II SA/Wa 936/09
PostanowienieWSA w Warszawie2009-08-19
Skład orzekający: Iwona Malicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, której dochód wynosi 1053 zł netto miesięcznie i która ponosi koszty związane z utrzymaniem mieszkania, leczeniem oraz codziennym wyżywieniem, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym?Ratio decidendi
Osobie fizycznej można przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie. W analizowanej sprawie, skarżąca, której miesięczny dochód wynosi 1053 zł netto i która ponosi znaczące wydatki na mieszkanie, leczenie i wyżywienie, wykazała, że nie jest w stanie uiścić wpisu sądowego w kwocie 200 zł bez uszczerbku dla swojego podstawowego utrzymania.Stan faktyczny
A. S. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych od skargi na decyzję Prezesa Instytutu Pamięci Narodowej odmawiającą udostępnienia dokumentów. Wnioskodawczyni wskazała, że jej miesięczny dochód wynosi 1053 zł, z czego musi opłacić koszty mieszkania, leków i wyżywienia. Kwota 200 zł wpisu sądowego stanowiłaby dla niej równowartość dwutygodniowego utrzymania. Sąd uznał, że skarżąca wykazała brak możliwości poniesienia kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania.Rozstrzygnięcie
Przyznano A. S. prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Iwona Malicka po rozpoznaniu w dniu 19 sierpnia 2009 r. w Warszawie na posiedzeniu niejawnym wniosku A. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. S. na decyzję Prezesa Instytutu Pamięci Narodowej – Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu z dnia [...] kwietnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia dokumentów postanawia: przyznać A. S. prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
A. S. wnioskiem z dnia 22 lipca 2009 r. wystąpiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o zwolnienie jej z obowiązku uiszczenia wpisu w kwocie 200 zł od skargi na decyzję Prezesa Instytutu Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu w przedmiocie odmowy udostępnienia dokumentów.
W uzasadnieniu wniosku wskazała, że jej dochody wynoszą 1053 zł. Z tego musi opłacić koszty związane z utrzymaniem mieszkania, konieczne leki oraz jedzenie. Stwierdziła, że kwota 200 zł jest sumą, która musi jej wystarczyć na utrzymanie na dwa tygodnie.
Do wniosku została dołączona m.in. kserokopia Karty informacyjnej leczenia szpitalnego oraz kserokopia decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych o wysokości zwaloryzowanej od dnia 1 marca 2009 r. emerytury.
A. S. uzupełniła powyższy wniosek, składając również wypełniony urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w terminie zakreślonym przez Sąd. Wskazała w nim, że mieszka sama, posiada mieszkanie o wielkości 30 m2 , nie ma żadnego majątku, a jej jedyny dochód stanowi emerytura w wysokości 1053 zł. Podniosła, że ponosi koszty opłat za mieszkanie, energię elektryczną, telefon oraz leki, związane z chorobą [...].
Zwróciła się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w niniejszej sprawie.
Mając na względzie powyższe zważono, co następuje:
Jedynym czynnikiem, od którego ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) uzależnia możliwość przyznania wnioskującemu żądanej pomocy w ramach prawa pomocy, jest kryterium materialne.
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 powołanej ustawy, przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Pojęcie "utrzymanie konieczne" obejmuje środki na zaspokojenie jedynie podstawowych potrzeb życiowych.
Rozpoznając złożony przez A. S. wniosek, należy więc z jednej strony uwzględnić wysokość obciążeń finansowych, jakie będzie ona zobowiązana ponieść w tym postępowaniu, a z drugiej - jej możliwości finansowe.
Na obecnym etapie postępowania skarżąca obowiązana jest do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, który wynosi - stosownie do § 2 ust. 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 z późn. zm.) - 200 zł.
Z oświadczenia skarżącej o stanie rodzinnym, majątku i dochodach oraz treści załączonych do niego dokumentów wynika, iż mieszka sama i uzyskuje stały miesięczny dochód z tytułu emerytury, która wynosi 1053 zł netto. Z tej kwoty opłaca koszty związane z mieszkaniem, koniecznym leczeniem oraz codziennym utrzymaniem, na co musi jej wystarczyć miesięcznie około 400 zł, gdyż, jak oświadczyła kwota 200 zł stanowi równowartość jej dwutygodniowego utrzymania.
Z uwagi na powyższe uznano, że skarżąca wykazała, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie.
Z tego względu, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 254 § 1 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło