II SAB 259/03
WyrokWSA w Warszawie2004-02-19
Skład orzekający: Jan Bała, Stanisław Marek Pietras, Maria Werpachowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Szef Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego pozostaje w bezczynności w zakresie wydania funkcjonariuszowi legitymacji służbowej i książki zdrowia, jeśli nie doręczył mu decyzji o wypowiedzeniu stosunku służbowego?Ratio decidendi
Szef Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego pozostaje w bezczynności w zakresie wydania funkcjonariuszowi książki zdrowia, ponieważ nie doręczył mu ostatecznej decyzji o wypowiedzeniu stosunku służbowego, co uniemożliwia uznanie jego pisma z dnia [...] września 2003 r. za rozstrzygnięcie wniosku. Natomiast w zakresie wydania legitymacji służbowej organ nie pozostawał w bezczynności, gdyż podjął czynność materialno-techniczną w postaci pisma odmawiającego jej wydania, a skarga dotyczyła bezczynności, nie zaś zasadności odmowy.Stan faktyczny
Skarżący G. M. zwrócił się do Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego (ABW) o wydanie legitymacji służbowej i książki zdrowia, argumentując, że jego stosunek służbowy nie został skutecznie wypowiedziany z powodu niedoręczenia mu decyzji. Po braku odpowiedzi na wniosek, skarżący złożył skargę na bezczynność organu. Organ częściowo odpowiedział, ale nie odniósł się do wniosku o książkę zdrowia, twierdząc, że stosunek służbowy uległ rozwiązaniu i nie ma obowiązku wydawania dokumentów. Skarżący podtrzymał skargę, kwestionując rozwiązanie stosunku służbowego i brak odpowiedzi w sprawie książki zdrowia.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zobowiązał Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego do rozpatrzenia wniosku skarżącego G. M. z dnia 1 sierpnia 2003 r. w zakresie wydania książki zdrowia funkcjonariusza ABW w terminie 30 dni od doręczenia wyroku z uzasadnieniem, w pozostałej części oddalił skargę i zasądził od Szefa ABW na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA - Jan Bała, Sędziowie WSA - Stanisław Marek Pietras (spraw.), - Maria Werpachowska, Protokolant - Anna Siwonia, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 lutego 2004 r. sprawy ze skargi G. M. na bezczynność Szefa Agencja Bezpieczeństwa Wewnętrznego w przedmiocie wydania legitymacji służbowej oraz książki zdrowia funkcjonariusza Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego 1. zobowiązuje Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego do rozpatrzenia wniosku skarżącego G. M. z dnia 1 sierpnia 2003 r. w zakresie wydania książki zdrowia funkcjonariusza ABW w terminie 30 dni od doręczenia wyroku z uzasadnieniem, 2. w pozostałej części oddala skargę, 3. zasądza od Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego na rzecz skarżącego G. M. kwotę 255,- zł (dwieście pięćdziesiąt pięć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 czerwca 2003 r. sygn. akt II SA 3064/02, odrzucono skargę G. M. na decyzję Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego z dnia [...] sierpnia 2002 r. nr [...] w przedmiocie wypowiedzenia stosunku służbowego.
W dniu 1 sierpnia 2003 r. G. M. zwrócił się z wnioskiem do Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego o wydanie mu, na podstawie § 3 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 26 czerwca 2002 r. w sprawie wzoru legitymacji służbowej i innych dokumentów funkcjonariuszy Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego Dz. U. Nr 90, poz. 805), legitymacji służbowej funkcjonariusza ABW oraz książki zdrowia funkcjonariusza i w uzasadnieniu podał, że zgodnie z cytowanym już wyżej postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie, nie doszło do wypowiedzenia mu stosunku służbowego.
W dniu 22 sierpnia 2003 r., wobec braku odpowiedzi na złożony wniosek, złożył zażalenie do Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego na bezczynność.
Dyrektor Biura [...] z upoważnienia Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, pismem z dnia [...] września 2003 r. ustosunkował się do wniosków skarżącego w przedmiocie "wyjaśnienia kwestii aktualnego statusu w ABW, wskazania miejsca służby, wskazania właściwego przełożonego w sprawach osobowych, wyznaczenia zakresu obowiązków (...) wypłacenia świadczeń pieniężnych przysługujących funkcjonariuszom ABW oraz wydania legitymacji służbowej", nie zajmując stanowiska w sprawie wydania książki zdrowia funkcjonariusza. Jednocześnie poinformował skarżącego, że postanowienie Sądu nie nakazuje organowi umożliwienie skarżącemu podjęcie służby, bowiem stwierdzono w nim jedynie, iż zgodnie z art. 109 § 1 k.p.a., stronie doręcza się decyzję na piśmie. Tymczasem w sprawie organ nie uczynił tego, ograniczając się do poinformowania skarżącego o treści decyzji. Ponadto dodał, że zgodnie z art. 30 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym, ocena prawna wyrażona w orzeczeniu Sądu wiąże w sprawie ten Sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia, przy czym przez orzeczenia należy rozumieć wyłącznie wyrok, w którym przyznano, stwierdzono albo uznano uprawnienie lub obowiązek, a także wyrok, którym uwzględniono skargę na bezczynność organu. W przedmiotowej zaś sprawie, takie orzeczenie nie zapadło. Stąd też postanowienie owo obliguje organ jedynie do podjęcia czynności mających na celu zapoznanie skarżącego z zaskarżonymi decyzjami. W tej sytuacji zatem, brak jest podstaw do wydania legitymacji służbowej, bowiem skarżący nie jest już funkcjonariuszem ABW.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego, G. M. zarzucił Szefowi Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego bezczynność w zakresie jego wniosku z dnia 1 sierpnia 2003 r., bowiem nie wydano mu legitymacji służbowej oraz książki zdrowia funkcjonariusza ABW.
W odpowiedzi na skargę Szef Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego wniósł o jej odrzucenie, wskazując na dotychczasowe ustalenia faktyczne i prawne. Dodał jednocześnie, że stosunek służbowy skarżącego uległ rozwiązaniu na mocy art. 230 ust. 4 ustawy z dnia 24 maja 2002 r. o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji Wywiadu (Dz. U. Nr 74, poz. 676 ze zm.), po upływie przewidzianego w nim okresu wypowiedzenia i organ nie był zobowiązany do wydawania skarżącemu jakichkolwiek dokumentów. Niezależnie od powyższego podał, że rozpoznawana sprawa nie jest sprawą administracyjna, podlegającą kognicji Naczelnego Sądu Administracyjnego. Zgodnie bowiem z art. 17 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym, Sąd ten rozpatruje skargi na bezczynność organów w przypadkach określonych w art. 16 ust. 1 pkt 1 - 4 ustawy, zaś organ nie był zobowiązany do działania we wskazanej sprawie w formie administracyjno - prawnej. Wydanie legitymacji służbowej oraz książki zdrowia funkcjonariusza ABW, nie jest czynnością lub aktem z zakresu administracji publicznej, a jedynie czynnością techniczną, która nie przyznaje i nie stwierdza uprawnienia. Dodał jednocześnie, że w piśmie z dnia [...] września 2003 r. udzielono skarżącemu odpowiedzi na jego wniosek.
W piśmie procesowym z dnia 3 lutego 2004 r., skarżący podtrzymał złożoną przez siebie skargę i w uzasadnieniu powołał się na podniesione już wcześniej argumenty, polemizując jednocześnie z argumentacją organu co do faktu zwolnienia ze służby. Dodał ponadto, że w piśmie z dnia [...] września 2003 r., nie otrzymał odpowiedzi co do złożonego przez siebie wniosku w zakresie książki zdrowia funkcjonariusza.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270).
Zgodnie natomiast z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonego aktu z zakresu administracji publicznej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jego wydania.
Skarga analizowana pod tym kątem zasługuje, w części dotyczącej wydania książki zdrowia funkcjonariusza ABW, na uwzględnienie. Stosownie bowiem do treści art. 3 § 2 pkt 8 cytowanej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zakres przedmiotowy skargi na bezczynność wyznaczają przepisy art. 3 § 1 pkt 1 - 2 tejże ustawy. Stąd też zaskarżenie bezczynności organu administracji publicznej jest dopuszczalne tylko w tym zakresie, w jakim dopuszczalne jest na mocy powyższych przepisów zaskarżenie decyzji, postanowień oraz innych aktów lub czynności. Z bezczynnością organu administracji publicznej mamy zatem do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub tez innego aktu albo nie podjął stosownej czynności.
W rozpoznawanej zaś sprawie, Szef Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego do chwili obecnej nie rozpatrzył wniosku skarżącego z dnia 1 sierpnia 2003 r. w którym skarżący domagał się wydania mu książki zdrowia funkcjonariusza. Za rozstrzygnięcie tegoż wniosku bowiem, nie może być uznane pismo z dnia [...] września 2003 r., gdyż w żadnej mierze organ nie ustosunkował się do żądania skarżącego, wyrażając w nim jedynie informacje i opinie.
O tym zaś, że właściwy w tej sprawie organ administracji publicznej, tj. Szef Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego ma ustawowy obowiązek rozstrzygnięcia wniosku skarżącego świadczy okoliczność, iż do chwili obecnej nie została mu doręczona zarówno pierwszoinstancyjna, jak i drugoinstancyjna decyzja tego organu o wypowiedzeniu stosunku służbowego. W przytoczonym już na wstępie postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 czerwca 2003 r., odrzucono skargę na decyzję Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego z tego powodu, że uznano ja za przedwczesną. Jednoznacznie przy tym stwierdzono, że zgodnie z art. 109 § 1 k.p.a. stronie doręcza się decyzję na piśmie. Takiego zaś skutku nie wywołuje inne pismo stanowiące jedynie rodzaj zawiadomienia podpisane przez inny organ. Podnieść ponadto należy, że w myśl art. 110 k.p.a. organ administracji publicznej, który wydal decyzję, jest nią związany dopiero od chwili jej doręczenia lub ogłoszenia.
Odmienne zaś twierdzenie sprowadzające się do tego, że wystarczające było doręczenie skarżącemu pisma o wypowiedzeniu stosunku służbowego, stanowi niedopuszczalną polemikę z powołanym wyżej orzeczeniem Naczelnego Sądu Administracyjnego. Stwierdzić bowiem należy, że zgodnie z obowiązującym wówczas art. 30 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. Nr 74, poz. 368 ze zm.), podobnie jak z obowiązującym aktualnie przepisem art. 153 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ocena prawna wyrażona w orzeczeniu Sądu wiąże ten Sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność była przedmiotem zaskarżenia.
Niezależnie od powyższego dodać należy, że odmiennej regulacji w omawianej sprawie nie zawiera art. 230 ust. 4 ustawy z dnia 24 maja 2002 r. o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji Wywiadu (Dz. U. Nr 74, poz. 676 ze zm.). Wprawdzie zgodnie z tym przepisem stosunek służbowy ulega rozwiązaniu w terminie jednego miesiąca liczonym od dnia doręczenia funkcjonariuszowi pisma o wypowiedzeniu stosunku służbowego, lecz przez pismo to należy rozumieć decyzję o wypowiedzeniu stosunku służbowego. O takiej decyzji można tez mówić w przypadku pisemnej informacji o wypowiedzeniu stosunku służbowego, o jakiej mowa w art. 230 ust. 1 pkt 2 ustawy. Za chybiony zatem należy uznać pogląd, że decyzją jest pismo informacyjne z uwagi na fakt, że zostało to "zdefiniowane" - jak stwierdził pełnomocnik organu na rozprawie przed Sądem - w drugim zdaniu art. 230 ust. 2 ustawy. Użyte w tym przepisie sformułowanie "pisemna informacja", należy interpretować w powiązaniu ze zdaniem pierwszym tegoż przepisu. Jest w nim mowa bowiem o przedstawieniu funkcjonariuszowi proponowanych warunków służby, o których mowa w art. 230 ust. 1 pkt 1 ustawy.
Natomiast skarga w części dotyczącej wydania skarżącemu legitymacji służbowej funkcjonariusza ABW, nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści § 3 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 26 czerwca 2002 r. w sprawie wzoru legitymacji służbowej i innych dokumentów funkcjonariuszy Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego (Dz. U. Nr 90, poz. 805), funkcjonariusz na czas pełnienia służby w Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, bezpośrednio po mianowaniu, otrzymuje m.in. legitymację. Jest to jednak czynność materialno - techniczna i Szef Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego odpowiadając skarżącemu w piśmie z dnia [...] września 2003 r. o odmowie jej wydania, nie pozostawał w bezczynności, bowiem podjął już stosowną czynność. Było nią bowiem wspomniane pismo. Odrębną zaś kwestią i niepodlegającą badaniu w rozpoznawanej sprawie jest to, że odpowiedź ta nie satysfakcjonowała wymienionego, bowiem skarga została złożona na bezczynności organu, nie zaś na czynność.
W tym stanie rzeczy, na mocy art. 3 § 2 pkt 8, art. 149 i art. 151, a o kosztach sądowych na podstawie art. 200 i 209 cytowanej już wyżej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i w zw. z art. 97 § 1 cytowanej wyżej ustawy - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło