II SAB/Wa 122/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Waldemar Śledzik(spr.), Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas, Sędzia WSA Andrzej Wieczorek, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 15 czerwca 2021 r. sprawy ze skargi A. L. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w przedmiocie rozpoznania wniosku z [...] września 2017 r. 1. stwierdza, że Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania; 2. stwierdza, że przewlekłe prowadzenie postępowania miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. przyznaje A. L. od Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji sumę pieniężną w wysokości 1500 zł (słownie: tysiąc pięćset złotych). II SAB/Wa 122/21 UZASADNIENIE A. L. (zwana dalej także jako: "Strona"; "Skarżąca") wniosła skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji (zwanego dalej także jako "organ"; "Minister"). Wskazała, że wnioskiem z dnia [...] września 2017 r. działając w trybie art. 8a ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Służby Ochrony Państwa, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celno-Skarbowej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (dalej ustawa o zaopatrzeniu emerytalnym) wystąpiła o wyłączenie w stosunku do niej stosowania art. 15c w zw. z art. 32 ust 1 pkt. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym. Przedmiotowy wniosek organ otrzymał dnia [...] września 2017 r. Pismem z dnia [...] października 2017 r. organ poinformował skarżącą, że rozpatrzenie wniosku w podstawowym terminie przewidzianym ustawą nie jest możliwe z uwagi na konieczność podjęcia dodatkowych czynności, tj. wystąpienia z zapytaniami do Zakładu Emerytalno-Rentowego MSW oraz do Instytutu Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu oraz do formacji, w której Strona pełniła służbę. W związku z tym, na podstawie art. 36 § 1 k.p.a., organ przedłużył termin załatwienia sprawy do dnia [...] czerwca 2018 r. Pismem z dnia [...] czerwca 2019 r. organ poinformował Stronę, że rozpatrzenie wniosku w podstawowym terminie przewidzianym ustawą nie jest możliwe z uwagi na podjęte czynności; wystąpiono z zapytaniami do Zakładu Emerytalno-Rentowego MSW oraz do Instytutu Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu a także do formacji, w której skarżąca pełniła służbę. W związku z tym, na podstawie art. 36 § I k.p.a., organ przedłużył termin załatwienia sprawy do dnia [...] stycznia 2020 r. Pismem z dnia [...] września 2019 r. organ poinformował Stronę o możliwości zapoznania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym, wskazując, iż została zebrana dokumentacja niezbędna celem wydania merytorycznego rozstrzygnięcia w sprawie. Organ równocześnie wskazał, że rozpatrzenie wniosku nastąpi do dnia [...] stycznia 2020 r. W dniu [...] stycznia 2021 r. Strona złożyła ponaglenie, w którym wskazała, że postępowanie wszczęte na jej wniosek nie zostało zakończone w ustawowym terminie. Następnie Skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na przewlekłość postępowania w przedmiocie rozpoznania wniosku z [...] września 2017r. oraz wniosła o zobowiązanie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji do wydania decyzji będącej odpowiedzią na jej wniosek "w terminie miesiąca" oraz zasądzenie od strony przeciwnej kosztów postępowania. W uzasadnieniu wskazała, że postępowanie powinno być zakończone w dniu [...] października 2017r., a najpóźniej w terminie wynikającym z art. 35 § 3 k.p.a. tj. w dniu [...] listopada 2017r. i że do dnia złożenia wniosku nie otrzymała decyzji organu. Organ nie wywiązał się także ze zobowiązania rozpatrzenia jej wniosku do dnia [...] stycznia 2020r. i dlatego w związku z bezskutecznym upływem terminów wniosła w dniu [...] stycznia 2021 r. "ponaglenie". W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi. Wskazał, że aby wydać decyzję w przedmiocie wyłączenia stosowania art. 15c, art. 22a i art. 24a ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy musi dokonać wszechstronnego i wnikliwego zbadania przedmiotowej sprawy, co wymaga podjęcia przez organ administracji szeregu czynności wyjaśniających. Organ biorąc pod uwagę stan faktyczny oraz prawny sprawy (wynikający z ww. ustawy) oraz przytoczone w odpowiedzi na skargę orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego oraz wojewódzkich sądów administracyjnych podniósł, że wydłużenie terminu załatwienia niniejszej sprawy jest uzasadnione, a organ potrzebuje - realnego w okolicznościach sprawy - czasu do przeanalizowania stanu prawnego i faktycznego sprawy oraz wydania i uzasadnienia rozstrzygnięcia sprawie. Zdaniem Ministra "(...) właściwy czas na wydanie i uzasadnienie rozstrzygnięcia w sprawie jest bardzo istotny ze względu na materię, którą obejmuje ustawa, a mianowicie dotyczącą wysokości zaopatrzenia emerytalnego/rentowego/rentowego rodzinnego funkcjonariuszy i ich rodzin". W dniu [...] marca 2021 r. do tut. Sądu wpłynęło pismo procesowe Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] marca 2021r., przy którym przesłano decyzję nr [...] o odmowie wyłączenia stosowania wobec wnioskodawczyni art. 15c, art. 22a i art. 24a ustawy zaopatrzeniowej (k. 27 akt sądowych). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Na wstępie należy wskazać, że złożona w niniejszej sprawie skarga została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, stosownie do obowiązującego od dnia 15 sierpnia 2015 r. brzmienia przepisu art. 119 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. - Dz.U. z 2019r., poz. 2325 ze zm. – zwaną dalej "P.p.s.a."). Zgodnie z przywołanym art. 119 pkt 4 p.p.s.a., sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe postępowanie. Zgodnie z art. 120 P.p.s.a., w trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów. Rozpoznając przedmiotową sprawę Sąd wskazuje, że na podstawie art. 184 Konstytucji RP, w związku z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. - Dz.U. z 2019 r., poz. 2167) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, zaś kognicja sądów administracyjnych do rozpoznania skarg na przewlekłość wynika z art. 3 § 2 pkt 4 i 8 P.p.s.a. Stosownie do treści art. 149 § 1 p.p.s.a., sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1 - 4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. W myśl art. 149 § 2 p.p.s.a., sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. lub przyznaniu sumy pieniężnej do wysokości połowy kwoty określonej w art. 149 § 6 p.p.s.a. Oceniając skargę w świetle wskazanych wyżej kryteriów, Sąd uznał, iż skarga zasługuje na uwzględnienie z uwagi na stwierdzoną przewlekłość postępowania w przedmiocie rozpoznania wniosku Skarżącej z [...] września 2017r. o wyłączenie stosowania wobec niej art. 15c, 15c, art. 22a i art. 24a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym. W punkcie wyjścia rozważań, Sąd stwierdza, że skarga jest dopuszczalna albowiem przed jej wniesieniem Skarżąca wystąpiła do organu – Ministra z ponagleniem w trybie art. 37 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (k. 131 akt adm.). Jak wynika z akt sprawy, Skarżąca wystąpiła [...] września 2017 r. do Ministra o wydanie decyzji na podstawie art. 8a ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy, w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 16 grudnia 2016 r. o zmianie ww. ustawy, który stanowi, że minister właściwy do spraw wewnętrznych, w drodze decyzji, w szczególnie uzasadnionych przypadkach, może wyłączyć stosowanie art. 15c, art. 22a i art. 24a w stosunku do osób pełniących służbę, o której mowa w art. 13b, ze względu na: 1. krótkotrwałą służbę przed dniem 31 lipca 1990 r. oraz 2. rzetelne wykonywanie zadań i obowiązków po dniu 12 września 1989 r. w szczególności z narażeniem zdrowia i życia. Przepis ten wszedł w życie w dniu 1 stycznia 2017 r. Decyzje wydawane przez organ na jego podstawie mają charakter decyzji uznaniowych, gdyż pozostawiają organowi swobodę dokonania oceny przesłanek wyłączenia, o którym mowa w art. 8a ust. 1 przywołanej wyżej ustawy - na podstawie ustalonego stanu faktycznego sprawy znajdującego potwierdzenie w zebranym materiale dowodowym. Zgodnie z art. 12 k.p.a., organy administracji publicznej powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia. Sprawy, które nie wymagają zbierania dowodów, informacji lub wyjaśnień, powinny być załatwione niezwłocznie. Zasada szybkości postępowania wyrażona we wskazanym przepisie ściśle związana z regulacjami zawartymi w art. 35-38 k.p.a., nie może jednak pozostawać w sprzeczności z obowiązkiem organu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz dokładnego wyjaśnienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywatela. Niekiedy może to się wiązać z koniecznością dłuższego prowadzenia postępowania, ale wówczas ustawodawca przewidział, że stosownie do treści art. 36 § 1 k.p.a., organ obowiązany jest zawiadomić o tym strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. W art. 35 k.p.a. określone zostały terminy do załatwienia sprawy przez organ administracji publicznej. Przepis ten zobowiązuje organy administracji publicznej do załatwiania spraw bez zbędnej zwłoki, co stanowi realizację zasady zawartej w art. 12 k.p.a. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego, powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od daty wszczęcia postępowania (art. 35 § 3 k.p.a.). Ponadto w każdym przypadku niezałatwienia sprawy w ustawowym terminie organ powinien podać stronom przyczyny zwłoki i wskazać nowy termin załatwienia sprawy, co wynika z art. 36 § 1 k.p.a., zaś ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 § 2 k.p.a.). Podkreślić trzeba też, że samo informowanie o niezałatwieniu sprawy w terminie nie chroni organu przed zarzutem bezczynności czy przewlekłości postępowania, ponieważ działania organu w tym zakresie również podlegają kontroli sądu administracyjnego. W sprawach ze skargi na przewlekłość postępowania administracyjnego czy też jego bezczynność sąd administracyjny bada, czy podejmowane przez organ czynności zmierzają do należytego i szybkiego załatwienia sprawy. Jak podkreślono wcześniej, zgodnie z treścią art. 35 § 1 k.p.a., organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki, tymczasem przedmiotowa sprawa została zakończona decyzją z dnia [...] marca 2021 r. Tak więc od dnia złożenia wniosku (wrzesień 2017 r.) do dnia wniesienia skargi z dnia [...].01.2021 r. minęło ponad 40 miesięcy. W odpowiedzi na skargę Minister podniósł, że aby wydać żądaną decyzję musiał dokonać wszechstronnego i wnikliwego badania sprawy, co wymaga podjęcia przez organ administracji szeregu czynności wyjaśniających, jak choćby koniecznym było wystąpienie do zakładu Emerytalno-Rentowego MSWiA z zapytaniem czy skarżąca pobiera świadczenie emerytalne/rentowe oraz za jakie okresy służby i w jakich formacjach oraz – w przypadku potwierdzenia służby na rzecz "państwa totalitarnego", o zweryfikowanie tych danych do IPN, z prośbą o podanie przebiegu służby, o której mowa w art. 13 b ustawy zaopatrzeniowej. Jednocześnie Organ powołując się na wybrane orzecznictwo sądów administracyjnych podniósł, że nie zawsze "sam fakt toczenia się od szeregu miesięcy postępowania, nie świadczy jeszcze o bezczynności organu". Podkreślił też, że "(...) do organu wpłynęła znaczna ilość spraw (na dzień sporządzenia odpowiedzi na skargę ok. 5000 spraw)", co z kolei winno rzutować na ocenę "charakteru zaistniałej zwłoki i bezczynności organu", co w realiach sprawy winno doprowadzić do wniosku, że nie mamy do czynienia z rażącym naruszeniem zasad postępowania". Sąd biorąc pod uwagę powyższą argumentację oraz fakt notoryjny co do ilości rozpatrywanych przez organ spraw z zakresu art. 8a ustawy zaopatrzeniowej, zauważa jednocześnie, że z załączonych akt administracyjnych sprawy wynika, że czynności podejmowane przez organ w kierunku informowania strony w trybie art. 36 K.p.a. że jej sprawa nie zostanie załatwiona w przypisanym terminie, mają charakter incydentalny oraz, że czynności te podejmowane były w kilkumiesięcznych, a nawet kilkunastumiesięcznych odstępach czasu. Jak już stwierdzono wcześniej, do dnia merytorycznego rozpatrzenia sprawy przez organ upłynęło ponad 40 miesięcy, a w okresie tym organ informował skarżącą o "przedłużeniu" postępowania odpowiednio: w dniu [...].10.2017r. - wyznaczając termin załatwienia sprawy na [...] czerwca 2018r.(k. 88 akt adm.); w dniu [...].06.2018r. – wyznaczając termin załatwienia sprawy na [...].12.2018r. (k. 103 akt adm.) oraz w dniu [...].09.2019r. – wyznaczając nowy termin załatwienia sprawy na [...]01.2020r. (k. 112 akt adm.). Jednocześnie organ całkowicie zignorował i nie wyjaśnił, jakie to czynności wymagały dodatkowych ustaleń, choćby od [...].01.2020 (ostatniego wyznaczonego terminu do wydania decyzji) do dnia [...].01.2021r. – tj. daty ponaglenia skierowanego przez skarżącą do organu o wydanie decyzji. W tym kontekście przytoczonych danych, zwłoka, jakiej dopuścił się Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji załatwieniu sprawy, w świetle art. 35 § 1 k.p.a. jest bezsporna, co oznacza, że termin przewidziany w art. 35 § 1 k.p.a. nie został zachowany. Nie można zatem przyjąć, że organ działał w sprawie wnikliwie i szybko, czy też bez zbędnej zwłoki monitorował sprawę. W aktach sprawy, jak zauważono wyżej, znajdują się 3 pisma kierowane do skarżącej o przedłużeniu terminów jej załatwienia, jednakże we wskazanych terminach sprawa również nie została przez organ załatwiona. W piśmiennictwie i judykaturze przyjmuje się, że z przewlekłością działania organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w określonym terminie organ nie podejmuje żadnych czynności w sprawie lub gdy prowadził postępowanie jednakże, mimo istnienia ustawowego obowiązku, nie kończy go wydaniem stosownego aktu lub nie podejmuje czynności — a zaniechanie to nie znajduje racjonalnego i przede wszystkim prawnego uzasadnienia (zob. T. Woś, H. Krysiak- Molczyk i M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2005, s. 86). Podkreśla się także, że celem skargi na przewlekłość organu administracji publicznej jest zwalczanie braku działania (zwłoki) w załatwianiu sprawy administracyjnej. Przy badaniu zasadności skargi na przewlekłość organu administracji nie ma znaczenia, z jakich powodów określony akt nie został wydany, a czynność nie została dokonana przez organ, choć oczywiście – jak słusznie zauważa organ – Sąd dokonując kwalifikacji charakteru przewlekłości czy bezczynności pod kątem rażącego naruszenia przepisów postępowania, bierze pod uwagę obiektywne przeszkody w terminowym załatwieniu sprawy. W tym miejscu Sąd zauważa, że jakkolwiek sprawdzenie okoliczności, o których mowa w art. 8a ustawy zaopatrzeniowej wymaga w istocie niejednokrotnie bardzo szerokiego postępowania dowodowego, a zawsze, wnikliwego rozpoznania sprawy, to jednak rzeczona Ustawa o zaopatrzeniu emerytalnym nie zawiera odrębnych od Kodeksu postępowania administracyjnego przepisów dotyczących terminów załatwienia sprawy, jak również nie wyłącza stosowania przepisów k.p.a. Dlatego też podnoszone przez organ okoliczności, w tym mające oparcie w aktach sprawy zebrane dowodowy na podstawie kwerendy akt skarżącej, nie zwalniają organu z zarzutu bezczynności czy przewlekłości. Pogląd ten jest zgodny z powszechnie aprobowaną zasadą, że realizacja kompetencji organu administracji publicznej jest jego prawnym obowiązkiem, od którego nie zwalniają go tzw. trudności obiektywne w postaci złożoności sprawy, kumulacji spraw, braku etatów czy też środków pieniężnych. Poza tym strona nie może ponosić negatywnych skutków braku działań leżących po stronie organu, w tym w zakresie dotrzymywania terminów załatwienia sprawy. W świetle powyższego jest bezsporne, że organ zbyt długo prowadził postępowanie w zakresie rozpoznania wniosku, a przewlekłość postępowania miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, skoro – jak wielokrotnie podkreślono - od daty wniosku do dnia wydania decyzji w niniejszej sprawie przez organ minęło ponad 40 miesięcy. Uchybienie przepisowi art. 35 § 3 k.p.a. jest więc oczywiste i z powodów przedstawionych wyżej, nie może być usprawiedliwione okolicznościami sprawy. W ocenie Sądu, zarówno czas trwania postępowania z wniosku strony w przedmiocie wydania decyzji w trybie art. 8a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym, jak i brak po stronie organu w toku trwania postępowania zintensyfikowanych działań, które wskazywałyby jednoznacznie, że faktycznie zmierzał do jak najszybszego zakończenia postępowania, lecz na przeszkodzie stanęła okoliczność, która usprawiedliwiałaby choćby czasowy brak działania, powodują, że konieczne stało się stwierdzenie, że przewlekłość miała charakter rażącego naruszenia prawa. Analizując (na podstawie przedstawionych akt sprawy) przebieg postępowania, w ocenie Sądu, nie można przyjąć, że organ działał w sprawie wnikliwie i szybko, czy też bez zbędnej zwłoki podejmował stosowne czynności, skoro od [...].01.2020r. do dnia wydania decyzji nie ma żadnych dowodów świadczących o tym, że w okresie tym Organ podejmował niezbędne czynności dla ostatecznego załatwienia sprawy, a jednocześnie od momentu ponaglenia tj. [...].01.2021r. w ciągu zaledwie dwóch miesięcy została wydana w dniu [...].03.2021r. decyzja nr [...]w przedmiocie odmowy. Nie chodzi przy tym o samo rażące naruszenie art. 35 § 3 k.p.a., który wyznacza terminy prowadzenia postępowania administracyjnego, czy przepisu art. 12 k.p.a. statuującego zasadę szybkości postępowania, które to uchybienia są oczywiste, ale przede wszystkim o rażące naruszenie art. 8 k.p.a., gdyż zdaniem Sądu, w sprawie tej doszło do rażącego naruszenia zasady pogłębiania zaufania do organu władzy publicznej. Tymczasem jednym z podstawowych zadań organu administracji publicznej jest rozstrzyganie co do istoty indywidualnych spraw w drodze decyzji administracyjnej. Pogląd wyrażony w odpowiedzi na skargę, że wydanie decyzji administracyjnej w sprawie należącej do właściwości rzeczowej musi być poprzedzone dokładnym zbadaniem jej okoliczności faktycznych i zebraniem kompletnego, wewnętrznie spójnego materiału dowodowego, choć jak najbardziej zasługujący na aprobatę, to jednak nie może usprawiedliwić bezczynność w wydaniu decyzji wynoszącą ponad 40 miesięcy. W tym stanie rzeczy, biorąc pod uwagę wskazane okoliczności sprawy, Sąd orzekł, że organ dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania oraz, że przewlekłość ta ma charakter kwalifikowany, a więc doszło do niej z rażącym naruszeniem prawa. Zgodnie z treścią art. 149 § 2 p.p.s.a. sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz strony skarżącej sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6. Oznacza to, że takie uprawnienie orzecznicze przysługuje sądowi administracyjnemu w przypadku uwzględnienia skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania niezależnie od tego, w jakim stopniu organ administracji naruszył prawo. Użycie zaś w tym przepisie spójnika "lub" dowodzi, że sąd może wymierzyć organowi grzywę i jednocześnie przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 listopada 2017 r., sygn. akt I OSK 1905/16). Mając na uwadze wskazane przepisy, Sąd przyznał od organu na rzecz skarżącej sumę pieniężną w wysokości 1500 zł, która, w ocenie Sądu ma przede wszystkim na celu danie stronie swoistego zadośćuczynienia za ignorowanie jej uzasadnionego interesu w terminowym załatwieniu sprawy. Ustalając wysokość tej kwoty Sąd wziął pod uwagę znaczny okres oczekiwania na decyzję przez skarżącą, a także przedmiot sprawy, tj. okoliczność, że stronie zostało już znacząco obniżone świadczenie emerytalne, co stawia ją niewątpliwie w trudniej sytuacji bytowej. Jednocześnie Sąd odstąpił od wymierzenia organowi grzywny, gdyż nie wnosiła o to skarżąca, a Sąd z urzędu, mając na uwadze podniesioną przez organ w odpowiedzi na skargę ilość rozpatrywanych w tym okresie spraw uznał, że wystarczającym w ramach "prewencji" będzie podkreślenie rażącego naruszenia prawa w niniejszej sprawie, co winno skłonić organ do odpowiednich przedsięwzięć organizacyjnych w kierunku terminowego załatwiania tych spraw. Reasumując, Sąd na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. w zw. z art. 119 pkt 4 p.p.s.a. orzekł, jak w pkt 1) sentencji wyroku, stwierdzając, że organ dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania, zaś orzeczenie zawarte w pkt 2 sentencji wyroku stwierdzające, że przewlekłe postępowanie miało charakter rażący - na podstawie § 1a wym. art. 149. Podstawą przyznania od organu na rzecz skarżącej sumy pieniężnej, o której mowa w pkt. 3 wyroku, stanowił przepis art. 149 § 2 p.p.s.a.