II SA/Wa 93/13
WyrokWSA w Warszawie2013-03-11
Skład orzekający: Adam Lipiński, Danuta Kania, Ewa Marcinkowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo ustalił, że policjant nie spełnia przesłanek do przyznania równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego, w szczególności poprzez nieustalenie, czy miejscowość zamieszkania policjanta jest miejscowością pobliską w stosunku do miejsca pełnienia służby?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu pierwszej instancji, ponieważ organy Policji nie wykazały istotnej dla sprawy okoliczności, jaką jest zagadnienie pobliskości miejscowości zamieszkania policjanta do miejsca pełnienia przez niego służby, zgodnie z definicją zawartą w art. 88 ustawy o Policji. Brak wykazania tej przesłanki negatywnej uniemożliwia prawidłowe rozstrzygnięcie o prawie do równoważnika pieniężnego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania policjantowi K. M. prawa do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego. Policjant złożył oświadczenie mieszkaniowe, na podstawie którego pierwotnie przyznano mu świadczenie. Następnie organy Policji, w wyniku wznowienia postępowania, uchyliły tę decyzję, uznając, że policjant posiada lokal mieszkalny o odpowiedniej powierzchni i że jego matka była partycypantem przy budowie tego lokalu, a on sam był jego najemcą. Policjant złożył skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, w tym brak należytego wyjaśnienia stanu faktycznego, zwłaszcza kwestii pobliskości miejscowości zamieszkania do miejsca służby.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Komendanta Miejskiego Policji w P. z dnia [...] września 2012 r.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Lipiński (spr.), Sędziowie WSA Danuta Kania, Ewa Marcinkowska, Protokolant Referent stażysta Małgorzata Ciach, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 marca 2013 r. sprawy ze skargi K. M. na decyzję [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji z siedzibą w R. z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji o przyznaniu prawa do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Komendanta Miejskiego Policji w P. z dnia [...] września 2012 r., 2. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości.
[...] Komendant Wojewódzki Policji decyzją z dnia [...] listopada 2012 r., działając na zasadzie art. 138 § 1 pkt 1 Kpa utrzymał w mocy decyzję Komendanta Miejskiego Policji w P. z dnia [...] września 2012 r. uchylającą decyzję Komendanta Miejskiego Policji w P. z dnia [...] września 2009 r., przyznającą K. M. prawo do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego od dnia [...] sierpnia 2009 r. i odmawiającą K. M. od dnia [...] sierpnia 2009 r. przyznania przedmiotowego równoważnika.
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, co następuje:
K. M. został przyjęty do służby w Policji w dniu [...] sierpnia 2006 r. Policjantem w służbie stałej został mianowany z dniem [...] sierpnia 2009 r. Pełni służbę w Posterunku Policji w D. W oświadczeniu mieszkaniowym policjant poinformował, że z żoną B. i dwójką nieletnich dzieci: W. i M. zamieszkuje w lokalu mieszkalnym w P. przy ul. [...] znajdującym się w zasobach Miejskiego Towarzystwa Budownictwa Społecznego. Właścicielem lokalu jest T. W., jak wynika z późniejszych ustaleń matka policjanta. Jako podstawę prawną zajmowania w/wymienionego lokalu mieszkalnego policjant podał (w nawiasie) umowę najmu MTBS i jednocześnie ustną umowę użyczenia. Na podstawie powyższego oświadczenia Komendant Miejski Policji w P. decyzją z dnia [...] września 2009 r. przyznał przedmiotowe świadczenie od wnioskowanej daty [...] sierpnia 2009 r.
Działając w ramach samokontroli w styczniu 2012 r. organ I instancji zwrócił się do K. M. o okazanie umowy najmu na zajmowany lokal mieszkalny. Policjant okazał w dniu 20 stycznia 2012 r. umowę najmu na zajmowany lokal mieszkalny z dnia [...] grudnia 2007 r. zawartą pomiędzy małżonkami B. i K. M. a MTBS w P., umowę nr [...] z dnia [...] maja 2006 r. w sprawie partycypacji w kosztach budowy lokalu mieszkalnego zawartą pomiędzy Prezesem Zarządu MTBS w P. a T. W. - partycypantem oraz aneks nr [...] z dnia [...] marca 2007 r. do umowy partycypacyjnej.
W tym stanie faktycznym, Komendant Miejski Policji w P. postanowieniem z dnia [...] marca 2012 r. wznowił postępowanie administracyjne, w celu wycofania z obrotu decyzji przyznającej policjantowi prawo do przedmiotowego równoważnika i następnie decyzją z dnia [...] kwietnia 2012 r. orzekł o uchyleniu własnej decyzji z dnia [...] września 2009 r. W wyniku odwołania [...] Komendant Wojewódzki Policji decyzją z dnia [...] czerwca 2012 r. uchylił powyższe rozstrzygnięcie i umorzył wznowione postępowanie. W uzasadnieniu decyzji organ II instancji wskazał na braki w postępowaniu polegające na nie zbadaniu przez organ czy przedmiotowy lokal spełniał normy metrażowe przysługujące policjantowi.
Postanowieniem z dnia [...] lipca 2012 r. Komendant Miejski Policji w P. wznowił postępowanie administracyjne w sprawie ustalenia prawa K. M. do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego od dnia [...] sierpnia 2009 r.
Komendant Miejski Policji w P. wezwał policjanta pismem z dnia [...] lipca 2012 r. do złożenia wyjaśnień na piśmie w terminie 7 dni od daty odebrabnia pisma, w zakresie dotyczacym zapisów w tabeli nr 1 złożonego przez niego oświadczenia mieszkaniowego z dnia 16 września 2009 r. oraz do udokumentowania powierzchni pokoi w lokalu mieszkalnym wykazanym w oświadczeniu mieszkaniowym. W dniu 10 sierpnia 2012 r. policjant przedstawił okoliczności towarzyszące złożonemu oświadczeniu mieszkaniowemu i zinterpretował zapisy, które w nim zawarł, jednakże nie ustosunkował się do prośby udokumentowania powierzchni pokoi w zajmowanym lokalu mieszkalnym. W tej kwestii wystosowano zapytanie do MTBS w P. zarządcy budynku przy ul. [...], który w piśmie stanowiącym odpowiedź poinformował o wielkości poszczególnych pomieszczeń w lokalu mieszkalnym nr [...]. Wg informacji w lokalu są dwa pokoje łącznie o pow. 29,18m2.
Organ przeanalizował treść art. 88 ust. 1 oraz art. 92 ust. 1 ustawy o policji oraz treść § 1 pkt 1-5 i § 3 rozporządzenia MSWiA z dnia 18 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych zasad przydziału, opróżniania, norm zaludnienia lokali mieszkalnych oraz przydziału i opróżniania tymczasowych kwater przeznaczonych dla policjantów (Dz. U. z 2005 r. nr 105, poz. 884 ze zm.).
Organ ustalił, iż policjantowi przysługuje norma zaludnienia od 7 do 10 m2 powierzchni mieszkalnej. Policjant posiada lokal mieszkalny o odpowiedmim normatywie metrażowym a zatem nie przysługuje mu prawo do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego, co uzasadniło wydanie w dniu [...] września 2012 r. decyzji uchylającej w trybie wznowienia postępowania decyzję Komendanta Miejskiego Policji w P. z dnia [...] września 2009 r., przyznającą K. M. prawo do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego od dnia [...] sierpnia 2009 r. i jednoczesne odmówienie K. M. od dnia [...] sierpnia 2009 r. przyznania przedmiotowego równoważnika.
Organ II instancji, po rozpatrzenia odwołania, decyzją z dnia [...] listopada 2012 r. utrzymał w mocy to rozstrzygniecie. Wskazał, iż w świetle przytoczonych powyżej przepisów fakt posiadania przez K. M. umowy najmu lokalu mieszkalnego w P. z zasobów MTBS, którego powierzchnia pokoi odpowiada co najmniej przysługującym policjantowi czterem normom zaludnienia była i jest okolicznością negatywną do przyznania policjantowi równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego od dnia [...] sierpnia 2009 r. W ocenie organu II instancji bez wpływu na uprawnienia policjanta do przedmiotowego świadczenia jest zarówno fakt, iż partycypantem przy budowie przedmiotowego lokalu mieszkalnego była matka policjanta jak również utrzymywanie przez policjanta, jakoby z matką zawarł ustną umowę użyczenia przedmiotowego lokalu. Oczywiste jest, że policjant od 2007 r. legitymował się umową najmu przedmiotowego lokalu mieszkalnego. Organ I instancji także prawidłowo ustalił powierzchnię lokalu, opierając sie na danych uzyskanych z MTBS w P., wobec braku wskazania metrażu pokoi przez zainteresowanego.
K. M. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na powyższą decyzję [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] listopada 2012 r. wnosząc o jej uchylenie wraz z utrzymaną nią w mocy decyzją Komendanta Miejskiego Policji w P. z dnia [...] września 2012 r.
Zaskarżonej decyzji zarzucił uchybienie przepisom procedury administracyjnej, a w szczególności:
1) art. 6, art. 7 i art. 8 Kpa, polegające na niezgromadzeniu w sprawie wszelkiego materiału dowodowego i niepodjęciu wszelkich kroków, niezbędnych do pełnego i rzetelnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, w tym:
- niedokonaniu oględzin i pomiarów pomieszczeń mieszkalnych (pokoi) lokalu nr [...] położonego w P. przy [...];
- niewyjaśnieniu wszelkich okoliczności, które winny być wzięte pod uwagę w decyzji o przyznaniu lub odmowie przyznania równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego, a mianowicie nieustaleniu, czy lokal, który jest przez niego zajmowany, znajduje się w miejscowości pobliskiej, w rozumieniu definicji ustawowej, zawartej w art. 88 ust. 4 ustawy o Policji;
- nieprzesłuchaniu skarżącego w charakterze strony, choć z uwagi na istniejące wątpliwości, przesłuchanie takie było konieczne (art. 86 Kpa);
2) art. 10 § 1 i art. 81 Kpa, polegające na niezapewnieniu stronie czynnego udziału w postępowaniu, wydaniu decyzji bez możliwości wcześniejszego zapoznania się z materiałem stanowiącym podstawę orzekania i uznaniu okoliczności faktycznych za udowodnione i wystarczające do rozstrzygnięcia sprawy, bez umożliwienia wypowiedzenia się odnośnie przeprowadzonych dowodów oraz poczynionych przez organ ostatecznych ustaleń, a także do ewentualnego zgłoszenia dalszych wniosków dowodowych;
3) art. 107 § 3 Kpa poprzez nieustosunkowanie się w uzasadnieniu decyzji organu pierwszej i drugiej instancji, do podnoszonych przez skarżącego twierdzeń i zgłaszanych zarzutów;
4) art. 9 Kpa poprzez niepoinformowanie skarżącego zarówno w postępowaniu w przedmiocie przyznania równoważnika pieniężnego, zakończonym decyzją z dnia [...] września 2009 r., jak i postępowaniu zakończonym zaskarżoną decyzją, o istotnych okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie jego uprawnień i obowiązków będących przedmiotem niniejszego postępowania oraz nie wyjaśnieniu mu w należytym stopniu sposobu wypełnienia oświadczenia;
Zarzucił także, błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia, polegający na uznaniu, iż w dniu wydania decyzji przyznającej mu prawo do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego, tj. [...] września 2009 r. nie spełniał przesłanek uprawniających do przyznania tegoż równoważnika, choć istnienie tudzież nieistnienie tych przesłanek nie zostało jednoznacznie ustalone.
W odpowiedzi na skargę [...] Komendant Wojewódzki Policji wniósł o jej oddalenie, argumentując jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji oraz wskazując, iż miejscowość D. jej pobliska miastu P.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 13 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) do rozpoznania sprawy właściwy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona. W niniejszej sprawie sądem tym jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie.
Natomiast zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania. Innymi słowy, wojewódzki sąd administracyjny nie orzeka, co do istoty sprawy w zakresie danego przypadku, lecz jedynie kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w tym postępowaniu, z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego.
Skarga zasługuje na uwzględnienie z tej jedynie przyczyny, iż oba organy Policji rozpatrując niniejszą sprawę nie wykazały istotnej dla niniejszej sprawy okoliczności to jest zagadnienia pobliskości, pomiędzy miejscem zamieszkania skarżącego a miejscem pełnienia przez niego służby w Policji, w rozumieniu art. 88 ustawy o Policji.
Pozostałe zarzuty skargi są chybione.
Oba organy Policji prawidłowo wskazały, iż K. M. złożył niezgodne ze stanem prawnym i faktycznym oświadczenie mieszkaniowe w oparciu o które została wydana decyzja Komendanta Miejskiego Policji w P. z dnia [...] września 2009 r. o przyznaniu równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszalnego
Wznowione w niniejszej sprawie postępowanie wykazało, iż od dnia [...] grudnia 2007 r. skarżący był najemcą lokalu nr [...] w budynku nr [...], co wynika z umowy najmu lokalu (k. 13 akt administracyjnych sprawy), a zatem nieprawdą było, iż przedmiotowy lokal najmowała T. W. i użyczała go skarżącemu, jak twierdził K. M. we wniosku mieszkaniowym. Postępowanie to wykazało także, iż przedmiotowy lokal, zgodnie z przedstawioną przez właściciela budynku – MTBS informacją (k. 35 akt administracyjnych sprawy) o jego powierzchni, spełnia normatywy metrażowe przewidziane w § 3 rozporządzenia MSWiA z dnia 18 maja 2005 r. w sprawie szczególnych zasad przydziału, opróżniania, norm zaludnienia lokali mieszkalnych oraz przydziału i opróżniania tymczasowych kwater przeznaczonych dla policjantów (Dz. U. z 2005 r. nr 105, poz. 884 ze zm.).
Mając na względzie powyższe okoliczności sprawy, organy obu instancji trafnie uznały, iż K. M. spełniał dwie negatywne przesłanki uniemożliwiające przyznanie mu prawa do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego – to jest posiadał lokal mieszkalny oraz lokal ten spełniał wyżej wskazane normy metrażowe.
Kwestionowanie przez skarżącego spełniania przez najmowany przez niego lokal normy metrażowej nie jest poparte żadnymi istotnymi argumentami, w szczególności nie sposób w tym zakresie kwestionować powierzchni najmowanego lokalu, w szczególności pokoi, skoro została ona wskazana przez właściciela budynku, natomiast sam skarżący w żaden sposób nie wskazał z jakich powodów powierzchnię tę kwestionuje. Działanie skarżącego w tym zakresie należy uznać za próbę przedłużenia postępowania. W szczególności na organie nie ciąży obowiązek dokonywania obmiarów przedmiotowego lokalu i za wystarczające należy w tej materii uznać wyliczenia powierzchni mieszkalnej dokonane przez właściciela budynku – MTBS w P.. Dane te odpowiadają także powierzchni wskazanej w umowie najmu lokalu.
Zatem brak tu naruszenia norm postępowania administracyjnego wskazanych w skardze, to jest przepisów art. 6, art. 7, art. 8, art. 10 § 1, art. 81 i art. 107 § 3 Kpa.
Zgodnie z treścią art. 91 ust. 1 ustawy o Policji, policjantowi przysługuje równoważnik pieniężny, jeżeli on sam lub członkowie jego rodziny nie posiadają lokalu mieszkalnego w miejscu pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej.
Skarżący jest najemcą lokalu mieszkalnego w P.. Służbę pełni w Posterunku Policji w miejscowości D., odległej o około 31 kilometrów od P.
Zarówno Komendant Miejski Policji w P. jak i [...] Komendant Wojewódzki Policji nie wykazali, iż D. jest miejscowością pobliską do P., zgodnie z treścią art. 88 ustawy pragmatycznej. Zatem nie wykazano jednej z istotnych przesłanek negatywnych, niezbędnych od wykazania niezasadności wniosku o przyznanie świadczenia.
Przypomnieć tu należy, iż ustawa o Policji, za miejscowość pobliską rozumie miejscowość, z której czas dojazdu do miejsca pełnienia służby i z powrotem środkami publicznego transportu zbiorowego, zgodnie z rozkładem jazdy, łącznie z przesiadkami, nie przekracza w obie strony dwóch godzin, licząc od stacji (przystanku) położonego najbliżej miejsca zamieszkania do stacji (przystanku) położonej najbliżej miejsca pełnienia służby, bez uwzględnienia czasu dojazdu do i od stacji (przystanku) w obrębie miejscowości, z której policjant dojeżdża, oraz miejscowości, w której wykonuje obowiązki służbowe.
Organ I instancji, rozpatrując niniejszą sprawę, zgodnie z wytycznymi Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie dokona stosownych ustaleń, zgodnie z treścią art. 88 ustawy o Policji, czasu dojazdu skarżącego z miejsca zamieszkania do miejsca pełnienia służby i z powrotem i w ten sposób ustali czy obie miejscowości są pobliskie, czy też nie.
Samo stwierdzenie przez organ II instancji w odpowiedzi na skargę, iż obie te miejscowości są pobliskie, z pominięciem stosownych wyliczeń czasu dojazdów (art. 88 ustawy pragmatycznej) nie jest prawidłowym wyjaśnieniem tego aspektu sprawy.
W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie niniejsza sprawa jest niestarannie prowadzona przez oba organy Policji. Nie tylko, iż Komendant Miejski Policji w P. nie bada czy przedmiotowy lokal spełnia normatywy metrażowe, co jest powodem uchylenia przez [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji rozstrzygnięcia organu I instancji z dnia [...] kwietnia 2012 r., to także nie bada aspektu pobliskości miejsca zamieszkania i miejsca pełnienia służby. Tego uchybienia nie dostrzega także organ II instancji, co wynika z treści uzasadnienia jego decyzji z dnia [...] czerwca 2012 r. jak i uzasadnienia zaskarżonej decyzji. Nadto, jak wynika z wyjaśnień skarżącego na rozprawie, okoliczność złożenia przez niego niezgodnego ze stanem rzeczywistym oświadczenia mieszkaniowego nie spowodowała wszczęcia stosownego postępowania dyscyplinarnego zarówno wobec tego policjanta jak i funkcjonariuszy niestarannie badających sprawę, w wyniku której wydano decyzję o przyznaniu prawa do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego.
Z wyżej wskazanych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1, pkt a) i c) oraz art. 152 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło