II SA/Wa 93/11
WyrokWSA w Warszawie2011-03-09
Skład orzekający: Stanisław Marek Pietras, Jacek Fronczyk, Andrzej Góraj
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o zwrocie nienależnie pobranego zasiłku dla bezrobotnych jest zgodna z prawem, gdy została wydana na podstawie prawomocnej decyzji uchylającej wcześniejsze uznanie za osobę bezrobotną i przyznanie prawa do zasiłku?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ był związany prawomocną decyzją uchylającą wcześniejsze uznanie skarżącego za osobę bezrobotną i przyznanie mu prawa do zasiłku, co skutkowało uznaniem pobranego zasiłku za nienależny. Wobec tego decyzja o zwrocie zasiłku była zgodna z prawem, a zarzuty skarżącego dotyczące braku zawieszenia postępowania czy nieuwzględnienia dowodów nie miały wpływu na wynik sprawy.Stan faktyczny
Skarżący T. W. otrzymał decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Starosty o zwrocie nienależnie pobranego zasiłku dla bezrobotnych za okres od lipca 2007 do lipca 2008 roku. Organ I instancji uchylił wcześniejsze decyzje uznające skarżącego za osobę bezrobotną i przyznające mu prawo do zasiłku. Skarżący zarzucił m.in. niezgodne z prawem niezawieszenie postępowania oraz nieuwzględnienie zaświadczenia o wykreśleniu z ewidencji działalności gospodarczej.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Stanisław Marek Pietras Sędziowie WSA Jacek Fronczyk Andrzej Góraj (spr.) Protokolant specjalista Aleksandra Weiher po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 marca 2011 r. sprawy ze skargi T. W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2010 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu nienależenie pobranego zasiłku dla bezrobotnych oddala skargę.
T. W. (dalej jako skarżący), wniósł skargę z dnia 27 grudnia 2010 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Wojewody [...] (dalej jako organ) z dnia [...] listopada 2010 r. nr [...], utrzymującą w mocy decyzję Starosty Powiatu [...] (dalej jako SPW) z dnia [...] września 2010 r. nr [...] o zwrocie nienależnie pobranego zasiłku dla bezrobotnych za okres od [...] lipca 2007 r. do [...] lipca 2008 r. w kwocie [...] zł.
Organ ustalił następujący stan faktyczny i prawny:
Organ decyzją z dnia [...] maja 2010 r. nr [...], po rozpatrzeniu odwołania skarżącego od decyzji SPW z dnia [...] marca 2010 r. nr [...] orzekł o:
a) uchyleniu decyzji SPW z dnia [...] lipca 2007 r. nr [...] w sprawie uznania skarżącego za osobę bezrobotną z dniem [...] lipca 2007 r. oraz przyznania prawa do zasiłku na okres [...] miesięcy od dnia [...] lipca 2007 r.,
b) uchyleniu decyzji SPW z dnia [...] lipca 2008 r. nr [...] o utracie prawa do zasiłku od dnia [...] lipca 2008 r.,
c) odmowie uznania skarżącego za osobę bezrobotną z dniem [...] lipca 2007 r.
Od powyższej decyzji T. W. złożył odwołanie do Wojewody [...], który po rozpatrzeniu ww. odwołania utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
W związku z wydaniem powyższej decyzji organu, SPW w dniu [...] lipca 2010 r. wydał decyzję nr [...] o zwrocie nienależnie pobranego zasiłku dla bezrobotnych za okres od [...] lipca 2007 r. do [...] lipca 2008 r. w kwocie [...] zł.
W związku z wniesionym odwołaniem skarżącego z dnia [...] lipca 2010 r., organ w dniu [...] sierpnia 2010 r. wydał decyzję nr [...], uchylając zaskarżoną decyzję w całości. W jej treści wskazał organowi I instancji, aby zapewnił skarżącemu czynny udział w każdym stadium postępowania i umożliwił wypowiedzenie się odnośnie zebranego materiału dowodowego.
Zgodnie ze wskazówkami powyższej decyzji, Powiatowy Urząd Pracy w W. pismem z dnia [...] sierpnia 2010 r. powiadomił skarżącego o wszczęciu postępowania, a jednocześnie o możliwości zapoznania się z materiałem dowodowym, w terminie 7 dni od otrzymania niniejszego pisma.
Skarżący w dniu [...] września 2010 r. zgłosił się do powyższego urzędu pracy, celem zapoznania się z aktami sprawy. Zażądał sporządzenia dokumentu w postaci protokołu z przesłuchania strony. Ponadto w powyższym protokole wniósł o zawieszenie postępowania do czasu rozstrzygnięcia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie skargi na decyzję dnia [...] maja 2010 r. nr [...].
SPW nie zgodził się z wnioskiem strony, co skutkowało wydaniem przez niego decyzji na wstępie z dnia [...] września 2010 r. nr [...].
Skarżący odwołał się od powyższego rozstrzygnięcia pismem z dnia [...] października 2010 r. Niniejszej decyzji zarzucił, iż nie zawieszenie postępowania było nie zgodne z przepisem art. 97 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269 z późn. zm.). Zarzucił też, iż pominięto jako dowód w sprawie, zaświadczenie o wykreśleniu skarżącego z ewidencji działalności gospodarczej z dnia [...] sierpnia 2007 r.
W związku z powyższym organ wydał wskazaną na wstępie decyzję z dnia [...] listopada 2010 r. nr [...], podzielając stanowisko organu I instancji i nie znajdując nowych okoliczności uzasadniających jego zmianę. Podniósł, że dowodem, wyjaśniającym sprawę było zaświadczenie z Urzędu Miejskiego w W. informujące o rozpoczęciu działalności gospodarczej przez skarżącego w dniu [...] kwietnia 2009 r. oraz jej zakończeniu z dniem [...] sierpnia 2007 r. Jeśli chodzi o kwestie zawieszenia postępowania z powodu wniesienia skargi, organ stwierdził niezgodność z art. 16 § 1 i § 2 k.p.a.
Skarżący zaskarżył powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie pismem z dnia 27 grudnia 2010 r. Wniósł o jej uchylenie w całości. Podtrzymał wszystkie wnioski i wyjaśnienia zawarte w odwołaniu. Ponadto wskazał na brak odniesienia się przez SPW do okoliczności związanych z przyznaniem zasiłku dla bezrobotnych, a podniesionych przez stronę w protokole przesłuchania z dnia [...] września 2010 r.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, powołując się na ustalony stan faktyczny i prawny.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią przepisu art.1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269 z późn. zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem skarżonej decyzji administracyjnej. Jest więc to kontrola legalności rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym, z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i procesowym. Oceniając przedmiotową decyzję według powyższych kryteriów, uznać należy, iż nie narusza ona prawa.
Istota sprawy w niniejszym postępowaniu sprowadzała się do ustalenia, czy w okresie objętym skarżoną decyzją istniała podstawa do wypłacania stronie zasiłku dla bezrobotnych. Zgodnie bowiem z treścią art.76 ust.1 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2008 r. Nr 89, poz. 415) osoba, która pobrała nienależne świadczenie pieniężne, jest zobowiązana do zwrotu, w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji, kwoty otrzymanego świadczenia, wraz z przekazaną od tego świadczenia zaliczką na podatek dochodowy od osób fizycznych oraz składką na ubezpieczenie zdrowotne.
Aby zaś można było mówić o tym, że świadczenie jest nienależne, musi zaistnieć, np. taka sytuacja, gdy nie będzie podstawy faktycznej do wypłaty świadczenia. Stąd, zakres jakiego dotyczy niniejsze postępowanie sprowadza się do ustalenia, czy w obrocie prawnym funkcjonuje jakakolwiek decyzja administracyjna, przyznająca skarżącemu, w spornym okresie, prawo do pobierania zasiłku dla bezrobotnych. Brak występowania w obrocie prawnym takiej decyzji sprawia bowiem, iż świadczenie które pobrał skarżący staje się świadczeniem nienależnym, o którym mowa w wyżej zacytowanym przepisie.
Przechodząc do realiów niniejszej sprawy wskazać należy, iż okolicznością niesporną jest to, iż skarżący w okresie od [...] lipca 2007 r. do dnia [...] lipca 2008 r. pobierał zasiłek dla bezrobotnych, zgodnie z decyzją uznającą go za bezrobotnego, i przyznającą mu prawo do zasiłku dla bezrobotnych na okres 12 miesięcy.
Poza sporem jest również okoliczność, iż Starosta Powiatu [...] wydał decyzję, mocą której uchylił wcześniejszą decyzję o uznaniu skarżącego za osobę bezrobotną i przyznaniu mu prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Decyzja ta, po przejściu toku odwoławczego, łącznie z rozpoznaniem skargi przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, została utrzymana w mocy i jest prawomocna. To zaś sprawia, że kształtuje ona sytuację prawną skarżącego.
W świetle powyższego, w ocenie tut. Sądu organ wydając skarżoną decyzję, nie naruszył prawa. Był bowiem związany skutkami prawnymi jakie wywołała decyzja o uchyleniu decyzji o uznaniu skarżącego za osobę bezrobotną i przyznaniu mu prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Analizując sytuację strony organ prawidłowo więc uznał, że wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji uznającej skarżącego za bezrobotnego, i przyznającej mu prawo do zasiłku dla bezrobotnych sprawiło, iż świadczenie, które skarżący pobrał w okresie od [...].07.2007 r. do [...].07.2008 r. stało się świadczeniem nienależnym.
Organ był więc zmuszony do tego, aby zastosować w sprawie normę art. 76 ust.1 omawianej ustawy, i zażądać od skarżącego zwrotu nienależnie pobranego świadczenia.
Odnosząc się do argumentów zawartych w skardze uznać należy, iż pozostają one w oderwaniu od istoty niniejszej sprawy.
Sąd rozpoznając przedmiotową skargę jest umocowany wyłącznie do tego, aby badać zgodność z prawem zaskarżonej tą skargą decyzji. Nie może więc obejmować swoją oceną decyzji innych.
Nadto podkreślić należy, iż tut. Sąd nie mógł wypowiadać się co do prawidłowości decyzji o uchyleniu decyzji uznającej skarżącego za bezrobotnego i przyznającej mu prawo do zasiłku dla bezrobotnych, gdyż decyzja ta była już przedmiotem oceny Sądu administracyjnego i w obrocie prawnym funkcjonuje prawomocny wyrok rozstrzygający tą kwestię.
Wyrokiem tym tutejszy Sąd, jak również organ i strona są związani. Oznacza to, iż decyzja o uchyleniu decyzji o uznaniu skarżącego za bezrobotnego i przyznaniu mu prawa do zasiłku, nie może ponownie podlegać weryfikacji w niniejszym postępowaniu.
Tut. Sąd nie ma więc prawa do tego, aby w niniejszej sprawie badać kwestie związane z brakiem zaświadczenia o wykreśleniu skarżącego z ewidencji działalności gospodarczej. Podstawą skarżonej decyzji nie jest bowiem brak powyższego zaświadczenia, a fakt wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji uznającej skarżącego za bezrobotnego i przyznającej mu prawo do zasiłku.
Za nietrafne uznać należy też zarzuty skargi, iż organ winien żądać zwrotu świadczenia wyłącznie za okres, w którym skarżący nie legitymował się zaświadczeniem o wykreśleniu z ewidencji działalności gospodarczej. Jak już bowiem wyżej wskazano, organ w niniejszym postępowaniu związany jest prawomocną decyzją o uchyleniu decyzji uznającej skarżącego za bezrobotnego i przyznającej mu prawo do zasiłku. Skoro zaś powyższa uchylająca decyzja odnosiła się do całego okresu, na jaki przyznano skarżącemu prawo do zasiłku, organ w niniejszym postępowaniu nie mógł dokonywać ustaleń odmiennych od tych, jakie zostały już dokonane w prawomocnej decyzji o uchyleniu decyzji uznającej skarżącego za bezrobotnego i przyznającej mu prawo do zasiłku.
Bez wpływu na rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie pozostaje też okoliczność braku wysłuchania skarżącego przez organ. Zgodnie bowiem z treścią art.145 § 1 ust.1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) - podstawą do uchylenia decyzji jest tylko takie naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Brak wysłuchania strony w ocenie tut. Sądu nie mógł zaś istotnie wpłynąć na wynik sprawy. Oświadczenia złożone przez skarżącego nie pozbawiłyby bowiem mocy obowiązującej prawomocnej decyzji o uchyleniu decyzji uznającej skarżącego za bezrobotnego i przyznającej mu prawo do zasiłku.
W tym stanie sprawy, nie podzielając argumentów zawartych w złożonej skardze oraz uznając, iż organ w sposób prawidłowy zebrał i ocenił materiał dowodowy oraz, iż przy wykonywaniu tych czynności nie naruszył przepisów prawa, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji wyroku, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 z późn. zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło