II SA/Wa 956/14

WyrokWSA w Warszawie2015-01-15

Skład orzekający: Ewa Marcinkowska, Sławomir Antoniuk, Ewa Grochowska – Jung

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzje organów Państwowej Straży Pożarnej odmawiające przyznania dodatku służbowego strażakowi, który został już zwolniony ze służby, mogą zostać uznane za nieważne z powodu rażącego naruszenia prawa, mimo że nie zawierają pouczenia o środkach zaskarżenia?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że decyzje organów Państwowej Straży Pożarnej odmawiające przyznania dodatku służbowego nie są dotknięte wadami powodującymi ich nieważność. Kluczowe było ustalenie, że skarżący nie pozostawał już w służbie w dacie składania wniosku, co uniemożliwiało pozytywne rozpatrzenie żądania. Ponadto, brak pouczenia o środkach zaskarżenia, choć stanowi wadę decyzji, nie jest wystarczającą przesłanką do stwierdzenia jej nieważności, zwłaszcza gdy dwuinstancyjny tryb postępowania został zachowany.
Stan faktyczny
Skarżący W. L. domagał się przyznania dodatku służbowego w wysokości 50% po odejściu na emeryturę. Organy Państwowej Straży Pożarnej odmówiły przyznania dodatku, a następnie Minister Spraw Wewnętrznych utrzymał w mocy te decyzje. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów k.p.a. poprzez nieuzasadnione stwierdzenie braku wystąpienia przesłanek z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Skarga została wniesiona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Ewa Marcinkowska Sędzia WSA – Sławomir Antoniuk Sędzia WSA – Ewa Grochowska – Jung (sprawozdawca) Protokolant – specjalista Marek Kozłowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi W. L. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji o odmowie przyznania dodatku służbowego – oddala skargę – Minister Spraw Wewnętrznych decyzją z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymał w mocy decyzję Komendanta Głównego Państwowej Straży Pożarnej nr [...] z dnia [...] stycznia 2014 r., którą odmówiono W. L. stwierdzenia nieważności decyzji [...] Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w S. nr [...] z dnia [...] sierpnia 2013 r. i poprzedzającej ją decyzji Komendanta Powiatowego Państwowej Straży Pożarnej w S. nr [...] z dnia [...] lipca 2013 r. W uzasadnieniu organ wskazał, iż Komendant Główny Państwowej Straży Pożarnej, decyzją nr [...] z dnia [...] stycznia 2014 r. odmówił W. L. stwierdzenia nieważności decyzji Komendanta Powiatowego Państwowej Straży Pożarnej w S. nr [...] z dnia [...] lipca 2013 r. oraz decyzji [...] Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w S. nr [...] z dnia [...] sierpnia 2013 r. w sprawie odmowy przyznania dodatku służbowego w wysokości 50 %. Od powyższej decyzji W. L. złożył odwołanie, w którym zarzucił organowi I instancji naruszenie przepisów kpa poprzez nieuzasadnione stwierdzenie braku wystąpienia przesłanek z art. 156 § 1 pkt 2 kpa, w tym braku wystąpienia rażącego naruszenia prawa przez organy, których pisma były przedmiotem wniosku z dnia [...] grudnia 2013 r. o stwierdzenie ich nieważności. Minister Spraw Wewnętrznych utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Wskazał na podstawy stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej wymienione w art. 156 § 1 kpa i powołując się na orzecznictwo stwierdził, iż rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 kpa zachodzi wtedy, gdy treść rozstrzygnięcia pozostaje w wyraźnej i oczywistej sprzeczności z treścią przepisu prawa i gdy charakter tego naruszenia powoduje, że owo rozstrzygnięcie nie może być akceptowane jako akt wydany przez organ praworządnego państwa. Organ wyjaśnił, iż sprawy wynikające z podległości służbowej pracowników organów państwowych i innych jednostek organizacyjnych zostały, na podstawie art. 3 § 3 kpa, wyłączone z postępowania administracyjnego, jednak przepis dopuszcza stosowanie kodeksu na zasadach określonych w przepisach szczególnych. W świetle ustawy o Państwowej Straży Pożarnej kwestia, czy konkretna sprawa będzie rozpoznawana w ramach postępowania administracyjnego, czy też w innym trybie należy do materii tej ustawy. Ustawa o Państwowej Straży Pożarnej wyraźnie wskazuje przepisy prawa stanowiące podstawę prawną do wydania decyzji administracyjnych (np. art. 32, 82 ust. 1, 83 ust. 1 i 5). Przepisy rozdziału 9 powołanej ustawy regulują uposażenie i inne świadczenia pieniężne strażaków. Uposażenie strażaka składa się z uposażenia zasadniczego i z dodatków do uposażenia (art. 86 zawarty w rozdziale 9). Dodatki do uposażenia tj. dodatek za stopień, dodatek służbowy, dodatki uzasadnione szczególnymi właściwościami, kwalifikacjami, warunkami albo miejscem pełnienia służby zostały z kolei wymienione w art. 87 ust. 1 tej ustawy. Pogląd ten jest ugruntowany zarówno w piśmiennictwie jak i orzecznictwie sądów administracyjnych. Stwierdzenie zawarte w art. 104 § 1 kpa, że załatwienie sprawy następuje przez wydanie decyzji administracyjnej, odnosi się tylko do sytuacji, gdy z mocy przepisów prawa materialnego lub innych załatwienie sprawy powinno nastąpić w tej formie prawnej. Zgodnie z treścią art. 61 kpa, postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. Żądanie skierowane do organu administracji publicznej wszczyna ogólne (jurysdykcyjne) postępowanie administracyjne, jeżeli dotyczy sprawy załatwianej w drodze decyzji administracyjnej, tj. jeżeli przepisy prawa materialnego upoważniają ten organ do rozstrzygnięcia co do wniesionego żądania przez wydanie decyzji administracyjnej, a sprawa uposażenia i dodatków do uposażenia do takich należy. Organ wskazał, iż W. L. wnioskiem z dnia [...] czerwca 2013 r. wystąpił do Komendanta Powiatowego PSP o podwyższenie dodatku służbowego do wysokości 50 %. Wniosek został rozpatrzony odmownie, a organ I instancji prawidłowo zakwalifikował pisma Komendanta Powiatowego Państwowej Straży Pożarnej w S. nr [...] z dnia [...] lipca 2013 r. oraz pisma [...] Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w S. nr [...] z dnia [...] sierpnia 2013 r., jako decyzje administracyjne. Zgodnie bowiem z doktrynalną koncepcją domniemania formy decyzji administracyjnej, zaakceptowaną w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, pismo nie nazwane formalnie decyzją jest w istocie decyzją administracyjną jeżeli oznaczono w nim organ administracyjny, wskazano adresata aktu, zawarto rozstrzygnięcie i podpis osoby upoważnionej. Organ podał, że zgodnie z ustawą o Państwowej Straży Pożarnej uposażenie strażaka składa się z uposażenia zasadniczego i z dodatków do uposażenia (art. 86). Wśród dodatków do uposażenia ustawa wymienia między innymi dodatek służbowy, który jest ustalany kwotowo w wysokości do 50% otrzymywanego uposażenia zasadniczego i dodatku za stopień. Podstawę materialnoprawną przyznania strażakowi dodatku służbowego stanowi przepis § 5 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 27 lutego 2008 r. w sprawie uposażenia strażaków Państwowej Straży Pożarnej (Dz. U. Nr 37, poz. 212 z późn. zm.). Przepis ten stanowi, że strażakowi przyznaje się, ustalany kwotowo dodatek służbowy w wysokości 50% otrzymywanego uposażenia zasadniczego i dodatku za stopień. Warunkami przyznania i okolicznościami uwzględnianymi przy ustalaniu i zmianie wysokości dodatku służbowego są: dyspozycyjność związana z zajmowanym stanowiskiem i odpowiedzialność za podejmowane decyzje służbowe oraz stopień zdyscyplinowania przy realizacji zadań służbowych, udział w ćwiczeniach i zgrupowaniach, udział w akcjach ratowniczych poza terenem działania jednostki organizacyjnej Państwowej Straży Pożarnej, w której strażak pełni służbę, sprawność fizyczna, potwierdzona wynikami sprawdzianów, inne szczególnie uzasadnione przypadki, uzasadniające przyznanie dodatku służbowego. Prawo do ustalonej wysokości dodatku wygasa z ostatnim dniem miesiąca, w którym ustały warunki uzasadniające jego przyznanie. Dodatek służbowy przyznaje strażakowi i określa jego wysokość przełożony uprawniony do mianowania lub powołania. Wobec powyższego, w przedmiotowej sprawie, nie można postawić zarzutu naruszeń prawa mających wpływ na wynik sprawy, w której odmówiono skarżącemu przyznania dodatku służbowego. Argumentacja skarżącego zmierzała w istocie do uzasadnienia żądania przyznania dodatku służbowego i to w wysokości maksymalnej, przewidzianej w § 5 ust. 1 rozporządzenia, po odejściu na emeryturę, aby osiągnąć korzystniejsze świadczenie z zaopatrzenia emerytalnego. Tymczasem w przepisach ustawy o PSP i rozporządzenia nie sposób doszukać się regulacji uzasadniających roszczenie o przyznanie spornego dodatku z tych przyczyn. Z całą pewnością takiej przesłanki nie można wywieść z treści art. 91 ust. 1 ustawy o PSP, wedle którego zmiana uposażenia następuje z dniem zaistnienia okoliczności uzasadniających tę zmianę. W związku z tym wskazywana przez skarżącego praktyka przyznawania strażakom odchodzącym ze służby w PSP dodatków służbowych nie mogła mieć znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Natomiast zarzut, że w stosunku do skarżącego praktyka ta nie została zastosowana, nie znajduje oparcia w przepisach prawa i nie może być uwzględniany przez organ. Dodatkowo organ podkreślił, iż uznaniowa wysokość dodatku służbowego oznacza również, że nawet strażacy wykonujący te same zadania służbowe mogą mieć przyznany dodatek w różnej wysokości. Taki charakter dodatku służbowego oznacza również, że zainteresowany strażak nie może skutecznie kwestionować wysokości dodatku, o ile jest on zgodny z obowiązującymi przepisami. Zdaniem organu w sprawie istotnym jest również, że W. L. ostateczną decyzją nr [...][...] Komendanta Wojewódzkiego PSP został zwolniony ze służby w Państwowej Straży Pożarnej z dniem [...] maja 2013 r. Decyzja została zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, który wyrokiem z dnia 30 października 2013 r. sygn. akt II SA/Sz 693/13 oddalił skargę. Strona zatem w dacie złożenia wniosku z dnia [...] czerwca 2013 r. nie pozostawała już w służbie, w związku z czym nie było podstaw do pozytywnego rozpatrzenia przedmiotowego wniosku. Zdaniem organu w sprawie nie zachodzą również przesłanki określone w pozostałych punktach art. 156 § 1 kpa a tym samym decyzje Komendanta Powiatowego Państwowej Straży Pożarnej w S. nr [...] z dnia [...] lipca 2013 r. oraz decyzja [...] Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w S. nr [...] z dnia [...] sierpnia 2013 r. – nie zawierają wad powodujących ich nieważność. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję W. L. przedstawił stan sprawy, wniósł o uchylenie lub stwierdzenie nieważności decyzji Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia [...] kwietnia 2014 r. Nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Nr [...] Komendanta Głównego Straży Pożarnej z dnia [...] stycznia 2014 r. Zdaniem skarżącego organ nie przyznaje mu dodatku służbowego w żądanej przez niego wysokości powinien wyjaśnić jakimi przesłankami kierował się nie przyznając przedmiotowego dodatku. Nadto zgodnie z wyrażonymi w art. 7, 9, 11 kpa zasadami organ załatwiając sprawę winien mieć na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli, należycie i wyczerpująco informować stronę w okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie praw i obowiązków, jak również wyjaśnić zasadność przesłanek, którymi się kierował przy załatwianiu sprawy. W odpowiedzi na skargę Minister Spraw Wewnętrznych wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe argumenty faktyczne i prawne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m. in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Skarga oceniana w świetle powyższych kryteriów nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z zasadą ogólną trwałości decyzji ostatecznych, wyrażoną w art. 16 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267), decyzje ostateczne obowiązują tak długo, dopóki nie zostaną uchylone lub zmienione przez nową decyzję, co może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w Kodeksie. Są to sytuacje nadzwyczajne, enumeratywnie wymienione w przepisach prawnych. Zasada ogólna trwałości decyzji ostatecznych jest jedną z fundamentalnych zasad całego systemu ogólnego postępowania administracyjnego, zapewniającą pewność i stabilność obrotu prawnego. Dlatego korzystanie z prawem przewidzianych możliwości wzruszenia, bądź wstrzymania wykonania decyzji ostatecznych, winno mieć miejsce w sytuacjach wyjątkowych i prawnie uzasadnionych. Stwierdzenie nieważności decyzji jest jednym z nadzwyczajnych trybów wzruszenia ostatecznej decyzji administracyjnej. Stanowi odstępstwo od wyrażonej w przepisie art. 16 § 1 kpa ogólnej zasady trwałości ostatecznych administracyjnych. Istota stwierdzenia nieważności sprowadza się do wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji administracyjnych dotkniętych najcięższymi wadami materialnoprawnymi, wymienionymi w sposób wyczerpujący art. 156 § 1 kpa, które powodują nieważność tych decyzji od chwili ich wydania (ex tunc). Postępowanie w sprawie o stwierdzenie nieważności decyzji ostatecznej zasadniczo się różni od zwykłego postępowania administracyjnego. Ma ono na celu jedynie wyjaśnienie, czy decyzja ta jest obarczona ww. wadami prawnymi. W postępowaniu tym nie dochodzi więc do merytorycznego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy co do istoty. Nie ma też proceduralnych możliwości poszerzenia materiału dowodowego sprawy czy poczynienia dodatkowych ustaleń faktycznych. Działanie organu orzekającego w tym postępowaniu jest bowiem ograniczone do zajmowania się kwestiami stricte prawnymi, tj. do weryfikacji decyzji pod kątem kwalifikowanej niezgodności z prawem. Sprowadza się zatem wyłącznie do poszukiwania uchybień i wadliwości weryfikowanej decyzji, tak proceduralnych, jak i dotyczących prawa materialnego. Zadaniem organu prowadzącego postępowanie o stwierdzenie nieważności ostatecznej decyzji jest ocena takiej decyzji pod kątem kwalifikowanej niezgodności z prawem, tj. czy wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa (art. 156 § 1 pkt 2 kpa) lub spełnienia innych przesłanek określonych w art. 156 § 1 kpa, przy czym taka ocena dokonywana jest w oparciu o stan faktyczny i prawny z daty wydania kwestionowanej decyzji, a organ dokonujący nadzoru nie jest uprawniony do czynienia samodzielnych ustaleń dotyczących stanu faktycznego. Postępowanie takie ma odrębną podstawę prawną i nie może być traktowane tak, jakby chodziło o ponowne rozpoznanie sprawy zakończonej decyzją ostateczną, rozstrzygającą o zastosowaniu przepisów prawa materialnego do danego stosunku administracyjnoprawnego. Naruszenie prawa, o którym mówi art. 156 § 1 pkt 2 kpa, należy rozumieć szeroko, bo na zakres tego pojęcia składają się zarówno przepisy prawa materialnego i procesowego oraz przepisy o charakterze ustrojowym i kompetencyjnym. Podkreślenia przy tym wymaga, że naruszenie przepisów postępowania może stanowić przesłankę stwierdzenia nieważności decyzji, jednakże wada wskazująca na nieważność decyzji musi tkwić w samej decyzji. Oznacza to, że z reguły jest następstwem rażącego naruszenia prawa materialnego. Nie będzie zatem uzasadniać stwierdzenia nieważności decyzji naruszenie przepisów postępowania, nawet o charakterze rażącym, jeżeli treść decyzji odpowiada prawu (np. NSA wyrok z dnia 8 grudnia 2005 r., sygn. akt II FSK 27/05). Sankcję nieważności może pociągać tylko takie naruszenie, norm postępowania, które wprost godzi w samą decyzję, nie zaś naruszenie przepisów, które może, lecz nie musi mieć wpływu na rozstrzygnięcie. Postępowanie szczególne, jakim jest postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji, nie jest postępowaniem o charakterze merytorycznym, zmierzającym do ustalenia okoliczności sprawy i nie ma w nim miejsca na weryfikowanie ustaleń faktycznych dokonanych przez organ. Instytucja stwierdzenia nieważności decyzji, w przeciwieństwie do odwołania, nie pozwala na ponowne rozpoznanie sprawy, a tylko podczas takiego rozpatrywania można zbadać zasadność zarzutów związanych z wyjaśnieniem stanu faktycznego i jego oceną (vide: wyrok NSA z dnia 19 października 2006 r., sygn. akt I FSK 104/06). Ewentualne wady postępowania mogą więc być korygowane na etapie odwołania w postępowaniu zwykłym. W postępowaniu nadzwyczajnym mogłyby być skuteczne tylko wtedy, kiedy prowadziłyby do wykazania rażącego naruszenia prawa materialnego. Przechodząc na grunt rozpoznawanej sprawy w pierwszej kolejności istotne jest ustalenie charakteru prawnego aktów regulujących uposażenie strażaków. Pojęcie sprawy użyte w art. 104 kpa powinno być interpretowane w związku z pojęciem sprawy indywidualnej rozstrzyganej w drodze decyzji administracyjnej użytym w art. 1 pkt 1 i 2 kpa dla określenia zakresu stosowania przepisów kodeksu postępowania administracyjnego. Decyzja administracyjne może być zatem wydana wyłącznie w takiej sprawie, która jest sprawą administracyjną, a ponadto przepis prawa powszechnie obowiązującego przewiduje załatwienie tej sprawy przez organ administracji w formie decyzji administracyjnej. Powyższe stanowisko znajduje potwierdzenie w doktrynie i orzecznictwie. "Organy administracji załatwiają sprawę przez wydanie decyzji, o których mowa w art. 104 k.p.a., ale tylko "w należących do właściwości tych organów sprawach indywidualnych" (art. 1 § 1 pkt 1 k.p.a.), co znaczy, że forma działania organów ma wynikać z prawa materialnego" (wyrok NSA z dnia 7 września 1982 r., SA/Wr 363/82, ONSA 1982, nr 2, poz. 8). "Nie można domniemywać władczej i jednostronnej formy działania, jaką jest decyzja administracyjna, tylko z okoliczności sprawy lub z samego przepisu art. 104 k.p.a., lecz podstawę prawną do wydania decyzji trzeba wyprowadzić z powszechnie obowiązujących przepisów prawa materialnego (wyrok WSA w Warszawie z dnia 4 grudnia 2008 r., I SA/Wa 708/08, LEX nr 489205). "Nie można domniemywać formy działania, jaką jest decyzja administracyjna tylko z okoliczności sprawy lub z samego przepisu art. 104 k.p.a." (wyrok WSA w Łodzi z dnia 4 lutego 2010 r., III SA/Łd 566/09, LEX nr 559898). Wprawdzie ani przepisy ustawy o PSP, ani przepisy rozporządzenia w sprawie uposażenia nie wskazują wprost, że ustalenie uposażenia przyjmuje postać decyzji administracyjnej, ale wniosek taki płynie ze stanowiska judykatury. Dotychczasowe orzecznictwo sądów administracyjnych akceptowało rozstrzyganie przez organy administracji o dodatku służbowym strażaków w drodze decyzji (por. stany faktyczne wynikające z uzasadnień wyroku WSA w Warszawie z 23 marca 2010 r. sygn. akt II SA/Wa 1403/09, wyroku WSA w Gliwicach z 1 kwietnia 2011 r. sygn. akt IV SA/GL 518/10, wyroku WSA w Olsztynie z 27 września 2011 r., sygn. akt II SA/Ol 445/11 i wyrok WSA w Gliwicach z 25 listopada 2011 r. sygn. akt IV SA/GL 365/11 opubl. CBOIS). Takie stanowisko Sąd w tym składzie podziela. Elementy, jakie powinna zawierać prawidłowa decyzja administracyjna, wymienia przepis art. 107 § 1 kpa. Zalicza się do nich m.in. oznaczenie organu administracji publicznej, datę wydania, oznaczenie strony lub stron, powołanie podstawy prawnej, rozstrzygnięcie, uzasadnienie faktyczne i prawne, pouczenie, czy i w jakim trybie służy od niej odwołanie, podpis z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego osoby upoważnionej do wydania decyzji. W tym miejscu koniecznym jest zbadanie, czy zaskarżone akty Komendanta Powiatowego Państwowej Straży Pożarnej w S. nr [...] z dnia [...] lipca 2013 r. oraz decyzji [...] Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w S. nr [...] z dnia [...] sierpnia 2013 r. zawierają wskazane wyżej elementy. Podkreślenia wymaga, iż oba akty w ogóle nie zostały nazwane. Niemniej jednak utrwalony jest pogląd, że o tym, czy dany akt administracyjny jest decyzją, nie przesądza jego nazwa czy forma, lecz charakter sprawy oraz treść przepisu będącego podstawą działania organu powołanego do załatwienia sprawy (por. wyrok SN z dnia 18 października 1985 r., sygn. akt II CR 320/85, OSNCP 1986, nr 10, poz. 158). Dalsza analiza powyższych prowadzi do jednoznacznego wniosku, że oba akty zawierają oznaczenie organu administracji publicznej, datę wydania, oznaczenie strony, powołanie podstawy prawnej, rozstrzygnięcie, uzasadnienie prawne, podpis z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego osoby upoważnionej do wydania decyzji. W kontekście powyższego prawidłowo zdaniem Sądu zarówno sam skarżący jak i organy zakwalifikowały pisma Komendanta Powiatowego Państwowej Straży Pożarnej S. nr [...] z dnia [...] lipca 2013 r. oraz pisma [...] Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w S. nr [...] z dnia [...] sierpnia 2013 r., jako decyzje administracyjne. Bezspornym jest przy tym, iż żaden z dwóch dokumentów nie zawiera pouczenia, czy i w jakim trybie służy od niego odwołanie. W tym miejscu wypada zgodzić się ze stanowiskiem prezentowanym przez wnioskodawcę, iż brak któregokolwiek z elementów decyzji określonych w art. 107 § 1 kpa powoduje, że decyzja jest wadliwa. Skutki tej wadliwości są różne, w zależności od tego, których składników przewidzianych w przywołanym przepisie dana decyzja nie zawiera. Brak pouczenia co do prawa odwołania, powództwa lub skargi rodzi uprawnienie strony do żądania uzupełnienia go (art. 111 kpa), zaś błędne pouczenie nie może szkodzić stronie, która zastosowała się do tego pouczenia (art. 112 kpa). Błędne pouczenie w decyzji administracyjnej nie może szkodzić stronie, przy czym jego wadliwość lub nawet brak nie pozbawia aktu charakteru decyzji. "Stwierdzenie nieważności decyzji z uwagi na zawartą na jej końcu informację nie znajduje podstaw w przepisach prawa, bowiem przedmiotem postępowania nadzorczego może być jedynie sentencja decyzji, a nie pouczenie w niej zawarte. Już z tego tylko powodu nie można było uznać, że decyzja ze względu na treść informacji zawartej po pouczeniu o środkach zaskarżenia, rażąco narusza prawo i wypełnia przesłankę z art. 156 § 1 pkt. 2 kpa, jako nakładająca obowiązek bez podstawy prawnej". (wyrok NSA w Warszawie z dnia 6 maja 2008 r. II GSK 64/08). Należy jednak zauważyć, iż pomimo braku stosownego pouczenia i braku złożenia wniosku o uzupełnienie strażak uznał pismo Komendanta Powiatowego Państwowej Straży Pożarnej w S. nr [...] z dnia [...] lipca 2013 r. za decyzję administracyjną i wniósł odwołanie z dnia [...] lipca 2013 r., które zostało rozpatrzone przez właściwy organ odwoławczy. Powyższe prowadzi do wniosku, że brak pouczenia nie spowodował negatywnych skutków dla strony, a dwuinstancyjny tryb postępowania administracyjnego został zachowany. Wskazać należy, iż zgodnie z ustawą o Państwowej Straży Pożarnej uposażenie strażaka składa się z uposażenia zasadniczego i z dodatków do uposażenia (art. 86). Wśród dodatków do uposażenia ustawa wymienia między innymi dodatek służbowy, który jest ustalony kwotowo w wysokości do 50% otrzymywanego uposażenia zasadniczego i dodatku za stopień. Podstawę materialnoprawną przyznania strażakowi dodatku służbowego stanowi przepis § 5 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 27 lutego 2008 r. w sprawie uposażenia strażaków Państwowej Straży Pożarnej (Dz. U. Nr 37, poz. 212 z późn. zm.). Przepis ten stanowi, że strażakowi przyznaje się ustalony kwotowo dodatek służbowy w wysokości 50% otrzymywanego uposażenia zasadniczego i dodatku za stopień. Warunkami przyznania i okolicznościami uwzględnianymi przy ustalaniu i zmianie wysokości dodatku służbowego są: dyspozycyjność związana z zajmowanym stanowiskiem i odpowiedzialność za podejmowane decyzje służbowe oraz stopień zdyscyplinowania przy realizacji zadań służbowych, udział w ćwiczeniach i zgrupowaniach, udział w akcjach ratowniczych poza terenem działania jednostki organizacyjnej Państwowej Straży Pożarnej, w której strażak pełni służbę, sprawność fizyczna potwierdzona wynikami sprawdzianów, inne szczególnie uzasadnione przypadki uzasadniające przyznanie dodatku służbowego. Prawo do ustalonej wysokości dodatku wygasa z ostatnim dniem miesiąca, w którym ustały warunki uzasadniające jego przyznanie. Dodatek służbowy przyznaje strażakowi i określa jego wysokość przełożony uprawniony do mianowania lub powołania. Wobec powyższego, w przedmiotowej sprawie, nie można postawić zarzutu naruszeń prawa mających wpływ na wynik sprawy, w której odmówiono skarżącemu przyznania dodatku służbowego. Argumentacja skarżącego zmierzała w istocie do uzasadnienia żądania przyznania dodatku służbowego i to w wysokości maksymalnej, przewidzianej w § 5 ust. 1 rozporządzenia, po odejściu na emeryturę, aby osiągnąć korzystniejsze świadczenie z zaopatrzenia emerytalnego. Tymczasem w przepisach ustawy o PSP i rozporządzenia nie sposób doszukać się regulacji uzasadniających roszczenie o przyznanie spornego dodatku z tych przyczyn. Z całą pewnością takiej przesłanki nie można wywieść z treści art. 91 ust. 1 ustawy o PSP, wedle którego zmiana uposażenia następuje z dniem zaistnienia okoliczności uzasadniających tę zmianę. W związku z tym wskazywana przez skarżącego praktyka przyznawania strażakom odchodzącym ze służby w PSP dodatków służbowych nie mogła mieć znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy . Słusznie również wskazał organ, iż istotnym w sprawie jest również fakt, że W. L. ostateczną decyzją nr [...][...] Komendanta Wojewódzkiego PSP został zwolniony ze służby w Państwowej Straży Pożarnej z dniem [...] maja 2013 r. Decyzja została zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, który wyrokiem z dnia 30 października 2013 r. sygn. akt II SA/Sz 693/13 oddalił skargę. Tym samym skarżący w dacie złożenia wniosku z dnia [...] czerwca 2013 r. nie pozostawał już w służbie w związku z czym brak było podstaw do pozytywnego rozpatrzenia jego wniosku. Podkreślić należy również, iż w sprawie nie zachodzą przesłanki do stwierdzenia nieważności określone w pozostałych punktach art. 156 § 1 kpa. Jeszcze raz wskazać należy zdaniem Sądu, iż rażące naruszenie prawa nastąpi wtedy, gdy istnieje przepis prawny dający podstawę do wydania decyzji administracyjnej, a rozstrzygnięcie zawarte w decyzji, dotyczące praw lub obowiązków stron postępowania, zostało ukształtowane sprzecznie z przesłankami wprost określonymi w tym przepisie prawnym, a taka sytuacja w przedmiotowej sprawie nie nastąpiła. W ocenie Sądu decyzja Komendanta Powiatowego Państwowej Straży Pożarnej w S. nr [...] z dnia [...] lipca 2013 r. oraz [...] Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w S. nr [...] z dnia [...] sierpnia 2013 r. pomimo, iż zawierają naruszenia prawa to nie mają one postaci kwalifikowanej i nie można ich uznać za rażące. Tym samym zdaniem Sądu należy przyjąć, iż zaskarżona decyzja Ministra Spraw Wewnętrznych i utrzymana nią w mocy decyzja Komendanta Głównego Państwowej Straży Pożarnej odpowiadają prawu. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ppsa, orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło