II SA/Wa 927/09
PostanowienieWSA w Warszawie2010-04-13
Skład orzekający: Iwona Maciejuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy odmowa przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych jest zasadna, gdy strona nie przedłożyła wszystkich wymaganych dokumentów potwierdzających jej trudną sytuację materialną?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy, ponieważ strona skarżąca nie wykazała spełnienia ustawowej przesłanki z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. Mimo wezwania, nie przedłożono wymaganych dokumentów z Powiatowego Urzędu Pracy, które potwierdziłyby status osób bezrobotnych i prawo do zasiłku, co uniemożliwiło jednoznaczne ustalenie sytuacji materialnej strony.Stan faktyczny
Skarżący Z. S. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Wnioskodawca oświadczył, że jest osobą bezrobotną, nie posiada oszczędności ani przedmiotów wartościowych, a we wspólnym gospodarstwie domowym pozostaje z żoną i córką, które również są bezrobotne. Sąd wezwał skarżącego do uzupełnienia wniosku o szereg dokumentów, w tym zaświadczenia z PUP, oświadczenia o źródłach utrzymania i wydatkach. Strona nie przedłożyła wszystkich wymaganych dokumentów, ograniczając się do oświadczeń.Rozstrzygnięcie
Odmówiono zwolnienia od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Iwona Maciejuk po rozpoznaniu w dniu 13 kwietnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi Z. S. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] kwietnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską postanawia - odmówić zwolnienia od kosztów sądowych -
Pełnomocnik skarżącego adwokat D. K. wnosząc skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 grudnia
2009 r. przedłożyła urzędowy formularz wniosku Z. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
Skarżący przed złożeniem wniosku na urzędowym formularzu podał, w piśmie
z dnia 8 lutego 2010 r., że jest osobą bezrobotną, nie posiada oszczędności
ani przedmiotów wartościowych. We wniosku o przyznanie prawa pomocy wskazał,
że we wspólnym gospodarstwie domowym pozostaje z żoną oraz pełnoletnią córką.
W rubryce nr 11 urzędowego formularza oświadczył, że skarżący i osoby pozostające we wspólnym gospodarstwie domowym nie osiągają żadnych dochodów. Oświadczył również, że ani on ani osoby pozostające we wspólnym gospodarstwie domowym
nie posiadają majątku.
Z uwagi na to, że informacje podane w urzędowym formularzu nie pozwalały na pełną ocenę możliwości płatniczych strony i nie zawierały wszystkich danych potrzebnych do ustalenia, czy spełniona została ustawowa przesłanka warunkująca przyznanie prawa pomocy, pismem z dnia 5 marca 2010 r. (doręczonym pełnomocnikowi w dniu 24 marca 2010 r.), skarżący wezwany został do nadesłania
w terminie 14 dni:
1. zaświadczenia z Powiatowego Urzędu Pracy o statusie skarżącego jako osoby bezrobotnej, ze wskazaniem, od kiedy jest zarejestrowany jako osoba bezrobotna i czy skarżącemu przysługuje zasiłek dla osoby bezrobotnej
(w jakiej wysokości).
2. oświadczenia, czy żona jest osobą bezrobotną i czy uzyskuje zasiłek dla osób bezrobotnych, ze wskazaniem jego wysokości. W przypadku pozytywnej odpowiedzi należało nadesłać zaświadczenie PUP.
3. oświadczenia, czy córka jest osobą bezrobotną i czy uzyskuje zasiłek dla osób bezrobotnych, ze wskazaniem jego wysokości. W przypadku pozytywnej odpowiedzi należało nadesłać zaświadczenie PUP.
4. oświadczenia, z jakiego źródła rodzina się utrzymuje, tzn. skąd czerpie środki finansowe na codzienne utrzymanie.
5. oświadczenia, z jakiego źródła finansowego skarżący pokrył wydatek na ustanowienie adwokata z wyboru.
6. oświadczenia, czy mieszkanie pod adresem określonym w rubryce nr 2.1 urzędowego formularza stanowi własność skarżącego bądź jednej
z pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym.
7. kserokopii wyciągu z rachunku bankowego skarżącego z okresu ostatnich trzech miesięcy.
8. kserokopii rachunków wskazujących wysokość stałych miesięcznych wydatków w gospodarstwie domowym, jeśli są ponoszone W przypadku braku kserokopii rachunków należało złożyć oświadczenie o wysokości poszczególnych stałych miesięcznych wydatków.
W odpowiedzi na wezwanie pełnomocnik skarżącego nadesłała oświadczenie wnioskodawcy z dnia 6 kwietnia 2010 r. Skarżący oświadczył, że nie pobiera zasiłku dla bezrobotnych i pozostaje bez prawa do jego otrzymania, żona jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku dla bezrobotnych, córka jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Podał, że jedynym źródłem utrzymania jest pomoc rodziny. Oświadczył, że nie pokrył wydatków na ustanowienie adwokata z wyboru. Mieszkanie wymienione w formularzu nie stanowi własności żadnej z osób pozostających
we wspólnym gospodarstwie domowym. Strona nie posiada rachunków bankowych. Skarżący nie ponosi żadnych stałych wydatków. Reguluje je główny najemca lokalu (osoba ta nie została wymieniona w urzędowym formularzu jako pozostająca
we wspólnym gospodarstwie domowym).
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Instytucja prawa pomocy stanowi realizację konstytucyjnej zasady prawa do sądu. Prawo to powinno być przyznawane wówczas, gdy strona jest w bardzo trudnej sytuacji materialnej, a odmowa przyznania prawa pomocy uniemożliwiałaby dostęp do sądu. Ocena, czy spełniona została przesłanka warunkująca przyznanie prawa pomocy, następuje na podstawie informacji przedstawionych przez stronę. Sąd nie jest zobowiązany do przeprowadzania z urzędu postępowania w celu uzyskania odpowiednich dokumentów poświadczających rzeczywistą sytuację i możliwości płatnicze osoby wnioskującej o przyznanie prawa pomocy. To na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, iż faktycznie znajduje się w sytuacji uzasadniającej przyznanie prawa pomocy. Stan faktyczny, co do rzeczywistej sytuacji wnioskodawcy, nie może budzić żadnych wątpliwości.
W sprawie niniejszej nie można uznać, że skarżący wykazał spełnienie ustawowej przesłanki. Wnioskodawca nie przedłożył bowiem na wezwanie dokumentów: zaświadczeń z Powiatowego Urzędu Pracy o statusie osoby bezrobotnej oraz prawie lub braku prawa do zasiłku, dotyczących jego oraz żony i córki.
Z zaświadczenia dotyczącego skarżącego miało wynikać od kiedy jest on zarejestrowany jako osoba bezrobotna. Przedstawione przez wnioskodawcę informacje nie pozwalają bez wątpliwości przyjąć, iż strona spełnia ustawową przesłankę, o której mowa w art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. Zaświadczenia z Powiatowego Urzędu Pracy potwierdzałyby nie tylko fakt zarejestrowania jako osób bezrobotnych,
ale wskazywałyby również daty uzyskania statusu osoby bezrobotnej, co ma znaczenie dla ustalenia rzeczywistej sytuacji majątkowej strony. Również wobec oświadczenia,
że strona nie posiada rachunków bankowych, nienadesłanie zaświadczeń
z Powiatowego Urzędu Pracy nie pozwala na ustalenie bez wątpliwości, że strona nie jest w chwili obecnej w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Sama treść oświadczeń wnioskodawcy, bez przedłożenia żądanych dokumentów, nie pozwala stwierdzić, że spełniona została ustawowa przesłanka.
Z tego względu, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 254 § 1 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w postanowieniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło