej zdolności do zawodowej służby wojskowej.
Orzeczeniem nr [...] z dnia [...] stycznia 2019 r. Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska [...] (dalej: "RWKL", Komisja I instancji), działając na podstawie art. 5 ust. 1, 6 i 7 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2018 r., poz. 173), dalej: "ustawa o służbie wojskowej (...), § 11, § 16 pkt 1 i 2 i § 19 pkt 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 3 czerwca 2015 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. poz. 761 ze zm.), dalej: rozporządzenie MON z dnia 3 czerwca 2015 r., oraz § 5 i 7 pkt 2 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 24 sierpnia 2012 r. w sprawie wojskowych komisji lekarskich oraz określenia ich siedzib, zasięgu działania i właściwości (Dz. U. poz. 1013 ze zm.), dalej: "rozporządzenie MON z dnia 24 sierpnia 2012 r., orzekła, że M.K. jest niezdolny do zawodowej służby wojskowej - kategoria N.
W pkt 8 ww. orzeczenia RWKL rozpoznała u skarżącego: 1) przewlekły [...] - § 30 pkt 1; 2) [...] nieupośledzającą sprawności ustroju - § 34 pkt 1,
3) [...] nieupośledzające drożności [...] - § 26 pkt 3.
Uzasadniając podjęte orzeczenie RWKL wskazała, iż stwierdzone rozpoznanie (pkt 1) powoduje niezdolność do pełnienia zawodowej służby wojskowej, na podstawie załącznika nr 1 rozporządzenia MON z dnia 3 czerwca 2015 r., w grupie badanych I obejmującej osoby ubiegające się o przyjęcie do zawodowej służby wojskowej. Schorzenie wymienione w pkt 1 rozpoznania, mieszczące się w zakresie pojęciowym § 30 pkt 1 zgodnie z załącznikiem nr 1 do ww. rozporządzenia (grupa I - kolumna 4 załącznika), czyni skarżącego niezdolnym do zawodowej służby wojskowej.
W odwołaniu złożonym od ww. orzeczenia skarżący wskazał, iż nie zgadza się z orzeczeniem RWKL stwierdzającym u niego chorobę przewlekłą. Podniósł, że nie są mu znane przesłanki ustalenia takiego rozpoznania w sytuacji, gdy nie zgłaszał żadnych dolegliwości chorobowych, nie stosuje żadnych leków i nie pozostaje pod opieką żadnego lekarza specjalisty. Wskazał, iż rozpoznanie oparto prawdopodobnie na podstawie dodatniego wyniku testów skórnych. Nie wie jednak, "jaki ma związek dodatni wynik testów na [...], które nie wywołują u niego żadnych objawów chorobowych z rozpoznaniem choroby przewlekłej". Wskazał, iż wynik badania całkowitego IgE był w granicach normy.
Jednocześnie skarżący podniósł, że dodatnie wyniki testów skórnych stwierdzono u niego już w dzieciństwie, bowiem miał objawy [...] i był leczony u lekarza [...]. W wyniku zastosowania immunoterapii, wizyty w Poradni Specjalistycznej zakończył w 2009 r. Wszelkie kolejne badania lekarskie potwierdzały, że jest zdrowy. Wskazał, iż nie choruje, aktywnie uprawia sport (jest zawodnikiem [...]), nie stosuje żadnych leków i czuje się w pełni zdrowy.
Podał również, iż po wydaniu orzeczenia przez RWKL zgłosił się do specjalisty [...], który po przeprowadzeniu badania oraz wykonaniu badań dodatkowych nie stwierdził u niego żadnych objawów choroby przewlekłej. Wyjaśnił przy tym, że dodatnie testy punktowe można mieć przez całe życie, jednak w przypadku braku objawów klinicznych nie mają one żadnego znaczenia i nie mogą być przedmiotem rozpoznania jakiejkolwiek choroby.
Wskazanym na wstępie orzeczeniem [...] z dnia [...] lutego 2019 r. Centralna Wojskowa Komisja Lekarska (dalej: "CWKL", Komisja II instancji"), działając na podstawie § 3 oraz § 11 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia MON z dnia 24 sierpnia 2012 r. oraz § 7 pkt 1 i § 23 pkt 1, 2 i 3 rozporządzenia MON z dnia 3 czerwca 2015 r., utrzymała w mocy zaskarżone orzeczenie.
W uzasadnieniu CWKL wskazała, iż w toku postępowania orzeczniczego RWKL uwzględniła przeprowadzone konsultacje specjalistyczne i badania diagnostyczne, w tym: konsultację lekarza specjalisty [...] wraz z wynikami wykonanych testów skórnych (testy dodatnie, szczególnie na roztocza kurzu domowego) oraz badanie IgE (62,3 IU/ml). Przy redagowaniu zaskarżonego orzeczenia RWKL posiłkowała się również wynikiem badania IgE z dnia [...] lipca 2015r. (wynik 171,80 IU/ml).
W ocenie CWKL, RWKL prawidłowo - w oparciu o wykonane badanie testów skórnych (badanie potwierdziło [...] na roztocza kurzu domowego, IgE 62,3 z dnia 3 stycznia 2019 r.), konsultację [...] z dnia [...] stycznia 2019 r., jak również w oparciu o wynik badania IgE z dnia [...] lipca 2016 r. (171,80 IU/ml) oraz dokumentację przedłożoną przez samego orzekanego o wizytach i opiece w Poradni [...] z powodu [...], wykonanych testach (wynik dodatni na [...]) i wdrożonej immunoterapii w 11-stym roku życia w 2003 r., zakończonej w 2006 r. - rozpoznała u skarżącego przewlekły [...].
Zdaniem CWKL nieuzasadnione są zarzuty odwołania, iż na podstawie zgromadzonej dokumentacji, w tym wykonanych testów punktowych, nie można stwierdzić choroby przewlekłej i bez objawów klinicznych badanie to nie ma żadnego znaczenia. Odnosząc się do tej kwestii CWKL wskazała, że dodatnie testy na [...] zostały stwierdzone u orzekanego w dniu [...] lipca 2019 r. w ramach postępowania orzeczniczego w RWKL i kilka lat wcześniej w dniu [...] kwietnia 2006 r. przez konsultującego specjalistę [...] dr. n. med. T. S. Ponadto wykonane dwukrotnie badanie IgE w dniu [...] stycznia 2019 r. oraz w dniu [...] stycznia 2016 r. (odpowiednio wynik: 62,3 IU/ml i 171 IU/ml) potwierdzają [...] mimo braku objawów klinicznych i odchyleń w badaniu fizykalnym.
W ocenie CWKL, RWKL miała pełne podstawy do rozpoznania schorzenia wymienionego w orzeczeniu. Ponadto RWKL prawidłowo zastosowała przywołane wyżej przepisy rozporządzenia MON z dnia 3 czerwca 2015 r. oraz uznała, że stwierdzone na podstawie wykonanych badań rozpoznanie w pkt 1 powoduje niezdolność do pełnienia zawodowej służby wojskowej na podstawie wykazu stanowiącego załącznik nr 1 do ww. rozporządzenia. RWKL kierowała się zarówno specyfiką, jak i warunkami służby wojskowej, która odbywa się w różnych warunkach terenowych oraz atmosferycznych, wymaga często dużego wysiłku fizycznego, wytrwałości, co w przypadku stwierdzonego u orzekanego schorzenia może wyzwolić ponowne objawy duszności oraz objawy ze strony układu oddechowego i krążenia, a tym samym ograniczyć sprawne wykonywanie zadań służbowych.
W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na ww. orzeczenie CWKL z dnia [...] lutego 2019 r. M. K., reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, wniósł o: uchylenie zaskarżonego orzeczenia; zobowiązanie CWKL do wydania orzeczenia uchylającego orzeczenie Komisji I instancji w zakresie, w jakim dotyczy ono rozpoznania u skarżącego [...] i zakwalifikowania go do kategorii N i jego zmianę poprzez wykreślenie rozpoznania z pkt 8 ppkt 1 orzeczenia i zakwalifikowanie skarżącego do kategorii Z; rozpoznanie niniejszej sprawy w trybie uproszczonym; zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.
Wydanemu orzeczeniu skarżący zarzucił naruszenie:
1) przepisów postępowania, tj. art. 7 w związku z art. 77 § 1 i art. 107 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm.), dalej: "k.p.a.", poprzez nieprawidłowe rozpatrzenie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, a także, jeśli istniały wątpliwości co do płynących z niego wniosków, bezpodstawne zaniechanie podjęcia dodatkowych czynności niezbędnych do wyjaśnienia stanu faktycznego, przy jednoczesnym braku prawidłowego uzasadnienia dokonanych ustaleń w zakresie rozpoznania choroby i przyczyn jego utrzymania, polegające na oparciu rozstrzygnięcia i stwierdzeniu u skarżącego przewlekłego [...] de facto na trzech badaniach (tj. badaniach immunochemicznych z dnia [...] stycznia 2019 r. i z dnia [...] lipca 2016 r. oraz testach skórnych z dnia [...] stycznia 2019 r.), podczas gdy z pozostałych elementów materiału dowodowego (w szczególności wyników badań immunochemicznych z dnia [...] października 2015 r. oraz wyników badań spirometrycznych i rynomanometrycznych) nie wynika, aby skarżący cierpiał na to schorzenie;
2) prawa materialnego, tj. art. 5 ust. 7 ustawy o służbie wojskowej w związku z § 11 i 15 rozporządzenia MON z dnia 3 czerwca 2015 r., poprzez nieprawidłowe rozpoznanie u skarżącego [...] powodujące zakwalifikowanie go do kategorii N, tj. osób niezdolnych do zawodowej służby wojskowej, podczas gdy prawidłowe rozpoznanie musi prowadzić do stwierdzenia nieistnienia u skarżącego w ogóle schorzeń o takim charakterze, ewentualnie stwierdzenia okresowego [...](§ 30 pkt 4 załącznika nr 1), co dawałoby podstawę do zakwalifikowania go do kategorii Z, tj. osób zdolnych do zawodowej służby wojskowej.
W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, iż diagnoza orzekających w sprawie organów dokonana została w oparciu o prawidłowy wynik badania immunochemicznego i wyniki testów skórnych. Działanie takie jest o tyle wadliwe, że zgodnie z utrwaloną wiedzą medyczną do prawidłowej diagnozy [...] konieczne jest wykonanie badań [...] i [...]. Wyniki tych badań, mieszczące się w normie, zostały jednak - z niewyjaśnionych w uzasadnieniu powodów - całkowicie pominięte. Pominięto także konieczność stwierdzenia objawów klinicznych (jak [...] - żaden z nich nie został u skarżącego stwierdzony).
Zdaniem skarżącego, powołującego się na źródła naukowe, prawidłowe postawienie diagnozy [...] nieżytu opiera się na wynikach testów skórnych, obecności przeciwciał IgE oraz wykazaniu objawów o charakterze klinicznym. Tymczasem aktualne badanie immunochemiczne (datowane na [...] stycznia 2019 r.) nie wykazało niezgodności liczby przeciwciał IgE z normą, objawy [...] nie zostały stwierdzone, zaś test skórny jest najczęściej zalecanym badaniem diagnostycznym. Dodatni wynik świadczy o atopii i nadwrażliwości na dany [...], niekoniecznie musi być istotny klinicznie. Wyniki PTS zawsze należy odnieść do objawów występujących u chorego, pamiętając, że nawet w 43% przypadkach mogą być dodatnie u osób bez objawów [...]. Wartość [...] przeciwciał w klasie IgE jest podobna do wartości testów skórnych, a interpretacja tego badania również wymaga odniesienia do objawów klinicznych.
Skarżący podniósł, iż w praktyce dokonano rozpoznania jedynie w oparciu o wyniki trzech badań (jedno sprzed dwóch i pół roku, wyniki drugiego mieszczą się w normie, trzecie zaś specjaliści przedmiotu uważają za samodzielnie całkowicie nieprzekonujące), bez przeprowadzenia jakiejkolwiek dalszej diagnostyki. Działanie takie jest w oczywisty sposób nieprawidłowe i niezgodne z wyznaczonymi w art. 7
i art. 77 § 1 k.p.a. wymaganiami w zakresie gromadzenia i rozpatrywania dowodów.
Całkowicie niezrozumiałe, zdaniem skarżącego, jest oparcie rozstrzygnięcia na przyszłej, niepewnej sytuacji - jak bowiem wskazano w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia, rozpoznane rzekomo schorzenie "może wyzwolić ponowne objawy duszności i objawów ze strony układu oddechowego i krążenia". Fakt, że osoba starająca się o przyjęcie do zawodowej służby wojskowej może (lecz nie musi) w przyszłości odczuwać objawy charakterystyczne dla pewnych chorób, samo w sobie nie może czynić jej niezdolną do służby - zgodnie z art. 5 ust. 7 ustawy o służbie wojskowej (...) orzeczenie określa fizyczną i psychiczną zdolność do służby w chwili jego wydawania, a więc nie w nieokreślonej, niepewnej przyszłości.
Skarżący wskazał dalej, iż w aktach sprawy znajdują się dwie niedatowane karty rozpoznań (sporządzane w toku badań, jeszcze przed sporządzeniem finalnego orzeczenia). Na pierwszej z nich widnieją dwie choroby wraz z kwalifikacjami z ww. załącznika nr 1 - [...](§ 34 pkt 1) oraz [...] nieupośledzające drożności nosa (§ 26 pkt 3). Na drugiej dodano trzecie schorzenie (opisane w pkt 1), tj. [...] (§ 30 pkt 4). W przypadku obydwu kart rozpoznań w ich prawym górnym rogu wpisano kwalifikację Z - oznaczającą zdolność do służby. Podkreślił, że ww. [...] zakwalifikowana została do § 30 pkt 4 załącznika nr 1, a więc jako okresowy [...], który nie stanowi podstawy do kwalifikacji osoby jako niezdolnej do zawodowej służby wojskowej. Niewyjaśnienie w jakikolwiek sposób, dlaczego finalnie zakwalifikowano schorzenie skarżącego do § 30 pkt 1, a nie do § 30 pkt 4, stanowi kolejną poważną wadę zaskarżonego orzeczenia. Skarżący podniósł również, iż na dokumencie zlecenia wykonania badań z dnia [...] grudnia 2018 r. widnieje w prawym górnym rogu pieczęć, zgodnie z którą skarżący miał otrzymać kategorię Z, zaś pod notatką sporządzoną przez badającego [...] nieznana, niepodpisana osoba dopisała "(1) przewlekły [...], § 30 p".
Skarżący podkreślił, że orzekające w sprawie Komisje Lekarskie obu instancji nie rozważyły całości zgromadzonego materiału dowodowego, nie podjęły wymaganej inicjatywy w celu przeprowadzenia pełnej i jednoznacznej diagnozy skarżącego oraz nieodpowiednio wyjaśniły podstawy swojego rozstrzygnięcia w uzasadnieniu orzeczenia. W efekcie tych naruszeń wydane zostało błędne orzeczenie, które uniemożliwia skarżącemu rozpoczęcie zawodowej służby wojskowej.
W odpowiedzi na skargę CWKL wniosła o oddalenie skargi, podnosząc argumentację tożsamą z tą, która została zaprezentowana w zaskarżonym orzeczeniu.
W piśmie procesowym z dnia [...] października 2019 r. pełnomocnik skarżącego wniósł o przeprowadzenie dowodu z załączonych dokumentów, tj. poświadczonych za zgodność z oryginałem kopii dwóch zaświadczeń lekarskich z dnia [...] stycznia 2019 r., wyników badania spirometrycznego z dnia [...] stycznia 2019 r., zaświadczenia lekarskiego z dnia [...] października 2019 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r., poz. 2167), dalej: "p.u.s.a." oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325), dalej: "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej.
W myśl art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Sąd nie może wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności (§ 2).
Stosownie do art. 119 pkt 2 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie 14 dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy.
Skarga oceniana w świetle powyższych kryteriów nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżone orzeczenie CWKL z dnia [...] lutego 2019 r. nr [...] nie narusza prawa w stopniu kwalifikującym do eliminacji z obrotu prawnego.
Podstawę orzekania w niniejszej sprawie przez wojskowe komisje lekarskie stanowiły przepisy ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2018 r., poz. 173) oraz rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 3 czerwca 2015 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. poz. 761 ze zm.).
Tryb postępowania przed wojskowymi komisjami lekarskimi ma charakter szczególny i stanowi lex specialis wobec regulacji zawartych w Kodeksie postępowania administracyjnego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26 lutego 2015 r., sygn. akt I OSK 851/14, publ. CBOSA). Wojskowe komisje lekarskie mają zatem obowiązek przeprowadzić postępowanie w sposób zgodny z regulacjami zawartymi w ww. rozporządzeniu, zaś w kwestiach tam nieuregulowanych winny stosować ogólne zasady rządzące postępowaniem administracyjnym.
Zgodnie z § 11 ww. rozporządzenia przy orzekaniu o zdolności do pełnienia zawodowej służby wojskowej i zaliczaniu do jednej z kategorii zdolności fizycznej i psychicznej do zawodowej służby wojskowej komisje lekarskie uwzględniają wykaz chorób i ułomności, stanowiący załącznik nr 1 do rozporządzenia.
W myśl § 17 ust. 1 ww. rozporządzenia, wojskowe komisje lekarskie orzekają na podstawie dokumentów, o których mowa w § 9, tj. dokumentów dołączonych do skierowania do wojskowej komisji lekarskiej, które dotyczą stanu zdrowia żołnierza zawodowego, w szczególności na podstawie odpisu przebiegu zawodowej służby wojskowej z akt personalnych żołnierza zawodowego, informacji o warunkach i przebiegu służby wojskowej dla celów wojskowych komisji lekarskich, historii chorób leczenia szpitalnego, wyników badań profilaktycznych i okresowych, karty badań profilaktycznych i okresowych, książki zdrowia żołnierza zawodowego, informacji zawartej w pisemnym oświadczeniu żołnierza zawodowego, akt postępowania powypadkowego.
Przepis § 18 ust. 1 ww. rozporządzenia stanowi, że wojskowa komisja lekarska wydaje orzeczenie niezwłocznie po przeprowadzeniu niezbędnych badań lekarskich i skompletowaniu dokumentów. Orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej powinno zawierać w szczególności: (1) rozpoznanie, (2) ustalenie kategorii zdolności fizycznej i psychicznej do pełnienia służby wojskowej, a w razie stwierdzenia chorób i ułomności - określenie ich związku lub braku związku z zawodową służbą wojskową (§ 19 ust. 1). Wzór orzeczenia wojskowej komisji lekarskiej w sprawie zdolności do pełnienia zawodowej służby wojskowej jest określony w załączniku nr 5 do rozporządzenia (§ 19 ust. 5 pkt 1).
Od orzeczenia wojskowej komisji lekarskiej wydanego w pierwszej instancji służy stronie odwołanie do Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...] za pośrednictwem komisji, która wydała orzeczenie, w terminie 14 dni od dnia doręczenia orzeczenia (§ 22 ust. 1). CWKL w [...] rozpatrując odwołanie orzeka na podstawie dokumentów znajdujących się w aktach sprawy. Jednakże, w razie potrzeby, może przeprowadzić ponowne badanie lekarskie i badania specjalistyczne oraz skierować żołnierza na obserwację szpitalną, a także przeprowadzić dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia dokumentów (§ 23 ust. 2).
W orzecznictwie przyjmuje się jednolicie, że kontrola sądowoadministracyjna orzeczeń wojskowych komisji lekarskich ma charakter ograniczony i sprowadza się w zasadzie do badania prawidłowości postępowania orzeczniczego pod względem formalnym. Sąd administracyjny ocenia zatem, czy orzeczenie wydała właściwa komisja lekarska, czy jej skład był zgodny z wymogami określonymi w przepisach regulujących te kwestie, a ponadto czy stwierdzone schorzenia dawały podstawę do zawartego w orzeczeniu określenia kategorii zdolności do służby. Innymi słowy, sąd bada zgodność zaskarżonego orzeczenia z wymogami zawartymi w przepisach ustawy o służbie wojskowej (...) oraz rozporządzenia MON z dnia 3 czerwca 2015 r. Sąd administracyjny nie jest natomiast władny, aby rozważać kwestie medyczne (por. wyroki WSA w Warszawie: z dnia 28 lutego 2018 r. sygn. akt II SA/Wa 1365/17; z dnia 14 listopada 2014 r. sygn. akt II SA/Wa 654/14; publ. CBOSA). Tym samym, sąd nie jest uprawniony do kontroli dokonanego przez komisję rozpoznania w zakresie stwierdzonych schorzeń ani oceny fachowości przeprowadzonych badań lekarskich prowadzących do ustalenia kategorii zdolności orzekanego do pełnienia zawodowej służby wojskowej.
Tymczasem zarzuty skargi i przedstawiona w jej uzasadnieniu argumentacja, powołująca publikacje medyczne, zmierzają w istocie do zakwestionowania rozpoznania dokonanego przez Komisję I instancji w oparciu o przeprowadzone badania. Skarżący - jak podnosił - nie zgadza się z dokonanym przez Komisję I instancji rozpoznaniem przewlekłego [...] (pkt 1), podtrzymanym następnie w postępowaniu odwoławczym przez Komisję II instancji. Polemika z ustaleniami Komisji Lekarskich nie może jednak stanowić przesłanki do uchylenia wydanych w sprawie orzeczeń - zgodnie z oczekiwaniami skarżącego. Jak już wyżej wskazano, kwestie medyczne pozostają poza przedmiotem oceny sądów administracyjnych w tego typu sprawach. Sąd nie może badać prawidłowości samej diagnozy, tj. rozpoznanego przez komisję lekarską schorzenia, czy też wyjaśniać kwestii dotyczących zakresu badań wykonanych przez lekarzy specjalistów oraz interpretacji wyników badań. Z tego względu wywody skarżącego, w których kwestionuje on postawioną diagnozę i jednocześnie przedstawia własną ocenę stanu zdrowia w oparciu o powołaną literaturę oraz zaświadczenia lekarskie załączone do akt na etapie postępowania sądowego, nie mogą odnieść zamierzonego skutku.
Dodatkowo w tym miejscu należy podkreślić, że stosownie do art. 106 § 3 p.p.s.a. sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów wówczas, gdy jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Skarżący załączył do pisma procesowego z dnia [...] października 2019 r. zaświadczenia lekarskie placówek medycznych oraz wyniki badań mające wskazywać na wadliwość rozpoznania dokonanego przez Komisję Lekarską. Uwzględniając jednak zakres sądowej kontroli orzeczeń komisji lekarskich, brak było podstaw do skorzystania przez Sąd z uprawnienia określonego w ww. przepisie. Sąd bowiem, nie dysponując specjalistyczną wiedzą medyczną, nie jest uprawniony do tego aby w oparciu o ww. dokumenty kwestionować rozpoznanie schorzenia ustalone przez Komisję Lekarską. Dodatkowo wskazać należy, na co trafnie zwróciła uwagę CWKL w odpowiedzi na skargę, że istotą orzeczenia wojskowej komisji lekarskiej nie jest stwierdzenie stanu zdrowia orzekanego - tak jak w typowym badaniu lekarskim - ale rozstrzygnięcie o zdolności do służby wojskowej. Rozpoznane schorzenie jest więc podstawą do jej kwalifikacji pod kątem rozstrzygnięcia o zdolności do zawodowej służby wojskowej i jedynie do lekarzy orzeczników dysponujących specjalistyczną wiedzą medyczną należy ocena, czy badany jest zdolny do służby.
Przechodząc do oceny postępowania zakończonego wydaniem zaskarżonego orzeczenia wskazać należy, że orzekająca w I instancji RWKL na podstawie przeprowadzonych badań lekarskich oraz zgromadzonej dokumentacji medycznej rozpoznała u skarżącego [...](§ 30 pkt 1) i uznała, że schorzenie to powoduje niezdolność do pełnienia zawodowej służby wojskowej na podstawie wykazu stanowiącego załącznik nr 1 do rozporządzenia MON z dnia 3 czerwca 2015 r. CWKL podzieliła stanowisko RWKL w zakresie rozpoznania i stwierdziła, że skarżący jest niezdolny do pełnienia zawodowej służby wojskowej (kategoria "N").
Powyższa kwalifikacja została dokonana prawidłowo w oparciu o wykaz chorób lub ułomności uwzględniany m.in. przy orzekaniu o zdolności do zawodowej służby wojskowej - stanowiący załącznik nr 1 do rozporządzenia MON z dnia 3 czerwca 2015 r. Stosownie do § 30 pkt 1 ww. wykazu " [...] nieznacznie upośledzające sprawność ustroju" w odniesieniu do żołnierzy rezerwy ubiegających się o powołanie do zawodowej służby wojskowej kwalifikuje się do kategorii "N - niezdolny do służby". Przy czym wykaz nie zawiera objaśnień szczegółowych do § 30.
Komisje Lekarskie orzekające w sprawie uwzględniły wyniki testów skórnych (testy dodatnie, szczególnie na roztocza kurzu domowego), badanie IgE (62,3 IU/ml) oraz konsultację lekarza [...]. Wzięły również pod uwagę wynik badania IgE z dnia [...] lipca 2015 r. (wynik 171,80 IU/ml) - badanie to zostało przeprowadzone w toku postępowania odwoławczego przed CWKL zakończonego wydaniem orzeczenia z dnia [...] stycznia 2016 r. nr [...] utrzymującego w mocy orzeczenie RWKL we [...] z dnia [...] października 2015 r. nr [...] uznające skarżącego za niezdolnego do zawodowej służby wojskowej (kategoria N). Uwzględniły również dokumentację przedłożoną przez samego orzekanego o wizytach i leczeniu w Poradni [...] z powodu [...], wykonanych testach (wynik dodatni na roztocza) i wdrożonej immunoterapii trwającej w latach 2003 - 2006.
Jak podkreśliła CWKL w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia, dodatnie testy na roztocza kurzu domowego zostały stwierdzone u skarżącego w dniu [...] lipca 2019 r. i uprzednio w dniu [...] kwietnia 2006 r. przez konsultującego [...] dr. n. med. T. S. Ponadto wykonane dwukrotnie badanie IgE w dniu [...] stycznia 2019 r. oraz w dniu [...] stycznia 2016 r. (odpowiednio wynik: 62,3 IU/ml i 171 IU/ml) potwierdza [...] mimo braku objawów klinicznych i odchyleń w badaniu fizykalnym.
Wydając zaskarżone orzeczenie CWKL wzięła pod uwagę warunki służby wojskowej, która odbywa się w różnych warunkach terenowych i atmosferycznych, wymaga również dużego wysiłku fizycznego i wytrwałości. Stwierdziła, że w przypadku skarżącego może to wyzwolić ponowne objawy duszności oraz objawy ze strony układu oddechowego i krążenia, a tym samym ograniczyć sprawne wykonywanie zadań służbowych. Wbrew twierdzeniu skarżącego rozstrzygnięcie w sprawie nie jest oparte na "przyszłej, niepewnej sytuacji", lecz uwzględnia specyfikę służby wojskowej pełnionej niejednokrotnie w bardzo trudnych warunkach, w których skarżący może być narażony na wystąpienie objawów ww. schorzenia.
W ocenie Sądu, nieuzasadniony jest zarzut zaniechania przeprowadzenia przez CWKL badań dodatkowych na etapie postępowania odwoławczego. Zgodnie z § 20 ust. 4 zdanie drugie rozporządzenia MON z dnia 3 czerwca 2015 r. CWKL "może przeprowadzić" ponowne badanie lekarskie i badania specjalistyczne lub dodatkowe badanie w celu uzupełnienia dokumentów. Przepis ten ma charakter fakultatywny i znajduje zastosowanie w sytuacji, gdy CWKL ma wątpliwości co do treści orzeczenia Komisji I instancji. Taka sytuacja, jak wynika z uzasadnienia zaskarżonego orzeczenia, nie miała miejsca w niniejszej sprawie.
Zawarte w skardze twierdzenia skarżącego odnośnie "dwóch niedatowanych kart rozpoznań" oraz schorzenia określonego jako "pyłkowica (§ 30 pkt 4)" nie znajdują odzwierciedlenia w dokumentacji orzeczniczej Komisji Lekarskiej. Natomiast na zleceniu wykonania badań lekarsko-specjalistycznych z dnia [...] grudnia 2018 r. konsultujący specjalista [...] jako propozycje kwalifikacji schorzenia wskazał § 30 pkt 3/§ 30 pkt 1 ww. wykazu stanowiącego załącznik nr 1 do rozporządzenia MON z dnia 3 czerwca 2015 r. (odpowiednio: " [...] znacznie upośledzające sprawność ustroju" (kategoria N) / " [...] nieznacznie upośledzające sprawność ustroju" (kategoria N). Z kolei w prawym górnym rogu ww. zlecenia widnieje pieczęć, na której wpisano "kat. Z". Zaznaczyć jednak należy, że ostateczna decyzja w zakresie rozpoznania schorzenia i jego kwalifikacji do właściwej jednostki redakcyjnej ww. wykazu podejmowana jest przez członków komisji lekarskiej, który orzekają na podstawie wyników przeprowadzonych badań, zgromadzonej dokumentacji medycznej, a także własnej wiedzy medycznej.
Powyższe rozważania prowadzą do wniosku, że zaskarżone orzeczenie CWKL oraz utrzymane nim w mocy orzeczenie RWKL z dnia [...] stycznia 2019 r. odpowiadają prawu. Sąd nie stwierdził aby ww. orzeczenia zostały wydane z naruszeniem wymienionych w skardze przepisów ustawy o służbie wojskowej (...), rozporządzenia MON z dnia 3 czerwca 2015 r. oraz przepisów postępowania administracyjnego.
Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 151 w związku z art. 119 pkt 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło