II SA/Wa 907/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Mierzejewska, Sędzia NSA Małgorzata Pocztarek (spr.), Asesor WSA Andrzej Kołodziej, Protokolant Bartosz Piwoński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 lipca 2005 r. sprawy ze skargi B. T. M. na decyzję Ministra Gospodarki i Pracy z dnia [...] czerwca 2004 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty Powiatu [...] z dnia [...] grudnia 2001 r. nr [...] oddala skargę Decyzją z dnia [...] grudnia 2001 r. Starosta Powiatu W., na podstawie art. 37k, art. 9 i art. 6 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz. U. z 2001 r. Nr 6, poz. 56 ze zm.), przyznał p. B. M. prawo do świadczenia przedemerytalnego w wysokości kwoty emerytury określonej w decyzji organu emerytalno-rentowego. W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, iż wnioskodawczyni zwolniona została z przyczyn dotyczących zakładu pracy, z podmiotu i z sektora gospodarki narodowej objętego programami restrukturyzacyjnymi. W dniu [...] maja 2004 r. zostało wszczęte z urzędu postępowanie w sprawie stwierdzania nieważności powyżej opisanej decyzji Starosty Powiatu W. z dnia [...] grudnia 2001 r. W dniu [...] maja 2004 r. Wojewoda [...] wydał decyzję znak: [...], mocą której stwierdził nieważność ww. decyzji Starosty Powiatu W. W uzasadnieniu decyzji organ nadzoru wskazał, iż do czasu wydania decyzji przez organ rentowy świadczenie przedemerytalne było wypłacane B. M. zaliczkowo w kwocie 572,10 zł. Zakład Ubezpieczeń Społecznych [...] Oddział w W., decyzją z dnia [...] stycznia 2002 r., odmówił ustalenia wysokości emerytury dla potrzeb świadczenia przedemerytalnego. Ponadto organ wskazał, iż w dniu [...] lutego 2002 r. Starosta Powiatu W., po wznowieniu z urzędu postępowania w sprawie zmiany ww. decyzji z dnia [...] grudnia 2001 r., przyznającej prawo do świadczenia przedemerytalnego, wydał decyzję uchylającą decyzję z dnia [...] grudnia 2001 r. i orzekającą o uznaniu B. M. za osobę bezrobotną od dnia [...] grudnia 2001 r. oraz przyznającą jej prawo do zasiłku dla bezrobotnych od [...] grudnia 2001 r. na okres nieprzekraczający 6 miesięcy. Ponadto organ podkreślił, iż w dniu [...] kwietnia 2004 r., działając na wniosek B. M., Wojewoda [...] wydał decyzję, mocą której stwierdził nieważność ww. decyzji Starosty Powiatu W. z dnia [...] lutego 2002 r. W tym stanie rzeczy wszczęto z urzędu postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty Powiatu W. z dnia [...] grudnia 2001 r. Organ nadzoru stwierdził, iż brak było podstaw do przyznania B. M. prawa do świadczenia przedemerytalnego, gdyż wnioskodawczyni nie legitymowała się wymaganym 33-letnim okresem zatrudnienia. W ocenie Wojewody [...], Starosta Powiatu W. błędnie zaliczył do okresu, od którego zależy przyznanie prawa do świadczenia przedemerytalnego cały okres pracy w gospodarstwie rolnym rodziców, chociaż w tym czasie wnioskodawczyni uczęszczała do Technikum [...] w W. Od decyzji tej złożyła odwołanie B. M. W dniu [...] czerwca 2004 r. Minister Gospodarki i Pracy wydał decyzję znak: [...], utrzymującą zaskarżoną decyzję w mocy. W jej uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Minister Gospodarki i Pracy powołał się na orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego i Sądu Najwyższego w przedmiocie niedopuszczalności zaliczenia pracy w gospodarstwie rolnym rodziców, o ile praca była świadczona w wymiarze niższym niż połowa pełnego wymiaru czasu pracy. Zdaniem organu odwoławczego, skoro skarżąca nie legitymowała się okresem zatrudnienia wymaganym do nabycia świadczenia przedemerytalnego, ponieważ błędnie zaliczono do stażu jej pracy okres pracy w gospodarstwie rolnym rodziców w czasie nauki w szkole średniej, to decyzja Starosty Powiatu W. przyznająca p. B. M. prawo do świadczenia przedemerytalnego rażąco narusza prawo, a tym samym, Wojewoda [...] zasadnie stwierdził jej nieważność. Nadto Minister Gospodarki i Pracy podniósł, że w trakcie postępowania odwoławczego p. B. M. złożyła wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...], którą stwierdzono nieważność decyzji Starosty Powiatu W. z dnia [...] grudnia 2001 r., jednakże z uwagi na to, iż postępowanie odwoławcze ma pierwszeństwo przed postępowaniem w sprawie stwierdzenia nieważności, w pierwszej kolejności należało rozpoznać odwołanie. Powyższa decyzja Ministra Gospodarki i Pracy stała się przdmiotem skargi p. B. M. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Zdaniem skarżącej, decyzji Starosty Powiatu W. nie można zarzucić rażącego naruszenia prawa, gdyż różnice w interpretacji prawa nie stanowią przesłanki stwierdzenia nieważności. W przekonaniu skarżącej, decyzja [...] Oddziału ZUS z dnia [...] grudnia 2003 r., w której na potrzeby emerytury uznano za udowodnione 29 lat 3 miesiące i 5 dni, nie może stanowić podstawy odmowy wypłaty świadczenia przedemerytalnego, gdyż jak stwierdził to w uzasadnieniu wyroku z dnia [...] września 2003 r. Sąd Apelacyjny, organ rentowy nie jest związany stanowiskiem urzędu pracy. W związku z powyższym, w ocenie skarżącej, brak było podstaw do stwierdzenia przez Wojewodę [...] nieważności decyzji przyznającej jej prawo do świadczenia przedemerytalnego. W odpowiedzi na skargę Minister Gospodarki i Pracy wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 13 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), do rozpoznania sprawy właściwy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona. Art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) statuuje zasadę kontroli przez sąd administracyjny zaskarżonych decyzji pod względem ich zgodności z prawem. Jednocześnie, zgodnie z art. 134 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd rozstrzygając w granicach danej sprawy, nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Rozpoznając skargę w świetle powołanych powyżej przepisów należy stwierdzić, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 37o ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz. U. z 2001 r. Nr 6, poz. 56 ze zm.), prawo do świadczeń przedemerytalnych ustala i przyznaje starosta, a wypłaca je powiatowy urząd pracy. Z powyższego uregulowania wynika, że rozpoznając wniosek o przyznanie świadczenia przedemerytalnego organ administracji publicznej, stosownie do przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, zobowiązany jest dokonać własnej oceny spełnienia przez wnioskodawcę warunków do przyznania świadczenia i w zależności od tej oceny, wydać właściwą decyzję. Ustawodawca w wypadkach przewidzianych w kodeksie lub ustawach szczególnych dopuszcza możliwość zmiany lub uchylenia decyzji ostatecznej. Dopuszcza również możliwość stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej oraz wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją - art. 16 kpa. Jak wynika z akt sprawy, ustalenia starosty odnośnie spełnienia przez skarżącą warunków do przyznania świadczenia przedemerytalnego, na zasadach określonych w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 20 kwietnia 1999 r. w sprawie ustalenia świadczeń przedemerytalnych dla osób zwolnionych z przyczyn dotyczących zakładu pracy z podmiotów gospodarki narodowej objętych programem restrukturyzacji przemysłu hutnictwa żelaza i stali w Polsce (Dz. U. Nr 36, poz. 341 ze zm.), nie były prawidłowe i skutkowały nieuzasadnionym przyznaniem skarżącej tego świadczenia. W sprawie jest bezsporne, że w okresie pracy w gospodarstwie rolnym rodziców, który został zaliczony do okresu uprawniającego do emerytury, skarżąca uczyła się w Technikum [...] w W. W wyroku z dnia [...] grudnia 2000 r. [...] Sąd Najwyższy wyraził pogląd, zgodnie z którym przy ustaleniu prawa do emerytury uwzględnia się okresy pracy w gospodarstwie rolnym po ukończeniu 16 roku życia, świadczonej przed dniem 1 stycznia 1983 r. w wymiarze przekraczającym połowę pełnego wymiaru czasu pracy, także w czasie wakacji szkolnych (art. 10 ust. 3 w związku z art. 6 ust. 2 lit. a ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, Dz. U. Nr 162, poz. 1118 ze zm.). Jest oczywiste, że z uwagi na system kształcenia skarżącej i miejsce pobierania nauki, odległe od miejsca położenia gospodarstwa rolnego, nie można było zasadnie uznać, że skarżąca pracowała w gospodarstwie rolnym w wymiarze przekraczającym połowę pełnego wymiaru czasu pracy. Doliczenie natomiast okresów pracy skarżącej w gospodarstwie rolnym rodziców w czasie wakacji, nie daje wymaganego 33-letniego okresu uprawniającego do emerytury. Z powyższego wynika, że Wojewoda [...] miał uzasadnione podstawy do zweryfikowania decyzji Starosty Powiatu W. o przyznaniu skarżącej świadczenia przedemerytalnego. Nie można zgodzić się ze stanowiskiem skarżącej o braku podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji Starosty Powiatu W. Jako rażące naruszenie prawa kwalifikowane jest naruszenie przepisów prawa materialnego, przepisów kompetencyjnych, jak również przepisów procesowych. Przykładem rażącego naruszenia prawa może być wydanie decyzji pozytywnej, przyznającej określone prawo, przy istnieniu przesłanek do wydania decyzji odmownej. Z taką sytuacją mamy właśnie do czynienia w rozpoznawanej sprawie, ponieważ skarżąca nie posiada wymaganego do przyznania świadczenia przedemerytalnego okresu pracy. Zauważając powyższe, Wojewoda [...] mógł, na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 kpa, stwierdzić nieważność decyzji z dnia [...] grudnia 2001 r. Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.