II SA/Wa 909/10
WyrokWSA w Warszawie2010-10-26
Skład orzekający: Ewa Pisula-Dąbrowska, Iwona Dąbrowska, Olga Żurawska-Matusiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej ma obowiązek zachować parametry uposażenia funkcjonariusza Straży Granicznej, które wynikały ze stanowiska zajmowanego w trakcie oddelegowania do pracy poza Strażą Graniczną, po jego odwołaniu z tego oddelegowania i przeniesieniu na inne stanowisko służbowe?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie ma obowiązku zachowania parametrów uposażenia funkcjonariusza Straży Granicznej, które wynikały ze stanowiska zajmowanego w trakcie oddelegowania do pracy poza Strażą Graniczną, po jego odwołaniu z tego oddelegowania i przeniesieniu na inne stanowisko służbowe. Funkcjonariusz po odwołaniu z oddelegowania obejmuje stanowisko nie niższe niż zajmowane przed oddelegowaniem, a przełożony ma prawo kształtowania polityki służbowej według własnej oceny, w celu najskuteczniejszej realizacji zadań.Stan faktyczny
Skarżący W. J. odwołał się od decyzji Komendanta Głównego Straży Granicznej, która uchyliła w części rozkaz personalny dotyczący ustalenia dodatku służbowego. W. J. zarzucił naruszenie przepisów rozporządzenia dotyczącego uposażenia oraz pominięcie jego kwalifikacji i okoliczności faktycznych. Organ II instancji uznał, że stosunek służbowy funkcjonariusza pozwala na władcze kształtowanie warunków służby i miejsca jej pełnienia, a przeniesienie na inne stanowisko jest zgodne z potrzebami służby. Sąd administracyjny rozpatrywał skargę na decyzję organu II instancji, która utrzymała w mocy rozkaz personalny organu I instancji w części dotyczącej uposażenia, poza dodatkiem służbowym, który został zwiększony na korzyść skarżącego.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Pisula-Dąbrowska (spr.) Sędzia WSA Iwona Dąbrowska Sędzia WSA Olga Żurawska-Matusiak Protokolant specjalista Elwira Sipak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 października 2010 r. sprawy ze skargi W. J. na decyzję Komendanta Głównego Straży Granicznej z dnia [...] marca 2010 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji w części dotyczącej ustalenia dodatku służbowego oddala skargę
Komendant Główny Straży Granicznej decyzją z dnia [...] marca 2010 r. nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.),
- w pkt 1 uchylił rozkaz personalny nr [...] Komendanta [...] Oddziału Straży Granicznej z dnia [...] stycznia 2010 r. w części dotyczącej wysokości dodatku służbowego i na podstawie art. 104 i art. 108 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 12 października 1990 r. o Straży Granicznej (Dz. U. z 2005 r. Nr 234, poz. 1997 ze zm.) oraz § 4 ust. 1 pkt 4 i § 8 ust. 1-4 oraz § 9 ust. 1 pkt 1 i ust. 6, 7 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 8 lutego 2008 r. w sprawie uposażenia zasadniczego oraz dodatków do uposażenia funkcjonariuszy Straży Granicznej (Dz. U. Nr 24, poz. 148 ze zm.) ustalił od dnia [...] lutego 2010 r. dodatek służbowy na czas nieokreślony w VIII kategorii z mnożnikiem 0,49 kwoty bazowej, zwiększony o mnożnik 0,05 kwoty bazowej,
- w pkt 2 w pozostałym zakresie utrzymał w mocy rozkaz personalny nr [...] Komendanta [...] Oddziału Straży Granicznej z dnia z [...] stycznia 2010 r. o przeniesieniu W. J. z dniem [...] lutego 2010 r. do Placówki SG [...], mianowaniu na stanowisko służbowe specjalisty-kontrolera [...] oraz o ustaleniu uposażenia zasadniczego i o zachowaniu prawa do stopnia etatowego kapitana SG.
W motywach uzasadnienia decyzji organ wskazał, iż W. J. rozkazem personalnym Komendanta Głównego Straży Granicznej z dnia [...] września 2008 r. nr [...] został oddelegowany do pracy w [...], a następnie odwołany z tej delegacji z dniem [...] stycznia 2010 r., rozkazem personalnym Komendanta Głównego SG z dnia [...] stycznia 2010 r. nr [...] i skierowany do dalszego pełnienia służby w [...] Oddziale SG. W związku z powyższym Komendant [...] Oddziału Straży Granicznej rozkazem personalnym z dnia [...] stycznia 2010 r. nr [...] przeniósł funkcjonariusza do dalszego pełnienia służby w Placówce SG [...] i mianował na stanowisko specjalisty-kontrolera [...].
W. J. odwołał się od powyższego rozkazu, wnosząc o jego uchylenie w całości. Jednocześnie zarzucił, że:
- rozkaz ten został wydany niezgodnie z rozporządzeniem Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 11 lutego 2009 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie uposażenia zasadniczego oraz dodatków do uposażenia funkcjonariuszy Straży Granicznej,
- nie zostały wzięte pod uwagę jego kwalifikacje zawodowe do pracy w [...] oraz inne okoliczności faktyczne niż podane w uzasadnieniu powyższego rozkazu, a także
- nie ustalono jego prawa do zwiększenia uposażenia o dodatek służbowy z tytułu wykonywania czynności w bezpośredniej ochronie granicy państwowej.
Po rozpoznaniu powyższego odwołania organ II instancji stwierdził, że stosunek służbowy funkcjonariusza Straży Granicznej ma charakter administracyjno-prawny, w którym przełożony ma prawo w sposób władczy kształtować warunki służby oraz miejsce jej pełnienia, a jedyne ograniczenia w tym zakresie wynikają z treści art. 42 ustawy o Straży Granicznej i dotyczą przeniesienia funkcjonariusza na niższe stanowisko służbowe. Organ podkreślił, że funkcjonariusz, zgłaszając się do służby w Straży Granicznej musi być przygotowany na podporządkowanie się szczególnej dyscyplinie służbowej oraz związane z tym konsekwencje, między innymi przeniesienie na inne stanowisko służbowe lub w inne miejsce pełnienia służby, zgodnie z zaistniałymi potrzebami. Podał również, że mianowanie W. J. na wskazane w rozkazie personalnym stanowisko uzasadnione było wiedzą funkcjonariusza, jego kwalifikacjami oraz doświadczeniem zawodowym zdobytym w pracy w [...], a także szczególnymi potrzebami Placówki SG w [...], zwłaszcza w zakresie utrzymania bezpieczeństwa w międzynarodowej komunikacji lotniczej. Zdaniem organu - argumenty podane w odwołaniu nie mogą ograniczać polityki kadrowej Komendanta Oddziału, który jest odpowiedzialny za zapewnienie właściwego działania poszczególnych jednostek organizacyjnych oddziału.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia przepisów rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 11 lutego 2009 r., zmieniającego rozporządzenie w sprawie uposażenia zasadniczego oraz dodatków do uposażenia funkcjonariuszy Straży Granicznej (Dz. U. Nr 24, poz. 150), które weszło w życie w dniu 28 lutego 2009 r., organ podniósł, że zgodnie z § 2 powyższego rozporządzenia, funkcjonariuszy mianowanych lub powołanych przed dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia na stanowiska służbowe określone w załączniku nr 2 do rozporządzenia, o którym mowa w § 1, w brzmieniu obowiązującym przed dniem wejścia w życie tego rozporządzenia, mianuje się albo powołuje na stanowisko służbowe równorzędne tym stanowiskom, określonym w załączniku nr 7 do przedmiotowego rozporządzenia. Wskazał również, że na podstawie załącznika nr 7, stanowisko specjalisty w Komendzie Oddziału Straży Granicznej, przed wejściem w życie niniejszego rozporządzenia, zaszeregowane było do stopnia etatowego - kpt. w 06 grupie uposażenia, natomiast zgodnie z załącznikiem, od dnia 1 stycznia 2009 r., stanowiskiem równorzędnym jest stanowisko specjalisty w Komendzie i Oddziału Straży Granicznej, zaszeregowane do stopnia etatowego - st. chor. szt. w 06 grupie uposażenia. Organ wyjaśnił, że ustawodawca w § 5 ww. rozporządzenia wskazał, iż funkcjonariusze pełniący służbę w dniu wejścia w życie rozporządzenia na stanowiskach zaszeregowanych do określonych stopni etatowych, zachowują prawo do tych stopni etatowych, określonych dla tych stanowisk na podstawie dotychczasowych przepisów, nie dłużej jednak niż do dnia mianowania na pierwszy stopień służbowy w korpusie lub do końca okresu wymaganego do przesłużenia w stopniu, na który funkcjonariusz został mianowany przed dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia.
W związku z powyższym organ stwierdził, że zaskarżony rozkaz miał jedynie na celu ustalenie por. SG W. J. na nowym stanowisku uposażenia zasadniczego oraz wysokości dodatku służbowego, odpowiadającego nowym wartościom mnożników kwoty bazowej, określonym w cytowanym wyżej rozporządzeniu. Nadto załącznik nr 7 wprowadził tabelę równorzędnych stanowisk służbowych dla wszystkich funkcjonariuszy pełniących służbę w Straży Granicznej, co spowodowało konieczność dostosowania składników, przysługujących na stanowisku służbowym, do składników wprowadzonych przedmiotowym rozporządzeniem.
Jednocześnie organ podkreślił, że przed oddelegowaniem funkcjonariusz zaszeregowany był do stopnia etatowego kpt. w 06 grupie uposażenia zasadniczego i otrzymywał dodatek służbowy w VI kategorii, a zgodnie z § 15 ust. 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 25 czerwca 2002 r. w sprawie oddelegowania funkcjonariuszy Straży Granicznej do pracy poza Strażą Graniczną (Dz. U. Nr 97, poz. 881), funkcjonariusz po odwołaniu z oddelegowania obejmuje stanowisko nie niższe niż zajmowane przed oddelegowaniem. Zatem, wbrew twierdzeniu skarżącego, nie można mówić o pogorszeniu warunków pełnienia służby oraz płacy, bowiem zaszeregowanie do stopnia etatowego major w 08 grupie uposażenia zasadniczego oraz przyznanie dodatku funkcyjnego w XXI kategorii funkcjonariusz otrzymał jedynie na okres oddelegowania do pracy poza Strażą Graniczną w [...] na stanowisku specjalisty [...].
Komendant Główny Straży Granicznej, odnosząc się do zarzutu nieustalenia W. J. prawa do zwiększenia uposażenia o dodatek służbowy z tytułu wykonywania czynności w bezpośredniej ochronie granicy państwowej, uznał jego zasadność i podkreślił, że fakt niewystąpienia przez właściwego przełożonego z wnioskiem o zwiększenie dodatku służbowego z racji zajmowanego przez funkcjonariusza stanowiska i pełnionej służby, nie może ograniczać prawa funkcjonariusza do należnego mu uposażenia. Wskazał, że zgodnie z art. 110 ust. 1 ustawy o Straży Granicznej, zmiana wysokości uposażenia następuje z dniem zaistnienia okoliczności uzasadniających tę zmianę. Zdaniem organu, w niniejszej sprawie tą okolicznością było mianowanie funkcjonariusza na stanowisko specjalisty - kontrolera w Placówce SG w [...]. Jednocześnie podniósł, że stosownie do § 9 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 8 lutego 2008 r. w sprawie uposażenia zasadniczego oraz dodatków do uposażenia funkcjonariuszy Straży Granicznej, dodatek funkcyjny albo służbowy podlega zwiększeniu o mnożnik 0,05 kwoty bazowej dla funkcjonariusza:
1) mianowanego na stanowisko: kierownika zespołu, kierownika zmiany, starszego specjalisty, specjalisty-kontrolera, starszego asystenta, starszego kontrolera, asystenta, młodszego asystenta albo kontrolera w placówce SG na czas pełnienia, w wymiarze co najmniej 3/4 normy czasu służby, o której mowa w art. 37 ust. 2 ustawy, służby:
a) granicznej w bezpośredniej ochronie granicy państwowej lub kontroli ruchu granicznego w sposób określony przez Komendanta Głównego Straży Granicznej w przepisach w sprawie pełnienia służby granicznej i prowadzenie działań granicznych,
b) przy realizacji zadań Straży Granicznej z zakresu ochrony szlaków komunikacyjnych lub realizacji zadań z zakresu kontroli legalności pobytu cudzoziemców;
2) delegowanego do pełnienia służby w placówce SG na okres dłuższy niż miesiąc, spełniającego warunki, o których mowa w pkt 1.
Organ wskazał również, że na podstawie § 9 ust. 2 cyt. rozporządzenia, do czasu służby wlicza się okres choroby, urlopu wypoczynkowego lub dodatkowego, zwolnienia z zajęć służbowych, a dla funkcjonariuszy otrzymujących dodatek służbowy także czas wolny odbierany w zamian za ponadnormatywny czas służby. Dlatego też przedmiotowy dodatek przysługuje funkcjonariuszowi z racji zajmowanego stanowiska również w okresie zwolnienia, czy urlopu. Organ podkreślił, iż konstrukcja tego przepisu nie przewiduje elementu uznania administracyjnego, a jakiekolwiek ograniczenia w przyznawaniu dodatku powinny wynikać z konkretnego przepisu prawa.
Komendant Główny SG zauważył też, iż organ I instancji błędnie wskazał stanowisko funkcjonariusza w okresie pozostawania w dyspozycji Komendanta [...] Oddziału Straży Granicznej, gdyż w okresie pozostawania w dyspozycji funkcjonariusz nie zajmuje żadnego stanowiska. Uznał jednak, że ten fakt nie ma wpływu na prawidłowość rozstrzygnięcia.
W związku z powyższym organ uchylił rozkaz personalny Komendanta [...] Oddziału Straży Granicznej z dnia [...] stycznia 2010 r. nr [...] w części, dotyczącej ustalenia dodatku służbowego, natomiast w pozostałym zakresie utrzymał go w mocy, uznając za zgodny z obowiązującym prawem.
W. J. zaskarżył powyższą decyzję do tutejszego Sądu, wnosząc o jej uchylenie w całości i zasądzenie na jego rzecz kosztów zastępstwa procesowego. Skarżący zarzucił organowi obrazę:
1. art. 156 § 1 pkt 2 kpa w związku z art. 107 § 1 kpa i art. 104 oraz art. 108 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy o Straży Granicznej, poprzez pominięcie w rozstrzygnięciu decyzji grupy uposażenia, etatu, dodatku za wysługę lat oraz dodatku za stopień oraz
2. § 5 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 11 lutego 2009 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie uposażenia zasadniczego oraz dodatków do uposażenia funkcjonariuszy Straży Granicznej, poprzez jego pominięcie przy ustalaniu stopnia etatowego "major", wynikającego z rozkazu personalnego Komendanta Głównego SG nr [...] z dnia [...] września 2008 r.
W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Straży Granicznej wniósł o jej oddalenie, powołując się na dotychczasowe argumenty faktyczne i prawne. Jednocześnie, ustosunkowując się do zarzutu skargi, że nie zostały określone składniki uposażenia skarżącego, organ stwierdził, że w tej części został utrzymany w mocy rozkaz personalny organu I instancji, a rozkaz personalny Komendanta [...] Oddziału SG z dnia [...] stycznia 2010 r. nr [...] został zmieniony jedynie w zakresie dodatku służbowego i to na korzyść skarżącego. Podniósł również, że uchylenie zaskarżonej decyzji będzie skutkowało pogorszeniem sytuacji skarżącego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 41 ustawy z dnia 12 października 1990 r. o Straży Granicznej (Dz. U. z 2005 r. Nr 234, poz. 1997 ze zm.):
1. Funkcjonariuszowi można powierzyć pełnienie obowiązków służbowych na innym stanowisku na czas nieprzekraczający 12 miesięcy. W okresie tym funkcjonariuszowi przysługuje uposażenie stosownie do powierzonego stanowiska, lecz nie niższe od dotychczasowego.
2. Funkcjonariusza można oddelegować do wykonywania pracy poza Strażą Graniczną.
3. Minister właściwy do spraw wewnętrznych określi, w drodze rozporządzenia, warunki i tryb oddelegowania, przyznawania uposażenia oraz innych świadczeń przysługujących funkcjonariuszowi w czasie oddelegowania, uwzględniając charakter zadań służbowych wykonywanych poza Strażą Graniczną, do których funkcjonariusz może być oddelegowany, podmioty uprawnione do występowania z wnioskiem o oddelegowanie funkcjonariusza, sposób wyrażania przez niego zgody na oddelegowanie, tryb postępowania w przypadku zmiany warunków oddelegowania, uprawnienia i obowiązki funkcjonariusza, w szczególności w zakresie ustalania i wypłaty uposażenia oraz prawa do urlopu, a także tryb i sposób odwołania funkcjonariusza z oddelegowania.
Stosownie zaś do § 15 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 25 czerwca 2002 r. w sprawie oddelegowania funkcjonariuszy Straży Granicznej do pracy poza Strażą Graniczną (Dz. U. Nr 97, poz. 881), bezpośrednio po upływie okresu, na który funkcjonariusz został oddelegowany, jest obowiązany zgłosić się do służby w jednostce organizacyjnej Straży Granicznej, w której pełnił służbę przed oddelegowaniem (ust. 1).
Funkcjonariusz po odwołaniu z oddelegowania obejmuje stanowisko nie niższe niż zajmowane przed oddelegowaniem (ust. 2).
Oznacza to, że przełożony funkcjonariusza nie ma obowiązku zachowania parametrów uposażenia, wynikających ze stanowiska zajmowanego w trakcie oddelegowania. W niniejszej sprawie warunek określony w § 15 powoływanego rozporządzenia został spełniony. Zatem nie można mówić o pogorszeniu warunków pełnienia służby oraz płacy, wbrew twierdzeniu skarżącego.
Zaznaczyć należy, że instytucja powierzenia obowiązków funkcjonariuszowi jest całkowicie uznaniowa i uznanie to pozostawione jest właściwym przełożonym. A zatem Komendant Oddziału Straży Granicznej ma prawo kształtowania polityki służbową według własnej oceny, w celu najskuteczniejszej realizacji zadań. W takim wypadku uznanie to, z przyczyn oczywistych, w bardzo ograniczonym zakresie podlega kontroli sądowej.
W rozpatrywanej sprawie organ miał prawo w każdym czasie odwołać skarżącego z oddelegowania poza Strażą Graniczną i przenieść do pełnienia obowiązków w Straży Granicznej oraz mianować na odpowiednie stanowisko służbowe, powołując się na potrzeby służby.
W. J. przed oddelegowaniem do pracy w [...] pozostawał w dyspozycji Komendanta [...] Oddziału Straży Granicznej. Po odwołaniu z oddelegowania, rozkazem personalnym Komendanta [...] Oddziału Straży Granicznej nr [...] z dnia [...] stycznia 2010 roku, z dniem [...] lutego 2010 r. został przeniesiony do Placówki SG w [...] i mianowany na stanowisko specjalisty-kontrolera [...], na etat st. chor. sztab. w szóstej grupie uposażenia zasadniczego w I kategorii z mnożnikiem 1,61 kwoty bazowej, dodatkiem służbowym na czas nieokreślony w VIII kategorii z mnożnikiem 0,49 kwoty bazowej, dodatkiem za wysługę lat w wysokości 09% kwoty należnego uposażenia zasadniczego oraz dodatkiem za stopień z mnożnikiem 0,60 kwoty bazowej. Ponadto skarżącemu zostało zachowane prawo do stopnia etatowego kpt. do dnia mianowania na ten stopień służbowy w korpusie.
Powyższa decyzja została zmieniona przez Komendanta Głównego Straży Granicznej tylko w zakresie zwiększenia dodatku służbowego, w związku ze stwierdzeniem, że skarżący posiada w swoim zakresie obowiązków wykonywanie czynności w bezpośredniej ochronie granicy państwowej. Zmiana została więc dokonana na korzyść skarżącego, ponieważ dodatek został zwiększony o mnożnik 0,05 kwoty bazowej, stosownie do § 9 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 8 lutego 2008 roku w sprawie uposażenia zasadniczego oraz dodatków do uposażenia funkcjonariuszy Straży Granicznej, który stanowi, że dodatek funkcyjny albo służbowy podlega zwiększeniu o mnożnik 0,05 kwoty bazowej dla funkcjonariusza:
1) mianowanego na stanowisko: kierownika zespołu, kierownika zmiany, starszego specjalisty, specjalisty-kontrolera, starszego asystenta, starszego kontrolera, asystenta, młodszego asystenta albo kontrolera w placówce SG na czas pełnienia, w wymiarze co najmniej % normy czasu służby, o której mowa w art. 37 ust. 2 ustawy, służby:
c) granicznej w bezpośredniej ochronie granicy państwowej lub kontroli ruchu granicznego w sposób określony przez Komendanta Głównego Straży Granicznej w przepisach w sprawie pełnienia służby granicznej i prowadzenie działań granicznych,
d) przy realizacji zadań Straży Granicznej z zakresu ochrony szlaków komunikacyjnych lub realizacji zadań z zakresu kontroli legalności pobytu cudzoziemców;
2) delegowanego do pełnienia służby w placówce SG na okres dłuższy niż miesiąc, spełniającego warunek, o których mowa w pkt 1.
Na podstawie § 9 ust. 2 cyt. rozporządzenia do czasu służby wlicza okres choroby, urlopu wypoczynkowego lub dodatkowego, zwolnienia z zajęć służbowych, a dla funkcjonariuszy otrzymujących dodatek służbowy także czas wolny odbierany w zamian za ponadnormatywny czas służby.
W związku z powyższym należy stwierdzić, że składniki uposażenia skarżącego zostały prawidłowo określone w decyzji organu I instancji - Komendanta [...] Oddziału Straży Granicznej nr [...] z [...] stycznia 2010 roku. W tym też zakresie Komendant Główny Straży Granicznej utrzymał decyzję organu I instancji w mocy. Dlatego Sąd w pełni podziela argumentację zawartą w tym zakresie w zaskarżonej decyzji.
Wobec powyższego zarzuty skargi należy uznać za chybione.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie dopatrzył się naruszenia prawa przez organy obu instancji, które skutkowałyby uchyleniem podjętych decyzji, bądź stwierdzeniem ich nieważności i dlatego, na mocy art. 151 – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło