II SA/Wa 930/08
WyrokWSA w Warszawie2008-10-06
Skład orzekający: Joanna Kube, Janusz Walawski, Przemysław Szustakiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji może zwolnić żołnierza zawodowego ze służby wojskowej w terminie wcześniejszym niż data doręczenia ostatecznej decyzji w sprawie jego odwołania od rozkazu zwalniającego, jeśli żołnierz złożył wypowiedzenie stosunku służbowego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że przepisy ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, dotyczące trybu zwolnienia żołnierza wskutek wypowiedzenia stosunku służbowego, stanowią lex specialis w stosunku do przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego regulujących wykonalność decyzji administracyjnych. Zwolnienie żołnierza ze służby w terminie wynikającym z wypowiedzenia stosunku służbowego następuje niezależnie od wniesienia środka odwoławczego od decyzji zwalniającej, o ile decyzja ta zostanie utrzymana w mocy.Stan faktyczny
Skarżący, S.S., został zwolniony ze stanowiska służbowego i przeniesiony do rezerwy kadrowej. Następnie Szef Sztabu Generalnego Wojska Polskiego zwolnił go z zawodowej służby wojskowej z uwagi na niewyznaczenie na stanowisko. S.S. wypowiedział stosunek służbowy, wnosząc o zwolnienie po upływie skróconego okresu wypowiedzenia. Szef Sztabu Generalnego Wojska Polskiego rozkazem personalnym zwolnił go z zawodowej służby wojskowej i przeniósł do rezerwy z dniem [...] stycznia 2008 r. W międzyczasie Szef Sztabu Generalnego uchylił wcześniejszy rozkaz dotyczący zwolnienia z powodu niewyznaczenia na stanowisko. S.S. złożył wniosek o wycofanie wypowiedzenia stosunku służbowego, na co Szef Sztabu Generalnego nie wyraził zgody. Minister Obrony Narodowej, rozpoznając odwołanie, uchylił rozkaz personalny Szefa Sztabu Generalnego z dnia [...] listopada 2007 r. w części dotyczącej daty zwolnienia i ustalił nową datę na dzień [...] marca 2008 r., utrzymując w mocy pozostałą część rozkazu. Skarżący zaskarżył decyzję Ministra Obrony Narodowej w części dotyczącej daty zwolnienia.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Joanna Kube (spr.), Sędzia WSA: Janusz Walawski, Sędzia WSA: Przemysław Szustakiewicz, Protokolant Aleksandra Weiher, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 października 2008 r. sprawy ze skargi S.S. na decyzję Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] maja 2008 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia z zawodowej służby wojskowej - oddala skargę -
Minister Obrony Narodowej decyzją z dnia [...] czerwca 2007 r. nr [...] zwolnił [...] S.S. ze stanowiska służbowego [...] i z dniem [...] lipca 2007 r. przeniósł go do rezerwy kadrowej do dnia [...] września 2007 r.
Szef Sztabu Generalnego Wojska Polskiego rozkazem personalnym z dnia [...] września 2007 r. nr [...] zwolnił oficera z zawodowej służby wojskowej wskutek niewyznaczenia go na stanowisko służbowe w okresie przebywania w rezerwie kadrowej. Od tego rozkazu żołnierz, pismem z dnia [...] września 2007 r., wniósł odwołanie.
W dniu [...] września 2007 r. S.S. wypowiedział stosunek służbowy zawodowej służby wojskowej wnosząc o zwolnienie go ze służby po upływie skróconego okresu wypowiedzenia z dniem [...] stycznia 2008 r.
Szef Sztabu Generalnego Wojska Polskiego rozkazem personalnym z dnia [...] listopada 2007 r. nr [...], na podstawie art. 111 pkt 9 lit. a i art. 114 ust. 5 i 6 oraz art. 115 ust. 1 pkt 2 i ust. 4 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. Nr 179, poz. 1750 ze zm.) oraz § 7 ust. 1 i 5 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 17 marca 2004 r. w sprawie zwalniania żołnierzy zawodowych z zawodowej służby wojskowej (Dz. U. Nr 50, poz. 483), zwolnił S.S. z zawodowej służby wojskowej i przeniósł go do rezerwy z dniem [...] stycznia 2008 r.
Szef Sztabu Generalnego Wojska Polskiego rozkazem personalnym z dnia [...] grudnia 2007 r. nr [...], w związku z odwołaniem od rozkazu personalnego z dnia [...] września 2007 r. w sprawie zwolnienia oficera z zawodowej służby wojskowej wskutek niewyznaczenia na stanowisko służbowe w okresie przebywania w rezerwie kadrowej, uchylił przedmiotowy rozkaz w trybie art. 132 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.); zwanej dalej kpa.
W dniu [...] grudnia 2007 r. S.S. złożył do Szefa Sztabu Generalnego Wojska Polskiego wniosek o wycofanie złożonego wypowiedzenia stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej. Pismem z dnia [...] stycznia 2008 r. Szef Sztabu Generalnego nie wyraził zgody na wycofanie dokonanego wypowiedzenia.
W wyniku rozpoznania odwołania od rozkazu personalnego Szefa Sztabu Generalnego Wojska Polskiego z dnia [...] listopada 2007 r., Minister Obrony Narodowej decyzją z dnia [...] maja 2008 r. nr [...] uchylił rozkaz personalny Szefa Sztabu Generalnego Wojska Polskiego z dnia [...] listopada 2007 r. w części dotyczącej daty zwolnienia i ustalił nową datę zwolnienia na dzień [...] marca 2008 r., w pozostałej części zaskarżony rozkaz utrzymał w mocy.
W uzasadnieniu organ podał, że zwolnienie z zawodowej służby wojskowej nastąpiło w wyniku realizacji dokonanego przez żołnierza wypowiedzenia stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej. Stwierdził, że ani wyrażenie zgody, ani też odmowa uwzględnienia wycofania wypowiedzenia nie następuje w formie decyzji administracyjnej. Wyjaśniono, że nowa data zwolnienia z zawodowej służby wojskowej nastąpiła z dniem upływu ustawowego okresu wypowiedzenia stosunku służbowego, tj. [...] marca 2008 r., ponieważ oficer złożył środek odwoławczy od rozkazu zwalniającego go ze służby z datą, o którą wnosił we wniosku o skrócenie okresu wypowiedzenia.
Minister Obrony Narodowej zwrócił uwagę, że rozkaz personalny Szefa Sztabu Generalnego Wojska Polskiego z dnia [...] listopada 2007 r. doręczono oficerowi w sytuacji, gdy nie wszedł do obrotu prawnego rozkaz personalny tego organu z dnia [...] grudnia 2007 r. uchylający rozkaz personalny z dnia [...] września 2007 r. o zwolnieniu oficera z zawodowej służby wojskowej wskutek niewyznaczenia go na stanowisko służbowe w okresie przebywania w rezerwie kadrowej. Jednakże jego zdaniem fakt, że w obrocie prawnym pozostawał nieostateczny rozkaz Szefa Sztabu Generalnego Wojska Polskiego z dnia [...] września 2007 r. nr [...], nie miał wpływu na rozstrzygnięcie w sprawie zwolnienia oficera z zawodowej służby wojskowej wskutek dokonanego przez niego wypowiedzenia stosunku służbowego.
W skardze do Sądu, S.S. wniósł o uchylenie decyzji Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] maja 2008 r. w części dotyczącej ustalenia terminu zwolnienia z zawodowej służby wojskowej na dzień [...] marca 2008 r.
Wnoszący skargę zarzucił organowi naruszenie:
• art. 111 pkt 9 lit. a ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych w związku z art. 130 § 1 kpa przez przyjęcie, że dopuszczalnym jest zwolnienie żołnierza z zawodowej służby wojskowej, który złożył odwołanie od decyzji o zwolnieniu go ze służby z datą poprzedzającą doręczenie decyzji ostatecznej, rozstrzygającej jego odwołanie od rozkazu zwalniającego. Uważa, że skoro decyzję zwolnieniową doręczono mu w dniu [...] czerwca 2008 r., to jego zwolnienie nie powinno nastąpić przed [...] czerwca 2008 r.
• § 7 ust. 6 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 17 marca 2004 r. w sprawie zwalniania żołnierzy zawodowych z zawodowej służby wojskowej przez uznanie, że niewyrażenie zgody organu na wycofanie wypowiedzenia nie podlega zaskarżeniu. Wskazał, że odmowa wyrażenia zgody na wycofanie dokonanego przez niego wypowiedzenia stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej, nastąpiła bez zachowania przypisanej formy, która powinna nastąpić w formie decyzji administracyjnej.
W dniu [...] lipca 2008 r. S.S. skierował do Sądu pismo procesowe, w którym podtrzymał skargę oraz zakwestionował upoważnienie Ministra do podpisania w jego imieniu decyzji ostatecznej przez C.P. Podał, że dokument ten był wystawiony w okresie, gdy ww. nie był pracownikiem Ministerstwa Obrony Narodowej, a więc in blanco, a dopiero później wpisano nazwisko upoważnionego.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji. Podniósł, że zwolnienie żołnierza z zawodowej służby wojskowej wskutek upływu ustawowego terminu wypowiedzenia stosunku służbowego następuje niezależnie od wniesienia środka odwoławczego od decyzji zwalniającej. W tej sytuacji, gdy żołnierz wnosił o skrócenie okresu wypowiedzenia stosunku służbowego, a wniosek uwzględniono w decyzji zwalniającej i następnie żołnierz ten złożył od tej decyzji środek odwoławczy, to zwolnienie z zawodowej służby wojskowej, w razie utrzymania w mocy decyzji, winno nastąpić w terminie ustawowym. Organ powołał się w tym względzie na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 lutego 2002 r. sygn. akt OSA 9/01 (ONSA 2002/3/97), który jego zdaniem nadal zachowuje aktualność.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Sąd przeprowadzając kontrolę zaskarżonej decyzji nie stwierdził, aby Minister Obrony Narodowej utrzymując w mocy decyzję Szefa Sztabu Generalnego Wojska Polskiego o zwolnieniu skarżącego z zawodowej służby wojskowej naruszył przepisy prawa materialnego, ewentualnie przepisy postępowania administracyjnego, w stopniu w jakim mogłoby to mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Skarga zatem nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z treścią art. 114 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, żołnierz zawodowy może w każdym czasie wypowiedzieć stosunek służbowy zawodowej służby wojskowej bez podawania przyczyny, przy czym - stosownie do brzmienia art. 114 ust. 5 - zwolnienie z zawodowej służby wojskowej żołnierza zawodowego wskutek dokonanego wypowiedzenia stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej następuje po upływie sześciu miesięcy od dnia złożenia wypowiedzenia, w ostatnim dniu miesiąca.
Podstawą materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowił przepis art. 111 pkt 9 lit. a powołanej ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, zgodnie z którym żołnierza zawodowego zwalnia się z zawodowej służby wojskowej wskutek upływu terminu wypowiedzenia stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej dokonanego przez żołnierza. Jak wynika z akt sprawy S.S. w dniu [...] września 2007 r. wypowiedział stosunek służbowy w formie pisemnej, jednoznacznie wskazującej na zamiar wypowiedzenia tego stosunku, a zatem z zachowaniem kryteriów określonych w § 7 ust. 3 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 17 marca 2004 r. w sprawie zwalniania żołnierzy zawodowych z zawodowej służby wojskowej, obowiązującego w dacie rozpoznawania sprawy przez organ. Fakt ten obligował zatem właściwy organ kadrowy do zwolnienia skarżącego ze służby. Według ust. 5 powołanego przepisu rozporządzenia, w przypadku dokonania przez żołnierza wypowiedzenia, organ zwalniający wydaje decyzję o zwolnieniu żołnierza z zawodowej służby wojskowej, w której określa datę zwolnienia z zawodowej służby wojskowej wynikającą z wypowiedzenia.
W rozpoznawanej sprawie skarżący wycofał swoje wypowiedzenie. Stosownie do przepisu § 7 ust. 6 tego rozporządzenia, wycofanie wypowiedzenia może nastąpić na pisemny wniosek żołnierza, za zgodą organu zwalniającego. Szef Sztabu Generalnego Wojska Polskiego nie zgodził się na wycofanie złożonego wypowiedzenia. Wniosek o zgodę organu wojskowego na wycofanie wypowiedzenia stosunku służbowego dokonanego przez żołnierza zawodowego nie wszczyna odrębnej sprawy administracyjnej. Obowiązujące przepisy pragmatyczne nie przewidują zajęcia stanowiska przez organ bądź to w postaci decyzji administracyjnej, bądź w formie postanowienia i w tej sytuacji strona nie może, powołując się na swoje oświadczenie, domagać się skutecznie wycofania wypowiedzenia, skoro organ nie wyraził na to zgody. Skarżący o stanowisku organu w tym względzie dowiedział się z pisma doręczonego mu w dniu [...] lutego 2008 r.
Niezależnie od powyższego stwierdzić należy, że skoro ustawa pragmatyczna nie reguluje problematyki oceny skuteczności oświadczeń woli składanych w toku postępowania o wypowiedzenie stosunku zawodowej służby wojskowej, należy w tym zakresie stosować przepisy Kodeksu cywilnego.
Organ I instancji, na wniosek skarżącego, skrócił okres wypowiedzenia stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej i zwolnił go z zawodowej służby wojskowej z dniem [...] stycznia 2008 r. Organ II instancji, rozpoznając odwołanie, prawidłowo przesunął datę zwolnienia ze służby na dzień [...] marca 2008 r., tj. po upływie sześciu miesięcy od dnia złożenia wypowiedzenia stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej.
Niezasadny jest zarzut skargi, że organ wydając w sprawie decyzję ostateczną nie mógł zwolnić skarżącego ze służby przed datą jej wydania. Zawarta w pragmatyce wojskowej regulacja dotycząca trybu zwolnienia żołnierza z zawodowej służby wojskowej wskutek wypowiedzenia stosunku służbowego, odpowiada w istocie, co do rozpoczęcia biegu terminu wypowiedzenia i jego zakończenia ze skutkiem zwolnienia ze służby, sytuacji, o której mowa w art. 130 § 3 pkt 2 kpa. W tym zakresie przepisy pragmatyki wojskowej stanowią lex specialis w stosunku do przepisów kpa regulujących generalnie kwestię wykonalności decyzji administracyjnych. Nie da się bowiem pogodzić reguł bezwzględnie obowiązujących, wynikających z art. 114 ust. 5 i ust. 6 ustawy pragmatycznej w zakresie dotyczącym trybu zwolnienia żołnierza z zawodowej służby wojskowej z art. 130 § 3 pkt 2 kpa. Wobec tego należy przyjąć, że powołane przepisy pragmatyki służbowej wyłączają stosowanie przepisów art. 130 § 1 i § 2 kpa.
Sąd ustalił, że w dacie wydania rozkazu personalnego Szefa Sztabu Generalnego Wojska Polskiego z dnia [...] listopada 2007 r. o zwolnieniu żołnierza z zawodowej służby wojskowej wskutek wypowiedzenia stosunku służbowego nie obowiązywał rozkaz Szefa Sztabu Generalnego Wojska Polskiego z dnia [...] września 2007 r. nr [...] o zwolnieniu z zawodowej służby wojskowej wskutek niewyznaczenia na stanowisko służbowe w okresie przebywania w rezerwie kadrowej, ponieważ rozkazem z dnia [...] listopada 2007 r. jednocześnie anulowano punkt [...] rozkazu personalnego Szefa Sztabu Generalnego Wojska Polskiego z dnia [...] września 2007 r., w którym zwolniono ze służby oficera z zawodowej służby wojskowej wskutek niewyznaczenia go na stanowisko służbowe w okresie przebywania w rezerwie kadrowej. Bez wpływu na wynik sprawy pozostaje fakt, że rozkazem Szefa Sztabu Generalnego Wojska Polskiego z dnia [...] grudnia 2007 r. w punkcie [...] anulowano punkt [...] rozkazu personalnego Szefa Sztabu Generalnego Wojska Polskiego z dnia [...] listopada 2007 r. w sprawie uchylenia punktu [...] rozkazu personalnego nr [...] i jednocześnie w punkcie [...] tego rozkazu uchylono punkt [...] rozkazu personalnego Szefa Sztabu Generalnego Wojska Polskiego z dnia [...] września 2007 r., w którym zwolniono ze służby oficera z zawodowej służby wojskowej wskutek niewyznaczenia go na stanowisko służbowe.
Zdaniem Sądu, nie ma podstaw do kwestionowania upoważnienia Ministra Obrony Narodowej udzielonego C.P. do podpisania w jego imieniu zaskarżonej decyzji.
Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 w związku z art. 132 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło