II SA/Wa 988/16

WyrokWSA w Warszawie2016-10-28

Skład orzekający: Ewa Kwiecińska, Janusz Walawski, Maria Werpachowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy cofnięcie pozwolenia na broń palną myśliwską jest obligatoryjne w przypadku prawomocnego skazania za umyślne przestępstwo, nawet jeśli strona podnosi zarzuty naruszenia procedury administracyjnej?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że cofnięcie pozwolenia na broń jest obligatoryjne, gdy osoba posiadająca pozwolenie została prawomocnie skazana za umyślne przestępstwo, zgodnie z art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a ustawy o broni i amunicji. Konstrukcja tych przepisów nie pozostawia organowi uznania administracyjnego. Sąd stwierdził również, że zarzuty naruszenia procedury administracyjnej, w tym braku czynnego udziału strony, nie mogły mieć istotnego wpływu na wynik sprawy, ponieważ strona nie wykazała, w jaki sposób uchybienie to uniemożliwiło jej dokonanie konkretnych czynności procesowych.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi A.D. na decyzję Komendanta Głównego Policji utrzymującą w mocy decyzję o cofnięciu pozwolenia na broń palną myśliwską. Cofnięcie nastąpiło w związku z prawomocnym skazaniem A.D. dwukrotnie za przestępstwo z art. 180a k.k. Skarżący zarzucił organom naruszenie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, w szczególności dotyczących nienależytego informowania strony i jej pełnomocnika o toczącym się postępowaniu oraz braku zapewnienia czynnego udziału w każdym stadium postępowania.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Kwiecińska, Sędziowie WSA Janusz Walawski, Maria Werpachowska (spr.), , Protokolant starszy sekretarz sądowy Aneta Duszyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 października 2016 r. sprawy ze skargi A.D. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską oddala skargę Komendant Główny Policji decyzją z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...], po rozpatrzeniu odwołania, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 268a ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 23 ze zm.), zwanej dalej k.p.a. oraz art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 576 ze zm.), utrzymał w mocy decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] stycznia 2016 r. nr [...] o cofnięciu A. D. pozwolenia na posiadanie broni palnej myśliwskiej. W uzasadnieniu podał, że Komendant Wojewódzki Policji w [...] wydał decyzję w związku z uzyskaniem informacji o skazaniu dwukrotnie A. D. prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w [...] z dnia [...] i [...] listopada 2015 r., sygn. akt [...] i [...] za przestępstwo z art. 180 a kk. Jako podstawę prawną decyzji organ wskazał przepisy art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 a ustawy o broni i amunicji. Od decyzji tej pełnomocnik strony wniósł odwołanie do Komendanta Głównego Policji wnosząc o jej uchylenie. Zarzucił organowi I instancji naruszenie art. 7 i 77 k.p.a. przez nienależyte zbadanie stanu faktycznego sprawy, w tym nienależyte i niedokładne informowanie strony, jak i jej pełnomocnika o toczącym się postępowaniu. Podniósł także zarzut naruszenia przepisów art. 8, 9 10 § 1 oraz 73 § 1 i 2 k.p.a. Po przeprowadzeniu postępowania odwoławczego Komendant Główny Policji stwierdził, iż decyzja Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] jest zasadna i celowa, a argumenty zawarte w odwołaniu nie tworzą podstaw do jej uchylenia. Zgodnie z art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano, należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2-6 tej ustawy. W niniejszej sprawie zastosowano pkt 6 lit. a tego przepisu, w myśl którego pozwolenia na broń nie mogą posiadać osoby stanowiące zagrożenie dla siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego: skazane prawomocnym orzeczeniem sądu za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo skarbowe. Z brzmienia przytoczonego przepisu w sposób nie budzący wątpliwości wynika, że ustawodawca z góry rozstrzygnął, iż istnienie zagrożenia dla porządku lub bezpieczeństwa publicznego uzasadnia sam fakt skazania m. in. za przestępstwo umyślne. Do oceny czy w danej sprawie istnieje przesłanka do cofnięcia pozwolenia na broń wystarczy ustalenie przez organ Policji, że osoba posiadająca pozwolenie na broń jest skazana za przestępstwo, o którym mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a ustawy o broni i amunicji. Ponieważ przepis art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji, z którym związany jest w tej sprawie art. 15 ust. 1 pkt 6 lit a ustawy, ma charakter obligatoryjny, organy Policji mają obowiązek cofnięcia pozwolenia na broń w każdym przypadku ujawnienia, iż posiadacz pozwolenia został skazany za przestępstwo umyślne. Popełnione przez A. D. czyny z art. 180a kk, tj. prowadzenie pojazdu mechanicznego, pomimo odebrania mu stosownego uprawnienia, jest bez wątpienia przestępstwem umyślnym, wypełnia zatem przesłanki wskazanego przepisu prawa materialnego, a tym samym przesądza o sposobie rozstrzygnięcia sprawy. Zdaniem organu nie znajduje uzasadnienia zarzut naruszenia dyspozycji art. 10 § 1 k.p.a. Wbrew zarzutom podniesionym w odwołaniu, strona poinformowana została przez organ I instancji o powodach wszczęcia postępowania w sprawie cofnięcia pozwolenia na broń, pouczono ją również o przysługujących jej w tym postępowaniu prawach oraz możliwościach skorzystania z nich w określonym terminie. Strona odebrała je w dniu 11 stycznia 2016 r., a zatem termin na jej reakcję upływał w dniu 18 stycznia 2016 r. Organ I instancji z wydaniem decyzji wstrzymał się do [...] stycznia 2016 r. W dacie wydania decyzji do postępowania przystąpił pełnomocnik, którego strona ustanowiła już po upływie terminu wskazanego przez organ, a który zawiadomienie o tym fakcie nadał na poczcie dopiero po upływie dwóch dni od momentu jego ustanowienia. Prawidłowo zatem organ po wydaniu decyzji przesłał ją pełnomocnikowi a nie stronie. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie A. D. wniósł o uchylenie decyzji Komendanta Głównego Policji z dnia [...] kwietnia 2016 r., w całości oraz zwrot kosztów postępowania administracyjnego w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucił naruszenie: 1. art. 7 oraz art. 77 k.p.a. przez nienależyte zbadanie stanu faktycznego sprawy, pominięcie wyjaśnienia kluczowych kwestii, w tym nienależyte i niedokładne informowanie strony, jak i jej pełnomocnika o toczącym się postępowaniu w chwili kiedy pełnomocnik włączył się do udziału w sprawie, co spowodowało brak wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego; 2. art. 8 k.p.a. poprzez naruszenie zasady postępowania w sposób budzący zaufanie uczestnika postępowania administracyjnego do władzy publicznej, przez brak informowania i zawiadomienia strony, jak i pełnomocnika strony o toczącym się postępowaniu w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń; 3. art. 9 k.p.a. poprzez naruszenie obowiązku do należytego i wyczerpującego informowania strony oraz jej pełnomocnika o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie jej praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego, co spowodowało wydanie decyzji naruszającej interes strony; 4. art. 10 § 1 k.p.a. poprzez brak zapewnienia stronie, jak i jej pełnomocnikowi czynnego udziału w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji brak umożliwienia wypowiedzenia się do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań; 5. art. 73 § 1 i 2 k.p.a. poprzez m.in. uniemożliwienie pełnomocnikowi strony wglądu w akta sprawy, sporządzenia z nich notatek, kopii, lub odpisów. W uzasadnieniu skargi pełnomocnik skarżącego wskazał, że brak podania informacji o etapie postępowania oraz jego przebiegu zniwelowały pełnomocnikowi strony możliwość odniesienia całościowego do zebranego przez organ administracji materiału dowodowego. Przez brak informacji ze strony organu, pełnomocnik nie miał nie tylko możliwości w pełni wzięcia udziału w powyższym postępowaniu, ale także nie miał możliwości zajęcia stanowiska i ustosunkowania się do ustaleń i wyników postępowania organu administracji - Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...]. W szczególności pełnomocnik strony nie miał zapewnionego czynnego udziału w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji nie mógł wypowiedzieć się co do zebranych dowodów i materiałów w sprawie. Wadliwa jest również podstawa faktyczna wydanej decyzji, gdyż organ nie zebrał niezbędnych dowodów, co spowodowało całkowicie błędną ocenę przesłanek wydania decyzji w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni. W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe argumenty faktyczne i prawne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1066), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m. in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Skarga analizowana pod tym kątem nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja i utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji nie naruszają prawa w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia. Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a ustawy o broni i amunicji. Stosownie do treści art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy, właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano należy do grona osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2-6 tej ustawy. W myśl art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a ustawy o broni i amunicji, chodzi tu o osoby stanowiące zagrożenie dla siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego: skazane prawomocnym orzeczeniem sądu za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo skarbowe. W rozpoznawanej sprawie podstawą do cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni palnej myśliwskiej A. D. były prawomocne wyroki Sądu Rejonowego w [...] z dnia [...] listopada 2015 r., sygn. akt [...] i [...], którymi został uznany winnym popełnienia czynów z art. 180a k.k. Popełnione przez skarżącego czyny z art. 180a k.k. (prowadzenie pojazdu mechanicznego na drodze publicznej, w strefie zamieszkania lub strefie ruchu, nie stosując się do decyzji właściwego organu o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami) są przestępstwami umyślnymi. W sprawie zatem została spełniona przesłanka do cofnięcia pozwolenia na broń, określona w art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji, gdyż A. D. stał się osobą, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a powołanej ustawy. Należy podkreślić, że konstrukcja art. 15 ust. 1 pkt 6 w związku z art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji nie pozostawia żadnych wątpliwości, że organ stosujący te przepisy, po stwierdzeniu zaistnienia przesłanek określonych w pierwszym z nich, obligatoryjnie musi wydać decyzję o cofnięciu decyzji o pozwoleniu na broń. Każda z osób, która została skazana za umyślne przestępstwo lub przestępstwo skarbowe, niejako automatycznie stanowi zagrożenie dla siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego. Sprawy cofnięcia pozwolenia na broń nie pozostawiono uznaniu organu. Brzmienie przepisu art. 18 ust. 1 ustawy o broni i amunicji: "cofa pozwolenie na broń" oznacza, że decyzja w sprawie cofnięcia pozwolenia na broń nie jest decyzją wydawaną w granicach uznania administracyjnego, lecz ma charakter decyzji związanej. Przepis ten nakłada na organ Policji obowiązek wydania decyzji o cofnięciu pozwolenia na broń w przypadku zaistnienia przesłanek określonych w art. 15 ust. 1 pkt 2-6 tej ustawy. W ocenie Sądu, organ słusznie wskazał w zaskarżonej decyzji, że ustawodawca sam rozstrzygnął, że istnienie zagrożenia dla porządku lub bezpieczeństwa publicznego uzasadnia sam fakt skazania za przestępstwo umyślne. Popełnienie bowiem wskazanego czynu (ich dokonanie) świadczy, że dana osoba nie daje rękojmi zachowania postawy, jaką dochowywać - w ocenie ustawodawcy – powinien posiadacz broni. Broń oraz amunicja ze względu na potencjalnie możliwe wywołanie nimi zagrożenia dla życia lub zdrowia ludzkiego, musi podlegać reglamentacji, zaś dostęp do nich mogą mieć tylko osoby opanowane, praworządne, zrównoważone, dojrzałe. Z tego też względu przepisy dopuszczające jednostki do posiadania broni i amunicji muszą być wykładane możliwie rygorystycznie. Ma to szczególne znaczenie wobec art. 38 Konstytucji RP, w myśl którego Rzeczpospolita Polska zapewnia każdemu człowiekowi prawną ochronę życia. Ścisła, daleko idąca reglamentacja i kontrola dostępu do broni jest właśnie elementem tej ochrony, tym samym restrykcyjne rozumienie przepisów o dostępie do broni i amunicji wypływa z samej ustawy zasadniczej. Należy podkreślić, że przedmiotem niniejszego postępowania administracyjnego jest jedynie ustalenie czy zachodzą określone w ustawie o broni i amunicji przesłanki do cofnięcia pozwolenia na broń, a zatem czy fakt skazania za przestępstwo spełnia przesłanki określone w art. 15 ust. 1 pkt 6 wskazanej ustawy. Ustalenie zatem, że skarżący został skazany za przestępstwa umyślne jest dla organów Policji wiążące w sprawie cofnięcia pozwolenia na broń. Odnosząc się do zarzutów skargi, które koncentrują głównie się na nienależytym i niedokładnym informowaniu skarżącego oraz jego pełnomocnika o toczącym się postępowaniu, Sąd stwierdza, że nie znajdują one uzasadnienia w materiale dowodowym znajdującym się w aktach sprawy. Skarżący poinformowany został o wszczęciu postępowania w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń w związku z prawomocnym skazaniem za czyn określony w art. 180a kk jak też pouczony przed wydaniem decyzji przez organ I instancji o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, co wynika z akt postępowania. Ustanowienie przez skarżącego profesjonalnego pełnomocnika w sprawie nastąpiło po dokonaniu tych czynności, tym samym organ nie był zobowiązany do ich ponawiania. Zgłaszając się do postępowania pełnomocnik skarżącego - adwokat informację, na jakim etapie znajduje się postępowanie, mógł uzyskać od mocodawcy. Posiadał też wiedzę o zasadach toczącego się postępowania. Nadto, co zaś się tyczy zarzutu naruszenia art. 10 § 1 k.p.a. to należy wskazać, że analiza sprawy nie wykazała, że uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W wyroku z dnia 18 maja 2006 r., sygn. akt II OSK 831/05 (publik. ONSA i WSA 2006/6/157) Naczelny Sąd Administracyjny zawarł akceptowaną przez skład orzekający w rozpoznawanej sprawie tezę, że zarzut naruszenia przepisu art. 10 § 1 k.p.a. może odnieść skutek wówczas, gdy stawiająca go strona wykaże, że zarzucane uchybienie uniemożliwiło jej dokonanie konkretnych czynności procesowych. Tego zaś skarżący ani jego pełnomocnik nie wykazali. W tym stanie sprawy, nie podzielając argumentów zawartych w złożonej skardze oraz uznając, że organ w sposób prawidłowy zebrał i ocenił materiał dowodowy, jak również, że przy wykonywaniu tych czynności nie naruszył przepisów postępowania, a także dokonał prawidłowej wykładni przepisów ustawy o broni i amunicji mających zastosowanie wobec ustalonych okoliczności faktycznych sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło