II SA/Wa 928/12
WyrokWSA w Warszawie2012-09-27
Skład orzekający: Iwona Dąbrowska, Anna Mierzejewska, Andrzej Kołodziej
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej ma obowiązek zarejestrować rewolwer jako broń do celów łowieckich, jeśli przepisy obowiązujące w dacie wydania pozwolenia na broń i nabycia broni dopuszczały taką możliwość, ale przepisy obowiązujące w dacie rejestracji już jej nie dopuszczają?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej ma obowiązek rozpoznać sprawę w oparciu o przepisy obowiązujące w dacie orzekania, uwzględniając zmiany stanu prawnego, które nastąpiły między wszczęciem postępowania a wydaniem rozstrzygnięcia, chyba że nowe przepisy stanowią inaczej. W przypadku braku przepisów przejściowych, należy zastosować nową regulację prawną. Zgodnie ze zmienionym brzmieniem § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Środowiska, rewolweru nie można zarejestrować jako broni do celów łowieckich, ponieważ tego rodzaju broń nie może być używana do wykonywania polowania.Stan faktyczny
J. M. wystąpił o zarejestrowanie rewolweru do celów łowieckich. Komendant Wojewódzki Policji odmówił rejestracji, wskazując, że przepisy dopuszczają do celów łowieckich wyłącznie myśliwską broń palną długa, z wyłączeniem pistoletów i rewolwerów. Komendant Główny Policji utrzymał decyzję w mocy, argumentując, że nowelizacja rozporządzenia Ministra Środowiska, która weszła w życie w dacie orzekania, jednoznacznie wyklucza rejestrację rewolweru do celów łowieckich. Skarżący zarzucił naruszenie zasady niedziałania prawa wstecz i ochrony praw słusznie nabytych.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Dąbrowska (spr.), Sędziowie WSA Anna Mierzejewska, Andrzej Kołodziej, Protokolant Referent stażysta Małgorzata Ciach, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 września 2012 r. sprawy ze skargi J. M. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] marca 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy rejestracji rewolweru do celów łowieckich - oddala skargę -
Wnioskiem z dnia 2 listopada 2011 r. J. M. wystąpił do [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji o zarejestrowanie broni krótkiej – rewolweru [...] – do celów łowieckich.
Decyzją z dnia [...] grudnia 2011 r. znak [...] , wydaną na podstawie art. 10 ust. 4 pkt 3 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (tekst jedn. Dz. U. z 2004 r. Nr 52 poz. 525 ze zm.) w związku z § 3 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 23 marca 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków wykonywania polowania oraz znakowania tusz (Dz. U. Nr 61 poz. 548 ze zm.), [...] Komendant Wojewódzki Policji odmówił J. M. zarejestrowania broni rewolweru [...] – do celów łowieckich.
W uzasadnieniu decyzji organ przytoczył treść art. 10 ust. 4 pkt 3 ustawy o broni i amunicji oraz § 3 rozporządzenia Ministra Środowiska i wskazał, że z przepisów tych wynika, że do celów łowieckich dopuszczona jest wyłącznie myśliwska broń palna długa centralnego zapłonu, o lufach gwintowanych lub gładkich z wyłączeniem broni czarnoprochowej, pistoletów i rewolwerów, z której po maksymalnym załadowaniu można oddać najwyżej sześć pojedynczych strzałów, z tym że do magazynka broni samopowtarzalnej można załadować jednorazowo najwyżej dwa naboje.
W odwołaniu od decyzji organu I instancji, J. M. zarzucił organowi, że nabył broń zgodnie z prawem obowiązującym w dniu nabycia, wywiązał się też z terminów wymaganych prawem w celu jej rejestracji, a także wykonał polecenie Wydziału Postępowania Administracyjnego w [...] w zakresie dodatkowego przeszkolenia z bezpiecznego posługiwania się zakupioną bronią.
Decyzją z dnia [...] marca 2012 r. nr [...] , wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa oraz art. 13 ust. 2 w związku z art. 10 ust. 4 pkt 3 ustawy o broni i amunicji oraz § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Środowiska w sprawie szczegółowych warunków wykonywania polowania i znakowania tusz, Komendant Główny Policji utrzymał w mocy decyzję [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] grudnia 2011 r. nr [...] , odmawiającej zarejestrowania rewolweru [...] - do celów łowieckich.
W uzasadnieniu decyzji organ podał, że J. M. uzyskał pozwolenie na broń palną myśliwską do celów łowieckich na podstawie decyzji [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] września 2009 r. W ramach tego pozwolenia nabył rewolwer [...] i w myśl art. 13 ust. 1 ustawy o broni i amunicji zgłosił go w dniu 2 listopada 2011 r. do zarejestrowania. Organ I instancji zwrócił się z zapytaniem do Zarządu Okręgowego PZŁ w [...] czy strona jest przeszkolona z posługiwania się bronią krótką. Z odpowiedzi udzielonej przez PZŁ wynika, że J. M. odbył szkolenie dla kandydatów na instruktorów i sędziów strzelectwa myśliwskiego i zdał egzamin z wynikiem pozytywnym, przy czym w harmonogramie szkolenia były również ujęte elementy dotyczące broni krótkiej, a więc jest on przeszkolony w tym zakresie. Niemniej jednak uznając, że broń J. M. nie spełnia przesłanek broni myśliwskiej organ I instancji odmówił zarejestrowania tej broni do celów łowieckich.
W wyniku rozpatrzenia odwołania Komendant Główny Policji wskazał, że do dnia 9 marca 2011 r. osoby posiadające pozwolenie na broń palną myśliwską obowiązywał na podstawie § 5 pkt 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 marca 2000 r. w sprawie rodzajów szczególnie niebezpiecznych broni i amunicji oraz rodzajów broni odpowiadającej celom, w których może być wydane pozwolenie na broń (Dz. U. Nr 19, poz. 240 ze zm.) zakaz używania do celów łowieckich broni krótkiej w postaci pistoletów i rewolwerów. W związku z nowelizacją ustawy o broni i amunicji rozporządzenie to zostało uchylone, natomiast określenie rodzajów broni dopuszczonej do używania w zależności od celu, do jakiego zostało wydane pozwolenie prawodawca przeniósł do tej ustawy, wskazując w jej art. 10 ust. 4 pkt 3 jedynie blankietowo, że do celów łowieckich można posiadać broń dopuszczoną do wykonywania polowań na podstawie odrębnych przepisów. Komendant Główny Policji wskazał, że przepisy takie na dzień przedstawienia rewolweru do rejestracji zawierało rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 23 marca 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków wykonywania polowania i znakowania tusz, które zostało zmienione z dniem 14 grudnia 2011 r. Rozporządzenie to, przed dniem 14 grudnia 2011 r. stanowiło, iż do wykonywania polowania oraz odstrzału zwierząt (...) dopuszczona jest wyłącznie myśliwska broń palna, z której po maksymalnym załadowaniu można oddać najwyżej sześć pojedynczych strzałów, przy czym magazynek broni samopowtarzalnej może zawierać najwyżej dwa naboje. Polowanie na zwierzynę grubą odbywało się wyłącznie przy użyciu myśliwskiej broni palnej o lufach gwintowanych i kalibrze minimum 5,6 mm oraz stosowanych do niej naboi myśliwskich z pociskami półpłaszczowymi, które w odległości 100 m od wylotu lufy posiadały energię - w zależności od gatunku, płci oraz klasy wiekowej zwierzyny - 1000 J (dot. polowania na sarny, dziki warchlaki i drapieżniki), 2000 J (na jelenie, daniele, muflony i dziki) i 2500 J (na łosie), przy czym dopuszczano polowanie na wymienioną zwierzynę (z wyłączeniem łosi i jeleni byków) również z broni o lufach gładkich, lecz z użyciem myśliwskich naboi kulowych.
Organ wskazał, że niemniej jednak – wbrew poglądowi strony – [...] Komendant Policji zasadnie rozpatrzył niniejszą sprawę na podstawie przepisów omawianego rozporządzenia w ich aktualnym brzmieniu, obowiązującym od dnia 14 grudnia 2011 r., bowiem tego dnia weszło w życie rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 15 listopada 2011 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie szczegółowych warunków wykonywania polowania i znakowania tusz (Dz. U. Nr 257, poz. 1548). Rozporządzenie to nie zawierało przepisów przejściowych, które nakazywałyby organom Policji załatwiać sprawy rejestracji broni z uwzględnieniem stanu prawnego obowiązującego w dniu jej zgłoszenia do rejestracji, tj. złożenia wniosku.
W myśl aktualnego brzmienia § 3 ust. 1 tego rozporządzenia, do wykonywania polowania (...) dopuszczona jest wyłącznie myśliwska broń palna długa centralnego zapłonu, o lufach gwintowanych lub gładkich, z wyłączeniem broni czarnoprochowej, pistoletów i rewolwerów (...). Organ wskazał, że z tego względu zaświadczenie Przewodniczącego Zarządu Okręgowego PZŁ w [...] z dnia [...] listopada 2011 r., potwierdzające umiejętności strony posługiwania się bronią krótką utraciło znaczenie dla sposobu rozstrzygnięcia sprawy. Z przytoczonego przepisu prawa wprost wynika, iż strona nie może posiadać rewolweru do celów łowieckich, ponieważ tego rodzaju broń, nie może być używana do wykonywania polowania.
Odnosząc się zaś do uwag strony, iż tuż przed zakupem rewolweru kontaktował się telefonicznie z WPA w celu uzyskania potwierdzenia, że broń tego typu nadal jest rejestrowana, organ zauważył, że rzeczywiście początkowo, po wejściu w życie w dniu 10 marca 2011 r. nowelizacji ustawy o broni i amunicji, istniały rozbieżności wśród poszczególnych komendantów wojewódzkich Policji w zakresie interpretacji przepisów rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 23 marca 2005 r., co korelowałoby także z podnoszoną przez stronę kwestią, iż KWP w [...] zażądał od niej dodatkowych wyjaśnień i informacji o odbytym szkoleniu z bezpiecznego obchodzenia się bronią palną w postaci pistoletu i rewolweru, obecnie jednak praktyka dotycząca rejestracji tej broni jest jednolita.
Decyzja powyższa stała się przedmiotem skargi J. M. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której wnosił o uchylenie zaskarżonej decyzji jako naruszającej prawo.
W uzasadnieniu skargi J. M. opisał stan faktyczny sprawy, zarzucając organowi naruszenie art. 8 kpa poprzez rażącą obrazę zasady zaufania obywateli do działania organów administracji publicznej oraz naruszenie art. 2 Konstytucji RP poprzez obrazę zasady demokratycznego państwa prawnego w szczególności zasady praworządności, zasady niedziałania prawa wstecz i ochrony praw słusznie nabytych. Skarżący zarzucił organowi, że nie do zaakceptowania jest efekt działalności Państwa, w którym obywatel najpierw legalnie kupuje broń, ponosząc niemałe koszty zakupu, a następnie w trakcie trwania standardowej procedury rejestracyjnej, kolejną decyzją tego samego organu, jest pozbawiony możliwości jej rejestracji.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, wywodząc jak w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słusznościowych.
W ocenie Sądu skarga analizowana pod tym kątem nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja i utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji nie naruszają prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na prawidłowość wydanego rozstrzygnięcia.
Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowił przepis art. 13 ust. 2 w zw. z art. 10 ust. 4 pkt 3 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.).
Przepis art. 10 ust. 1 ww. ustawy stanowi, że właściwy organ Policji wydaje pozwolenie na broń, jeżeli wnioskodawca nie stanowi zagrożenia dla samego siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego oraz przedstawi ważną przyczynę posiadania broni.
Zgodnie natomiast z art. 10 ust. 4 pkt 3 tej ustawy, pozwolenie na broń wydane w celach, o których mowa w ust. 2, uprawnia do posiadania następujących rodzajów broni i amunicji do niej: do celów łowieckich - broni dopuszczonej do wykonywania polowań na podstawie odrębnych przepisów.
Takim przepisem odrębnym jest § 3 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 23 marca 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków wykonywania polowania i znakowania tusz (Dz. U. Nr 61, poz. 548 ze zm.).
Przepis ten w dacie uzyskania przez skarżącego zaświadczenia uprawniającego do nabycia broni myśliwskiej, dokonania przez niego zakupu rewolweru [...] , oraz zgłoszenia go do rejestracji jako broni do celów łowieckich stanowił, iż do wykonywania polowania oraz odstrzału zwierząt stanowiących nadzwyczajne zagrożenie dla życia, zdrowia lub gospodarki człowieka dopuszczona jest wyłącznie myśliwska broń palna, z której po maksymalnym załadowaniu można oddać najwyżej sześć pojedynczych strzałów; magazynek broni samopowtarzalnej może zawierać najwyżej dwa naboje (ust. 1). Polowanie na zwierzynę grubą odbywa się, z zastrzeżeniem ust. 3, wyłącznie przy użyciu myśliwskiej broni palnej o lufach gwintowanych i kalibrze minimum 5,6 mm oraz stosowanych do niej nabojach myśliwskich z pociskami półpłaszczowymi, które w odległości 100 m od wylotu lufy posiadają energię nie mniejszą niż: 1) 2500 J przy polowaniu na łosie; 2) 2000 J przy polowaniu na jelenie, daniele, muflony i dziki; 3) 1000 J przy polowaniu na sarny, dziki warchlaki i drapieżniki (ust. 2). Do wykonywania polowania nie można używać broni czarnoprochowej (ust. 2a). Na zwierzynę, o której mowa w ust. 2, z wyjątkiem łosi i jeleni byków, dopuszcza się polowanie z broni o lufach gładkich, z użyciem myśliwskich naboi kulowych (ust. 3). Do wykonywania polowania na zwierzynę drobną, z zastrzeżeniem ust. 5, używa się wyłącznie myśliwskich naboi śrutowych ze śrutem o średnicy do 4,5 mm (ust. 4). Na drapieżniki poluje się, używając myśliwskich naboi kulowych wymienionych w ust. 2 i 3, myśliwskich naboi śrutowych wymienionych w ust. 4 lub naboi myśliwskich z pociskami pełnopłaszczowymi (ust. 5).
W dniu 15 listopada 2011 r. Minister Środowiska wydał jednak rozporządzenie zmieniające powyższe rozporządzenie z dnia 23 marca 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków wykonywania polowania i znakowania tusz (Dz. U. Nr 257, poz. 1548). Na mocy rozporządzenia zmieniającego § 3 ust. 1 otrzymał brzmienie: "do wykonywania polowania oraz odstrzału zwierząt stanowiących nadzwyczajne zagrożenie dla życia, zdrowia lub gospodarki człowieka dopuszczona jest wyłącznie myśliwska broń palna długa centralnego zapłonu, o lufach gwintowanych lub gładkich, z wyłączeniem broni czarnoprochowej, pistoletów i rewolwerów, z której po maksymalnym załadowaniu można oddać najwyżej sześć pojedynczych strzałów, z tym że do magazynka broni samopowtarzalnej można załadować jednorazowo najwyżej dwa naboje".
Rozporządzenie to weszło w życie w dniu 14 grudnia 2011 r., a więc w dacie wydawania decyzji w niniejszej sprawie przez [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji, obowiązywał już zmieniony przepis § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Środowiska w sprawie szczegółowych warunków wykonywania polowania i znakowania tusz o treści, jak wskazano wyżej. Zgodnie natomiast z tym zmienionym przepisem organ nie mógł zarejestrować rewolweru jako broni do celów łowieckich.
Skarżący zarzucił w skardze, że organ w niniejszej sprawie winien zastosować rozporządzenie Ministra Środowiska w sprawie szczegółowych warunków wykonywania polowania i znakowania tusz, w brzmieniu obowiązującym w dacie, gdy uzyskał zaświadczenia uprawniające do nabycia broni oraz zgłosił broń do rejestracji.
Odnosząc się do powyższego zarzutu, wskazać należy, iż zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem sądowoadministracyjnym, organ rozpoznaje sprawę w oparciu o przepisy obowiązujące w dacie orzekania, obowiązany jest zatem uwzględnić zmiany stanu prawnego zaistniałe między wszczęciem postępowania w sprawie, a wydaniem rozstrzygnięcia, chyba że z nowych przepisów wynika coś innego. Zasada ta nie ma zastosowania jedynie w przypadku decyzji deklaratoryjnych – stwierdzających ukształtowanie stosunku administracyjnoprawnego z mocy samego prawa we wcześniejszym okresie, gdyż wtedy stosować należy przepisy obowiązujące w chwili konkretyzacji tego stosunku - przepisy poprzednie (vide: uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 kwietnia 2006 r. sygn. akt I OPS 1/06, LEX nr 182508).
Biorąc zatem pod uwagę, iż przepisy rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 15 listopada 2011 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie szczegółowych warunków wykonywania polowania i znakowania tusz nie zawierają żadnych regulacji intertemporalnych w zakresie stosowania znowelizowanych przepisów do stanów faktycznych powstałych przed datą wejścia w życie tych przepisów, organy Policji zobligowane były zastosować w niniejszej sprawie nową regulację prawną obowiązującą w dacie orzekania.
Zgodnie natomiast z tą nową regulacją prawną rewolweru [...] nie można było zarejestrować jako broni do celów łowieckich.
Należy ponadto zwrócić uwagę, iż do dnia 9 marca 2011 r. osoby posiadające pozwolenie na broń palną myśliwską obowiązywał wyraźny prawny zakaz używania do celów łowieckich m. in. broni krótkiej w postaci pistoletów i rewolwerów (§ 5 pkt 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 marca 2000 r. w sprawie rodzajów szczególnie niebezpiecznych broni i amunicji oraz rodzajów broni odpowiadającej celom, w których może być wydane pozwolenie na broń – Dz. U. Nr 19, poz. 240 ze zm.). Rozporządzenie to utraciło moc w związku z wejściem w życie nowelizacji ustawy o broni i amunicji. Pozostające w mocy rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 23 marca 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków wykonywania polowania i znakowania tusz, z uwagi na zapisy zawarte w wyżej powołanym rozporządzeniu Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 marca 2000 r. w sprawie rodzajów szczególnie niebezpiecznych broni i amunicji oraz rodzajów broni odpowiadającej celom, w których może być wydane pozwolenie na broń, nie zawierało precyzyjnych zapisów w zakresie wyłączenia z wykorzystywania do celów myśliwskich pistoletów i rewolwerów. Z uwagi na powyższe, w celu rozwiania wątpliwości we wskazanym zakresie w dniu 15 listopada 2011 r. Minister Środowiska wydał rozporządzenie zmieniające rozporządzenie w sprawie szczegółowych warunków wykonywania polowania i znakowania tusz, które zawierają jednoznaczny zakaz polowania przy użyciu pistoletów i rewolwerów.
W ocenie Sądu, analiza obowiązujących przepisów prawnych prowadzi jednak do wniosku, że zarówno przed nowelizacją ustawy o broni i amunicji, jak i po jej nowelizacji, która weszła w życie w dniu 10 marcu 2011 r., intencją ustawodawcy było uniemożliwienie wykonywania polowań przy użyciu pistoletów i rewolwerów.
Jeśli zaś chodzi o wydane skarżącemu zaświadczenie należy zwrócić uwagę, że w zaświadczeniu z dnia [...] sierpnia 2011 r. uprawniającym J. M. do nabycia broni organy Policji określiły jedynie ogólnie, że ma być to broń do celów myśliwskich. Z zaświadczenia tego nie wynikało uprawnienie J. M. do nabycia konkretnie wskazanego rodzaju broni tj. rewolweru [...] .
Organ na etapie wydawania tego zaświadczenia nie wiedział zatem jaki rodzaj broni myśliwskiej strona zgłosi do rejestracji. W sytuacji więc, gdy na etapie zgłoszenia nabytej broni do rejestracji pojawiły się wątpliwości, czy nie ma przeszkód do jej zarejestrowania i zaszła potrzeba ustalenia, czy wnioskujący o rejestrację został przeszkolony w zakresie bezpiecznego i zgodnego z prawem posługiwania się nią.
Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło