II SAB/Wa 15/07
WyrokWSA w Warszawie2007-03-29
Skład orzekający: Iwona Dąbrowska, Eugeniusz Wasilewski, Jarosław Trelka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Prezes Rady Ministrów pozostawał w bezczynności w przedmiocie wniosku H. D. o uchylenie decyzji i ponowne rozpatrzenie sprawy, mimo że sprawa była już zakończona ostateczną decyzją zweryfikowaną przez sąd administracyjny?Ratio decidendi
Prezes Rady Ministrów pozostawał w bezczynności, ponieważ nie rozpatrzył wniosku skarżącego, który mimo ostatecznego charakteru decyzji i jej kontroli sądowej, mógł być interpretowany jako próba zainicjowania nadzwyczajnego postępowania w oparciu o nowe dowody. Organ powinien był wyjaśnić rzeczywiste intencje skarżącego, zamiast pozostawać biernym.Stan faktyczny
Skarżący H. D. złożył wniosek do Prezesa Rady Ministrów o uchylenie decyzji odmawiającej przyznania renty specjalnej i ponowne rozpatrzenie sprawy, powołując się na nowe dowody dotyczące jego skazania w przeszłości. Organ kilkukrotnie informował skarżącego, że sprawa została zakończona ostateczną decyzją i nie będzie ponownie rozpatrywana. Skarżący wniósł skargę na bezczynność Prezesa Rady Ministrów.Rozstrzygnięcie
Zobowiązano Prezesa Rady Ministrów do rozpatrzenia wniosku w terminie 30 dni od doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Dąbrowska, Sędzia WSA Eugeniusz Wasilewski, Asesor WSA Jarosław Trelka (spr.), Protokolant Bogumiła Kobierska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 marca 2007 r. sprawy ze skargi H. D. na bezczynność Prezesa Rady Ministrów w przedmiocie wniosku H. D. z dnia [...] marca 2006 r. zobowiązuje Prezesa Rady Ministrów do rozpatrzenia wniosku w terminie 30 dni od doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy.
II SAB/Wa 15/07
UZASADNIENIE
Wyrokiem z dnia 19 maja 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w sprawie o sygn. II SA/Wa 512/06 oddalił skargę H.D. na decyzję Prezesa Rady Ministrów z dnia [...] lutego 2006 r. w przedmiocie odmowy przyznania renty specjalnej. Skarga ta wpłynęła do organu w dniu 27 lutego 2006 r. Wyrok z dnia 19 maja 2006 r. jest prawomocny od 14 lipca 2006 r.
Pismem z dnia 30 marca 2006 r. skarżący zwrócił się do Prezesa Rady Ministrów z wnioskiem o uchylenie decyzji z [...] lutego 2006 r. i przyznanie mu renty specjalnej. Wskazał w nim, że w przeszłości był skazany przez sąd [...], ale był wówczas chory [...]. Okoliczność tę uznał za nowe fakty i dowody, które istniały w dniu wydania decyzji z [...] lutego 2006 r., ale których nie mógł przedstawić wcześniej.
W odpowiedzi na pismo z dnia [...] marca 2006 r. skarżący otrzymał pismo z dnia 20 kwietnia 2006 r. informujące go, że sprawa z jego wniosku została już zakończona ostateczną decyzją, którą skontroluje sąd administracyjny.
Z analogicznym pismem, jak pismo z dnia 30 marca 2006 r., skarżący wystąpił do organu w dniu 13 czerwca 2006 r. Do pisma załączył postanowienie Sądu [...] w B z [...] lutego 2006 r., sygn. [...], na mocy którego wznowiono postępowanie [...] zakończone wyrokiem z dnia [...] marca 1975 r. W wyroku tym skarżący został skazany na karę [...]. Sąd Okręgowy wznowił postępowanie z uwagi na fakt, że skarżącego skazano pomimo, iż już od 16 roku życia cierpiał na [...].
Kolejne pismo skarżącego o podobnej treści pochodzi z 19 czerwca 2006 r., Skarżący otrzymał na nie odpowiedź z 6 lipca 2006 r. odwołującą się do pisma z dnia 20 kwietnia 2006 r. oraz informującą, że kolejne jego pisma pozostaną bez odpowiedzi.
Kolejne pismo skarżącego pochodzi z dnia 3 października 2006 r. Skarżący wniósł do Prezesa Rady Ministrów o uchylenie decyzji ostatecznej oraz ponowne rozpatrzenie sprawy. Wskazał, że w jego sprawie pojawiły się nowe dowody, które choć istniały w poprzednim postępowaniu, to nie mógł ich przedstawić. Zaznaczył też, że chciałby, aby jego sprawę ponownie zbadał sąd administracyjny. Podkreślił, że w wyroku z dnia 19 maja 2006 r. Sąd odniósł się do nowej okoliczności przez niego przedstawionej na etapie postępowania sądowego, tj. ww. postanowienia Sądu [...] w B z [...] lutego 2006 r. Do pisma z dnia 3 października 2006 r. dołączył też postanowienie Sądu [...] w B z dnia [...] września 2006 r. sygn. [...], w którym Sąd, po wznowieniu postępowania przez Sąd [...], umorzył postępowanie [...] zakończone wyrokiem z dnia [...] marca 1975 r. Powodem umorzenia była choroba [...] skarżącego w chwili czynu.
W odpowiedzi skarżący otrzymał pismo z dnia 23 października 2006 r. w którym poinformowano go, że sprawa jest ostatecznie zakończona, a umorzenie postępowania [...] toczącego się w [...] nie ma żadnego wpływu na możliwość przyznania świadczenia, o które wniósł skarżący.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżący wyraził stanowisko, że wobec pojawienia się nowych dowodów organ powinien uchylić decyzję z [...] lutego 2006 r. oraz przyznać mu wnioskowane świadczenie. Poza tym skarżący ponownie powołał się na okoliczności związane ze wznowieniem i umorzeniem postępowania [...] z [...]. Ponownie powołał się na wyrok WSA w Warszawie z 19 maja 2006 r., w którym Sąd wyraził pogląd o możliwości powtórnego ubiegania się o świadczenie. Wniósł o nakazanie organowi uchylenia decyzji z [...] lutego 2006 r. oraz ponowne rozpatrzenie sprawy.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie wskazując, że sprawa ze skargi skarżącego była już przedmiotem postępowania sądowoadministracyjnego.
W piśmie z dnia 5 lutego 2007 r. skarżący sprecyzował, że przedmiotem jego skargi jest bezczynność Prezesa Rady Ministrów. Ponownie sprecyzował ten przedmiot pismem z dnia 7 lutego 2007 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Stosownie natomiast do art. 3 § 2 pkt 1 w związku z pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg m.in. na bezczynność organów w przypadku obowiązku załatwienia sprawy poprzez wydanie decyzji administracyjnej.
Skarga analizowana pod tym kątem zasługuje na uwzględnienie.
W piśmie skarżącego z dnia 30 marca 2006 r. wyraził on stanowisko, że sprawa z jego wniosku powinna być ponownie przedmiotem postępowania przed Prezesem Rady Ministrów, gdyż – jak uznał – w [...] był chory [...]. Okoliczności tej nie mógł powołać w pierwotnym postępowaniu administracyjnym, gdyż nie była mu znana. Fakt swojej choroby [...] uznał za nowy fakt lub dowód. Z tego samego powodu w swoich kolejnych pismach zażądał uchylenia decyzji z [...] lutego 2006 r. i ponownego rozpatrzenia jego wniosku. Choć skarżący nie powołał się na żaden przepis Kodeksu postępowania administracyjnego, który stanowić miałby podstawę uchylenia decyzji z [...] lutego 2006 r., to jego pisma świadczyć mogą, że chodziło mu o jeden z nadzwyczajnych trybów wzruszenia tej decyzji. Nie jest przy tym kompetencją Sądu rozstrzyganie w postępowaniu ze skargi na bezczynność, jaki charakter prawny ma wniosek skarżącego z 30 marca 2006 r., uzupełniany i powtarzany kolejnymi pismami w sprawie. W razie wątpliwości, kierując się art. 7 – 9 Kpa, organ powinien w sposób niewątpliwy ustalić intencje skarżącego. Na obecnym etapie można przypuszczać, że intencją tą jest wznowienie postępowania w oparciu o art. 145 § 1 pkt 5 Kpa. Raz jeszcze należy jednak podkreślić, że obowiązkiem organu było – w razie wątpliwości i trudności w ustaleniu intencji skarżącego – te rzeczywiste intencje wyjaśnić.
Nie zasługiwał na uwzględnienie wniosek organu o odrzucenie skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 4 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Skarżący nie domagał się jedynie ponownego rozpatrzenia wniosku w warunkach funkcjonowania w obrocie prawnym ostatecznej, a co więcej – zweryfikowanej przez sąd administracyjny decyzji administracyjnej. Jego intencją było zainicjowanie nadzwyczajnego postępowania, a przesłankę do tego postępowania upatruje on w fakcie niesłusznego skazania go w postępowaniu [...] w [...]. Poza kompetencją Sądu jest natomiast przesądzanie, czy i w jaki sposób przesłanka ta może rzeczywiście skutkować zainicjowaniem postępowania nadzwyczajnego. Sąd administracyjny nie może też przesądzać, czy w razie wszczęcia takiego postępowania nadzwyczajnego wydana w dniu [...] lutego 2006 r. decyzja może być uchylona lub zmieniona. Ustalenie tego należeć będzie do obowiązków organu.
Nie zasługuje też na uznanie pogląd, iż dla skutecznego wniesienia skargi skarżący zobowiązany był wezwać organ do usunięcia naruszenia prawa poprzez wydanie żądanej decyzji. Prezes Rady Ministrów jest centralnym organem administracji. Nie istnieje organ wyższego stopnia wobec niego w rozumieniu art. 17 Kpa, zatem wnosząc skargę na bezczynność tego organu skarżący nie miał obowiązku skorzystania z art. 37 tego Kodeksu.
W związku z powyższym, uznając, że wbrew obowiązkom określonym w art. 35 i 36 Kpa organ pozostawał w bezczynności wobec wniosku skarżącego z dnia [...] marca 2006 r., Sąd, na podstawie art. 149 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł, jak w sentencji wyroku. Ustalając termin rozpatrzenia sprawy Sąd miał na uwadze, że sprawa ta nie jest szczególnie skomplikowana. Termin 30 dni na jej rozpatrzenie (liczony od otrzymania prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy – art. 286 § 2 ustawy procesowej) uznać należało za wystarczający.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło