II SAB/Wa 17/16

PostanowienieWSA w Warszawie2016-02-12

Skład orzekający: Iwona Malicka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, który jest inwalidą policyjnym I grupy, prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną i małoletnimi dziećmi, posiada stałe dochody w łącznej wysokości 3.960 zł netto, a jego miesięczne wydatki wynoszą 2.150 zł, wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów wpisu sądowego od skargi w wysokości 100 zł bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny?
Ratio decidendi
Wnioskodawca nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów wpisu sądowego od skargi w wysokości 100 zł bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Posiada on stałe dochody wraz z żoną, które przekraczają kryterium dochodowe pozwalające na przyznanie pomocy społecznej, a prawo pomocy jest formą dofinansowania strony z budżetu państwa, stosowaną w szczególnie uzasadnionych przypadkach, gdy strona rzeczywiście nie posiada środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym.
Stan faktyczny
K. J. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu sądowego od skargi na bezczynność Komendanta Głównego Policji w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Skarżący podał, że jest inwalidą policyjnym I grupy, prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną i małoletnimi dziećmi. Wskazał, że dochód rodziny wynosi 3.960 zł netto, a miesięczne wydatki 2.150 zł. Wniosek został złożony w trybie niejawnego posiedzenia.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono K. J. przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu sądowego od skargi.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Iwona Malicka po rozpoznaniu w dniu 12 lutego 2016 r. w Warszawie na posiedzeniu niejawnym wniosku K. J. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu sądowego od skargi w sprawie ze skargi K. J. na bezczynność Komendanta Głównego Policji w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] listopada 2015 r. o udostępnienie informacji publicznej (dot. Biuletynów prawnych KGP nr [...] i [...]) postanawia: odmówić K. J. przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu sądowego od skargi. K. J. złożył w niniejszej sprawie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosek o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu sądowego od wniesionej skargi. Skarżący podał, że jest inwalidą policyjnym I grupy i nie jest zdolny do pracy. Prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z żoną oraz małoletnimi dziećmi – K. i N. Wskazał, że na dochód gospodarstwa domowego składa się jego renta policyjna w wysokości 2.560 zł netto oraz wynagrodzenie żony z tytułu umowy o pracę w kwocie 1.400 zł netto. Natomiast do stałych koniecznych wydatków zaliczył: spłaty rat kredytów i pożyczki - łącznie 1.160 zł, opłaty za telefon, wodę, gaz, energię elektryczną - łącznie średnio 390 zł miesięcznie, koszty leczenia wraz z dojazdami i zakup lekarstw – około 300 zł, wydatki związane ze szkołą, w tym obiady dla dzieci - łącznie około 310 zł. Jednocześnie oświadczył, że nie posiada wraz z żoną żadnych nieruchomości, oszczędności ani przedmiotów wartościowych. Mając na względzie powyższe zważono, co następuje: Stosownie do art. 245 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie częściowym i obejmować tylko częściowe zwolnienie od kosztów sądowych. Przyznanie tego prawa osobie fizycznej następuje na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy wtedy, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Należy podkreślić, iż udzielenie prawa pomocy jest formą dofinansowania strony z budżetu państwa i winno sprowadzać się jedynie do przypadków, w których strona rzeczywiście nie posiada środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym i wykaże to w sposób przekonywujący. Instytucja prawa pomocy jest zatem wyjątkiem od generalnej zasady ponoszenia kosztów postępowania przez stronę i ma zastosowanie w szczególnie uzasadnionych przypadkach. Prawo dostępu do sądu nie oznacza jednocześnie konieczności zagwarantowania stronom bezwarunkowego prawa do uzyskania bezpłatnej pomocy prawnej, ani do zwolnienia od kosztów sądowych. Wymóg ponoszenia kosztów postępowania nie stanowi ograniczenia prawa do sądu i jest usprawiedliwiony koniecznością zapewnienia właściwego funkcjonowania wymiaru sprawiedliwości. Pomoc państwa, wyrażona w przepisach o prawie pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym, skierowana jest do osób, które albo mają bardzo niskie dochody, albo ich w ogóle nie posiadają, tj. do osób, które z uwagi na bardzo ciężką sytuację materialną, często nie mają zaspokojonych nawet podstawowych potrzeb życiowych. Ze złożonego w niniejszej sprawie wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że skarżący wraz z żoną posiadają stałe dochody, przekraczające najniższe świadczenia, w łącznej wysokości 3.960 zł netto. Deklarowany dochód rodziny, choć nie jest wysoki, przekracza kryterium dochodowe, pozwalające na przyznanie rodzinie pomocy społecznej. Jak wskazuje się w doktrynie oraz orzecznictwie sądów administracyjnych prawo pomocy powinno być udzielane przede wszystkim osobom bezdomnym, bezrobotnym, samotnym, bez źródeł stałego dochodu i bez majątku (granice ubóstwa). Należy jednocześnie podkreślić, że skarżący jest obowiązany uiścić wpis sądowy od skargi, który wynosi 100 zł. W związku z powyższym trzeba stwierdzić, że wnioskodawca nie wykazał, iż nie jest w stanie uiścić tej kwoty bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z tego względu, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 254 § 1 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło