II SA/Wa 990/11

WyrokWSA w Warszawie2011-09-22

Skład orzekający: Adam Lipiński, Andrzej Kołodziej, Andrzej Góraj

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy przepis art. 223 ust. 3 pkt 2 ustawy o Służbie Celnej, dotyczący mianowania na stopień w korpusie oficerów młodszych, może być stosowany do funkcjonariusza, który zajmował stanowiska związane z podporządkowaniem służbowym przed dniem wejścia w życie ustawy, ale nie w okresie bezpośrednio ją poprzedzającym?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że przepis art. 223 ust. 3 pkt 2 ustawy o Służbie Celnej, regulujący mianowanie na stopień w korpusie oficerów młodszych, ma zastosowanie wyłącznie do funkcjonariuszy, którzy zajmowali stanowiska związane z podporządkowaniem służbowym bezpośrednio przed dniem wejścia w życie ustawy. Okoliczność zajmowania takich stanowisk w przeszłości, ale nie w okresie bezpośrednio poprzedzającym wejście w życie ustawy, nie uzasadnia zastosowania tego przepisu. Sąd podzielił stanowisko organu, że interpretacja zwrotu "przed dniem wejścia w życie ustawy" jako obejmującego jedynie okres bezpośrednio poprzedzający wejście w życie ustawy jest zgodna z wykładnią językową, zasadami logiki i zasadami techniki prawodawczej.
Stan faktyczny
Skarżący R.M. został mianowany na stopień aspiranta celnego w korpusie aspirantów Służby Celnej. Odwołał się od tej decyzji, domagając się mianowania na stopień podkomisarza celnego w korpusie oficerów młodszych, powołując się na art. 223 ust. 3 pkt 2 ustawy o Służbie Celnej, który przewiduje takie mianowanie dla funkcjonariuszy zajmujących stanowiska związane z podporządkowaniem służbowym przed dniem wejścia w życie ustawy. Szef Służby Celnej utrzymał w mocy decyzję o mianowaniu w zakresie określenia korpusu, uznając, że skarżący nie spełniał wymogów art. 223 ust. 3 pkt 2 ustawy, ponieważ nie zajmował stanowiska związanego z podporządkowaniem bezpośrednio przed dniem wejścia w życie ustawy.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Lipiński (spr.) Sędziowie WSA Andrzej Kołodziej Andrzej Góraj Protokolant Sekretarz sądowy Sylwia Mikuła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 września 2011 r. sprawy ze skargi R.M. na decyzję Szefa Służby Celnej z dnia [...] marca 2011 r. nr [...] w przedmiocie mianowania na stopień służbowy w korpusie aspirantów Służby Celnej - oddala skargę. W dniu [...] listopada 2009 r. Dyrektor Izby Celnej w P., działając na podstawie art. 223 ust. 1 i 4 w związku z art. 115 ust. 1 pkt 3 lit. b ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej, mianował R. M. z dniem 30 listopada 2009 r. na stopień służbowy aspiranta celnego w korpusie aspirantów Służby Celnej. Pismem z dnia 10 grudnia 2009 r. R. M. odwołał się od ww. aktu mianowania do Szefa Służby Celnej. Wskazywał na naruszenie art. 7 Kpa – poprzez niewyjaśnienie przez organ okoliczności zajmowania przez funkcjonariusza stanowiska związanego z podporządkowaniem funkcjonariuszy celnych lub pracowników i tym samym naruszenie przepisu art. 223 ust. 3 pkt 2 ustawy o Służbie Celnej. W ocenie odwołującego się naruszenie powyższego przepisu stanowi także naruszenie przez organ art. 6 Kpa i art. 7 Konstytucji RP. Odwołujący domaga się mianowania na stopień podkomisarza celnego w korpusie oficerów młodszych Służby Celnej na podstawie art. 223 ust. 3 pkt 2 ustawy, wskazując na fakt zajmowania przez niego w przeszłości stanowisk związanych z podporządkowaniem funkcjonariuszy celnych lub pracowników, to jest zajmowania stanowiska inspektora celnego oraz zajmowania stanowiska kierownika referatu. Szef Służby Celnej decyzją z dnia [...] marca 2011 r., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kpa, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję (akt mianowania), w zakresie określenia korpusu. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, co następuje: Obowiązek nadania nowego stopnia służbowego funkcjonariuszom Służby Celnej w terminie do dnia 30 listopada 2009 r. wynikał z przepisu art. 223 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej (Dz. U. Nr 168, poz. 1323), stanowiącego, że w terminie miesiąca od dnia wejścia w życie ustawy kierownik urzędu dokona mianowań funkcjonariuszy na stopnie służbowe. Regulacja ta była wyrazem wpływu nowej ustawy o Służbie Celnej w zakresie stopnia służbowego na stosunek służbowy funkcjonariusza celnego powstały pod rządami dotychczasowej ustawy. Mechanizm przypisywania funkcjonariuszom stopni w poszczególnych korpusach, uregulowany został w art. 223 ust. 2-6 ustawy. W świetle ww. przepisów zadaniem organu było umieszczenie danego funkcjonariusza w odpowiednim korpusie, precyzyjnie wskazanym w ustawie, w zależności od dotychczasowego stopnia lub zajmowanego stanowiska bądź pełnionych obowiązków. Odwołujący domaga się mianowania na stopień podkomisarza celnego w korpusie oficerów młodszych Służby Celnej na podstawie art. 223 ust. 3 pkt 2 ustawy. Zgodnie z treścią ww. przepisu, funkcjonariuszowi celnemu, który przed dniem wejścia w życie ustawy zajmował stanowisko, które wiązało się z podporządkowaniem służbowym funkcjonariuszy celnych lub pracowników, bądź pełnił obowiązki na tym stanowisku oraz pełnił służbę w służbie stałej w stopniu innym niż wymieniony w pkt 1 i w ust. 2 ustawy - określa się stopień w korpusie oficerów młodszych Służby Celnej. Zdaniem organu przepis art. 223 ust. 3 pkt 2 ustawy nie mógł mieć zastosowania w rozpatrywanej sprawie, albowiem dotyczy funkcjonariusza, który spełniał wskazane w nim wymogi, w okresie bezpośrednio poprzedzającym dzień wejścia w życie ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej, tj. dzień 31 października 2009 r. Z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy wynika, że w tej dacie R. M. zajmował stanowisko inspektora celnego i posiadał stopień starszego dyspozytora celnego, które nie zostało zaliczone do kategorii stanowisk kierowniczych, o których mowa w art. 17 ust. 1 i ust. 13 poprzednio obowiązującej ustawy z dnia 24 lipca 1999 r. o Służbie Celnej. Również posiadany przez odwołującego stopień służbowy - starszy dyspozytor celny, nie upoważniał do określenia stopnia w korpusie oficerów młodszych Służby Celnej. Mianowanie do korpusu oficerów młodszych Służby Celnej, o którym mowa w art. 223 ust. 3 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r., dotyczyło wyłącznie funkcjonariuszy zajmujących bądź wyższe stanowiska kierownicze, bądź stanowisko: kierownika zmiany, referatu, oddziału oraz naczelnika wydziału w izbie celnej. Organy celne nie kwestionują faktu zajmowania w przeszłości przez R. M. stanowisk związanych z podporządkowaniem służbowym funkcjonariuszy celnych lub pracowników. Z akt osobowych wynika bowiem, iż w okresie od dnia 10 listopada 2003 r. do dnia 30 kwietnia 2004 r. pełnił on obowiązki Kierownika Referatu Podatku Akcyzowego w Urzędzie Celnym w R., a w okresie od dnia 1 maja 2004 r. do dnia 14 maja 2006 r. zajmował stanowisko Kierownika Referatu Podatku Akcyzowego w Urzędzie Celnym w R. Niemniej jednak przepis art. 223 ust. 3 pkt 2 ustawy o Służbie Celnej mianowanie na stopień w korpusie oficerów młodszych Służby Celnej uzależnia od zajmowania, bezpośrednio przed dniem wejścia w życie ustawy, stanowiska związanego z podporządkowaniem służbowym funkcjonariuszy celnych lub pracowników lub pełnienia obowiązków na tym stanowisku. Organ uznał za nietrafny pogląd funkcjonariusza, iż użyty w przepisie art. 223 ust. 3 pkt 2 ustawy zwrot "przed dniem wejścia w życie ustawy" powinien być rozumiany jako dowolny okres poprzedzający jej wejście w życie. Organ na poparcie swojego twierdzenia w tym zakresie przywołał praktykę rozumienia sformułowania "przed dniem wejścia w życie ustawy" w innych pragmatykach zawodowych oraz wskazał, że takiemu rozumieniu tego przepisu przeczą zasady legislacji określone w § 30 załącznika do rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002 r. w sprawie "Zasad techniki prawodawczej", wykładnia językowa omawianego przepisu oraz zasady logiki. W uzasadnieniu decyzji organ podkreślił, iż w niniejszej sprawie mógł orzekać w zakresie odwołania od aktu mianowania jedynie w zakresie określenia korpusu, który w przypadku R. M. został określony w akcie mianowania prawidłowo. R. M. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Szefa Służby Celnej z dnia [...] marca 2011 r., w której domagał się uchylenia zaskarżonej decyzji. Skarżący wskazywał na naruszenie przez organ art. 223 ust. 3 pkt 2 ustawy pragmatycznej, poprzez zawężenie zawartego w tym przepisie sformułowania "przed dniem wejścia w życie ustawy" jedynie do okresu bezpośrednio poprzedzającego okres wejścia w życie ustawy, gdy jego zdaniem sformułowanie to dotyczy każdego poprzedniego okresu. Dlatego też skoro w przeszłości zajmował stanowiska związane z podporządkowaniem funkcjonariuszy celnych lub pracowników to przepis art. 223 ust. 3 pkt 2 powinien być do niego także stosowany. Takie zawężenie stosowania powyższego przepisu narusza, w jego ocenie, art. 2 i art. 7 Konstytucji RP oraz art. 7 i art. 77 § 1 Kpa. Nadto organ II instancji naruszył art. 138 § 1 Kpa opatrując sentencję rozstrzygnięcia dodatkowym zapisem " ... w zakresie korpusu", co wobec ściśle określonych w tym przepisie rodzajów rozstrzygnięć nie jest dopuszczalne. W odpowiedzi na skargę Szef Służby Celnej wniósł o jej oddalenie, argumentując, jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 13 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), do rozpoznania sprawy właściwy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona. W niniejszej sprawie sądem tym jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie. Natomiast zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania. Innymi słowy, wojewódzki sąd administracyjny nie orzeka, co do istoty sprawy w zakresie danego przypadku, lecz jedynie kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w tym postępowaniu z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego. Badana pod tym kątem skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Organ I instancji dokonując mianowania R. M. na stopień aspiranta w korpusie aspirantów Służby Celnej oraz organ II instancji rozpatrujący odwołanie funkcjonariusza od tego aktu dokonał prawidłowej oceny stanu faktycznego i prawidłowo, zgodnie z zasadami określonymi w art. 223 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej (Dz. U. Nr 168, poz. 1323), przypisał funkcjonariusza do korpusu aspirantów Służby Celnej. Zatem nie można uznać za trafny zarzut naruszenia art. 7 i art. 77 § 1 Kpa, co uczyniono w skardze. Obowiązek nadania nowego stopnia służbowego funkcjonariuszom Służby Celnej w terminie do dnia 30 listopada 2009 r. wynikał z przepisu art. 223 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej, natomiast mechanizm przypisywania funkcjonariuszom stopni w poszczególnych korpusach, uregulowany został w art. 223 ust. 2-6 ustawy. W świetle ww. przepisów zadaniem organu było umieszczenie danego funkcjonariusza w odpowiednim korpusie, precyzyjnie wskazanym w ustawie, w zależności od dotychczasowego stopnia lub zajmowanego stanowiska bądź pełnionych obowiązków. Organ trafnie wyjaśnił w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji dlaczego wobec skarżącego nie można było zastosować dyspozycji art. 223 ust. 3 pkt 2 ustawy pragmatycznej, stanowiącego, iż funkcjonariuszowi celnemu, który przed dniem wejścia w życie ustawy zajmował stanowisko, które wiązało się z podporządkowaniem służbowym funkcjonariuszy celnych lub pracowników, bądź pełnił obowiązki na tym stanowisku oraz pełnił służbę w służbie stałej w stopniu innym niż wymieniony w pkt 1 i w ust. 2 ustawy - określa się stopień w korpusie oficerów młodszych Służby Celnej. Organ trafnie wskazał tu na fakt braku zajmowania przed dniem wejścia w życie ustawy stanowiska, które wiązało się z podporządkowaniem służbowym funkcjonariuszy celnych lub pracowników, co zostało wykazane aktami osobowymi, czego skarżący nie kwestionował. Przypomnieć tu należy, iż z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy wynika, że w dacie wejścia w życie ustawy skarżący zajmował stanowisko inspektora celnego i posiadał stopień starszego dyspozytora celnego. Stanowisko inspektora celnego nie zostało zaliczone do kategorii stanowisk kierowniczych, o których mowa w art. 17 ust. 1 i ust. 13 poprzednio obowiązującej ustawy z dnia 24 lipca 1999 r. o Służbie Celnej. Również stopień służbowy - starszy dyspozytor celny, nie upoważniał do określenia stopnia w korpusie oficerów młodszych Służby Celnej. Natomiast fakt zajmowania w przeszłości stanowisk, które wiązały się z podporządkowaniem służbowym funkcjonariuszy celnych lub pracowników (w okresie od dnia 10 listopada 2003 r. do dnia 30 kwietnia 2004 r. R. M. pełnił obowiązki Kierownika Referatu Podatku Akcyzowego w Urzędzie Celnym w R., a w okresie od dnia 1 maja 2004 r. do dnia 14 maja 2006 r. zajmował stanowisko Kierownika Referatu Podatku Akcyzowego w Urzędzie Celnym w R.), nie może mieć tu znaczenia, albowiem zajmowanie takich stanowisk nie dotyczyło okresu wprost poprzedzającego wejście w życie omawianej ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w pełni podziela argumentację organu, iż przepis art. 223 ust. 3 pkt 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej mianowanie na stopień w korpusie oficerów młodszych Służby Celnej uzależnia od zajmowania bezpośrednio przed dniem wejścia w życie ustawy, stanowiska związanego z podporządkowaniem służbowym funkcjonariuszy celnych lub pracowników lub pełnienia obowiązków na tym stanowisku. Celowo przepis art. 223 umiejscowiony został w rozdziale 14 zatytułowanym "Przepisy przejściowe", co oznacza, że jest to przepis regulujący wyłącznie takie sytuacje, które mogą pojawiać się na tle wprowadzania w życie nowych uregulowań. Na poparcie swoich twierdzeń w tym zakresie organ trafnie przywołuje tu zasady wykładni językowej omawianego przepisu, zasady logiki i zasady techniki prawodawczej - § 30 załącznika do rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002 r. w sprawie "Zasad techniki prawodawczej". Zatem nieprawidłowy jest zarzut wadliwej interpretacji przez organ przepisu art. 223 ust. 3 pkt 2 ustawy pragmatycznej oraz zarzut naruszenia przez to art. 2 i art. 7 Konstytucji RP. Odpowiadając na ostatni zarzut skarżącego, wskazać należy, iż przepis art. 223 umawianej ustawy stanowi lex specialis wobec pozostałych jej uregulowań. Zgodnie z przepisami ustawy o Służbie Celnej funkcjonariusz nie ma roszczenia mianowania na określony stopień. Jedynie w przypadku określonym w powyższym przepisie ma on prawo żądać weryfikacji aktu mianowania co do prawidłowości przypisania go do określonego korpusu, wynikającego z przepisu art. 223 ustawy – przepisu przejściowego, umożliwiającego zastosowania wobec funkcjonariuszy przepisów nowej ustawy w brzmieniu z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej. Konsekwencją powyższego jest niemożność dokonania (w rozumieniu przepisów Kpa) innej kontroli aktu mianowania niż jedynie w zakresie prawidłowości przypisania funkcjonariusza do określonego korpusu. Dlatego też zastosowanie w sentencji decyzji organu II instancji sformułowania: "utrzymuję zaskarżoną decyzję w mocy w zakresie określenia korpusu", nie można potraktować jako wady, która mogłaby stanowić o uchyleniu tej decyzji albo o stwierdzeniu jej nieważności. Wskazać tu także należy, iż na takie zawężenie zakresu kontroli aktu mianowania wskazywał także Szef Służby Celnej w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło