II SA/Wa 90/25
WyrokWSA w Warszawie2025-10-16
Skład orzekający: Izabela Głowacka-Klimas, Ewa Radziszewska-Krupa, Mateusz Rogala
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzje personalne Szefa Centralnego Biura Antykorupcyjnego z lat 2013-2016, dotyczące ustalenia uposażenia funkcjonariusza będącego radcą prawnym, zostały wydane z rażącym naruszeniem prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w związku z art. 224 ust. 1 ustawy o radcach prawnych?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że zaskarżona decyzja Szefa CBA, odmawiająca stwierdzenia nieważności decyzji personalnych, nie narusza prawa. W ocenie sądu, różnice w wykładni art. 224 ust. 1 ustawy o radcach prawnych przez strony postępowania (skarżącego i organ) nie stanowią rażącego naruszenia prawa, które jest warunkiem stwierdzenia nieważności decyzji. Błędna wykładnia prawa nie może być kwalifikowana jako rażące naruszenie prawa.Stan faktyczny
Skarżący, B. S., będący funkcjonariuszem CBA i radcą prawnym, wystąpił o stwierdzenie nieważności decyzji personalnych z lat 2013-2016, zarzucając, że ustalono w nich uposażenie z rażącym naruszeniem art. 224 ust. 1 ustawy o radcach prawnych, który nakazuje zapewnić wynagrodzenie nie niższe niż dla głównego specjalisty lub stanowiska równorzędnego. Szef CBA odmówił stwierdzenia nieważności, uznając, że uposażenie było zgodne z prawem, a stanowisko radcy prawnego było równorzędne ze stanowiskiem eksperta lub audytora, a nie głównego specjalisty. Po utrzymaniu tej decyzji w mocy przez Szefa CBA, skarżący wniósł skargę do WSA.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas (spr.), Sędzia WSA Ewa Radziszewska-Krupa, Asesor WSA Mateusz Rogala, Protokolant referent Joanna Mazur po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 października 2025 r. sprawy ze skargi B. Ś. na decyzję Szefa Centralnego Biura Antykorupcyjnego z dnia [...] listopada 2024 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę
Decyzją z dnia [...] listopada 2024r. nr [...] Szef Centralnego Biura Antykorupcyjnego (dalej: "Szef CBA") na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 127 §3 z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania cywilnego (Dz.U. z 2024r. poz. 572, dalej; "k.p.a.") po rozpatrzeniu wniosku B. S. (dalej: "Wnioskodawca", "Skarżący") z dnia [...] września 2024r. o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej decyzją personalną nr [...] z dnia [...] lipca 2024r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję personalną nr [...] z dnia [...] lipca 2024r. o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji i umorzeniu postępowania w części dotyczącej stwierdzenia nieważności decyzji.
Do wydania zaskarżonej decyzji doszło w następującym stanie faktycznym.
Wnioskiem z dnia [...] września 2023 r. Pan B. S. wystąpił o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej Szefa Centralnego Biura Antykorupcyjnego nr [...] z dnia [...] września 2013 r. oraz innych następujących po niej decyzji personalnych dotyczących jego osoby, w szczególności decyzji personalnej nr [...] z dnia [...] maja 2014 r., w zakresie, w jakim wskazane akty nie spełniały wymogów określonych w art. 224 ust. 1 ustaw z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych (Dz.U. 2024 poz. 499, dalej jako: "u.r.p.r"). Wnioskodawca w uzasadnieniu wskazał, że jego zdaniem wspomniane decyzje nie spełniały wymogów określonych w art. 224 ust. 1 ustawy o radcach prawnych, albowiem wynagrodzenie radcy prawnego wykonującego zawód na podstawie stosunku służbowego nie może być niższe niż wynagrodzenie przewidziane na stanowisku głównego specjalisty lub innym równorzędnym w jednostce, w której [...] wykonuje swój zawód. Zdaniem wnioskodawcy wymogów tych nie realizowały kolejne decyzje personalne wydawane do 2016 roku.
Organ w wyniku rozpoznania sprawy, w dniu [...] lipca 2024 r. wydał decyzję personalną nr [...] , w której odmówił stwierdzenia nieważności decyzji personalnych nr [...] z dnia [...] września 2013 r., nr [...] z dnia [...] maja 2014 r., nr [...] z dnia [...] listopada 2014 r. oraz nr [...] z dnia [...] kwietnia 2016 r., natomiast umorzył postępowanie w części dotyczącej stwierdzenia nieważności decyzji personalnej nr [...] z dnia [...] lutego 2016 r.
W uzasadnieniu decyzji wskazał, że Pan B. S. pełnił służbę w Centralnym Biurze Antykorupcyjnym od dnia [...] stycznia 2007 r. do [...] grudnia 2023 r.
W aktach osobowych wymienionego ujawniono następujące decyzje personalne Szefa Centralnego Biura Antykorupcyjnego ustalające uposażenie miesięczne wnioskodawcy w okresie od [...] września 2013 r. do [...] grudnia 2016 r.:
1. decyzja personalna nr [...] z dnia [...] września 2013 r., w której z dniem [...] września 2013 r. Szef Centralnego Biura Antykorupcyjnego zwolnił wnioskodawcę z zajmowanego stanowiska - agent w [...] CBA i z dniem [...] września 2013 r. mianował na równorzędne stanowisko służbowe, bez zmiany składników uposażenia, tj. [...] CBA z uposażeniem miesięcznym w wysokości 4 595,40 zł, obejmującym: uposażenie zasadnicze w wysokości 3600 zł, kwotę 396 stanowiącą 11% stawki uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat oraz premią w wysokości 599,40 zł. Wymieniona decyzja została doręczona Panu B. S. w dniu [...] września 2013 r.;
2. decyzja personalna nr [...] z dnia [...] maja 2014 r., w której z dniem [...] maja 2014 r. Szef Centralnego Biura Antykorupcyjnego zwolnił wnioskodawcę z zajmowanego stanowiska służbowego - [...] CBA i z dniem [...] czerwca 2014 r. mianował na stanowisko służbowe - tj. [...] CBA z uposażeniem miesięcznym w wysokości 4 636,80 zł, składającym się z: uposażenia zasadniczego w wysokości 3600 zł, kwoty 432 zł stanowiącej 12% stawki uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat oraz premię w wysokości 604,80 zł.
W uzasadnieniu decyzji wskazano, że stanowi ona realizację wniosku dyrektora Departamentu Postępowań Kontrolnych CBA o mianowanie wymienionego funkcjonariusza na wskazane w rozstrzygnięciu stanowisko, bez zmiany składników uposażenia, w związku z wprowadzonymi zmianami organizacyjno-etatowymi w strukturze Departamentu Postępowań Kontrolnych CBA polegającymi na ustanowieniu stanowiska etatowego "[...]" - [...]. Wymieniona decyzja została doręczona Panu B. S. w dniu [...] maja 2014 r.;
3.decyzja personalna nr [...] z dnia [...] listopada 2014 r., w której z dniem [...] listopada 2014 r. Szef Centralnego Biura Antykorupcyjnego podwyższył Panu B. S. stawkę uposażenia zasadniczego i przyznał uposażenie miesięczne w wysokości 5 384,34 zł, składające się z uposażenia zasadniczego w wysokości 3900 zł, kwoty 663 zł stanowiącej 17% stawki uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat oraz z premią w wysokości 821,34 zł.
W uzasadnieniu decyzji wskazano, że stanowi ona realizację wniosku dyrektora Departamentu Postępowań Kontrolnych CBA o podwyższenie ww. funkcjonariuszowi stawki uposażenia zasadniczego. Wymieniona decyzja została doręczona Panu B. S. w dniu [...] listopada 2014 r.;
4.decyzja personalna nr [...] z dnia [...] lutego 2016 r., w której z dniem [...] marca 2016 r. Szef Centralnego Biura Antykorupcyjnego podwyższył Panu B. S. stawkę uposażenia zasadniczego i przyznał uposażenie miesięczne w wysokości 6 426,00 zł, składające się z uposażenia zasadniczego w wysokości 4500 zł, kwoty 855 zł stanowiącą 19% stawki uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat oraz premią w wysokości 1071 zł.
W uzasadnieniu decyzji wskazano, że stanowi ona realizację wniosku dyrektora Departamentu Postępowań Kontrolnych CBA o podwyższenie ww. funkcjonariuszowi stawki uposażenia zasadniczego. Wymieniona decyzja została doręczona Panu B. S. w dniu [...] lutego 2016 r. Należy zaznaczyć, że choć decyzja personalna została wykonana, to kolejną decyzją personalną dotyczącą wnioskodawcy (tj. nr [...] z dnia [...] kwietnia 2016 r.), z uwagi na nowelizację rozporządzenia w sprawie stawek uposażenia zasadniczego funkcjonariuszy Centralnego Biura Antykorupcyjnego, ustalono w okresie objętym niniejszą decyzją inne, wyższe uposażenie miesięczne, w konsekwencji czego na dzień rozpoznania wniosku o stwierdzenie nieważności tej decyzji, postępowanie w części dotyczącej tej sprawy należy uznać za bezprzedmiotowe;
5.decyzja personalna nr [...] z dnia [...] kwietnia 2016 r., w której na dzień [...] stycznia 2016 r. - a zatem z mocą wstecznie obowiązującą — ustalono funkcjonariuszowi wysokość stawki uposażenia zasadniczego w wysokości 7500 zł, zaś wysokość procentowa pozostałych składników uposażenia pozostawiono bez zmian.
W uzasadnieniu decyzji wskazano, że stanowi ona realizację rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 29 marca 2016 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie stawek uposażenia zasadniczego na poszczególnych stanowiskach służbowych funkcjonariuszy Centralnego Biura Antykorupcyjnego oraz wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat, w myśl którego zmieniono stawki uposażenia zasadniczego funkcjonariuszy Centralnego Biura Antykorupcyjnego na poszczególnych stanowiskach służbowych. Wspomniane rozporządzenie weszło w życie z dniem 19 kwietnia 2016 r., jednak zgodnie z § 2 rozporządzenia, stawki uposażenia zasadniczego w nowej wysokości stosuje się od dnia 1 stycznia 2016 r. W konsekwencji tej decyzji uposażenie miesięczne wnioskodawcy od dnia 1 stycznia 2016 r. wynosiło: 10 710,00 zł, obejmując: uposażenie zasadnicze w wysokości 7500 zł oraz kwotę 1425 zł stanowiącą 19% stawki uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat, a także premię w wysokości 1785 zł, tj. 20% uposażenia zasadniczego.
W każdej z wydanych decyzji personalnych, Wnioskodawca został pouczony o prawie złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy do Szefa CBA, jednak żadna z nich nie została przez niego zaskarżona.
W związku z brakiem precyzyjnego zakresu zaskarżenia przez Wnioskodawcę, Szef CBA rozpatrzył wniosek co do każdej z decyzji wydanych w stosunku do B. S. w zakreślonym przedziale czasowym tj. od [...] września 2013 r. do dnia [...] grudnia 2016r.
Organ wyjaśnił, że decyzją personalną nr [...] z dnia [...] września 2013 r. Szef Centralnego Biura Antykorupcyjnego w całości uwzględnił wniosek funkcjonariusza i z dniem [...] września 2013 r. przeniósł go na równorzędne stanowisko służbowe - [...] CBA.
Organ wskazał, że zgodnie z § 8 ust. 4 zarządzenia nr [...] Szefa Centralnego Biura Antykorupcyjnego z dnia [...] czerwca 2013 r. w sprawie regulaminu organizacyjnego Departamentu Postępowań Kontrolnych Centralnego Biura Antykorupcyjnego (Dz. Urz. CBA poz. 25) do zadań Samodzielnego Stanowiska do Spraw Obsługi Prawnej, na dzień wydania decyzji, należało świadczenie pomocy prawnej, o której mowa w przepisach ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych, w szczególności: 1) sporządzanie opinii prawnych w zakresie zadań realizowanych przez Departament; 2) przygotowywanie wewnętrznych regulacji prawnych w Departamencie; 3) wykonywanie innych czynności z zakresu obsługi prawnej, dotyczących zadań Departamentu; z zastrzeżeniem uprawnień przysługujących dyrektorowi Biura Prawnego CBA w zakresie koordynacji pomocy prawnej w CBA będącego radcą prawnym albo radcy prawnemu wskazanemu przez Szefa CBA.
Kolejno, decyzją personalną nr [...] z dnia [...] maja 2014 r. Szef Centralnego Biura Antykorupcyjnego zwolnił funkcjonariusza z dniem [...] maja 2014 r. z zajmowanego stanowiska [...], a z dniem [...] czerwca 2014 r. mianował na stanowisko służbowe [...], ustalając uposażenie miesięczne w wysokości 4636,80 zł, które na dzień 28 maja 2014 r. składa się z uposażenia zasadniczego obejmującego: uposażenie zasadnicze w wysokości 3600 zł oraz kwotę 432 zł z tytułu wysługi lat, a także premię w wysokości 15%, tj. kwotę 604,80 zł.
Jak wskazuje Szef CBA w dalszej części uzasadnienia ww. decyzji personalnej kolejne decyzje personalne, tj. nr [...] z dnia [...] listopada 2014 r., nr [...] z dnia [...] lutego 2016 r., a także [...] z dnia [...] kwietnia 2016 r., nie zmieniały stanowiska służbowego wnioskodawcy, nie zmieniały także komórki ani jednostki organizacyjnej, w której pełnił służbę. Wskazane decyzje personalne dotyczyły wyłącznie ustalenia nowej, wyższej kwoty uposażenia miesięcznego dla Wnioskodawcy.
Szef CBA przywołał treść art. 156 § 1 k.p.a. wskazując, że organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która:
1) wydana została z naruszeniem przepisów o właściwości,
2) wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa;
3) dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną albo sprawy, którą załatwiono milcząco,
4) została skierowana do osoby niebędącej stroną w sprawie,
5) była niewykonalna w dniu jej wydania i jej niewykonalność ma charakter trwały,
6) w razie jej wykonania wywołałaby czyn zagrożony karą,
7) zawiera wadę powodującą jej nieważność z mocy prawa.
We wniosku o stwierdzenie nieważności Wnioskodawca wnosi o stwierdzenie nieważności decyzji personalnych w zakresie w jakim nie spełniały wymogów określonych w art. 224 ust. 1 u.r.pr. Szef CBA przyjął zatem, że podstawą żądania jest przesłanka określona w art. 156 § 1 pkt. 2 k.p.a. czyli wydanie decyzji z rażącym naruszeniem prawa.
Szef CBA wyjaśnił, że art. 224 ust. 1 u.r.pr. reguluje zagadnienie wynagrodzenia radcy prawnego wykonującego zawód w ramach stosunku pracy lub stosunku służbowego. Wysokość wynagrodzenia [...] zasadniczo kształtowana jest zgodnie z zasadą swobody umów, jednak przy uwzględnieniu ograniczeń dotyczących wszystkich innych pracowników lub funkcjonariuszy, w tym ustawy o minimalnym wynagrodzeniu za pracę, a także - tak jak na gruncie niniejszej sprawy - innych aktów rangi ustawowej oraz aktów wykonawczych regulujących zasady kształtowania wynagrodzeń w służbie oraz ich wysokość na poszczególnych stanowiskach służbowych. Przepis art. 224 ust. 1 u.r.p.r. stanowi, że [...] ma prawo do wynagrodzenia i innych świadczeń określonych w układzie zbiorowym pracy lub w przepisach o wynagrodzeniu pracowników, obowiązujących w jednostce organizacyjnej zatrudniającej radcę prawnego, zaś wynagrodzenie to nie może być niższe od wynagrodzenia przewidzianego dla stanowiska pracy głównego specjalisty lub innego równorzędnego stanowiska pracy. Z uwagi na fakt, że w strukturze stanowiskowej Centralnego Biura Antykorupcyjnego nie przewidziano stanowiska głównego specjalisty, w odniesieniu do funkcjonariuszy, należy przyjąć, że stanowiskiem równorzędnym będzie najwyżej umiejscowione w strukturze, samodzielne, nie kierownicze stanowisko służbowe - tj. stanowisko eksperta.
Przepis art. 224 ust. 1 ustawy o radcach prawnych zarówno przy określeniu wynagrodzenia radcy prawnego, jak i jego minimalnej wysokości, wyraźnie odwołuje się do regulacji uposażenia o charakterze generalnym i abstrakcyjnym, a nie indywidualnym. Celem opisywanego przepisu jest zapewnienie radcy prawnemu jedynie równego traktowania z innymi głównymi specjalistami lub z równorzędnymi im stanowiskami pracy funkcjonującymi w tym samym zakładzie pracy, a nie przyznanie mu wynagrodzenia takiego samego, jakie faktycznie otrzymują osoby zatrudnione na wskazanych stanowiskach, w szczególności z pominięciem różnic w zakresie długości stażu, doświadczenia i indywidualnych umiejętności. Przyjmuje się w orzecznictwie jednolicie, że w zakresie ustalania wysokości wynagrodzenia radcy prawnego pierwszeństwo mają unormowania płacowe funkcjonujące w jednostce organizacyjnej zatrudniającej radcę prawnego, natomiast sięganie do uregulowań obowiązujących pracodawcę oraz w dalszej kolejności do wysokości faktycznie otrzymywanych zarobków dopuszcza się tylko wyjątkowo w razie ich braku. Także w literaturze dominuje stanowisko, że określenie "wynagrodzenie przewidziane" dla głównego specjalisty należy rozumieć jako "wynagrodzenie określone dla tego stanowiska w przepisach płacowych" .
Zgodnie z tabelą stawek uposażenia zasadniczego funkcjonariuszy Centralnego Biura Antykorupcyjnego stanowiącą załącznik do rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 6 października 2010 r. w sprawie stawek uposażenia zasadniczego na poszczególnych stanowiskach służbowych funkcjonariuszy Centralnego Biura Antykorupcyjnego oraz wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat uposażenie zasadnicze na stanowisku [...] na dzień [...] września 2013 r., tj. dzień wydania pierwszej z zaskarżonych decyzji personalnych, wynosiło 3600-7000 zł. Taka sama wysokość uposażenia na stanowisku radcy prawnego obowiązywała zgodnie z załącznikiem do rozporządzenia w okresie od [...] sierpnia 2013 r. do [...] kwietnia 2016 r.
Szef CBA pragnie zauważyć, że Wnioskodawca otrzymywał wynagrodzenie odpowiadające wysokości stawki uposażenia zasadniczego przewidzianego na stanowisku radcy prawnego oraz eksperta. Nadto, Szef CBA zauważa, że Wnioskodawca został przeniesiony do Departamentu Postępowań Kontrolnych na Samodzielne stanowisko do Spraw Obsługi Prawnej na swój własny wniosek. Co więcej, ustalając stawkę uposażenia zasadniczego w zaskarżonej decyzji należy wskazać, że Szef CBA działał zgodnie z przepisami regulującymi stosunek służbowy funkcjonariuszy CBA zatem zarzut wydania decyzji nr [...] z rażącym naruszeniem prawa jest bezpodstawny.
W tym świetle należy wyjaśnić, że wysokość uposażenia na - nieistniejącym uprzednio w strukturze stanowiskowej CBA - stanowisku radcy prawnego została określona przez ustawodawcę tabelą stawek uposażenia zasadniczego z dniem [...] sierpnia 2013 r., jednak dopiero z dniem [...] stycznia 2014 r. stanowisko to zostało wprowadzone rozporządzeniem Prezesa Rady Ministrów w sprawie stanowisk służbowych w Centralnym Biurze Antykorupcyjnym oraz wymagań w zakresie wykształcenia i kwalifikacji zawodowych, jakie powinni spełniać funkcjonariusze na poszczególnych stanowiskach służbowych. Wobec powyższego od dnia [...] sierpnia 2013 r. do [...] stycznia 2014 r. rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów określało wprawdzie stawkę uposażenia zasadniczego na stanowisku radcy prawnego, ale rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów dotyczące stanowisk służbowych w CBA - w ogóle nie przewidywało w strukturze CBA takiego stanowiska, a także wymaganych na to stanowisko kwalifikacji.
Powyższe oznacza, że w dniu wydania decyzji nr [...], tj. w dniu [...] września 2013 r., ustawodawca określił wysokość stawek na nieistniejącym w strukturze CBA stanowisku służbowym - [...], w konsekwencji czego, organ działający w granicach i na podstawie prawa, nie miał podstawy prawnej do mianowania funkcjonariusza na takie stanowisko. Tym niemniej, kierując się wysokością stawki uposażenia zasadniczego przewidywaną w tabeli stanowiącej załącznik do rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów, organ ustalił wysokość uposażenia zasadniczego B. S. w sposób odpowiadający wysokości stawki uposażenia zasadniczego przewidzianej na stanowisku [...], czyniąc zadość celom przepisu art. 224 ust. 1 ustawy o radcach prawnych, tj. zapewniając równe traktowanie ww. z innymi ekspertami w Centralnym Biurze Antykorupcyjnym, z zachowaniem zasad oraz specyfiki kształtowania wynagrodzeń przez przełożonych w ramach podległości służbowej.
Szef CBA powołując się na podległość służbową jaka obowiązuje w strukturach niniejszej służby wskazał na treść dwóch przepisów, tj. art. 54 ust. 1 i ust. 3 ustawy z dnia 9 czerwca 2006r. o Centralnym Biurze Antykorupcyjnym (Dz.U. z 2025 poz. 712, dalej: "ustawa o CBA"). Pierwszy z ww. przepisów stanowi, że Szef CBA jest właściwy do przyjmowania do służby w CBA, mianowania funkcjonariuszy na stanowiska służbowe oraz ich przenoszenia, delegowania, oddelegowania, zwalniania i odwoływania ze stanowisk służbowych zawieszania i uchylania zawieszenia w czynnościach służbowych, zwalniania ze służby oraz stwierdzania wygaśnięcia stosunku służbowego. Natomiast w myśl art. 54 ust. 3 ustawy o CBA sprawy osobowe, o których mowa w ust. 1, są załatwiane w drodze decyzji. Zatem kontroli administracyjnej i sądowo-administracyjnej, a tym samym ochronie prawnej podlega istnienie oraz ustanie stosunku służbowego, natomiast funkcjonariuszowi nie przysługuje roszczenie o awans na wyższy stopień służbowy bądź podwyższenie wysokości stawki uposażenia zasadniczego, bądź innych składników uposażenia, w tym premii lub dodatku specjalnego.
Odnosząc się do wysokości uposażenia organ wskazał, że wynagrodzenie, o którym mowa w art. 224 ust. 1 ustawy o radcach prawnych należy rozumieć jako pełne wynagrodzenie brutto, uwzględniające wszystkie jego składniki. Powyższe wynika z wykładni językowej przepisu, w którym ustawodawca expressis verbis wskazał "prawo do dodatków", jako elementu wynagrodzenia. Na gruncie przedmiotowej sprawy, pojęcie to należy zatem odnosić do uposażenia miesięcznego, na które - zgodnie z art. 89 ust. 3 ustawy z dnia 9 czerwca 2006 r. o Centralnym Biurze Antykorupcyjnym (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 621 z póżn. zm.) w brzmieniu obowiązującym w dniu wydawania decyzji personalnych - składa się uposażenie zasadnicze (składające się ze stawki uposażenia zasadniczego oraz kwoty z tytułu wysługi lat), premia oraz dodatek specjalny, w przypadku jego przyznania.
Szef CBA na podstawie ww. przepisów ustalił zatem, że minimalne wynagrodzenie określone przepisami prawa obowiązującymi w okresie od [...] sierpnia 2013 r. do [...] kwietnia 2016 r., na stanowisku radcy prawnego, a także na odpowiadającym mu stanowisku eksperta, wynosi: 3600 zł stawki uposażenia zasadniczego bez dodatkowej kwoty z tytułu wysługi lat oraz 1% premii, to znaczy 3636 zł - w odniesieniu do osoby, której nie przysługuje dodatkowa kwota z tytułu wysługi lat. Uwzględniając, że w chwili wydawania decyzji personalnej wnioskodawcy przysługiwała kwota odpowiadająca wysokości 11% uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat, to organ przyjął, że minimalne wynagrodzenie przewidziane dla radcy prawnego (lub eksperta będącego odpowiednikiem głównego specjalisty) z tożsamą wysługą lat, wynosi 4035,96 zł. w tym: uposażenie zasadnicze obejmujące stawkę uposażenia w wysokości 3600 zł oraz kwotę 396 zł z tytułu wysługi lat, a także premię w wysokości 1% uposażenia zasadniczego, tj. 39,96 zł.
Mając na uwadze, że Szef CBA decyzją personalną nr [...] z dnia [...] września 2013 r. ustalił wnioskodawcy uposażenie miesięczne w wysokości 4595,40 zł, należy przyjąć, że powyższe uposażenie przekracza minimalne uposażenie miesięczne przewidziane na stanowisku radcy prawnego (lub eksperta będącego odpowiednikiem głównego specjalisty).
Kolejne decyzje personalne kształtowały uposażenie wnioskodawcy w sposób jeszcze bardziej korzystny, albowiem - bez zmiany tabeli stawek określonych w rozporządzeniu Prezesa Rady Ministrów - organ kolejnymi decyzjami personalnymi ustalał wnioskodawcy uposażenie miesięczne w wysokościach znacznie przewyższających minimalne uposażenie [...] lub eksperta, tj.:
- 4 636,80 zł, decyzją personalną nr [...] z dnia [...] maja 2014 r.,
- 5 384,34 zł, decyzją personalną nr [...] z dnia [...] listopada 2014 r.,
- 6 426,00 zł, decyzją personalną nr [...] z dnia [...] lutego 2016 r.
Rozporządzeniem Prezesa Rady Ministrów z dnia 29 marca 2016 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie stawek uposażenia zasadniczego na poszczególnych stanowiskach służbowych funkcjonariuszy CBA ustalono nową wysokość stawek uposażenia zasadniczego funkcjonariuszy CBA. Zgodnie z § 2 ww. rozporządzenia, stawki uposażenia w wysokości określonej w załączniku do tego rozporządzenia stosuje się od dnia 1 stycznia 2016 r. Zgodnie z tabelą stawek uposażenia, od dnia 1 stycznia 2016 r. na stanowisku radcy prawnego ustawodawca określił stawki uposażenia w wysokości 3600-7800 zł.
W dniu [...] kwietnia 2016 r., stosując opisane wyżej przepisy Szef CBA wydał decyzję personalną nr [...] z dnia [...] kwietnia 2016 r., ustalając wnioskodawcy z mocą wsteczną - tj. na dzień [...] stycznia 2016r. na stanowisku radcy prawnego ustawodawca określił stawki uposażenia w wysokości 3600-7800 zł.
Stosując zatem ww. przepisy, Szef CBA wydał w stosunku do Wnioskodawcy decyzję personalną nr [...] z dnia [...] kwietnia 2016r., ustalając Wnioskodawcy z mocą wsteczną tj. na dzień [...] stycznia 2016r. wysokość stawki uposażenia zasadniczego na poziomie 7500 zł. W konsekwencji tej decyzji uposażenie miesięczne wnioskodawcy od dnia [...] stycznia 2016r. wynosiło: 10 710,00 zł, obejmując: uposażenie zasadnicze w wysokości 7500 zł oraz kwotę 1425 zł stanowiącą 19% stawki uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat, a także premię w wysokości 1785 zł, tj. 20% uposażenia zasadniczego.
Należy jednak zaznaczyć, że w tym samym czasie minimalne wynagrodzenie dla osób z tożsamą do Wnioskodawcy wysługą lat, w strukturach CBA wynosiło 4326,84 zł, w tym: 3600 zł stawki uposażenia zasadniczego, kwoty 684 zł tytułem wysługi lat oraz 42,84 zł tytułem premii w minimalnej wysokości 1% uposażenia zasadniczego.
Uwzględniając powyższe, organ stanął na stanowisku, że uposażenie miesięczne wnioskodawcy od dnia [...] stycznia 2016 r. ponad dwukrotnie przekraczało minimalne uposażenie przewidziane w obowiązujących przepisach prawa dla radcy prawnego oraz eksperta, będącego odpowiednikiem głównego specjalisty w strukturze stanowiskowej Centralnego Biura Antykorupcyjnego, a zatem nie było ono sprzeczne z dyspozycją art. 224 ust. 1 ustawy o radcach prawnych.
W odniesieniu do decyzji personalnej nr [...] z dnia [...] lutego 2016 r., w której z dniem [...] marca 2016 r. Szef Centralnego Biura Antykorupcyjnego podwyższył Panu B. S. stawkę uposażenia zasadniczego i przyznał uposażenie miesięczne w wysokości 6 426,00 zł, mając na uwadze nowelizację rozporządzenia w sprawie stawek uposażenia, oraz wyrażoną w nim decyzję ustawodawcy o stosowaniu stawek w wysokości określonej znowelizowanym rozporządzeniem od dnia [...] stycznia 2016 r., organ wskazał, że w istocie stawka określona decyzją nr [...] została zmieniona za tożsamy okres kolejną decyzją personalną. W tym zakresie organ uznał, że postępowanie administracyjne w części dotyczącej stwierdzenia nieważności tej decyzji personalnej jest bezprzedmiotowe, a zatem na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. winno być umorzone.
W dniu [...] września 2024r. Wnioskodawca wniósł o ponowne rozpatrzenie sprawy.
W uzasadnieniu decyzji, Szef CBA podtrzymał dotychczasowe stanowisko wyrażone w uzasadnieniu decyzji z dnia [...] lipca 2024r. nr [...].
B. S. w dniu 18 grudnia 2024r. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na decyzję Szefa CBA z dnia [...] listopada 2024r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Szefa CBA z dnia [...] lipca 2024r. nr [...].
Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie przepisów postępowania - art. 156 § 1 pkt. 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572), dalej "k.p.a." - poprzez jego niezastosowanie i nie stwierdzenie nieważności decyzji personalnych Szefa Centralnego Biura Antykorupcyjnego Nr [...] z dnia [...] września 2013 r., Nr [...] z dnia [...] maja 2014 r., Nr [...] z dnia [...] listopada 2014 r. oraz Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2016 r. w sytuacji gdy zostały one wydane z rażącym naruszeniem przepisu art. 224 ust. 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych.
Wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i nakazanie Szefowi CBA stwierdzenia nieważności dotyczących jego osoby decyzji personalnych w zakresie w jakim zostały one wydane z rażącym naruszeniem prawa – przepisu art. 224 ust. 1 u. r.pr.
W uzasadnieniu skargi Skarżący wskazał, że ukształtowanie uposażenia radcy prawnego pełniącego służbę w formacji mundurowej niezgodnie z art. 224 ust. 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych stanowi rażące naruszenie prawa, o którym mowa w art. 156 § 1 pkt. 2 k.p.a. Jest to rzeczą oczywistą i zostało już wielokrotnie potwierdzone w orzecznictwie sądów administracyjnych.
Istota całej sprawy sprowadza się zasadniczo do kwestii jakie stanowisko w Centralnym Biurze Antykorupcyjnym w latach 2013-2016 można uznać za stanowisko równorzędne stanowisku głównego specjalisty. Zgodnie bowiem z treścią kilkukrotnie już przywoływanego art. 224 ust. 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych, [...] wykonujący zawód na podstawie stosunku pracy ma prawo do wynagrodzenia i innych świadczeń określonych w układzie zbiorowym pracy lub w przepisach o wynagradzaniu pracowników, obowiązujących w jednostce organizacyjnej zatrudniającej radcę prawnego. Wynagrodzenie to nie może być niższe od wynagrodzenia przewidzianego dla stanowiska głównego specjalisty lub innego równorzędnego stanowiska pracy. Jeżeli prawo do dodatków uzależnione jest od wymogu kierowania zespołem pracowników, wymogu tego nie stosuje się do radcy prawnego. Na podstawia uregulowań art. 8 ust. 5 przywoływanego aktu prawnego, ilekroć w ustawie jest mowa o "stosunku pracy, "zatrudnieniu", "wynagrodzeniu", rozumie się przez to również odpowiednio "stosunek służbowy", "pełnienie służby" i "uposażenie". Natomiast w myśl art. 75 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych, stosunek służbowy oraz wynikające z niego prawa i obowiązki radców prawnych będących funkcjonariuszami Centralnego Biura Antykorupcyjnego w zakresie nieokreślonym ustawą o radcach prawnych, a więc także w kwestiach dotyczących wynagradzania, regulują przepisy pragmatyczne.
Według Skarżącego, aby decyzja Szefa CBA była zgodna z prawem koniecznym jest, aby zapewniała ona funkcjonariuszowi - radcy prawnemu otrzymywanie uposażenia nie niższego niż wynagrodzenie przysługujące w strukturze organizacyjnej tej instytucji głównemu specjaliście lub innemu stanowisku równorzędnemu. Z uwagi na fakt, że wśród stanowisk służbowych funkcjonariuszy CBA w latach 2013-2016 nie przewidziano stanowiska głównego specjalisty, ustalając stawki uposażenia odpowiednie dla stanowiska radcy prawnego w tym okresie należy kierować się wskazówkami wynikającym z utrwalonego orzecznictwa dotyczącego zaszeregowania radców prawnych w jednostkach organizacyjnych. Jako przykład Skarżący przywołuje uchwałę 7 sędziów Sądu Najwyższego z dnia 17 września 1992r. sygn. I PZP 47/92, OSNC 1993/4/47, LEX 13261.
Abstrahując od sztucznego zaniżenia dolnych widełek wynagrodzenia tego stanowiska, to wbrew twierdzeniom Szefa CBA zajmowane przez Skarżącego stanowisko, nie było to stanowisko samodzielne, a poza tym nie było stanowiskiem podległym bezpośrednio kierownikowi jednostki rozumieniu art. 224 ust. 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych. We wspomnianych przepisach płacowych było to po prostu najwyższe stanowisko nie funkcyjne z normalną podległością służbową w ramach komórek i jednostek organizacyjnych CBA. Prawidłowa interpretacja przepisu art. 22 ust 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych powinna prowadzić do wniosku, że uposażenie radcy prawnego - funkcjonariusza CBA należało kształtować tak jak uposażenie najwyższego, samodzielnego stanowiska podległego bezpośrednio kierownikowi tej instytucji. Biorąc pod uwagę uwarunkowania systemowe za stanowisko takie najprawdopodobniej należałoby uznać stanowisko kierownika Zespołu Audytu Wewnętrznego.
Reasumując powyższe rozważania, Skarżący stwierdza, iż dotyczące jego osoby decyzje personalne z lat 2013-2016 zostały bez wątpienia wydane z rażącym naruszeniem prawa - art. 224 ust. 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych. Ukształtowane nimi uposażenie nie było bowiem uposażeniem takim jak przewidziane dla stanowiska głównego specjalisty lub innego równorzędnego stanowiska pracy. Z tego powodu za nieprawidłową uznać należy decyzję Szefa Centralnego Biura Antykorupcyjnego z dnia [...] listopada 2024 r. nr [...], którą finalnie odmówiono stwierdzenia nieważności wydanych z rażącym naruszeniem prawa decyzji personalnych Nr [...] z dnia [...] września 2013 r., Nr [...] z dnia [...] maja 2014 r., Nr [...] z dnia [...] listopada 2014 r. oraz Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2016 r.
W odpowiedzi na skargę Szef CBA wniósł o oddalenie skargi w całości.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2024, poz. 1267 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Istotą sądowej kontroli administracji publicznej jest ocena legalności zaskarżonego do sądu aktu, według stanu faktycznego i prawnego sprawy z dnia podjęcia tego aktu.
W myśl natomiast art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej "p.p.s.a."), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Oceniając zasadność skargi w świetle powyższych zasad, należy uznać, iż nie zasługuje ona na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja i decyzja ją poprzedzająca nie naruszają prawa.
Należy wskazać, iż postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji jest nadzwyczajnym trybem postępowania administracyjnego, którego przedmiotem jest ustalenie, czy decyzja administracyjna dotknięta jest jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 pkt 1-7 k.p.a. Stwierdzenie nieważności ostatecznej decyzji administracyjnej, stanowiące wyjątek od zasady stabilności decyzji, wymaga w związku z tym bezpośredniego ustalenia, że ostateczna decyzja dotknięta jest jedną z wad kwalifikowanych określonych w tym przepisie. W postępowaniu tym organ nie rozpatruje sprawy co do jej istoty, tak jak w postępowaniu odwoławczym, lecz rozstrzyga wyłącznie co do ważności decyzji.
Zgodnie natomiast ze stanowiskiem prezentowanym w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, o rażącym naruszeniu prawa, jako przesłance stwierdzenia nieważności decyzji, można mówić tylko wówczas, gdy proste zestawienie treści rozstrzygnięcia z treścią zastosowanego przepisu prawa wskazuje na ich oczywistą niezgodność (vide: wyrok NSA z dnia 17 kwietnia 1996 r., sygn. akt III SA 565/95). Nie chodzi tu zatem o przypadki błędów w wykładni prawa, ale o przekroczenie prawa w sposób jasny i niedwuznaczny. Jeżeli więc przepis prawa dopuszcza możliwość rozbieżnej jego interpretacji, to wybór jednej z nich nie może być oceniany jako rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 kpa, nawet wówczas, gdy zostanie ona później uznana za nieprawidłową albo inna interpretacja zostanie uznana za słuszniejszą (vide: wyrok NSA z dnia 18 czerwca 1997 r., sygn. akt IlI SA 422/96).
O rażącym naruszeniu prawa możemy więc mówić wówczas, gdy treść decyzji pozostaje w oczywistej sprzeczności z treścią przepisu przez proste ich zestawienie, a charakter naruszenia prawa powoduje, że decyzja taka nie może być zaakceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa i powinna ulec wyeliminowaniu z obrotu prawnego.
Rażące naruszenie prawa może mieć miejsce wyłącznie w sytuacji, gdy w stanie prawnym niebudzącym wątpliwości co do jego rozumienia zostaje wydana decyzja, która treścią swego rozstrzygnięcia stanowi negację całości lub części obowiązujących przepisów (por. wyrok NSA z 25 marca 2025 r., I GSK 1665/21). Skutki, które wywołuje decyzja uznana za rażąco naruszającą prawo, to skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności - skutki gospodarcze lub społeczne skutki naruszenia, których wystąpienie powoduje, że nie jest możliwe zaakceptowanie decyzji jako aktu wydanego przez organ praworządnego państwa (zob. ex multis wyrok NSA z 18 marca 2025 r., II OSK 1842/22). Chodzi przy tym o przekroczenie prawa w sposób jasny i niedwuznaczny, gdy organ, wydając decyzję, czyni to niezgodnie z treścią normy prawnej na tyle wyraźne, że nie budzi to wątpliwości interpretacyjnych.
Odmienność wykładni budzących wątpliwości przepisów prawa wyklucza stwierdzenie rażącego naruszenia prawa jako podstawy stwierdzenia nieważności decyzji (zob. np. wyrok NSA z 29 listopada 2023 r., III OSK 2944/21, wyrok NSA z 6 lutego 2024 r., II OSK 1159/21; wyrok NSA z 11 lutego 2025 r., I OSK 336/22).
Przedmiotem oceny Sądu w niniejszej sprawie jest legalność decyzji Szefa Centralnego Biura Antykorupcyjnego z dnia [...] listopada 2024 r. w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji oraz umorzenia postępowania.
Organ nadzoru zbadał, mając na uwadze treść wniosku, czy wymieniona decyzja personalna rażąco narusza prawo i wywiódł, iż taką wadą nie jest ona dotknięta.
Stanowisko organu należy podzielić. Sam Skarżący, w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, czyni skarżonej decyzji zarzut naruszenia przepisu art. 224 ust. 1 ustaw z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a .
Według Skarżącego, aby decyzja Szefa CBA była zgodna z prawem koniecznym jest, aby zapewniała ona funkcjonariuszowi - radcy prawnemu otrzymywanie uposażenia nie niższego niż wynagrodzenie przysługujące w strukturze organizacyjnej tej instytucji głównemu specjaliście lub innemu stanowisku równorzędnemu. Z uwagi na fakt, że wśród stanowisk służbowych funkcjonariuszy CBA w latach 2013-2016 nie przewidziano stanowiska głównego specjalisty, ustalając stawki uposażenia odpowiednie dla stanowiska radcy prawnego w tym okresie należy kierować się wskazówkami wynikającym z utrwalonego orzecznictwa dotyczącego zaszeregowania radców prawnych w jednostkach organizacyjnych. Prawidłowa interpretacja przepisu art. 22 ust 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych powinna prowadzić do wniosku, że uposażenie radcy prawnego - funkcjonariusza CBA należało kształtować tak jak uposażenie najwyższego, samodzielnego stanowiska podległego bezpośrednio kierownikowi tej instytucji.
Biorąc pod uwagę uwarunkowania systemowe za stanowisko takie najprawdopodobniej należałoby uznać stanowisko kierownika Zespołu Audytu Wewnętrznego.
Organ natomiast ustalając wynagrodzenie Skarżącego odwoływał się do stanowiska eksperta i audytora (rozprawa).
Sąd zauważa ponadto, że w niniejszej sprawie nie zachodzi sytuacja w której proste zestawienie treści rozstrzygnięcia z treścią zastosowanego przepisu prawa wskazuje na ich oczywistą niezgodność.
Resumując zarówno Skarżący jak i organ dokonywali wykładni art. art. 224 ust. 1 ustaw z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych, wykładnia tego przepisu była odmienna. Tymczasem, jak już wyżej wskazano, wadliwość polegająca na błędnej wykładni prawa nie może być kwalifikowana jako rażące naruszenie prawa.
Biorąc powyższe pod rozwagę działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sąd skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło