II SA/Wa 928/19
WyrokWSA w Warszawie2019-09-26
Skład orzekający: Agnieszka Góra-Błaszczykowska, Andrzej Góraj, Ewa Kwiecińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji prawidłowo odmówił wyłączenia stosowania przepisów ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy, uznając, że służba na rzecz totalitarnego państwa (12% całkowitego okresu służby) nie jest służbą krótkotrwałą, mimo szczególnych osiągnięć funkcjonariusza?Ratio decidendi
Organ administracji nieprawidłowo ocenił przesłankę krótkotrwałości służby na rzecz totalitarnego państwa, opierając się jedynie na proporcji czasowej (12% całkowitego okresu służby) bez uwzględnienia wyjątkowych osiągnięć funkcjonariusza, takich jak odznaczenie Złotym Krzyżem Zasługi czy służba wywiadowcza za granicą. Brak wyczerpującego uzasadnienia decyzji, uwzględniającego te okoliczności, stanowi naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy.Stan faktyczny
Skarżący M. G. wystąpił o wyłączenie stosowania wobec niego niektórych przepisów ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy, powołując się na specyfikę swojej służby, w tym pracę przy negocjacjach międzynarodowych i tworzenie infrastruktury teleinformatycznej. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji odmówił, uznając, że służba na rzecz totalitarnego państwa (3 lata, 2 miesiące i 23 dni) nie jest krótkotrwała w stosunku do całkowitego okresu służby (25 lat, 2 miesiące i 15 dni). Po utrzymaniu decyzji w mocy po wniosku o ponowne rozpatrzenie, skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając brak wyczerpującego uzasadnienia i naruszenie przepisów prawa procesowego i materialnego.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] marca 2019 r. oraz poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] czerwca 2018 r. Zasądzono od Ministra na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Góra-Błaszczykowska (spr.), Sędzia WSA Andrzej Góraj, Sędzia WSA Ewa Kwiecińska, Protokolant specjalista Wiesława Jesiotr po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 września 2019 r. sprawy ze skargi [...] na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] marca 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wyłączenia stosowania przepisów ustawy 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] czerwca 2018 r. nr [...] ; 2. zasądza od Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji na rzecz [...] kwotę 480 (słownie: czterysta osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji decyzją z (...) czerwca 2018r. nr (...), na podstawie art. 8a ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Służby Ochrony Państwa, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz. U. z 2018 r. poz. 132, z późn. zm., zwanej dalej ustawą zaopatrzeniową), odmówił wyłączenia stosowania wobec M. G. art. 15c, art. 22a i art. 24a tej ustawy.
Po rozpatrzeniu wniosku M. G. o ponowne rozpatrzenie sprawy, decyzją z dnia (...) marca 2019r. nr (...) Minister utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Do wydania powyższych decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym:
M. G. wnioskiem z dnia (...) maja 2017 r. wystąpił do Ministra Spraw o zastosowanie wobec niego art. 8a ustawy zaopatrzeniowej.
W uzasadnieniu wniosku szczegółowo opisał przebieg swojej służby i zajmowane stanowiska. Podkreślił, że z racji swojego wykształcenia zajmował się sprawami, związanymi z negocjacjami z Bankiem Światowym, MFW oraz bankami komercyjnymi w zakresie redukcji zatrudnienia RP w bankach zagranicznych, kwestiami związanymi z wykorzystaniem technik komputerowych do pozyskiwania danych i ich implementacji w narzędziach informatycznych modelowania ekonometrycznego zjawisk i trendów ekonomicznych. W 1990 r. został pozytywnie zweryfikowany i zatrudniony na stanowisku naczelnika w Wydziale Archiwum i Informatyki Zarządu Wywiadu UOP, gdzie tworzył zręby infrastruktury teleinformatycznej nowego polskiego wywiadu cywilnego. W 1991 został skierowany do pracy w Konsulacie Generalnym RP w Malmo, następnie brał udział w projektowaniu nowej siedziby UOP, w opracowaniu i wdrażaniu aplikacji bazodanowych, w tworzeniu rozwiązań teleinformatycznych. Organizował i nadzorował współpracę Agencji Wywiadu ze służbą amerykańską w zakresie monitorowania i zwalczania aktywności islamskich organizacji terrorystycznych w internecie. Opracowane przez niego dokumentacje bezpieczeństwa umożliwiły uzyskanie akredytacji krajowej władzy bezpieczeństwa do przetwarzania i przesyłania informacji niejawnych.
Analizując sprawę, Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji stwierdził, iż z akt sprawy wynika, że strona została zwolniona ze służby w Agencji Wywiadu w dniu 31 grudnia 2007 r. i ma ustalone prawo do emerytury i renty inwalidzkiej, których wysokość ustalono z uwzględnieniem art. 15c ustawy zaopatrzeniowej, przy czym nie wypłaca się renty inwalidzkiej z uwagi na posiadanie prawa do korzystniejszej emerytury.
Z pisma Instytutu Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu tj. informacji o przebiegu służby z dnia (...) kwietnia 2017 r Nr (...) wynika, że wnioskodawca pełnił służbę na rzecz totalitarnego państwa, o której mowa w art. 13b ustawy zaopatrzeniowej, w okresie od dnia 16 sierpnia 1986 r. do dnia 7 listopada 1989 r. tj. 3 lata, 2 miesiące i 23 dni. W sprawie ustalono, że całkowity okres służby wnioskodawcy wynosił 25 lat, 2 miesiące i 15 dni.
Z kopii akt osobowych o sygn. IPN (...), przekazanych pismem z dnia (...) listopada 2017 r. przez Instytut Pamięci Narodowej - Komisję Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu nie wynika, aby M. G. nierzetelnie wykonywał zadania i obowiązki w okresie pełnienia służby.
Szef Agencji Wywiadu w piśmie z dnia (...) października 2017 r. przekazał informacje dotyczące przebiegu służby ww. funkcjonariusza. Ze zgromadzonych w sprawie dokumentów wynika, że funkcjonariusz po dniu 12 września 1989 r. rzetelnie wykonywał zadania i obowiązki służbowe. Był wyróżniany nagrodami oraz wielokrotnie przyznawano mu zwiększony dodatek służbowy do uposażenia, ponadto został mu nadany Złoty Krzyż Zasługi. W aktach sprawy brak jest informacji o wymierzonych karach dyscyplinarnych. Ponadto w okresie od 15 października 1991r. do 13 sierpnia 1995r. strona miała zwiększony wymiar służby za służbę wywiadowczą za granicą.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ stwierdził, iż dla zastosowania art. 8a ust. 1 pkt 2 ustawy zaopatrzeniowej muszą być spełnione łącznie przesłanki w postaci krótkotrwałości służby przed dniem 31.07.1990 oraz rzetelnego wykonywania zadań i obowiązków po dniu 12.09.1989 w szczególności z narażeniem zdrowia i życia. Następnie organ przeanalizował każdą z tych przesłanek i uznał, że w sytuacji, w której całkowity okres służby M. G. wynosi 25 lat, 2 miesiące i 15 dni, a służba na rzecz totalitarnego państwa była pełniona przez 3 lata, 2 miesiące i 23 dni, czyli 12% całego okresu służby, nie jest to służba krótkotrwała.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie M. G. zakwestionował decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z (...) marca 2019 r. nr (...), wnosząc o jej uchylenie. Zarzucił, że zaskarżona decyzja nie została wyczerpująco uzasadniona, naruszono przepisy prawa procesowego, tj. art.6, 7, 8, 77 § 1 oraz 80 k.p.a. a także przepisy prawa materialnego tj. art. 8a ustawy zaopatrzeniowej oraz art.67 ust.1 w zw. z art.31 ust.3 Konstytucji RP.
W odpowiedzi na skargę Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe argumenty faktyczne i prawne.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga zasługiwała na uwzględnienie.
Zaskarżoną decyzję wydano bez odpowiedniego umotywowania istotnych w sprawie okoliczności: przesłanki zastosowania art.8a ustawy zaopatrzeniowej formalnie zostały omówione, lecz bez odniesienia do konkretnego i wyjątkowego przypadku Skarżącego.
Ze zgromadzonych w sprawie dokumentów wynika, że M. G. został odznaczony Złotym Krzyżem Zasługi, był wyróżniany nagrodami, wielokrotnie przyznawano mu zwiększony dodatek służbowy do uposażenia. W okresie od 15 października 1991r. do 13 sierpnia 1995r. strona miała zwiększony wymiar służby za służbę wywiadowczą za granicą.
Nie zostały zakwestionowane twierdzenia skarżącego, że zajmował się sprawami, związanymi z negocjacjami z Bankiem Światowym, MFW oraz bankami komercyjnymi w zakresie redukcji zatrudnienia RP w bankach zagranicznych, kwestiami związanymi z wykorzystaniem technik komputerowych do pozyskiwania danych i ich implementacji w narzędziach informatycznych modelowania ekonometrycznego zjawisk i trendów ekonomicznych. W 1990 r. został zatrudniony na stanowisku naczelnika w Wydziale Archiwum i Informatyki Zarządu Wywiadu UOP, gdzie tworzył zręby infrastruktury teleinformatycznej nowego polskiego wywiadu cywilnego. W 1991 został skierowany do pracy w Konsulacie Generalnym RP w Malmo, następnie brał udział w projektowaniu nowej siedziby UOP, w opracowaniu i wdrażaniu aplikacji bazodanowych, w tworzeniu rozwiązań teleinformatycznych. Organizował i nadzorował współpracę Agencji Wywiadu ze służbą amerykańską w zakresie monitorowania i zwalczania aktywności islamskich organizacji terrorystycznych w internecie.
W każdej decyzji administracyjnej organ powinien sporządzić wyczerpujące i adekwatne do okoliczności rozpoznawanej sprawy uzasadnienie decyzji, spełniające kryteria art. 7, 77 § 1, art. 80 oraz 107 § 3 k.p.a. Naruszenie przepisów postępowania w tym zakresie –zdaniem Sądu – wywarło istotny wpływ na treść zaskarżonej decyzji.
Jak już zaznaczono, organ trafnie scharakteryzował uwarunkowania formalne sprawy, w tym przywołał treść stosownych regulacji normatywnych oraz właściwy sposób ich rozumienia, według zasad wykładni językowej. W szczególności wyjaśnił, jak należy określać ramy dla zastosowania wyjątku, przewidzianego w art. 8a ustawy zaopatrzeniowej. Jednakże- zdaniem Sądu- organ nie odniósł prawidłowo tych rozważań do konkretnego przypadku skarżącego, ustalonych w sposób niewątpliwy na podstawie zebranych w sprawie dokumentów, potwierdzających realizację przez M. G. działań na arenie międzynarodowej na rzecz Ojczyzny, nadanie mu Złotego Krzyża Zasługi.
Oceniając przesłankę krótkotrwałości służby na rzecz totalitarnego państwa organ oparł się, co do czasu jej trwania, na informacji z IPN uznając, że 3 lata, 2 miesiące i 23 dni służby dla totalitarnego ustroju nie jest okresem krótkotrwałym w obliczu 25 lat, 2 miesięcy i 15 dni całkowitego okresu służby, w tym za granicą. Jednakże zdaniem Sądu, w obliczu osiągnięć skarżącego, okres 12% służby dla totalitarnego ustroju, nie może zostać uznany za niebędący krótkotrwałym.
Nadto, zdaniem Sądu, w opisanym stanie faktycznym organ powinien rozważyć zastosowanie wyjątku z art.8 a ustawy zaopatrzeniowej z uwzględnieniem faktu, że skarżący został odznaczony Złotym Krzyżem Zasługi, a w okresie od (...)października 1991r. do (...) sierpnia 1995r. pełnił służbę wywiadowczą za granicą.
W opisanej sytuacji organ przedwcześnie uznał, że powoływane przez skarżącego, wyjątkowe okoliczności pełnienia służby, nie spełniają przesłanek zakreślonych ustawą.
Sprawa skarżącego musi być zatem wnikliwie rozważona przez organ administracji, a wyniki tych analiz muszą znaleźć odzwierciedlenie w treści uzasadnienia decyzji.
Z przytoczonych wyżej przyczyn, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.
Rozpatrując ponownie sprawę organ administracji uwzględni ocenę prawną, sformułowaną w niniejszym uzasadnieniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło