II SAB/Wa 124/24

WyrokWSA w Warszawie2024-11-13

Skład orzekający: Danuta Kania, Andrzej Góraj, Mateusz Rogala

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ pozostaje w bezczynności w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o udostępnienie informacji publicznej, jeśli udzielił odpowiedzi po upływie ustawowego terminu, a przyczyny opóźnienia wynikają z błędów administracyjnych i obciążenia pracą?
Ratio decidendi
Organ pozostaje w bezczynności, jeśli nie udostępni informacji publicznej w ustawowym terminie. Odpowiedź organu po upływie trzech lat, zawierająca jedynie liczbę uchylonych decyzji, nie była adekwatna do wniosku o treść tych decyzji. Jednakże, bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, gdyż wynikała z błędów administracyjnych i obciążenia pracą w okresie pandemii, a nie ze złej woli organu, zwłaszcza że skarżący nie zwracał się o wyjaśnienie przyczyn opóźnienia.
Stan faktyczny
Skarżące Polskie Towarzystwo Kolekcjonerskie wniosło skargę na bezczynność Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w przedmiocie rozpoznania wniosku z lutego 2021 r. o udostępnienie informacji publicznej w postaci decyzji uchylonych przez Głównego Inspektora Sanitarnego w określonym okresie. Strona skarżąca zarzuciła organowi naruszenie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej poprzez nieudzielenie informacji w terminie ustawowym. Organ przyznał, że do bezczynności doszło, ale stwierdził, że nie miała ona miejsca z rażącym naruszeniem prawa, tłumacząc to zagubieniem maila w związku z nadzwyczajnym obciążeniem pracą w okresie pandemii.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zobowiązał Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego do rozpatrzenia wniosku skarżącego w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku, stwierdził, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, oraz zasądził od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Kania, Sędzia WSA Andrzej Góraj, Asesor WSA Mateusz Rogala (spr.), po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 13 listopada 2024 r. sprawy ze skargi P. T. K. z siedzibą w W. na bezczynność [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] lutego 2021 r. o udostępnienie informacji publicznej 1. zobowiązuje [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego do rozpatrzenia wniosku skarżącego Polskiego Towarzystwa Kolekcjonerskiego z siedzibą w [...] z dnia [...] lutego 2021 r., w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego na rzecz skarżącego P. T. K. z siedzibą w W. kwotę 580 (słownie: pięćset osiemdziesiąt) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania. W piśmie nadanym w dniu [...] lutego 2024 r. P. z siedzibą w [...] wniosło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w przedmiocie rozpatrzenia jego wniosku z dnia [...] lutego 2021 r. o udostępnienie informacji publicznej. Strona skarżąca zarzuciła organowi naruszenie art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji RP oraz art. 1 ust. 1 w zw. z art. 10 ust. 1, art. 13 ust. 1, art. 13 ust. 2, art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r., poz. 902, powoływanej dalej jako u.d.i.p.), przez nieudzielenie informacji publicznej w terminie ustawowym zgodnie z żądanym zakresem. Mając na względzie powyższe zarzuty, skarżąca wniosła o zobowiązanie organu do rozpatrzenia wniosku o udostępnienie informacji publicznej w terminie 14 dni od daty zwrotu akt sprawy oraz o zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi skarżąca podała, że wnioskiem z dnia [...] lutego 2021 r. zwróciła się do [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego o przekazanie na adres poczty elektronicznej [...] informacji publicznej w postaci: "decyzji wydanych przez Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] i następnie uchylonych przez [...] Inspektora Sanitarnego w okresie [...].01.2018 - [...].12.2018". Skarżąca podała, że do dnia wniesienia skargi do Sądu, organ nie przedłużył terminu udostępnienia informacji ani nie udostępnił żądanej informacji. W odpowiedzi na skargę organ stwierdził, że skargę uwzględnia, stwierdzając, że bezczynność miała miejsce jednak bez rażącego naruszenia prawa. W uzasadnieniu swojego stanowiska organ wyjaśnił, że w związku ze stanem epidemii w 2021 r. do Wojewódzkiej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej wpłynęła nadzwyczaj duża liczba zapytań w porównaniu do okresu przed 2020 r., co skutkowało przypadkowym zagubieniem wiadomości mailowej zawierającej wniosek z dnia [...] lutego 2021 r. W związku z powyższym nie udzielono odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji publicznej. Natomiast po wpłynięciu w dniu [...] lutego 2024 r. skargi P. na bezczynność organu, organ niezwłocznie, pismem z dnia [...] lutego 2024 r., udzielił wnioskodawcy odpowiedzi na wniosek. Zdaniem organu, przekroczenie przez instytucję wyznaczonych terminów do rozstrzygnięcia sprawy nie jest samo w sobie wystarczające do stwierdzenia, iż doszło do rażącego naruszenia prawa. Organ podkreślił, że brak udostępnienia w wyznaczonym terminie żądanej informacji nie powinien być traktowany jako wyraz złej woli organu lub próba nielegalnego uniknięcia spełnienia obowiązku udostępnienia informacji publicznej. Wynikał on z dużej liczby zapytań w okresie trwania stanu epidemii, kiedy organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej były bardzo mocno obciążone, a pracownicy organów pracowali ponad siły, niejednokrotnie po kilkanaście godzin dziennie, w celu ochrony życia i zdrowia obywateli. Dlatego też, w ocenie organu, nie sposób w niniejszej sprawie mówić o rażącym naruszeniu prawa w związku z bezczynnością, bowiem nieudostępnienia w terminie wnioskowanej informacji nie można oceniać jako przejawu złej woli organu, czy też próby bezprawnego uchylenia się od wypełnienia ustawowego obowiązku udzielenia informacji publicznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga na bezczynność [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego zasługuje na uwzględnienie. Jak wynika z treści art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności organy władzy publicznej. Nie budzi zatem wątpliwości i nie jest kwestionowane przez organ, że należy on do katalogu podmiotów obowiązanych do udostępnienia posiadanej przez siebie informacji publicznej. Przechodząc z kolei do oceny, czy wnioskowane przez stronę skarżącą we wniosku z dnia [...] lutego 2021 r. informacje stanowią informację publiczną, należy zauważyć, że pojęcie informacji publicznej ustawodawca określił w art. 1 ust. 1 i art. 6 u.d.i.p. W myśl tych przepisów, informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych, a w szczególności o sprawach wymienionych w art. 6 tej ustawy. W art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a) u.d.i.p., wskazano, że informację publiczną stanowi informacja o danych publicznych, w tym treść i postać dokumentów urzędowych. Wniosek skarżącej z dnia [...] lutego 2021 r. dotyczył decyzji wydanych przez organ, które zostały następnie uchylone przez Głównego Inspektora Sanitarnego w okresie od [...] stycznia 2018 r. do [...] grudnia 2018 r. Wydawane przez organy administracji publicznej akty (w tym również decyzje administracyjne) stanowią, zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem sądów administracyjnych, informację publiczną. Decyzje zawierają bowiem treść oświadczenia woli, utrwaloną i podpisaną przez funkcjonariusza publicznego. Żądana przez skarżące [...] w niniejszej sprawie informacja jest zatem objęta zakresem opisanym w art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a) u.d.i.p., a więc stanowi informację publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 tej ustawy. Organ w piśmie z dnia [...] lutego 2024 r., stanowiącym odpowiedź na wniosek z dnia [...] lutego 2021 r., poinformował jedynie wnioskodawcę, że "w okresie od [...].01.2018 r. do [...].12.2018 r. MPWIS wydał [...] decyzji, od których służyło odwołanie do Głównego Inspektora Sanitarnego (dalej GIS). Natomiast 7 decyzji zostało uchylonych przez GIS". Należy w tym miejscu podkreślić, że w ocenie Sądu z treści wniosku z dnia [...] lutego 2021 r. wynika, iż przedmiotem żądania skarżącej była treść wydanych przez organ decyzji, nie zaś jedynie ich liczba. Skarżąca podała bowiem wyraźnie, że wnosi o "przekazanie na adres poczty elektronicznej [...] informacji publicznej w postaci decyzji [...]". Udzielona skarżącej po upływie 3 lat od złożenia wniosku odpowiedź, informująca jedynie, że 7 decyzji zostało uchylonych przez GIS, nie może zostać z tej przyczyny uznana za adekwatną do treści zgłoszonego żądania. Z tej przyczyny Sąd uznał, że organ pozostaje na dzień wydania wyroku w bezczynności w rozpatrzeniu wniosku z dnia [...] lutego 2021 r. Zgodnie z art. 13 ust. 1 u.d.i.p., udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2. Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 2). Jak wynika z akt sprawy, wniosek o udostępnienie informacji publicznej wpłynął do organu w dniu [...] lutego 2021 r. Organ był zatem zobowiązany do udostępnienia żądanej informacji do dnia [...] lutego 2021 r., czego jednak nie uczynił. Nie budzi zatem wątpliwości Sądu rozpoznającego niniejszą sprawę, że organ pozostaje bezczynny w rozpatrzeniu wniosku skarżącej. W związku z powyższym Sąd w pkt 1 sentencji zobowiązał organ do rozpatrzenia wniosku z dnia [...] lutego 2021 r. w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz aktami sprawy. Zgodnie z art. 149 § 1a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935, powoływanej dalej jako p.p.s.a.), uwzględniając skargę na bezczynność, sąd stwierdza jednocześnie, czy bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Jak podkreśla się w orzecznictwie sądów administracyjnych, o rażącym naruszeniu prawa można mówić, gdy zwłoka w załatwieniu sprawy jest znaczna i jest efektem działań (zaniechań) organów, które można zinterpretować jako unikanie podejmowania rozstrzygnięcia, bądź lekceważenie praw stron domagających się czynności organu, które to czynności organ prowadzi w sposób nieefektywny, poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu bądź wykonywanie czynności pozornych, powodujących, że formalnie organ nie jest bezczynny (por. wyrok NSA z dnia 23 października 2013 r., sygn. akt I OSK 1181/13, dostępny w internetowej bazie orzeczeń sądów administracyjnych). W ocenie Sądu, taka sytuacja nie wystąpiła w rozpoznawanej sprawie. Jak wynika z akt administracyjnych, organ po wpłynięciu w dniu [...] lutego 2021 r. wniosku o udostępnienie informacji publicznej podjął próbę udzielenia odpowiedzi na ten wniosek dopiero w dniu [...] lutego 2024 r., a więc przekroczył ustawowy termin o trzy lata. Należy jednak zauważyć, że organ udzielił odpowiedzi niezwłocznie po otrzymaniu skargi P. na bezczynność organu ([...] lutego 2024 r.). Przed wniesieniem skargi strona skarżąca przez cały okres bezczynności organu w żaden sposób nie zwracała się do organu o wyjaśnienie przyczyn niezałatwienia jej wniosku. Wskazywane przez organ powody nieudzielenia odpowiedzi (tj. zagubienie korespondencji mailowej w związku z istotnym obciążeniem pracą w okresie pandemii) nie mogą być wprawdzie uznane jako usprawiedliwiające tak znaczne uchybienie terminu, ale świadczą o tym, że bezczynność organu nie była skutkiem zlekceważenia prawa skarżącej do uzyskania żądanej informacji publicznej lub przejawem złej woli organu, lecz wynikała z błędów o charakterze administracyjnym związanych ze sposobem obsługi przychodzącej korespondencji elektronicznej. W związku z powyższym Sąd przyjął, że bezczynności organu w tej sprawie nie można przypisać rażącego charakteru w wyżej przedstawionym rozumieniu. Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd uznał w pkt 2 sentencji wyroku, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 i 3 oraz § 1a p.p.s.a. orzekł jak w punkcie 1 i 2 sentencji. O kosztach w punkcie 3 sentencji orzeczono na podstawie art. 205 § 2 w zw. z art. 200 p.p.s.a. Zasądzoną od organu na rzecz strony skarżącej kwotę stanowi wynagrodzenie jej pełnomocnika procesowego (480 zł), zgodnie z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2023 r., poz. 1935 ze zm.) oraz uiszczony wpis od skargi w wysokości 100 zł. Rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym nastąpiło na podstawie art. 119 pkt 4 w związku z art. 120 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło