II SA/Wa 902/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Kania, Sędziowie WSA Andrzej Kołodziej (spraw.), Sławomir Antoniuk, Protokolant starszy sekretarz sądowy Aneta Duszyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 września 2013 r. sprawy ze skargi J. S. na decyzję Komendanta Głównego Straży Granicznej z dnia [...] lutego 2013 r. nr [...] w przedmiocie przyznania dodatku dla personelu [...] w wysokości 0,40 kwoty bazowej – oddala skargę – Komendant Główny Straży Granicznej rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] listopada 2012 r., na podstawie art. 108 ust. 1 pkt 5 i art. 110 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1990 r. o Straży Granicznej (Dz. U. z 2011 r. nr 116, poz. 675 ze zm.) oraz § 11 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 8 lutego 2008 r. w sprawie uposażenia zasadniczego oraz dodatków do uposażenia funkcjonariuszy Straży Granicznej (Dz. U. Nr 24, poz. 148 ze zm.), przyznał J. S. od dnia [...] sierpnia 2012 r. miesięczny dodatek dla personelu latającego w wysokości 0,40 kwoty bazowej na okres wykonywania tych czynności. Na podstawie art. 108 § 1 k.p.a. rozkazowi nadał rygor natychmiastowej wykonalności. W uzasadnieniu podał, że J. S. w dniu [...] sierpnia 2012 r. uzyskał licencję członka załogi latającej do wykonywania lotów na śmigłowcu [...] oraz wykonał pierwszy lot w Straży Granicznej jako pilot śmigłowcowy. Nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności uzasadnił zaś wyjątkowo ważnym interesem strony, jaki przejawia się w konieczności stworzenia warunków do natychmiastowej wypłaty funkcjonariuszowi uposażenia zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy funkcjonariusz zarzucił organowi nieodpowiadające stanowi faktycznemu stwierdzenie mające wpływ na datę przyznania przedmiotowego dodatku. Wskazał, że w dniu [...] sierpnia 2012 r. nie uzyskał licencji członka załogi latającej ani też nie wykonał pierwszego lotu w Straży Granicznej, lecz lot egzaminacyjny, uzyskując uprawnienie na typ śmigłowca. Ponadto licencję członka załogi latającej posiada od 2010 r., a pierwszy lot w Straży Granicznej na typie śmigłowca użytkowanym w Straży Granicznej wykonał w dniu [...] czerwca na szkoleniu w [...]. W jego ocenie dodatek dla personelu latającego powinien zostać mu przyznany od 17 czerwca, kiedy to zgodnie z rozporządzeniem Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w sprawie uposażenia zasadniczego oraz dodatków do uposażenia funkcjonariuszy SG, rozpoczął wykonywanie lotów, będąc członkiem personelu latającego Straży Granicznej. Komendant Główny Straży Granicznej po rozpatrzeniu powyższego wniosku decyzją nr [...] z dnia [...] lutego 2013 r., na podstawie art. 127 § 3 i art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., utrzymał w mocy zaskarżony rozkaz personalny. W uzasadnieniu podał, że zgodnie z § 11 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 8 lutego 2008 r. w sprawie uposażenia zasadniczego oraz dodatków do uposażenia funkcjonariuszy Straży Granicznej (Dz. U. Nr 24, poz. 148 ze zm.), funkcjonariusze, którzy pełnią służbę w składzie personelu latającego i wykonują loty, otrzymują miesięczny dodatek dla personelu latającego, ustalony przy zastosowaniu mnożników kwoty bazowej, których wysokość określa tabela nr 8 do rozporządzenia. Przedmiotowy dodatek ma charakter obligatoryjny, jednakże jego przyznanie następuje na wniosek przełożonego i uwarunkowane jest łącznym spełnieniem przesłanek wskazanych w cytowanym przepisie, tj. pełnieniem służby w składzie personelu latającego oraz wykonywaniem lotów. W ocenie organu J.S. spełnił przesłanki do przyznania przedmiotowego dodatku [...] sierpnia 2012 r., tj. w dniu zdania egzaminu i uzyskania uprawnień na typ statku powietrznego [...], użytkowanego w Straży Granicznej. Tego dnia bowiem uzyskał status członka personelu latającego. Zgodnie z Zarządzeniem nr [...] Komendanta Głównego Straży Granicznej z dnia [...] czerwca 2008 r. w sprawie wprowadzenia do stosowania w Straży Granicznej "Instrukcji Operacyjnej Lotnictwa Straży Granicznej" (Dz. Urz. KG SP nr 7 z 2008 r., poz. 46 ze zm.), personelem latającym jest załoga lotnicza oraz personel pokładowy. Członkiem załogi lotniczej jest zaś członek załogi posiadający licencję, któremu powierzono pełnienie obowiązków istotnych dla prowadzenia statku powietrznego w czasie trwania lotu. Dodatkowo w Dziale [...] Rozdział [...], określone zostały warunki kwalifikacyjne, jakie powinni spełniać członkowie załogi lotniczej stosownie do wymagań dla poszczególnych stanowisk przewidzianych przez ww. Instrukcję, ustawę Prawo Lotnicze wraz z aktami wykonawczymi oraz inne przepisy lotnicze. Minimalnym wymaganiem do pełnienia czynności pilota śmigłowcowego załogi lotniczej w lotnictwie Straży Granicznej jest zatem: – posiadanie, co najmniej licencji pilota śmigłowcowego zawodowego z wpisanymi ważnymi uprawnieniami na typ śmigłowca, na którym ma wykonywać czynności lotnicze, – ważne orzeczenie lotniczo-lekarskie Klasy 1. W ocenie organu powyższe uprawnia do przyjęcia, że do dnia uzyskania uprawnień na typ śmigłowca J.S. tj. do dnia [...] sierpnia 2012 r., J.S. nie spełniał warunków do uznania go za członka personelu latającego, a co za tym idzie, nie spełniał warunków do przyznania dodatku określonego w § 11 powołanego rozporządzenia. Odnosząc się do podniesionej we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy daty rozpoczęcia lotów w Straży Granicznej, tj. dnia [...] czerwca 2012 r., organ stwierdził, że loty wykonywane przez funkcjonariusza w okresie [...] czerwca 2012 r. miały charakter szkoleniowy, a zainteresowany nie spełniał w tym okresie warunków do uznania go za członka personelu latającego. Natomiast w odniesieniu do zarzutu zawarcia w zaskarżonym rozkazie stwierdzenia niezgodnego ze stanem faktycznym, Komendant Główny SG przyznał, że rzeczywiście jego uzasadnienie zawiera błędną informację, iż funkcjonariusz uzyskał licencję członka załogi latającej w dniu [...] sierpnia 2012 r., gdy tymczasem wskazana data jest datą uzyskania uprawnień na statek powietrzny [...]. Pomyłka ta nie miała jednak wpływu na rozstrzygnięcie. W skardze na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie J.S. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, jako pozbawiającej go należności pieniężnych od dnia spełnienia przez niego warunków koniecznych do otrzymania dodatku dla personelu latającego, tj. [...] czerwca 2012 r. oraz zobowiązanie organu do wydania decyzji uwzględniającej jego stanowisko. W uzasadnieniu wskazał w szczególności, iż w świetle Instrukcji Operacyjnej Lotnictwa SG, rozdział 00-01-03, pkt 10, personelem latającym/załogą statku powietrznego jest załoga lotnicza oraz personel pokładowy. Ten sam rozdział, pkt 7 określa, że członkiem załogi statku powietrznego jest osoba wyznaczona przez właściciela lub użytkownika do pełnienia określonych obowiązków na pokładzie statku powietrznego, natomiast pkt 8 stanowi, iż członkiem załogi lotniczej jest członek posiadający licencję, któremu powierzono pełnienie obowiązków istotnych dla prowadzenia statku powietrznego w czasie trwania lotu. Skarżący podniósł, że przytoczone definicje jasno określają, że wykonując loty szkolne od [...] czerwca 2012 r., był jak najbardziej członkiem personelu latającego, gdyż był członkiem załogi statku powietrznego, jako wyznaczony przez użytkownika do pełnienia określonych obowiązków na pokładzie, czyli do jego prowadzenia (faktycznego pilotowania). Absurdalne jest więc wyłączenie go z definicji członka załogi statku powietrznego, nawet jeśli był pilotem szkolącym się. Skarżący stwierdził ponadto, że następna definicja członka załogi lotniczej jak najbardziej odnosi się do niego, gdyż był członkiem załogi posiadającym licencję od 2010 r. i powierzono mu pełnienie istotnych obowiązków dla prowadzenia statku powietrznego w czasie trwania lotów szkolnych (pilotowania śmigłowca). J.S. podkreślił również, że rozdział 05-01-00 Instrukcji, odnoszący się do wymagań kwalifikacyjnych w pkt 1 stanowi, iż do składu załogi statku powietrznego w lotach innych niż szkolne i kontrolne, mogą być wyznaczani funkcjonariusze SG, których stopień wyszkolenia lotniczego, udokumentowane kwalifikacje oraz predyspozycje psychofizyczne, upoważniają do wykonywania czynności związanych z przygotowaniem i wykonaniem lotu, zgodnie z postawionym zadaniem i obowiązującymi przepisami. Dodatkowo w pkt 4 tego rozdziału określa się, że członkowie załogi statku powietrznego, z wyjątkiem dotyczącym szkolenia lotniczego i kontroli umiejętności lotniczych, powinni posiadać ważne licencje i uprawnienia lotnicze w zależności od rodzaju personelu oraz ważne szkolenia i sprawdziany okresowe w zależności od pełnionej funkcji na pokładzie statku powietrznego oraz rodzaju wykonywanego zadania. Stąd też argument, że nie spełnia on wymogów wymienionych w rozdziale 05-02-00, jest bezzasadny, gdyż zacytowane zapisy pkt 1 i pkt 4 znoszą wobec niego jako wykonującego loty szkolne, obowiązek spełniania wymagań rozdziału 05-02-00. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko faktyczne oraz prawne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Skarga oceniana w świetle powyższych kryteriów nie zasługuje na uwzględnienie. W myśl przepisu art. 108 ust. 1 pkt 5 i ust. 2 ustawy z dnia 12 października 1990 r. o Straży Granicznej (j.t. Dz. U. z 2011 r. Nr 116, poz. 675 ze zm.), funkcjonariusze otrzymują dodatki do uposażenia uzasadnione szczególnymi właściwościami, kwalifikacjami, warunkami lub miejscem pełnienia służby. Dodatkami do uposażenia o charakterze stałym są dodatki ustalone w wysokości miesięcznej. Natomiast, stosownie do przepisu § 11 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 8 lutego 2008 r. w sprawie uposażenia zasadniczego oraz dodatków do uposażenia funkcjonariuszy Straży Granicznej (Dz. U. Nr 24, poz. 148 ze zm.), funkcjonariusze, którzy pełnią służbę w składzie personelu latającego i wykonują loty, otrzymują miesięczny dodatek dla personelu latającego, ustalony przy zastosowaniu mnożników kwoty bazowej, których wysokość określa tabela stanowiąca załącznik nr 8 do rozporządzenia. Ponadto w świetle Instrukcji Operacyjnej Lotnictwa Straży Granicznej, stanowiącej załącznik do Zarządzenia nr [...] Komendanta Głównego Straży Granicznej z dnia 3 czerwca 2008 r. w sprawie wprowadzenia do stosowania w Straży Granicznej "Instrukcji Operacyjnej Lotnictwa Straży Granicznej (Dz. Urz. KG SG Nr 7 z 2008 r., poz. 46 ze zm.), personelem latającym jest załoga lotnicza oraz personel pokładowy. Członkiem załogi lotniczej jest zaś członek załogi posiadający licencję, któremu powierzono pełnienie obowiązków istotnych dla prowadzenia statku powietrznego w czasie trwania lotu. Członkowie załogi lotniczej winni spełniać warunki kwalifikacyjne, stosownie do wymagań dla poszczególnych stanowisk przewidzianych przez: 1. Instrukcję Operacyjną Lotnictwa Straży Granicznej, 2. wymogi ustawy Prawo lotnicze i aktów wykonawczych do niej oraz innych przepisów lotniczych (Dział A, Rozdział 05-02-00). Zgodnie z kolei ze wstępnymi wymaganiami kwalifikacyjnymi członków załogi lotniczej w lotnictwie Straży Granicznej, określonymi w Dziale A, Rozdział 05-02-01 Instrukcji, minimalnym wymaganiem do pełnienia czynności pilota śmigłowcowego jest: – posiadanie, co najmniej, licencji pilota śmigłowcowego zawodowego z wpisanymi ważnymi uprawnieniami na typ śmigłowca, na którym ma wykonywać czynności lotnicze, – ważne orzeczenie lotniczo-lekarskie Klasy 1. Jak wynika z akt niniejszej sprawy, J.S. powyższe minimalne wymagania do pełnienia czynności pilota śmigłowcowego uzyskał w dniu [...] sierpnia 2012 r., zdając egzamin praktyczny na licencję pilota śmigłowcowego liniowego [...] lub na uprawnienie dotyczące typu śmigłowca z załogą wieloosobową [...], użytkowanego w Straży Granicznej. Powyższe znajduje potwierdzenie w protokole nr [...] Urzędu Lotnictwa Cywilnego – Lotniczej Komisji Egzaminacyjnej. Zatem od dnia [...] sierpnia 2012 r. mógł on pełnić służbę w składzie personelu latającego i wykonywać loty, które to przesłanki warunkują uzyskanie prawa do miesięcznego dodatku dla personelu latającego, określonego w § 11 ust. 1 powołanego rozporządzenia. Wbrew poglądowi skarżącego, wykonywane przez niego na śmigłowcu [...] loty szkolne w dniach [...] czerwca 2012 r., nie uprawniały do uzyskania prawa do przedmiotowego dodatku z dniem [...] czerwca 2012 r. Loty te miały bowiem na celu przygotowanie skarżącego do wspomnianego egzaminu praktycznego i nie mogły być traktowane jako pełnienie służby w składzie personelu latającego i wykonywanie lotów w rozumieniu § 11 ust. 1 cyt. rozporządzenia. Przemawiają za tym również zasady ogólne Instrukcji Operacyjnej Lotnictwa Straży Granicznej w Dziale [...], Rozdział [...], pkt 4, zgodnie z którymi członkowie załogi statku powietrznego, z wyjątkiem dotyczących szkolenia lotniczego i kontroli umiejętności lotniczych, powinni posiadać ważne licencje i uprawnienia lotnicze w zależności od rodzaju personelu oraz ważne szkolenia i sprawdziany okresowe w zależności od pełnionej funkcji na pokładzie statku powietrznego oraz rodzaju wykonywanego zadania. Oznacza to, że wykonywanie lotów szkolnych w charakterze pilota statku powietrznego, nie może być utożsamiane z uzyskaniem statusu członka personelu latającego, uprawniającego do przedmiotowego dodatku. W związku z tym zarówno zaskarżona decyzja, jak i poprzedzający ją rozkaz personalny nr [...] z dnia [...] listopada 2012 r., rozstrzygające o uzyskaniu przez skarżącego prawa do dodatku dla personelu latającego z dniem [...] sierpnia 2012 r. w wysokości miesięcznej 0,40 kwoty bazowej przewidzianej w załączniku nr 8 do powołanego rozporządzenia, odpowiadają prawu. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.