II SA/Wa 965/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janusz Walawski, Sędziowie WSA Olga Żurawska – Matusiak (spr.), Sławomir Antoniuk, , Protokolant Elwira Sipak, specjalista, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 października 2012 r. sprawy ze skargi M. P. na decyzję Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia [...] marca 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umieszczenia w wykazie wypłat świadczenia mieszkaniowego oddala skargę Wnioskiem z 3 czerwca 2011 r. M. P. (zwany dalej skarżącym) wystąpił do Dyrektora Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w [...] o wypłatę świadczenia mieszkaniowego. Decyzją z [...] stycznia 2012 r. Dyrektor Oddziału Regionalnego WAM w [...] , na podstawie art. 13 ust. 6 w zw. z art. 21 ust. 1, ust. 2, ust. 3 oraz art. 48 d ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2010 r. nr 206, poz. 1367 ze zm.), odmówił st. chor. M. P., pełniącemu zawodową służbę wojskową w [...] miejscowości G. , umieszczenia na wykazie wypłat świadczenia mieszkaniowego. Powyższą odmowę organ uzasadnił faktem nieprzekazania do dyspozycji Agencji lokalu mieszkalnego w O. oraz miejsca w internacie w G. Dopiero bowiem po takim przekazaniu powstaje uprawnienie do wypłaty świadczenia mieszkaniowego. W odwołaniu od powyższej decyzji, skarżący decyzji, która jest w jego ocenie krzywdząca i nieobiektywna, zarzucił naruszenie przepisu art. 7 i art. 107 § 1 i § 3 K.p.a. oraz przepisu art. 21 ust. 2 i 3 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych, poprzez jego nieprawidłową interpretację. Zdaniem skarżącego, bez względu na sytuację faktyczną ma on pełne prawo do wyboru jednej z trzech form zakwaterowania, którego to prawa WAM nie może mu ograniczyć. Skarżący wskazał, iż po przyznaniu mu wnioskowanego świadczenia zrezygnowałby z zakwaterowania w internacie, natomiast przekazanie kwatery stałej jest niemożliwe z uwagi na stanowisko Agencji. Zwrócił również uwagę, że domagał się przyznania świadczenia mieszkaniowego, a nie czynności następczej jaką jest umieszczenie na wykazie wypłat świadczenia mieszkaniowego, podnosząc, że o około 2 lata przekroczono termin załatwienia jego wniosku. Decyzją z [...] marca 2012 r. Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Dokonując analizy treści przepisu art. 21 ustawy o zakwaterowaniu organ doszedł do przekonania, że jest to przepis, który określa – co do zasady – uprawnienia żołnierza do zakwaterowania. Z przepisu tego bezspornie wynika, że wszystkie trzy formy zakwaterowania są formami równorzędnymi i żołnierz zawodowy dokonując wyboru jednej z nich, nie może równocześnie korzystać z innej. Żołnierz nie może więc zajmować kwatery oraz miejsca w internacie i równocześnie otrzymywać świadczenia mieszkaniowego. Nie oznacza to, że żołnierz nie może dokonać wyboru formy zakwaterowania, a jedynie, że nie może jednocześnie korzystać z trzech form zakwaterowania. Pozostawałoby to bowiem w rażącej opozycji do ratio legis ustawy o zakwaterowaniu. Przy ustalaniu początkowej daty wypłaty świadczenia, w przypadku korzystania przez żołnierza zawodowego z kwatery i zakwaterowania internatowego, istotna jest informacja o zwolnieniu przez żołnierza kwatery lub miejsca w internacie. W rozpoznawanej sprawie skarżący nie wywiązał się z ciążącego na nim obowiązku protokolarnego przekazania lokalu w O. oraz miejsca w internacie w G. do dyspozycji WAM. Nadto organ podał, że rozstrzygnięcie organu I instancji o nieumieszczeniu skarżącego na wykazie do wypłat świadczenia mieszkaniowego jest tożsame z odmową wypłaty świadczenia mieszkaniowego, co jednoznacznie wynika z treści uzasadnienia decyzji organu I instancji. W skardze na powyższą decyzję, która wpłynęła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, skarżący wyraził przekonanie, że decyzja zawiera szereg naruszeń prawa, jest nieobiektywna i narusza jego słuszny interes prawny. Zarzucił jej: 1. naruszenie przepisu prawa materialnego, a to art. 107 § 1 i § 3 K.p.a., poprzez wydanie zaskarżonej decyzji bez odniesienia się do meritum wniosku, w którym roszczenie ukierunkowane było na przyznanie świadczenia mieszkaniowego, a nie, jak zdecydował organ, odmowy umieszczenia na wykazie wypłat świadczenia mieszkaniowego, 2. naruszenie przepisu prawa materialnego, a to art. 21 ust. 2 i ust. 3 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej, poprzez błędne jego zastosowanie w przedmiotowej sprawie, 3. naruszenie art. 7 K.p.a. w zw. z art. 77 i 80 K.p.a., polegające na braku obiektywizmu co do meritum sprawy, jak również błędnej i niekompletnej ocenie dowodów oraz dowolnej zamiast swobodnej ich ocenie. W konsekwencji wnosił o uchylenie zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej. Uzasadniając powyższe zarzuty skarżący wskazał, że z normy prawnej art. 21 ust. 3 ww. ustawy wynika bezspornie, że to żołnierz zawodowy dokonuje wyboru formy zakwaterowania. Po złożeniu przez niego stosownego wniosku organ winien przystąpić do wykonywania w sensie pozytywnym wszystkich czynności mających na celu realizację wniosku zgodnie z wyborem formy zakwaterowania przez żołnierza. Odnosząc się do swoich uwarunkowań faktycznych skarżący podał, że w sytuacji, gdy świadczenie zastanie mu przyznane, opuści internat, w którym mieszka, tj. zrezygnuje z jednej z form zakwaterowania. Zarzucił, że to organ w stosunku do niego implikował wielość form zakwaterowania. W ocenie skarżącego składając wniosek o przyznanie świadczenia mieszkaniowego dokonał wyboru konkretnej formy zakwaterowania i organ winien zgodzić się na wyzbycie przez niego dwóch pozostałych form zakwaterowania, tj. na przekazanie pokoju w internacie i zdanie protokolarne lokalu mieszkalnego w O. Tymczasem organ uniemożliwia mu zdanie kwatery w O. Zdaniem skarżącego organ I instancji uchylił się od merytorycznego rozpatrzenia jego wniosku, albowiem orzekł o odmowie umieszczenia skarżącego na wykazie wypłat świadczenia pieniężnego, a nie orzekał w przedmiocie przyznania tego świadczenia. W odpowiedzi na skargę organ, wnosząc o jej oddalenie, podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Organ podkreślił, że skarżącemu została przyznana w 1984 r. na czas nieoznaczony osobna kwatera stała o O., która nie została zwrócona w stanie wolnym po przeniesieniu skarżącego w 2003 r. do garnizonu G. Lokal jest zablokowany do dalszego przydziału i znajduje się na stanie skarżącego. Odwołując się do treści przepisu art. 51 ust. 4 ustawy o zakwaterowaniu organ wskazał na możliwość bezpłatnego zakwaterowania w internacie w sytuacji posiadania lokalu w innym garnizonie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Sąd administracyjny wykonuje wymiar sprawiedliwości poddając kontroli decyzje wydawane przez organy administracji publicznej pod względem ich zgodności z prawem, badając czy właściwie zastosowano przepisy prawa materialnego i przestrzegano przepisów proceduralnych w postępowaniu administracyjnym. W przypadku stwierdzenia naruszenia prawa Sąd władny jest wzruszyć zaskarżoną decyzję. Artykuł 145 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (zwanej dalej P.p.s.a.) określa w jakich sytuacjach decyzje podlegają uchyleniu. Dokonując oceny zasadności skargi M. P. na decyzję Prezesa wojskowej Agencji Mieszkaniowej Sąd doszedł do przekonania, że skarga ta nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 69 ustawy z 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2010 r. nr 90, poz. 593 ze zm.) żołnierz zawodowy ma prawo do zakwaterowania oraz innych świadczeń z tym związanych na zasadach określonych w przepisach ustawy z 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej. Zasady te określone zostały m.in. w art. 21 ustawy o zakwaterowaniu. Stosownie do ust. 1 tego artykułu żołnierzowi od dnia wyznaczenia na pierwsze stanowisko służbowe do dnia zwolnienia z czynnej służby wojskowej przysługuje prawo do zakwaterowania na czas pełnienia służby wojskowej w miejscowości, w której żołnierz pełni służbę, albo w miejscowości pobliskiej, albo, za jego zgodą, w innej miejscowości. Prawo do zakwaterowania żołnierza zawodowego jest realizowane w jednej z następujących form: 1) przydziału kwatery albo innego lokalu mieszkalnego; 2) przydziału miejsca w internacie albo kwaterze internatowej; 3) wypłaty świadczenia mieszkaniowego (art. 21 ust. 2 ww. ustawy). Żołnierz służby stałej wybiera, na swój wniosek, jedną z form zakwaterowania, o których mowa w ust. 2 (art. 21 ust. 3 ww. ustawy). Z powyższego przepisu jednoznacznie wynika, że prawo wyboru formy zakwaterowania przynależy do żołnierza zawodowego, jak również i to, że może on dokonać wyboru tylko jednej formy zakwaterowania, przy czym wszystkie formy traktowane są równorzędnie. Nie oznacza to oczywiście, że w trakcie pełnienia służby wojskowej nie jest możliwe dokonanie zmiany formy zakwaterowania. Taka sposobność istnieje, jednakże pod jednym warunkiem. Realizacja innej formy zakwaterowania może nastąpić w sytuacji rezygnacji przez żołnierza z dotychczasowej formy zakwaterowania, albowiem z omawianego przepisu wypływa jednoznaczny wniosek, że dokonując wyboru jednej z form zakwaterowania nie można korzystać z innej. Oznacza to obowiązek rozliczenia się z tej formy zakwaterowania, z której żołnierz dotychczas korzystał. W przypadku przydziału kwatery lub miejsca w internacie będzie to faktyczne zdanie zajmowanego lokalu. Stosownie bowiem do § 20 ust. 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z 23 czerwca 2010 r. w sprawie gospodarowania lokalami mieszkalnymi przez Wojskową Agencję Mieszkaniową (Dz. U. nr 116, poz. 777) zwolnienie kwatery lub innego lokalu mieszkalnego następuje protokołem, sporządzonym przez przedstawiciela Agencji (...) w obecności osoby uprawnionej. Za datę zwolnienia kwatery lub innego lokalu mieszkalnego przyjmuje się dzień sporządzenia protokołu, o którym mowa w ust. 1 (§ 20 ust. 7 ww. rozporządzenia). Przekazanie lokalu do dyspozycji właściciela polega przy tym na umożliwieniu mu rozporządzenia tym lokalem w sposób, jaki uzna za właściwy, a zatem zbycia go lub wynajęcia, czy oddania na innych zasadach we władanie swobodnie wybranej osobie. Jest to możliwe wówczas gdy lokal jest wolny. Podobnie kwestię miejsca w internacie reguluje rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z 22 lipca 2010 r. w sprawie zakwaterowania w internatach i kwaterach internatowych oraz odpłatności za to zakwaterowanie (Dz. U. nr 145, poz. 975), zgodnie z którym przyjęcie i zdanie miejsca w internacie lub kwaterze internatowej następuje na podstawie protokołu sporządzonego przez upoważnionego przedstawiciela dyrektora oddziału regionalnego i osobę przyjmującą i zdającą miejsce (§ 5 ust. 1). Za datę zwolnienia miejsca w internacie lub kwaterze internatowej przyjmuje się dzień sporządzenia protokołu (§ 5 ust. 8 rozporządzenia). A zatem dopóki żołnierz nie zwolni kwatery lub/i miejsca w internacie nie jest możliwa realizacja innej formy prawa do zakwaterowania – wypłaty świadczenia mieszkaniowego. W rozpoznawanej sprawie poza sporem pozostaje, że skarżący w dacie wydania skarżonej decyzji nie zwolnił miejsca w internacie w G., a także nie zwolnił kwatery stałej w O. Kwatera ta została przydzielona skarżącemu w 1984 r. na czas nieoznaczony i do chwili obecnej znajduje się ona w ewidencji Agencji na stanie skarżącego. Poza oceną Sądu w rozpoznawanej sprawie, z uwagi na jej przedmiot, pozostaje natomiast dlaczego nie doszło do faktycznego zdania tego lokalu przez skarżącego. Marginalnie zauważyć można, że pomimo posiadanego przydziału kwatery o O. skarżący mógł korzystać z miejsca w internacie w G., albowiem znajdowało się ono w innym garnizonie niż przydzielona kwatera. Wniosek taki wynika a contrario z art. 51 ust. 4 ustawy o zakwaterowaniu. W tak zarysowanych okolicznościach faktycznych, skoro skarżący realizuje swoje prawo do zakwaterowania poprzez przydział kwatery stałej w O., a dodatkowo zajmuje miejsce w internacie w G., nie może skutecznie domagać się realizacji prawa do zakwaterowania w kolejnej formie – wypłaty świadczenia mieszkaniowego. I nie oznacza to, że skarżący jest pozbawiony prawa wyboru jednej z form zakwaterowania stosownie do art. 21 ust. 3 ustawy o zakwaterowaniu. Prawo to skarżącemu przysługuje, ale skoro może wybrać tylko jedną formę zakwaterowania, to musi zrezygnować z form zakwaterowania, z których dotychczas korzysta. Zauważyć przy tym należy, że deklarowane przez skarżącego opuszczenie miejsca w internacie pozostaje bez wpływu na prawidłowość podjętego w sprawie rozstrzygnięcia, skoro skarżącego obciąża skorzystanie z formy zakwaterowania w postaci przydziału kwatery. Powyższe oznacza, że organ dokonał prawidłowej wykładni przepisu art. 21 ust. 2 i ust. 3 ustawy o zakwaterowaniu, a także, że prawidłowo go zastosował wobec zaistniałych okoliczności faktycznych sprawy. Ustalił i wyjaśnił przy tym wszystkie istotne z punktu widzenia rozpoznawanej sprawy okoliczności faktyczne. Niezasadny jest zatem zarzut niezebrania i nierozpatrzenia przez organ całości materiału dowodowego. Wskazać bowiem należy, że podnoszone przez skarżącego problemy ze zdaniem kwatery w O. nie mogły mieć wpływu na rozstrzygnięcie w sprawie niniejszej, jak też w jej ramach nie mogły być rozpoznawane. Niezasadny jest również zarzut nieodniesienia się przez organ do meritum wniosku. Skarżący wnioskował o wypłatę świadczenia mieszkaniowego zgodnie z pkt 3 art. 21 ust. 2 ustawy o zakwaterowaniu. Tak też wniosek z 3 czerwca 2011 r. opisał organ I instancji w decyzji z [...] stycznia 2012 r. Analiza uzasadnienia tej decyzji wskazuje, że organ rozpatrywał sprawę w przedmiocie określonym przez skarżącego we wskazanym wniosku, analizując wszystkie istotne dla tak zakreślonego przedmiotu sprawy okoliczności faktyczne. Pozwala to na uznanie, że odmawiając umieszczenia skarżącego na wykazie wypłat świadczenia mieszkaniowego organ de facto orzekł o odmowie wypłaty skarżącemu tego świadczenia. Nieprawidłowe sformułowanie rozstrzygnięcia zawartego w decyzji pozostaje zatem, w ocenie Sądu, bez wpływu na jej legalność. Mając wszystkie względy na uwadze Sąd, na zasadzie art. 151 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.