II SA/Wa 914/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Dąbrowska, Sędziowie WSA Jacek Fronczyk, Janusz Walawski (spr.), Protokolant Referent stażysta Marcin Borkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 września 2011 r. sprawy ze skargi J. H. – przedstawicielki ustawowej małoletniej M. H. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] marca 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia w drodze wyjątku 1) stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji, 2) określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości, 3) przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adw. E. U. kwotę 240 zł (dwieście czterdzieści) powiększoną o kwotę 55,20 zł (pięćdziesiąt pięć 20/100) stanowiącą 23% podatku VAT tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 14 grudnia 2010 r., sygn. akt II SA/Wa 1728/10 uchylił decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] września 2010 r. nr [...] o odmowie przyznania J. H. świadczenia w drodze wyjątku. Sąd w uzasadnieniu wyroku stwierdził m.in., że organ rozpoznając wniosek skarżącej o ponowne rozpoznanie sprawy, naruszył przepisy postępowania administracyjnego, w szczególności art. 24 § 1 pkt 5 w zw. z art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.). Zaskarżoną decyzję wydała bowiem ta sama osoba, która brała udział w wydaniu decyzji w pierwszej instancji z dnia [...] lipca 2010 r. Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w dniu [...] marca 2011 r. wydał decyzję nr [...], którą ponownie utrzymał w mocy decyzję poprzedzającą z dnia [...] lipca 2010 r. o odmowie przyznania J. H. przedmiotowego świadczenia. W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził m.in., że po ponownym przeanalizowaniu akt sprawy doszedł do wniosku, że nie zostały spełnione łącznie warunki określone w art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. Nr 162, poz. 1118 z późn. zm.). Jedyną aktywnością zmarłego J. H. w poszukiwaniu zatrudnienia była jego rejestracja w PUP w charakterze bezrobotnego. Ustalono także, że bezrobocie w regionie zamieszkiwanym przez zmarłego nie było wyższe od bezrobocia w innych regionach kraju. Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi wniesionej przez J. H. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której podniosła, że znajduje się w bardzo trudnej sytuacji materialnej i nie jest w stanie zapewnić córce kontynuacji nauki. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji oraz odniósł się do zarzutów podniesionych w skardze, odmawiając im zasadności. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w postępowaniu sądowym nie mogą być brane pod uwagę argumenty natury słusznościowej czy celowościowej. Badana jest legalność rozstrzygnięcia, czyli jego zgodność z przepisami prawa materialnego i prawidłowość przyjętej przez organ procedury. Skargę należało uwzględnić, gdyż zaskarżona decyzja narusza prawo. Zgodnie z art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia. Natomiast art. 170 i art. 171 powołanej ustawy stanowią odpowiednio, że orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach określonych w ustawie przewidzianych także inne osoby. Wyrok prawomocny ma powagę rzeczy osądzonej tylko co do tego, co w związku ze skargą stanowiło przedmiot rozstrzygnięcia. Wydając zaskarżoną decyzję organ naruszył powyżej przytoczone przepisy i zdaniem Sądu naruszenie to ma charakter rażący. Zaskarżona decyzja została bowiem ponownie podpisana przez tę samą osobę, która podpisała decyzję poprzedzającą. Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 oraz art. 152 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji.