II SA/Wa 900/13
PostanowienieWSA w Warszawie2013-10-02
Skład orzekający: Sędzia WSA Ewa Pisula-Dąbrowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy strona, która nie przedstawiła pełnej dokumentacji dotyczącej swojej sytuacji materialnej i kosztów utrzymania, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy, ponieważ strona nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Mimo wezwania do uzupełnienia wniosku, strona nie przedstawiła wszystkich wymaganych dokumentów, w tym szczegółowych informacji o kosztach utrzymania i sytuacji mieszkaniowej, a posiadana kwota na koncie bankowym kilkukrotnie przekraczała wysokość wymaganego wpisu od skargi.Stan faktyczny
M. C. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata) w sprawie ze skargi na decyzję Rektora Uniwersytetu o skreśleniu z listy studentów. Sąd wezwał ją do uzupełnienia wniosku o dokumenty dotyczące dochodów, kosztów utrzymania i sytuacji finansowej. Strona uzupełniła wniosek, wskazując na bezrobocie i dołączając niektóre dokumenty, jednak nie przedstawiła wszystkich wymaganych informacji.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Pisula-Dąbrowska po rozpoznaniu w dniu 2 października 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. C. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi M. C. na decyzję Rektora Uniwersytetu [...] z dnia [...] lutego 2013 r. nr [...] w przedmiocie skreślenia z listy studentów postanawia odmówić przyznania prawa pomocy.
M. C. złożyła w niniejszej sprawie wniosek o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata z uwagi na trudną sytuację materialną.
Wobec faktu, że oświadczenie strony nie zawierało dokładnych danych o stanie majątkowym i stanie rodzinnym, skarżąca, na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zm.), została wezwana do uzupełnienia wniosku, poprzez złożenie następujących dokumentów:
- zaświadczenia o wysokości otrzymywanego aktualnie wynagrodzenia (brutto i netto), lub innego dokumentu, z którego wynika wysokość otrzymywanych dochodów,
- oświadczenia o stałych, niezbędnych kosztach utrzymania,
- kserokopii dokumentów, poświadczających stałe koszty utrzymania (opłaty za energię elektryczną, gaz, wodę itp.),
- wyciągu z posiadanych rachunków bankowych z okresu ostatnich trzech miesięcy,
- ewentualnie innych dokumentów, wskazujących na trudną sytuację finansową.
Wnioskodawczyni uzupełniła złożony wniosek pismem z dnia 16 września 2013 r.
Wskazała, że aktualnie jest osobą bezrobotną poszukującą pracy. Podała, że do dnia [...] lipca 2013 r. była zatrudniona w ramach umowy o pracę na czas określony. Podniosła, że w związku z trudną sytuacją finansową zrezygnowała z najmu pokoju studenckiego i obecnie przebywa w [...].
Do pisma dołączyła kopię świadectwa pracy, wyciąg z posiadanego rachunku bankowego oraz kopię karty obiegowej Mieszkańca Domu Studenta Nr [...].
Podała, że stara się utrzymać z wypłaconego wynagrodzenia za pracę.
Mając na względzie powyższe zważono, co następuje:
Stosownie do art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), generalną zasadą postępowania sądowego jest ponoszenie przez stronę kosztów związanych z jej udziałem w sprawie. Dlatego też pomoc państwa wyrażona w przepisach o prawie pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym skierowana jest do osób, które albo mają bardzo niskie dochody, albo ich w ogóle nie posiadają, tj. do osób, które z uwagi na bardzo ciężką sytuację materialną, często nie mają zaspokojonych nawet podstawowych potrzeb życiowych. Udzielenie stronie prawa pomocy jest formą dofinansowania jej z budżetu państwa, z tego względu Sąd, jako dysponent środków publicznych, odpowiedzialny za zasadność i legalność ich wydatkowania, ma obowiązek zbadania, czy strona wnioskująca o przyznanie prawa pomocy, rzeczywiście spełnia przesłanki do przyznania jej tego prawa.
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 powołanej ustawy, przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika, następuje wtedy, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Oznacza to, że na osobie ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar wykazania okoliczności uzasadniających uwzględnienie jej wniosku. Jeżeli strona postępowania uchyla się od złożenia niezbędnych do oceny jej sytuacji materialnej dokumentów, nie ma możliwości dokonania oceny rzeczywistej sytuacji finansowej strony. Nie ma bowiem podstaw do prowadzenia z urzędu postępowania w tym zakresie.
Należy stwierdzić, że wnioskodawczyni nie złożyła wszystkich dokumentów, o które została wezwana pismem z dnia 30 sierpnia 2013 r.
Przede wszystkim nie podała, jakie ponosi niezbędne miesięczne koszty utrzymania. Ze złożonego wyciągu z konta bankowego, wynikają opłaty, jakie strona uiszczała za wynajem pokoju w Domu Studenckim, natomiast brak jest jakichkolwiek dokumentów wskazujących na koszty związane z obecną sytuacją mieszkaniową. Ponadto skarżąca podnosząc, że nie wynajmuje już pokoju w Domu Studenckim, nie podała czy i z kim prowadzi obecnie wspólne gospodarstwo domowe i jaka jest sytuacja finansowa tych osób. Jednocześnie, jak wynika ze złożonych dokumentów, w dacie złożenia pisma z dnia 16 września 2013 r. strona posiadała na koncie kwotę, która kilka razy przekraczała wysokość wymaganego wpisu od skargi w niniejszej sprawie, który wynosi 200 zł.
W związku z powyższym, wobec braku wystarczających danych do ustalenia rzeczywistej sytuacji finansowej wnioskodawczyni Sąd stwierdził, że nie wykazała ona w niniejszej sprawie, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Z tego względu, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 255 i art. 254 § 1 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło