II SAB/Wa 129/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Kołodziej, Sędzia WSA Ewa Radziszewska-Krupa, Sędzia WSA Iwona Maciejuk (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 9 lipca 2019 r. sprawy ze skargi A.K. na bezczynność Ministra Środowiska w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] stycznia 2019 r. o udostępnienie informacji publicznej - oddala skargę - Pismem z dnia 5 lutego 2019 r. A. K. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Ministra Środowiska w przedmiocie rozpatrzenia wniosku z dnia [...] stycznia 2019 r. o udostępnienie informacji publicznej. Skarżący wniósł o zobowiązanie organu do udzielenia żądanej informacji publicznej w terminie czternastu dni od daty doręczenia akt organowi, orzeczenie, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa, wymierzenie organowi grzywny na postawie art. 149 § 2 P.p.s.a w maksymalnej wysokości określonej w art. 154 § 6 P.p.s.a oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu skarżący wskazał, że dnia [...] stycznia 2019 r. złożył wniosek o dostęp do informacji publicznej, zgodnie z art. 61 Konstytucji RP oraz na podstawie art. 2 ust. 1 i art. 10 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej o upublicznienie treści wszystkich wytworzonych dokumentów przez Ministerstwo Środowiska i jednostki podległe, w których Ministerstwo Środowiska wytworzyło dokumenty (informację publiczną) w korespondencji z Kurią [...] w [...] oraz odpowiedzi na tę korespondencję z Kurii do Ministerstwa Środowiska w lutym 2018 r., tj. pismo z dnia [...] lutego 2018 r. [...] oraz odpowiedź na to pismo z Kurii z dnia [...] lutego 2018 r. Skarżący podał, że do dnia złożenia skargi organ administracji publicznej nie udostępnił żądanej informacji ani też nie wydał decyzji odmownej. Podniósł, że organ wystosował do niego pismo, które nie jest odpowiedzią na wniosek, a tym bardziej jego realizacją. Skarżący podał, że organ w przedmiotowym piśmie - [...] z dnia [...] stycznia 2019 r., stwierdza, że: "nawiązując do Pana wniosku z dnia [...] stycznia 2019 r., w sprawie udostępnienia kopi korespondencji pomiędzy Ministerstwem Środowiska i Kurią [...] w [...] (pismo z [...].02.2018 r. sygn. [...] oraz pismo Kurii z dnia [...].02.2018 r.), uprzejmie informuję, iż jest to powielenie prośby o ww. korespondencję zawartej w Pana piśmie z dnia [...] kwietnia 2018 r., na które została już Panu udzielona stosowna odpowiedź w dniu [...] kwietnia 2018 r. sygn. [...]. Stanowisko zawarte w tejże odpowiedzi, w przedmiocie udostępnienia ww. korespondencji, zostało również podtrzymane przez tutejszy organ w piśmie z dnia [...] maja 2018 r. sygn. [...]". Skarżący wskazał, że dnia [...] kwietnia 2018 r. złożył wniosek o dostęp do informacji publicznej, zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. Zakres tego wniosku był o wiele szerszy, w porównaniu do wniosku złożonego do Ministerstwa Środowiska w dniu [...] stycznia 2019 r. Ministerstwo w swoim piśmie podtrzymuje swoje stanowisko, że wnioskowane dokumenty nie stanowią informacji publicznej. Jednoznacznie ponownie stwierdza, że wniosek nie będzie zrealizowany. Skarżący podniósł, że z tym stanowiskiem nie może się zgodzić, albowiem narusza ono przepisy prawa. Przywołał wyrok WSA we Wrocławiu sygn. akt. IV SAB/Wr 91/18 z dnia 04 lipca 2018 r., który zapadł w innej sprawie z jego skargi. W końcowej części uzasadnienia skargi wniósł o zobowiązanie organu do ukarania pracownika winnego niezałatwienia sprawy w terminie na podstawie art. 38 k.p.a. Minister Środowiska w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Wskazał, że w dniu [...] stycznia 2019 r., przy piśmie znak: [...] odpowiedział na wniosek A. K. z dnia [...] stycznia 2019 r. Zgodnie z formą wskazaną we wniosku, ww. pismo zostało przekazane drogą elektroniczną. W ww. odpowiedzi organ stwierdził, iż po zapoznaniu się z przedmiotowym wnioskiem, wynika że jego treść jest tożsama z wnioskiem, otrzymanym od wnioskodawcy w dniu [...] kwietnia 2018 r., a organ podtrzymuje stanowisko w przedmiocie udostępnienia informacji wyrażone w odpowiedzi z dnia [...] kwietnia 2018 r. sygn. [...] oraz z [...] maja 2018 r. sygn. [...]