II SAB/Wa 139/17
PostanowienieWSA w Warszawie2017-04-12
Skład orzekający: Iwona Malicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy strona, która nie przedłożyła wymaganych dokumentów potwierdzających jej sytuację majątkową i finansową pomimo wezwania sądu, może zostać uznana za niewykazującą braku możliwości poniesienia kosztów postępowania?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, ponieważ strona skarżąca nie wykazała swojej rzeczywistej sytuacji majątkowej i finansowej, nie przedkładając wymaganych dokumentów pomimo wezwania. Brak wyczerpujących informacji oraz wątpliwości co do możliwości pokrycia zadeklarowanych kosztów utrzymania rodziny przy jednoczesnym przekroczeniu podanych dochodów, skutkowały uznaniem, że strona nie udowodniła braku możliwości poniesienia kosztów postępowania.Stan faktyczny
E. G. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w związku ze skargą na bezczynność Dyrektora Publicznego Gimnazjum w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Strona podała swoje dochody i wydatki, wskazując na wysokie koszty utrzymania rodziny i spłatę zobowiązań. Sąd wezwał ją do przedłożenia dodatkowych dokumentów potwierdzających jej sytuację majątkową, jednak strona ich nie złożyła.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Iwona Malicka po rozpoznaniu w dniu 12 kwietnia 2017 r. w Warszawie na posiedzeniu niejawnym wniosku E. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi E. G. na bezczynność Dyrektora Publicznego Gimnazjum [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] stycznia 2017 r. o udostępnienie informacji publicznej postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy.
E. G., wraz ze skargą na bezczynność w przedmiocie rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej, wniosła o przyznanie w niniejszej sprawie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Podała, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z małoletnimi córkami. Wskazała, że na dochód rodziny składa się jej wynagrodzenie z tytułu umowy o pracę na część etatu w wysokości 400 zł oraz alimenty na córki w łącznej wysokości 1.500 zł. Oświadczyła, że nie posiada majątku ani oszczędności.
Podniosła, że spłaca pożyczkę w wysokości 53.500 zł w ratach po 1.250 zł miesięcznie, posiada kredyt na kwotę 3.200 zł, koszty utrzymania mieszkania wynoszą około 500 zł, a na leki dla dzieci wydaje 400 zł miesięcznie. Nadto na wyżywienie i zakup najpotrzebniejszych rzeczy wydaje około 900 zł.
W celu ustalenia rzeczywistej sytuacji majątkowej i możliwości płatniczych strony, wnioskodawczyni została wezwana do nadesłania w terminie 7 dni oświadczeń i dokumentów dotyczących jej sytuacji majątkowej, w tym m.in. do nadesłania dokumentów, z których wynika wysokość uzyskiwanych dochodów z działalności gospodarczej, kserokopii dokumentów PIT za rok 2015 i ewentualnie za rok 2016, kopii wyciągów bankowych z posiadanych kont bankowych.
Powyższe wezwanie zostało doręczone pełnomocnikowi strony w dniu 27 marca 2017 r.
Skarżąca do dnia rozpoznania wniosku nie złożyła wymaganych dokumentów, dotyczących jej sytuacji majątkowej i finansowej.
Mając na względzie powyższe zważono, co następuje:
Stosownie do art. 245 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie częściowym i obejmować tylko zwolnienie od kosztów sądowych. Przyznanie tego prawa osobie fizycznej następuje na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy wtedy, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Zgodnie z art. 255 tej ustawy, jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego.
Udzielenie stronie prawa pomocy jest formą dofinansowania jej z budżetu państwa, z tego względu Sąd, jako dysponent środków publicznych, odpowiedzialny za zasadność i legalność ich wydatkowania, ma obowiązek zbadania, czy strona wnioskująca o przyznanie prawa pomocy, rzeczywiście spełnia przesłanki do przyznania jej tego prawa.
Ocena, czy spełniona została przesłanka warunkująca przyznanie prawa pomocy, następuje na podstawie informacji i dokumentów przedstawionych przez stronę. Oznacza to, że na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, iż nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania. Wnioskodawca powinien być zatem zainteresowany przedłożeniem wszelkich dokumentów, które poświadczają jego sytuację materialną i możliwości płatnicze. Rzeczywista sytuacja majątkowa wnioskodawcy nie może budzić żadnych wątpliwości.
Natomiast przedmiotowy wniosek o przyznanie prawa pomocy budzi wątpliwości, bowiem nie zawiera wyczerpujących informacji dotyczących zdolności strony do poniesienia kosztów sądowych w niniejszej sprawie, nadto zadeklarowane koszty utrzymania rodziny (opłaty za dom 500 zł, leki dla dzieci 400 zł, spłata raty pożyczki 1.250 zł, zakup żywności oraz innych podstawowych rzeczy - 900 zł, łącznie 3.050 zł) przewyższają podane dochody (1.900 zł), a skarżąca nie wyjaśniła z jakich innych źródeł koszty te pokrywa.
W związku z powyższym, wobec wątpliwości co do sytuacji finansowej skarżącej i jej możliwości płatniczych, należało uznać, że wnioskodawczyni nie wykazała w niniejszej sprawie, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania siebie i dzieci. Tym bardziej, że na obecnym etapie postępowania skarżąca jest zobowiązana do uiszczenia wpisu sądowego od wniesionej skargi w kwocie 100 zł.
Z tego względu, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 255, art. 254 § 1, art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło