II SA/Wa 936/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Góra-Błaszczykowska (spr.), Sędzia WSA Ewa Marcinkowska, Sędzia WSA Andrzej Wieczorek, , Adrianna Siniarska, Protokolant referent stażysta, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 listopada 2019 r. sprawy ze skargi G. W. na decyzję Prezesa Agencji Mienia Wojskowego w W. z dnia [...] marca 2019 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu świadczenia mieszkaniowego jako nienależnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Mienia Wojskowego w S. z dnia [...] stycznia 2019 r. nr [...] . 2. zasądza od Prezesa Agencji Mienia Wojskowego w W. na rzecz skarżącego G. W. kwotę 497 (czterysta dziewięćdziesiąt siedem) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania. Zaskarżoną do tutejszego Sądu decyzją z dnia (...) marca 2019r., Prezes Agencji Mienia Wojskowego utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Mienia Wojskowego w S. z dnia (...).01.2019r nr (...), orzekającą o nadpłaceniu przez Dyrektora na rzecz G. W. świadczenia mieszkaniowego za okres od (...) lipca 2013r. do dnia (...) czerwca 2018r. w kwocie 26 840,32 zł i zobowiązującą G. W. do zwrotu tej kwoty. Stwierdzono, że w dniu (...)07.2013r. G. W. złożył wniosek o wypłatę świadczenia mieszkaniowego. W okresie od 1 sierpnia 2013r. do 10 lipca 2018r. następowała comiesięczna wypłata świadczenia mieszkaniowego w kwocie 450,00 zł (wysokość świadczenia ustalona dla garnizonu T.). Organ ustalił, że w dniu (...).02.2009r. G. W. i A. W. nabyli od Gminy T. lokal mieszkalny nr (...) przy ul. (...) w T. przy zastosowaniu bonifikaty w cenie nabycia. Udzielona bonifikata po zwaloryzowaniu została zwrócona przez Państwa W. w dniu (...) lipca 2013r. Organ uznał, że nabycie przez małżonków A. i G. W. lokalu mieszkalnego z bonifikatą od Gminy T., a następnie dokonanie zwrotu udzielonej bonifikaty, nie dawało podstaw do pozytywnego rozpatrzenia wniosku o wypłatę świadczenia mieszkaniowego. Według organu, brak jest przepisów określających przypadki, których spełnienie mogłoby zniwelować konsekwencje, związane z nabyciem lokalu mieszkalnego z bonifikatą. Dlatego w dniu (...).11.2018r. przesłał do Strony wezwanie do zwrotu nadpłaconego świadczenia mieszkaniowego. W dniu (...) listopada 2018r. upłynął termin na zapłatę żądanej należności. Z uwagi na niezrealizowanie wezwania, G. W. został zawiadomiony o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego o zwrocie nadpłaconego na jego rzecz przez Dyrektora świadczenia mieszkaniowego. Organ przeanalizował art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 22 czerwca 1995r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (tekst jednolity D.U. 2018, poz.133, dalej powoływana jako ustawa o zakwaterowaniu), zgodnie z którym żołnierzowi zawodowemu przysługuje prawo do zakwaterowania od dnia wyznaczenia na pierwsze stanowisko służbowe do dnia zwolnienia z czynnej służby wojskowej, na czas pełnienia służby wojskowej w miejscowości, w której żołnierz pełni służbę, albo w miejscowości pobliskiej albo za jego zgodą w innej miejscowości. W art. 21 ust. 2 ustawy o zakwaterowaniu rozstrzygnięto, że prawo do zakwaterowania żołnierza zawodowego jest realizowane w jednej z następujących form: przydziału kwatery albo innego lokalu mieszkalnego, przydziału miejsca w internacie albo kwaterze internatowej, wypłaty świadczenia mieszkaniowego. Żołnierz służby stałej, jak stanowi art. 21 ust. 3 ustawy o zakwaterowaniu, dokonuje wyboru jednej z form zakwaterowania na swój wniosek. Jednocześnie z art. 21 ust. 6 pkt 3 ustawy o zakwaterowaniu wynika, że żołnierzowi zawodowemu nie przysługuje prawo do zakwaterowania, jeżeli on lub jego małżonek nabył lokal mieszkalny od Skarbu Państwa, Agencji albo jednostki samorządu terytorialnego z bonifikatą lub uwzględnieniem pomniejszenia w cenie nabycia. Organ z dyspozycji art. 48d ust. 12 ustawy o zakwaterowaniu wywiódł, że zwrot świadczenia mieszkaniowego wypłaconego nienależnie lub w nienależnej wysokości następuje w formie decyzji administracyjnej. W ustępie 13 został określony tryb postępowania dyrektora oddziału regionalnego Agencji w przypadku stwierdzenia nadpłaty świadczenia mieszkaniowego: dyrektor oddziału regionalnego Agencji wzywa do zwrotu należności w terminie 14 dni od otrzymania przez żołnierza wezwania, a po bezskutecznym upływie terminu wydaje decyzję administracyjną. Zatem istotą żądania zwrotu świadczenia jest ustalenie istnienia nadpłaty przez Dyrektora i w konsekwencji wezwanie żołnierza do zwrotu świadczenia nienależnego lub w nienależnej wysokości; świadczenie nienależne to świadczenie, które nie przysługuje żołnierzowi. Zdaniem organu, brak uprawnień wynika z przepisów prawa materialnego, w rozpatrywanej sprawie z art. 21 ust. 1, ust. 2, ust. 3 oraz ust. 6 pkt 3 ustawy o zakwaterowaniu w zestawieniu z faktem, że strona w dniu 20 lutego 2009r. nabyła lokal mieszkalny od Skarbu Państwa z uwzględnieniem pomniejszenia w cenie nabycia. Konsekwencją tego jest brak prawa do zakwaterowania Strony od dnia 12 lipca 2013r., dlatego świadczenie mieszkaniowe powinno zostać w całości zwrócone. Od powyższej decyzji G. W. wywiódł do tutejszego Sądu skargę. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie art. 42 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 10 lipca 2015r o Agencji Mienia Wojskowego (Dz.U. 2018, poz. 2308) zwanej dalej ustawą o AMW Nadto, z ostrożności podniósł zarzut przedawnienia roszczenia o zwrot świadczenia co najmniej do dnia 07 listopada 2015r. Wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej i zasądzenie od organu na jego rzecz kosztów postępowania. W uzasadnieniu skarżący podkreślił, że bonifikatę zwrócił uprawnionemu organowi, zatem nie doszło do rzeczywistego skorzystania z niej. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga musiała zostać uwzględniona. Wyrokiem z dnia 19.06.2019r., wydanym w sprawie II SA/Wa 2186/18 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzję Prezesa Agencji Mienia Wojskowego z dnia (...) października 2018 r. nr (...) oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Mienia Wojskowego w S. dnia (...) września 2018 r. w przedmiocie odmowy wypłacenia G. W. odprawy mieszkaniowej. W uzasadnieniu Sąd dokonał wykładni przepisu art.21 ust. 6 pkt 3 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 133 ze zm.) normującego sytuacje, gdy żołnierzowi nie przysługuje prawo do zakwaterowania i udzielił odpowiedzi na pytanie, czy zwrot bonifikaty uzyskanej przy nabyciu lokalu, uzasadnia założenie, że zwracający nadal winien być traktowany jako osoba, która nabyła lokal mieszkalny od Skarbu Państwa, Agencji albo jednostki samorządu terytorialnego z bonifikatą lub z uwzględnieniem pomniejszenia w cenie nabycia. Sąd ocenił, że głównym celem przyświecającym prawodawcy było uniemożliwienie dwukrotnego finansowego uprzywilejowania żołnierza tj. raz w wyniku otrzymania bonifikaty przy zakupie lokalu, i drugi raz z tytułu otrzymania odprawy mieszkaniowej. Zwrot przez żołnierza udzielonej mu bonifikaty na zakup mieszkania, przywraca stan faktyczny istniejący przed jej udzieleniem. Bonifikata udzielona, ale późnej zwrócona, przestaje istnieć jako taka. Nie jest już bowiem bonifikatą, a staje się zwróconą bonifikatą. Tę ocenę prawną w pełni podziela Sąd, orzekający w sprawie niniejszej. Bezspornym było, że skarżący w 2009 r. nabył od Gminy T. mieszkanie z bonifikatą, w dniu (...) lipca 2013 bonifikata ta została w całości zwrócona przez skarżącego Gminie T.. W dniu (...) lipca 2013 r. G. W. wystąpił z wnioskiem o wypłatę świadczenia mieszkaniowego. Zatem w dniu złożenia przez stronę wniosku, nie istniał stan faktyczny polegający na nabyciu przez stronę lokalu z bonifikatą. Wobec jej uprzedniego zwrócenia przez stronę nie sposób uznać, że skarżący był (w dacie złożenia wniosku) albo obecnie jest, beneficjentem omawianego przywileju finansowego. Sąd nie ma wątpliwości, że w dniu orzekania w niniejszej sprawie przez organy obu instancji, nie istniała przesłanka, wyłączająca możliwość przyznania odprawy mieszkaniowej. W związku z powyższym, uznając że zaskarżona decyzja narusza prawo, Wojewódzki Sad Administracyjny w Warszawie orzekł jak w wyroku na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz.1302 ze zm., dalej jako p.p.s.a.). O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 i 205 § 2 p.p.s.a., zasądzając od organu na rzecz strony skarżącej zwrot poniesionych przez nią kosztów obejmujących wynagrodzenie adwokata oraz opłatę skarbową od pełnomocnictwa. Ponownie rozpoznając sprawę organ będzie zobowiązany do dokonania wykładni przepisów prawa, dokonanej przez Sąd w niniejszym uzasadnieniu.