II SA/Wa 938/13
PostanowienieWSA w Warszawie2013-06-06
Skład orzekający: Iwona Malicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w sprawie ze skargi na decyzję Prezesa ZUS w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia w drodze wyjątku, skarżący ma obowiązek uiszczenia kosztów sądowych, a jeśli nie, czy przysługuje mu prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata?Ratio decidendi
Skarżący w sprawie dotyczącej ubezpieczeń społecznych jest ustawowo zwolniony z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych na mocy art. 239 pkt 1 lit. e PPSA. W związku z tym, wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych nie podlegał ocenie merytorycznej. Jednocześnie, sytuacja materialna rodziny skarżącego, gdzie dochód na osobę wynosił 572 zł miesięcznie przy wydatkach na mieszkanie 470 zł, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 PPSA.Stan faktyczny
Przedstawicielka ustawowa małoletniego H. K. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Prezesa ZUS. Wnioskodawczyni wskazała na trudną sytuację materialną, podając miesięczny dochód netto w wysokości 1.144,50 zł, z którego musiała pokryć koszty utrzymania mieszkania i mediów. Nie posiadała majątku ani oszczędności.Rozstrzygnięcie
Przyznano małoletniemu H. K. prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Iwona Malicka po rozpoznaniu w dniu 6 czerwca 2013 r. w Warszawie na posiedzeniu niejawnym wniosku E. K., przedstawicielki ustawowej małoletniego H. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi małoletniego H. K., reprezentowanego przez przedstawiciela ustawowego – E. K. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia w drodze wyjątku postanawia: przyznać małoletniemu H. K. prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata.
Przedstawicielka ustawowa małoletniego H. K. – E. K. złożyła w niniejszej sprawie wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata.
We wniosku wskazała, że pozostaje wraz z małoletnim synem we wspólnym gospodarstwie domowym i znajduje się w trudnej sytuacji materialnej i mieszkaniowej. Podała, że obecnie utrzymuje wraz z synem z jej wynagrodzenia za pracę, które netto, po odliczeniu potrąceń komorniczych, wynosi 1.144,50 zł. Podniosła, że z tej kwoty musi opłacić czynsz za mieszkanie w wysokości 200 zł, uiścić opłatę za energię elektryczną – 100 zł, gaz – 120 zł oraz wodę – 50 zł. Oświadczyła, że nie posiada żadnego majątku, ani oszczędności.
Mając na względzie powyższe zważono, co następuje:
Na wstępie należy stwierdzić, że w niniejszej sprawie na stronie skarżącej nie ciąży obowiązek poniesienia jakichkolwiek kosztów sądowych.
Stosownie do art. 239 pkt 1 lit. e ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), skarżący działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych.
Z uwagi na powyższe, wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych nie podlega ocenie w odniesieniu do przesłanek ustawowych.
Natomiast należało zbadać, czy jest zasadny wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu.
Zgodnie z art. 262 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przepisy o przyznaniu prawa pomocy, w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego, mają odpowiednie zastosowanie do stron korzystających
z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych.
Dlatego - stosownie do art. 245 § 1 i 3 wskazanej wyżej ustawy, prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie częściowym i obejmować tylko ustanowienie radcy prawnego lub adwokata. Przyznanie tego prawa osobie fizycznej następuje na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy wtedy, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Ze złożonego w niniejszej sprawie wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz akt administracyjnych wynika, że w chwili obecnej sytuacja materialna w rodzinie jest bardzo trudna.
Dochód gospodarstwa domowego stanowi obecnie kwota 1.144 zł netto. Oznacza to, że na jedną osobę w rodzinie wypada średnio po 572 zł miesięcznie. Natomiast wydatki związane z utrzymaniem mieszkania wynoszą około 470 zł.
W związku z powyższym należy uznać, iż w niniejszej sprawie strona skarżąca wykazała, że spełnia przesłanki do przyznania profesjonalnego pełnomocnika z urzędu, gdyż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Dlatego, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 254 § 1, art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 oraz w związku z art. 262 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło