II SAB/Wa 135/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Góraj, Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas, Sędzia WSA Andrzej Wieczorek (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 13 czerwca 2022 r. sprawy ze skargi Z. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w R. na bezczynność Polskich Sieci Elektroenergetycznych S.A. w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] września 2021 r. o udostępnienie informacji publicznej oddala skargę. Zakład [...] spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w [...] (zwany dalej Z[...]/ Skarżący) wniósł skargę na bezczynność Polskich Sieci Elektroenergetycznych S.A. z siedzibą w [...] (zwanych dalej PSE S.A./Spółka) w sprawie rozpatrzenia wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Wnioskiem z dnia [...] września 2021 r. Z[...] zwrócił się do PSE S.A. z wnioskiem o udostępnienie następujących informacji i dokumentów: 1. wszystkich protokołów częściowego odbioru robót sporządzonych między inwestorem a wykonawcą zadania inwestycyjnego pn. "Budowa [...] linii [...] kV [...]" (dalej "Inwestycja" lub "Zadanie"), w tym protokołów odbioru technicznego oraz finansowego robót objętych Zadaniem; 2. faktur wystawionych przez wykonawcę na podstawie protokołów wskazanych w pkt. 1; 3. wszystkich protokołów odbioru końcowego robót objętych Zadaniem, zarówno technicznych jak i finansowych oraz faktur wykonawcy wystawionych na ich podstawie; 4. wszystkich porozumień zawartych pomiędzy inwestorem a wykonawcą związanych z realizacją Zadania; 5. wszystkich ugód zawartych pomiędzy inwestorem a wykonawcą związanych z realizacją zadania. Z[...] wniósł o stwierdzenie, że zarzucona Spółce bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, zasądzenie od Spółki na rzecz Skarżącego zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych oraz przeprowadzenia dowodów z wniosku z dnia [...] września 2020 r. znak [...] oraz odpowiedzi PSE S.A. z dnia [...] listopada 2021 r. W skardze podniesiono, że celem konstytucyjnego zagwarantowania obywatelom dostępu do informacji o działaniach organów władzy publicznej jest zapewnienie transparentności w działaniach organów. Zdaniem Skarżącego dokonana przez PSE S.A. kwalifikacja jego żądania jest bezzasadna i arbitralna, i nie może stanowić podstawy faktycznej ani prawnej nieudostępnienia informacji publicznej. Skarżący podniósł, że zgodnie z art. 61 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (zwaną dalej Konstytucją RP) "Obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa". Zdaniem Z[...] dane objęte wnioskiem posiadają walor informacji publicznej bowiem dotyczą sprawy publicznej w rozumieniu art. 1 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej (zwanej dalej u.d.i.p.). Prawo to, skonkretyzowane jest w art. 2 ust. 1 i 2 u.d.i.p., w następujący sposób: 1. Każdemu przysługuje, z zastrzeżeniem art. 5 [Ograniczenia prawa do informacji publicznej], prawo dostępu do informacji publicznej, zwane dalej "prawem do informacji publicznej". 2. Od osoby wykonującej prawo do informacji publicznej nie wolno żądać wykazania interesu prawnego lub faktycznego. W ocenie Z[...] prawo dostępu do informacji publicznej daje zatem uprawnienie każdemu do uzyskania informacji m.in. o sposobie wydatkowania majątku publicznego, bez konieczności wykazywania swojego interesu prawnego czy faktycznego, bądź interesu publicznego i ewentualnych intencji związanych ze złożeniem wniosku. Powyższe przepisy determinują zatem wniosek, że pojęcie informacji publicznej oparte jest o w pełni formalne kryterium charakteru danej informacji, co oznacza, że dana informacja nie zyskuje, bądź też nie traci przymiotu informacji publicznej ze względu na cel, dla którego jest uzyskiwana przez wnioskodawcę. Informacją publiczną będzie zatem każda informacja, która odnosi się do spraw publicznych (tak NSA w wyroku z 30.05.2019 r., I OSK 2478/17). Przepisy ustawy nie definiują więc pojęcia informacji publicznej, ani też nie uzależniają jej udostępnienia od charakteru celu, czy też potrzeby, która będzie zaspokajana przez jej uzyskanie. Mając to na uwadze podniesiono, że wniosek z dnia [...] września 2021 r. dotyczył informacji stanowiących - w świetle ustawy o informacji - informację publiczną, której udostępnienia może domagać się Z[...]. Wskazał, że Spółka nie zakwestionowała, że żądane informacje nie są - co do zasady - publicznymi, w rozumieniu ustawy o informacji; uznała jedynie, że – ponieważ informacje te mogą być wykorzystane w sprawie prywatnej - nie posiadają waloru społecznego. Zauważył, że podniesiono, że żądanie Skarżącego stanowi nadużycie prawa dostępu do informacji publicznej. Skarżący nie zgodził się z taką oceną, stwierdził, że jest ona błędna i arbitralna; nie może przez to stanowić faktycznej podstawy odmowy udostępnienia informacji publicznej. Podniósł, że informacje objęte żądaniem są szczególnie istotne dla interesu publicznego; wiążą się bowiem z działalnością Spółki - związane są z tokiem wykonywania lub zrealizowaniem umowy w zakresie zamówień publicznych tak więc mają walor dokumentacji urzędowej, stanowiącej informację publiczną; należą do nich w szczególności: wystawione przez wykonawcę umowy faktury, dokumenty dotyczące złożonych zamówień, przyjęcia dostaw, składane przez zamawiającego reklamacje, wystawione przez zamawiającego wobec wykonawcy w związku z nieprawidłowościami zaistniałymi przy wykonywaniu umowy noty obciążeniowe, wystawione przez wykonawcę noty odsetkowe, a także dokumenty, związane ze sporami pomiędzy zamawiającym a wykonawcą umowy - np. wezwania do naprawienia szkody, wezwania do zapłaty, pozwy sądowe i inne dotyczące konkretnego zamówienia publicznego pisma procesowe. Zdaniem Z[...] żądane informacje stanowią informacje szczególnie istotne dla interesu publicznego - grupy przedsiębiorców, biorących udział lub zamierzających brać udział w organizowanych przez Spółkę postępowaniach przetargowych; dostęp do żądanych informacji - w szczególności o sposobie rozliczania zaniechanych zamówień publicznych - umożliwi ocenę równego traktowania biorących udział w przetargach podmiotów przez Spółkę - podmiot publiczny, gospodarujący majątkiem państwowej osoby prawnej; informacje te będą zatem służyć celowi publicznemu; pozwolą na zweryfikowanie prawidłowości działań Spółki, jako podmiotu publicznego w kontekście równego traktowania wykonawców, realizujących zamówienia z przetargów publicznych; w razie stwierdzenia nieprawidłowości - do podjęcia działań w celu ich wyeliminowania; transparentność działań podmiotów publicznych i poddanie ich kontroli społecznej przyczynia się do poprawy standardów przestrzegania prawa oraz relacji w stosunkach obywatel (rozumiany także jako przedsiębiorca) – państwo. Zdaniem Spółki nie może przemawiać za uznaniem żądania za cel prywatny pozostawanie Skarżącego w sporze ze Spółką, bowiem spór ten dotyczy realizacji innego zamówienia publicznego, niż będące przedmiotem wniosku; nie dotyczy więc udzielenia informacji w sprawie indywidualnej, której Spółka jest stroną. Podniosła, że żądane informacje dotyczą zagadnień, związanych z zamówieniem publicznym, wszystkich porozumień zawartych pomiędzy inwestorem a wykonawcą związanych z realizacją Zadania; wszystkich ugód zawartych pomiędzy inwestorem a wykonawcą związanych z realizacją zadania. Poznanie przyczyn, rozliczenia, naliczenia kar umownych czy dochodzenia roszczeń odszkodowawczych, jest istotne z uwagi na weryfikację transparentności działań Spółki, jako podmiotu publicznego w kontekście zasad uczciwej konkurencji oraz równego traktowania wykonawców w zamówienia. Jej zdaniem określenie charakteru publicznego, bądź jego braku w odniesieniu do konkretnej informacji następuje każdorazowo poprzez analizę przepisów ustawowych (lub wykonawczych względem ustawy) regulujących zakres aktywności władz publicznych. Sfera działania zaś zakreślona jest przepisami określającymi zadania i kompetencje organów i podmiotów administracji publicznej oraz innych władz publicznych. Mając na uwadze stanowiska, wyrażone w orzecznictwie sądów administracyjnych a szczegółowo cytowane w skardze Skarżący podniósł, że wniosek dotyczy informacji stanowiących w świetle ustawy informację publiczną, której udostępnienia może domagać się Skarżący. W odpowiedzi z dnia [...] listopada 2021 r., na powyższy wniosek Spółka udzieliła odpowiedzi na żądanie zawarte w punktach 1, 2 i 3, informując, że w trakcie realizacji umowy nie sporządzono protokołów odbioru częściowego robót, protokołów odbioru końcowego i nie dokonano płatności. W odniesieniu do żądań zawartych w punktach 4 i 5, PSE S.A. stwierdziła, że żądane informacje i dokumenty nie podlegają reżimowi określonemu w przepisach u.d.i.p. i nie stanowią "informacji publicznej" w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p. W ocenie PSE S.A. uwzględniając wszelkie okoliczności sprawy, w jakich Z[...] wystąpił z żądaniem, działanie Skarżącego stanowi nadużycie prawa do informacji publicznej. W ocenie Spółki opisane we wniosku z dnia [...] września 2021 r. w punktach 4 i 5 oraz w skardze informacje żądane są w celu prywatnym. Chociaż wnioskodawca nie musi wykazywać, w jakim celu żądana informacja jest mu potrzebna, to jeżeli jednak z przedłożonych dokumentów oraz okoliczności sprawy można odczytać rzeczywisty cel, jaki przyświeca wnioskodawcy, niepodobna go nie dostrzec i pominąć przy rozpatrywaniu wniosku. Spółka podtrzymała stanowisko, że w niniejszej sprawie bez wątpienia wystąpiły obiektywne okoliczności, które pozwalają na ocenę celu, w jakim wniosek został złożony, a ponadto na uznanie, że stanowiło to nadużycie prawa niemające oparcia w przepisach u.d.i.p. Wskazała, że Skarżący po raz kolejny zwraca się do Spółki z wnioskiem o udzielenie informacji w zakresie porozumień zawieranych przez Spółkę w wykonawcami realizującymi poszczególne zadania inwestycyjne. Z[...] skierował do PSE S.A. w sumie dziewięć wniosków o udzielenie informacji publicznej o nałożeniu przez PSE S.A. kar umownych w związku z realizacją poszczególnych inwestycji oraz zawieranych porozumień. W sprawach tych zażądano udostępnienia informacji, takich jak kopia umowy, kopia protokołu odbioru końcowego, kopia aneksów lub porozumień do umowy oraz informacji o naliczeniu kar umownych. W ocenie PSE S.A. na fakt wielokrotnego występowania przez Skarżącego z wnioskami o dostęp do informacji publicznej i okoliczność, że wszystkie te wnioski dotyczą kar umownych naliczonych przez PSE S.A. (a pomiędzy PSE S.A. a Skarżącym istnieje spór cywilnoprawny dotyczący kar umownych), należy uznać jako fakt nadużywania przez Skarżącego prawa do informacji publicznej. Stwierdzono, że Z[...] nadużywa w niniejszych sprawach prawa do dostępu do informacji publicznej. W ocenie Spółki ilość złożonych przez Skarżącego wniosków o udzielenie informacji publicznej, ich tożsame zakresy oraz pozostawanie przez Z[...] i Spółkę w sporze co do kwestii kar umownych, wskazuje, że żądane we wniosku informacje mogą zostać wykorzystane w sprawie prywatnej Skarżącego. Skarżący koncentruje się na cytowaniu tych poglądów judykatury, które zezwalają na wykorzystywanie informacji publicznych właśnie na cele prywatne, indywidualne. Jednakże - zdaniem Spółki - żadne z powoływanych przez Skarżącego orzeczeń nie dowodzi racji skargi, gdyż nie zapadły one na kanwie stanów analogicznych do tego, w którym składana jest niniejsza odpowiedź. Podnosi, że skarga ogólnie wspomina o tym, że celem uzyskania wnioskowanych informacji miałaby być ocena transparentności działań Spółki, zachowanie zasady równego traktowania wykonawców itd., ale zdaniem Spółki w kontekście wcześniejszych wywodów jest to pozorna argumentacja Skarżącego, stworzona wyłącznie na potrzeby uwzględnienia skargi. Ponadto zaznaczyć należy, że samo stwierdzenie zawarte w skardze, że Z[...] nie będzie wykorzystywało pozyskanych informacji w toku postępowania spornego jest niewystraczające. Oceniając cel pozyskiwania informacji publicznej brać bowiem należy pod uwagę całokształt sprawy oraz działań wnioskodawcy. Podniosła, że obie strony niniejszego sporu sądowoadministracyjnego stanowią spółki prawa handlowego, związane umową inwestycyjną i posiadające różne interesy gospodarcze, natomiast przepisy u.d.i.p. (aktu publicznoprawnego) nie mogą być polem do rozstrzygania o tych rozbieżnych interesach, zakotwiczonych w stosunkach prywatnoprawnych. W ocenie Spółki wniosek Skarżącego stanowi nadużycie prawa do dostępu do informacji publicznej. Zdaniem Spółki rozpatrzenie wniosku nie podlegało regulacjom u.d.i.p. Brak było podstaw do udzielenia informacji w formie czynności materialno-technicznej albo odmowy jej udzielenia w formie decyzji administracyjnej, albowiem czynności te mogą być podjęte wyłącznie w sytuacji, gdy żądana informacja stanowi informację publiczną i uzasadnia zastosowanie trybu określonego w u.d.i.p.. W ocenie PSE S.A., wniesiona skarga jest bezzasadna i powinna podlegać oddaleniu w całości na zasadzie art. 151 p.p.s.a. Spółka podtrzymuje całą argumentację wyrażoną w piśmie z dnia [...] listopada 2021 r. Z uwagi na skomplikowanych charakter sprawy wnosi o rozpoznanie sprawy na rozprawie zgodnie z art. 122 p.p.s.a. Nadto wniosła o dopuszczenie i przeprowadzenie, na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a. oraz art. 227 i art. 235(1) ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r. poz. 1575 ze zm., dalej "k.p.c."), w związku z art. 106 § 5 p.p.s.a., dowodów uzupełniających z dokumentów dołączonych do odpowiedzi na skargę. W odpowiedzi na skargę szczegółowo opisała wnioskowane dokumenty. Wnosiła o dopuszczenie tych dowodów, na fakt wielokrotnego występowania przez Skarżącego z wnioskami o dostęp do informacji publicznej. Wskazywała, że faktem jest, że wszystkie te wnioski dotyczą kar umownych naliczonych przez PSE S.A. (a pomiędzy PSE S.A. a Skarżącym istnieje spór cywilnoprawny dotyczący kar umownych), a w konsekwencji: na fakt nadużywania przez Skarżącego prawa do informacji publicznej. Wniosła o zwrot kosztów postępowania sądowego zgodnie z przepisanymi normami oraz z ostrożności procesowej, jeżeli skarga zostanie uznana w całości lub w części, wniosła o stwierdzenie, że bezczynność Spółki nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.) i niezastosowanie względem Spółki środków prawnych z art. 149 § 2 p.p.s.a.. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem skargi jest bezczynność zarzucana PSE S.A. w sprawie rozpatrzenia wniosku z dnia [...] września 2021 r. o udostępnienie informacji publicznej. Spółka w terminie udzieliła odpowiedzi na pytania nr 1-3. Kwestią sporną pomiędzy stronami w odniesieniu do żądań zawartych w punktach 4 i 5, wniosku Z[...] jest odniesienie się czy żądane informacje i dokumenty podlegają/nie podlegają reżimowi określonemu w przepisach u.d.i.p. Czy w opisanym stanie faktycznym stanowią "informację publiczną" w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p.. Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji, w świetle kryteriów opisanych w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r., poz. 329 ze zm.; dalej p.p.s.a.), Sąd nie dopatrzył się w działaniu PSE S.A. w niniejszej sprawie nieprawidłowości. Wyjaśnione zostały motywy organu, a przytoczona na ten temat argumentacja jest wyczerpująca. Z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, ale – mimo istnienia ustawowego obowiązku – nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub innego aktu lub nie podjął stosownej czynności. Dla dopuszczalności skargi na bezczynność nie ma znaczenia okoliczność, z jakich powodów określony akt (decyzja, postanowienie lub inny akt) nie został podjęty lub czynność nie została dokonana, a w szczególności czy bezczynność organu spowodowana została zawinioną lub niezawinioną opieszałością organu w ich podjęciu lub dokonaniu, czy też wiąże się z przeświadczeniem organu, że stosowany akt lub czynność w ogóle nie powinna zostać dokonana, wyrażającym się np. w odmowie wydania decyzji w związku z błędnym przekonaniem organu, że załatwienie sprawy nie wymaga jej wydania (vide: T. Woś /w:/ T. Woś (red.), H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2005, s. 86). Bezczynność organu administracji (bądź innego podmiotu, realizującego zadania publiczne), w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 8 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ma miejsce, gdy w prawnie ustalonym terminie nie podejmuje on czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie kończy go wydaniem w terminie stosownego aktu lub nie podjął wymaganej czynności. Dla skuteczności skargi nie ma znaczenia, z jakich powodów nie podjęto określonego aktu lub nie dokonano czynności - w szczególności czy spowodowała to zawiniona lub nie- opieszałość organu (patrz: T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Komentarz, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2005, str. 86). Udostępnienie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w ciągu 14 dni. W terminie tym, obowiązany do udzielenia informacji, powiadamia wnioskodawcę o ewentualnym braku możliwości jej przekazania w danym czasie oraz wskazuje, kiedy zostanie ona udostępniona - nie później jednak niż po dwu miesiącach od wpływu wniosku (art. 13 ust. 1 i 2 ustawy o informacji). Odmowa udostępnienia informacji publicznej następuje natomiast w drodze decyzji (art. 16 ust. 1 ustawy o informacji). W judykaturze ukształtował się pogląd, że gdy żądanie udostępnienia informacji nie dotyczy w istocie objętej pojęciem "publiczna", bądź organ nie dysponuje w ogóle wskazaną informacją, powiadamia o tym wnioskodawcę pismem (tak: wyrok NSA z 11 grudnia 2002 r., o sygn. akt II SA 2867/02, publ. Wokanda 2003/6/33). Spory w danym zakresie rozstrzyga zaś sąd administracyjny, w razie wniesienia skargi na bezczynność podmiotu, do którego skierowano wniosek. Podmiotami zobowiązanymi do udostępnienia informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne (art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.). Pojęcie "informacji publicznej" ustawodawca określił natomiast w art. 1 ust. 1 i art. 6 u.d.i.p. W myśl tych przepisów, informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych, a w szczególności o sprawach wymienionych w art. 6. W orzecznictwie przyjmuje się, że informacją publiczną w rozumieniu powyższego przepisu będzie każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa. Bliższa analiza powołanego przepisu wskazuje, że wnioskiem objęte może być pytanie o określone fakty, o stan określonych zjawisk na dzień udzielania odpowiedzi. W rozpoznawanej sprawie Spółka należy niewątpliwie do podmiotów obowiązanych to udostępnienie informacji publicznej w myśl ustawy o informacji - nie kwestionowano tego zresztą w odpowiedzi na skargę. Nie są też sporne jej istotne uwarunkowania faktyczne – termin skierowania wniosku i zakres żądania, jak też sposób jego realizacji przez Spółkę – udzielenie pisemnej odpowiedzi pismem (z [...] września 2020 r.) – bez przekroczenia terminu wskazanego art. 13 ust. 2 ustawy o informacji. Poinformowano wnioskodawcę, że jego żądnie nie zostanie zrealizowane wedle reguł dotyczących udostępnienia informacji publicznej – stanowi bowiem nadużycie prawa w danym zakresie. Bezczynność w zakresie dostępu do informacji publicznej występuje wyłącznie wtedy, gdy wniosek o udzielenie informacji dotyczy informacji publicznej, a jego adresatem jest podmiot zobowiązany do jej udzielenia. Ma ona miejsce wówczas, gdy we wskazanym w art. 13 ust. 1 u.d.i.p. terminie zobowiązany podmiot nie udzieli żądanej informacji lub nie podejmie nakazanych prawem czynności zmierzających do powiadomienia o przyczynach zwłoki i o dodatkowym terminie albo, podejmując te czynności, nie udzieli informacji w maksymalnym 2 miesięcznym terminie, albo nie wyda na zasadach przewidzianych w Kodeksie postępowania administracyjnego decyzji o odmowie udzielenia żądanej informacji publicznej. Dokonując kontroli niniejszej sprawy sąd doszedł do przekonania, że skarga winna zostać oddalona, a podstawą takiego rozstrzygnięcia jest nadużycie prawa do uzyskania informacji publicznej. Obywatelskie prawo do informacji publicznej nie ma charakteru absolutnego. Z uwagi na konstrukcję prawa dostępu do informacji publicznej jako publicznego prawa podmiotowego, w praktyce już samo stwierdzenie, że żądana informacja ma charakter informacji publicznej implikuje obowiązek udzielania informacji każdemu podmiotowi, który się o to zwróci. Ten stan rzeczy powoduje, że często dochodzi do nadużywania prawa do informacji do realizacji celów, które nie wynikają ani z Konstytucji RP, ani z ustawy o dostępie do informacji publicznej, oraz celów, które są trudne do pogodzenia z założeniami całego systemu prawa, składającego się z leżących u jego fundamentów wartości i zasad aksjologicznych. Zachowanie podmiotu wnoszącego o udzielenie informacji publicznej winno być więc w każdym przypadku oceniane indywidualnie nie tylko w kontekście uprawnienia do uzyskania takiej informacji, ale w konkretnych sytuacjach również przy uwzględnieniu nadrzędnych wobec niego zasad i wartości. Zarówno w doktrynie, jak i w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego funkcjonuje pogląd dopuszczający możliwość stosowania konstrukcji nadużycia prawa dostępu do informacji publicznej. Nadużywanie publicznego prawa podmiotowego ma miejsce wówczas, gdy jakiś podmiot podejmuje prawnie dozwolone działania dla osiągnięcia celów innych niż przewidziane przez ustawodawcę. Takie działanie lub zaniechanie jest wprawdzie zachowaniem podmiotu "mającego prawo", ale nie służy społecznie uzasadnionym interesom tego podmiotu (H. Knysiak-Molczyk, Granice prawa do informacji w postępowaniu administracyjnym i sądowoadministracyjnym). Nadużycie prawa definiowane jest więc jako wykorzystywanie tego prawa w sposób, który nie jest zgodny z założeniami aksjologicznymi leżącymi u jego podstaw [A. Piskorz-Ryń (w:) G. Szpor, A. Piskorz-Ryń (red.), Jawność i jej ograniczenia. Dostęp i wykorzystywanie. Tom V, 2015, wyd. el./Legalis]. W kontekście prawa dostępu do informacji publicznej nadużycie prawa definiuje się więc jako próbę korzystania z instytucji dostępu do informacji publicznej dla osiągnięcia celu innego aniżeli troska o dobro publiczne, jakim jest w szczególności prawo do przejrzystego państwa, jego struktur, przestrzegania prawa przez podmioty życia publicznego, jawności funkcjonowania administracji i innych organów (vide: J. Drachal, Prawo do informacji publicznej w świetle wykładni funkcjonalnej [w:] J. G., R. Hauser i J. T., Sądownictwo administracyjne gwarantem wolności i praw obywatelskich 1980-2005, Naczelny Sąd Administracyjny, W-wa, 2005 r., s. 146–147; wyrok NSA z 16 października 2015 r., sygn. akt I OSK 1992/14; wyrok NSA z 23 listopada 2016 r., sygn. akt I OSK 1601/15; wyrok NSA z 14 lutego 2017 r., sygn. akt I OSK 2642/16 – publ. orzeczenia.nsa.gov.pl). Wprawdzie osoba korzystająca z prawa do informacji publicznej nie jest zobowiązana wskazywać celów ani motywów swego działania, to jednak w każdym indywidualnym przypadku istnieje możliwość oceny zachowania wnioskującego o informację publiczną pod kątem tego, czy korzysta on ze swojego uprawnienia zgodnie z jego celem i funkcją. Ocena ta powinna być oparta o okoliczności faktyczne, w szczególności uwzględniać treść wniosku o udostępnienie informacji publicznej oraz dotychczasowe relacje z wnioskodawcą (na płaszczyźnie korzystania przez niego z prawa do informacji publicznej) (por. A. Kręcisz-Sarna, Informacja w Administracji Publicznej 2019/1, s. 50 i nast.). Nadużycie prawa podmiotowego do informacji publicznej ma z reguły miejsce wówczas, gdy żądana informacja ma znaczenie wyłącznie indywidualne, będąc istotna tylko z perspektywy wnioskodawcy. Przy czym z reguły wnioskodawca przez nadużycie prawa zmierza do realizacji własnych interesów, na przykład przez zamiar wykorzystania udostępnionej informacji na potrzeby procesu cywilnego, którego wnioskodawca jest stroną. W orzecznictwie sądów administracyjnych wskazano, że "nadużycie prawa dostępu do informacji publicznej polega na próbie skorzystania z tej instytucji dla osiągnięcia celu innego niż troska o dobro publiczne, jakim jest prawo do przejrzystego państwa i jego struktur, przestrzeganie prawa przez podmioty życia publicznego, jawność działania administracji i innych organów władzy publicznej" (zob. wyrok NSA z 23 listopada 2016 r. sygn. akt I OSK 1601/15, publ. orzeczenia.nsa.gov.pl). Sąd podziela w pełni stanowisko Spółki, sformułowane w odpowiedzi na skargę, w zakresie w jakim wywiedziono, że żądana przez Skarżącego informacja nie podlega udostępnieniu w myśl reguł, zakreślonych ustawą o informacji. Wobec zreferowania argumentacji Spółki, ponowne jej przytaczanie byłoby bezzasadne. Strony sporu przywołały stosowne orzeczenia sądów administracyjnych wywodząc – z wyrażonych w ich uzasadnieniach tez – argumenty, na poparcie swoich poglądów. W ocenie Sądu trafne jest stanowisko Spółki. Należy na wstępie odnotować, że polski ustawodawca nie doprecyzował normatywnie, co stanowi informację publiczną. Jedynie w art. 6 ust. 1 ustawy o informacji sformułowano przykładowy katalog danych, które zalicza się do tej kategorii. Na gruncie powołanych przez obie strony sporu poglądów judykatury, kluczowe znaczenie będzie mieć jednak w danej sprawie nie to, czy żądana informacja jest publiczną (Spółka tego zresztą wprost nie kwestionuje) lecz ocena, czy dana informacja, mająca w istocie walor publicznej – dotycząca spraw publicznych i obiektywnie przydatna dla zapewnienia transparentności gospodarowania środkami w instytucji publicznej – nie podlega udostępnieniu w trybie ustawy o informacji, gdy konkretne okoliczności sprawy wskazują, że celem jej pozyskania jest realizacja prywatnych interesów wnioskodawcy, pozostającego z podmiotem dysponującym informacją w konkretnej relacji prawnej – np. sporu w kwestii realizacji umowy cywilnoprawnej. W rozpoznawanej sprawie Spółka uprawdopodobniła, że żądane informacje mogą być przydatne w sporze związanym z umowami realizacji innych Inwestycji, gdzie zainteresowany może być obciążony karami umownymi. W ocenie Sądu zasadne jest twierdzenie Spółki, że opisane we wniosku z dnia [...] września 2021 r. w punktach 4 i 5 oraz w skardze informacje żądane są w celu prywatnym. Wnioskodawca nie musi wykazywać, w jakim celu żądana informacja jest mu potrzebna, to jeżeli jednak z przedłożonych dokumentów oraz okoliczności sprawy można odczytać rzeczywisty cel, jaki przyświeca wnioskodawcy, to nie można go pominąć przy rozpatrywaniu wniosku (wyrok NSA z dnia 18 maja 2020 r. sygn. akt I OSK 2267/19). Spółka zasadnie wskazywała, że w niniejszej sprawie wystąpiły obiektywne okoliczności, które pozwalają na ocenę celu, w jakim wniosek został złożony, a ponadto na uznanie, że stanowiło to nadużycie prawa niemające oparcia w przepisach u.d.i.p.. Spółka wskazała, że Skarżący po raz kolejny zwraca się do Spółki z wnioskiem o udzielenie informacji w zakresie porozumień zawieranych przez Spółkę w wykonawcami realizującymi poszczególne zadania inwestycyjne. Wraz z wnioskiem z dnia [...] września 2021 r. dotyczącym Inwestycji, do PSE S.A. wpłynął również wniosek Z[...] z dnia [...] września 2021 r. nr [...] w którym, w punktach 4 i 5 zażądano udostępnienia wszystkich porozumień zawartych pomiędzy inwestorem a wykonawcą oraz wszystkich ugód zawartych pomiędzy inwestorem a wykonawcą związanych z realizacją zadania inwestycyjnego pn. "Rozbudowa i modernizacja stacji [...] kV [....] wraz z instalacją urządzeń do kompensacji mocy biernej". Ponadto w drugiej połowie 2020 r. Z[...] skierował do PSE S.A. w sumie dziewięć wniosków o udzielenie informacji publicznej o nałożeniu przez PSE S.A. kar umownych w związku z realizacją poszczególnych inwestycji oraz zawieranych porozumień. W sprawach tych zażądano udostępnienia informacji, takich jak kopia umowy, kopia protokołu odbioru końcowego, kopia aneksów lub porozumiem do umowy oraz informacji o naliczeniu kar umownych. Odnosząc się do tej kwestii należy wskazać, że – co trafnie podnosi Skarżący, sama potencjalna przydatność informacji publicznej do celów prywatnych nie pozbawia jej tego charakteru. Zwracano no to uwagę w przywołanym przez stronę skarżącą orzecznictwie. Jak zasadnie zauważa jednak Spółka, w judykaturze podnosi się również trafnie, że wprawdzie "określone fakty czy dane nie tracą waloru informacji publicznej przez to tylko, że są lub będą przedmiotem, czy dowodem, w innych sprawach [...]". Jednakże, co trafnie zauważono: "innym zagadnieniem jest kwestia udostępnienia owej informacji wnioskodawcy w takich okolicznościach." Zakres wnioskowanych w pkt 4 i pkt 5 wniosku informacji, nie tracąc charakteru publicznego (obiektywnie rzecz ujmując), nie powinien być udostępniony w trybie przepisów u.d.i.p. Jeśli zatem ze sprawy wynika, że żądający nadużywa swego prawa albo ma możliwość uzyskania informacji w innym trybie, zwłaszcza w toczącym się postępowaniu przed organami państwa, nie może korzystać z przepisów ustawy. Jest to bowiem sprzeczne z jej celem (tak powołany już wyrok sygn. akt I OSK 2267/19). Sąd w tym składzie w pełni dane stanowisko podziela. Sąd nie przeprowadził wnioskowanego przez Spółkę dowodu z załączonych do odpowiedzi na skargę dokumentów. Dotyczyły one bowiem okoliczności, które nie były w istocie w sprawie sporne. Podsumowując powyższe rozważania Sąd stwierdza, iż podstawą oddalenia skargi w omawianej sprawie jest nadużycie prawa do uzyskania informacji publicznej. Z powyższych względów, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji wyroku.