. Odnosząc się do zarzutu naruszenia terminu wskazanego w art. 13 ust. 1 u.d.i.p., jak również naruszenia art. 13 ust. 2 u.d.i.p., organ wskazał, że termin upływał [...] lutego 2019 r. Odpowiedź na wniosek organ przekazał wnioskującemu [...] stycznia 2019 r., czyli przed upływem terminu wynikającego z art 13 ust. 1 u.d.i.p. W związku z powyższym, organ nie naruszył terminu określonego w art. 13 ust. 1 u.d.i.p., co zarzuca organowi wnioskodawca. W ocenie organu nie można uznać za zasadne stwierdzenia, iż organ pozostawał w bezczynności. Organ stwierdził, że nie naruszył również art. 16 ust. 1 u.d.i.p., który ma zastosowanie jedynie w przypadku odmowy udostępnienia informacji publicznej lub umorzenia postępowania o udostępnienie informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 u.d.i.p. Decyzja odmawiająca udostępnienia informacji publicznej może być wydana wówczas, gdy chodzi o informację mieszczącą się w zakresie przedmiotowym i podmiotowym ustawy o dostępie do informacji publicznej. Konsekwencją stwierdzenia, że żądane informacje nie stanowią informacji publicznej, jest niedopuszczalność załatwienia wniosku strony w formie decyzji administracyjnej. Zakres omawianego wniosku wskazywał, iż nie znajduje zastosowania u.d.i.p., bowiem wnioskodawca w istocie nie domagał się informacji objętych zakresem tej ustawy, lecz wniosek dotyczył jego indywidualnej sprawy. Jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny, nie mają charakteru informacji publicznej wnioski w sprawie indywidualnej, czy też polemiki z dokonanymi ustaleniami (wyr. NSA z 27.09.2002 r., II SAB 180/02). Organ wskazał, że sprawami publicznymi nie są konkretne i indywidualne sprawy określonej osoby lub podmiotu. Pisma składane w indywidualnych sprawach, przez osoby, których interesów sprawy te dotyczą, nie mają waloru informacji publicznej. Ich przedmiotem nie jest bowiem problem lub kwestia, która ma znaczenie dla większej liczby osób, grup obywateli lub jest ważna dla funkcjonowania organów państwa. W opinii organu ewentualne uznanie korespondencji Ministerstwa Środowiska z Kurią [...] w [...] za informację publiczną oznaczałoby, iż jest ona dostępna dla każdej potencjalnie wnioskującej osoby, mimo iż jej treść dotyczy tylko indywidualnej sprawy p. K. i jego osoby. Organ wskazał nadto, że korespondencja Ministerstwa Środowiska z Kurią [...] w [...] (pismo Ministerstwa Środowiska sygn. [...] z dnia [...] lutego 2018 r. oraz odpowiedź Kurii [...] z [...] lutego 2018) była prowadzona w związku z wpływającymi do organu licznymi skargami, mailami, pismami p. K. W opinii organu stanowi ona zatem część akt postępowania skargowego regulowanego Działem VIII kodeksu postępowania administracyjnego oraz przepisami rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 8 stycznia 2002 r. w sprawie organizacji przyjmowania i rozpatrywania skarg i wniosków (Dz. U. 2002 r.,poz. 46). Organ podniósł, że sprawa ta nie jest identyczna ze sprawą, w której zapadł wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 4 lipca 2018 r. sygn. akt IV SAB/Wr 91/18, albowiem żądana w niniejszej sprawie przez wnioskodawcę korespondencja Ministerstwa Środowiska i Kurii [...] wynikała z konieczności rozpatrzenia skarg, pism, maili otrzymywanych od p. K. Organ wskazał, że analizując wcześniejszy wniosek z [...] kwietnia 2018 r., uszczegółowiony [...] kwietnia 2018 r., stwierdził, że dokumenty, o które wnioskuje A. K., w tym pismo sygn. [...] z dnia [...] lutego 2018 r. oraz odpowiedź Kurii z [...] lutego 2018 .r. dotyczą jego indywidualnej sprawy, zostały sporządzone w ramach rozpatrywania skarg, pism, maili A. K. i dotyczyły jego osoby oraz podnoszonych przez niego zarzutów. W dniu [...] kwietnia 2018 r., przy piśmie znak: [...], organ odpowiedział na wniosek A. K. z dnia [...] kwietnia 2018 r., informując wnioskodawcę, iż w opinii organu wniosek dotyczy otrzymania informacji we własnej sprawie, nie zaś udostępnienia informacji publicznej. Organ podniósł, że odpowiadając na kolejne zapytanie A. K. z dnia [...] maja 2018 r. dotyczące udostępnienia korespondencji z Kurią [...] oraz wskazania przepisów prawa pozwalających Ministerstwu Środowiska na prowadzenie tejże korespondencji, organ wskazał, pismem z dnia [...] maja 2018 r., sygn. [...], iż zgodnie z dyspozycją § 9 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 8 stycznia 2002 r. w sprawie organizacji przyjmowania i rozpatrywania skarg i wniosków (Dz.U. 2002 nr 5, poz. 46), jeżeli rozpatrzenie skargi lub wniosku wymaga uprzedniego zbadania i wyjaśnienia sprawy, organ właściwy do rozpatrzenia skargi łub wniosku zbiera niezbędne materiały. W tym celu moje zwrócić się do innych organów o przekazanie niezbędnych materiałów i wyjaśnień. Ponadto w zakresie udostępnienia korespondencji z Kurią [...], pismem z dnia [...] maja 2018 r., sygn. [...], organ podtrzymał w całości stanowisko wyrażone w piśmie z dnia [...] kwietnia 2018 r., sygn. [...], będącym odpowiedzią na wniosek A. K. Jak wynika z przywołanych pism organu do wnioskodawcy, składając wniosek w dniu [...] stycznia 2019 r., wiedział on, iż w opinii organu wnioskowanie o korespondencję Ministerstwa Środowiska z Kurią [...] jest wnioskowaniem we własnej indywidualnej sprawie, a nie o udostępnienie informacji publicznej. Stąd wynika powołanie się organu, w odpowiedzi na wniosek z dnia [...] stycznia 2019 r., na treść wniosku A. K. z dnia [...] kwietnia 2018 r. oraz odpowiedzi organu z dnia [...] kwietnia 2018 r. sygn. [...] oraz z [...] maja 2018 r. [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga nie jest zasadna. Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1330 ze zm.), zwana dalej u.d.i.p., o dostępie do informacji publicznej służy realizacji konstytucyjnego prawa dostępu do wiedzy na temat funkcjonowania organów władzy publicznej. Używając w art. 2 ust. 1 pojęcia "każdemu", ustawodawca precyzuje zastrzeżone w Konstytucji RP obywatelskie uprawnienie, wskazując, że każdy może z niego skorzystać na określonych w tej ustawie zasadach. Ustawa ta reguluje zasady i tryb dostępu do informacji, mających walor informacji publicznych, wskazuje, w jakich przypadkach dostęp do informacji publicznej podlega ograniczeniu oraz kiedy żądane przez wnioskodawcę informacje nie mogą zostać udostępnione. Oczywiście ustawa znajduje zastosowanie jedynie w sytuacjach, gdy spełniony jest jej zakres podmiotowy i przedmiotowy. Zakres podmiotowy wyznacza wykonywanie zadań publicznych przez adresata wniosku (art. 4 ust. 1 u.d.i.p.), zaś zakres przedmiotowy obejmuje pojęcie "informacji publicznej" (art. 1 ust. 1 i art. 6 u.d.i.p). Zgodnie z brzmieniem art. 4 ust. 1 u.d.i.p. obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności: 1) organy władzy publicznej, 2) organy samorządów gospodarczych i zawodowych, 3) podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa, 4) podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego, 5) podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. Stosownie do art. 4 ust. 3 u.d.i.p. obowiązane do udostępniania informacji publicznej są podmioty, o których mowa w ust. 1 i 2, będące w posiadaniu takich informacji. Minister Środowiska jest podmiotem obowiązanym do udostępniania informacji publicznej zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. Niezależnie jednak od powyższego, w sprawie niniejszej nie została spełniona druga przesłanka pozwalająca na zastosowanie u.d.i.p., tj. przesłanka przedmiotowa. Pojęcie informacji publicznej ustawodawca określił w art. 1 ust. 1 i art. 6 u.d.i.p. W myśl tych przepisów, informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych, a w szczególności o sprawach wymienionych w art. 6 u.d.i.p. Uwzględniając wszystkie aspekty wynikające z treści tych przepisów, należy przyjąć, że informacją publiczną jest każda informacja dotycząca sfery faktów i danych publicznych, a więc każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów realizujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań publicznych i gospodarowania mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Podkreślenia przy tym wymaga, że samo prawo do informacji służyć ma obywatelom do uzyskania wiedzy o działaniach organów władzy publicznej i osób wykonujących funkcje publiczne. Realizacja tego prawa umożliwia społeczną reakcję na powstające nieprawidłowości. Przysługujące "każdemu" prawo dostępu do informacji publicznej służyć ma budowaniu społeczeństwa obywatelskiego, świadomego swoich praw i współdziałającego z organami władzy publicznej w celu realizowania zadań służących dobru wspólnemu. Z akt sprawy nadesłanych przez organ, w tym z odpowiedzi udzielonej przez organ skarżącemu pismem z dnia [...] stycznia 2019 r., a także z wymienionego w tym piśmie pisma organu z dnia [...] kwietnia 2018 r. wynika, że żądanie wnioskodawcy zawarte we wniosku z dnia [...] stycznia 2019 r. o udostępnienie informacji publicznej dotyczy jego własnej sprawy (postępowania skargowego regulowanego Działem VIII k.p.a.). Żądane informacje nie mają waloru "sprawy publicznej", ważnej dla ogółu, czy szerszej grupy obywateli. Informacji o sprawie publicznej nie stanowią informacje dotyczące zindywidualizowanego postępowania skargowego, a z taką sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie (v. wyrok WSA w Warszawie z dnia 15 lutego 2018 r. sygn. akt II SA/Wa 1581/17, orzeczenia.nsa.gov.pl). Sąd rozpatrujący niniejszą sprawę podziela pogląd wyrażony przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 20 września 2018 r. sygn. akt I OSK 1359/18 (orzeczenia.nsa.gov.pl), zgodnie z którym u.d.i.p. nie może być podstawą do otrzymywania informacji we własnej sprawie. Sprawami publicznymi nie będą konkretne indywidualne sprawy określonej osoby lub podmiotu. W świetle powyższego stwierdzić należy, że organ na dzień wniesienia skargi z dnia 5 lutego 2019 r. nie pozostawał w bezczynności w rozpatrzeniu wniosku skarżącego z dnia [...] stycznia 2019 r. Wprawdzie w odpowiedzi udzielonej wnioskodawcy (w terminie 10 dni od dnia wpływu wniosku) organ nie wskazał wprost, że żądana informacja nie stanowi informacji publicznej, jednakże odwołał się do odpowiedzi udzielonej już wnioskodawcy pismem z dnia [...] kwietnia 2018 r. Z pisma tego jednoznacznie wynika natomiast, że w ocenie organu żądanie nie dotyczy sprawy publicznej, a wnioskodawcę interesuje otrzymanie informacji we własnej sprawie. W sytuacji, gdy żądanie nie dotyczy informacji o sprawie publicznej, organ nie miał podstaw do wydania decyzji administracyjnej. Prawidłowo odpowiedzi na wniosek z dnia [...] stycznia 2019 r. udzielił pismem z dnia [...] stycznia 2019 r. Z tych przyczyn skarga nie podlegała uwzględnieniu. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.) orzekł, jak w wyroku.