II SAB/Wa 170/19
PostanowienieWSA w Warszawie2019-05-14
Skład orzekający: Sędzia WSA Danuta Kania
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność organu administracji publicznej może zostać wniesiona do sądu administracyjnego bez wcześniejszego złożenia ponaglenia do organu wyższego stopnia lub organu prowadzącego postępowanie?Ratio decidendi
Skarga na bezczynność organu administracji publicznej jest niedopuszczalna, jeżeli skarżący nie poprzedził jej złożeniem ponaglenia do organu wyższego stopnia lub organu prowadzącego postępowanie. Niespełnienie tego warunku formalnego, mimo wezwania sądu do jego uzupełnienia, skutkuje odrzuceniem skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w związku z art. 52 § 1 PPSA.Stan faktyczny
Skarżący wniósł skargę na bezczynność Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego w przedmiocie rozpoznania wniosku o zapewnienie lokalu mieszkalnego. Organ wniósł o umorzenie postępowania, wskazując na wydane postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania z wniosku skarżącego. Sąd wezwał skarżącego do usunięcia braku formalnego skargi poprzez wskazanie, czy przed wniesieniem skargi składał ponaglenie na bezczynność organu. Skarżący wyraził zgodę na umorzenie postępowania, a organ stwierdził, że ponaglenie nie zostało złożone.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Danuta Kania po rozpoznaniu w dniu 14 maja 2019 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. B. na bezczynność Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego w przedmiocie rozpoznania wniosku z [...] sierpnia 2018 r. o zapewnienie lokalu mieszkalnego postanawia : odrzucić skargę
Pismem z [...] lutego 2019 r. (data złożenia skargi bezpośrednio w organie) J. B. (zwany dalej: skarżący) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
w Warszawie za pośrednictwem organu skargę na bezczynność Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego (zwany dalej: organ) w przedmiocie rozpoznania wniosku z [...] sierpnia 2018 r. o zapewnienie lokalu mieszkalnego.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o umorzenie postępowania z uwagi na jego bezprzedmiotowość wskazując, iż postanowieniem nr [...] z [...] lutego 2019 r. wydał postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania z wniosku skarżącego z [...] sierpnia 2018 r. Ewentualnie wniósł o oddalenie skargi.
Pismem z [...] marca 2019 r. Sąd wezwał skarżącego do usunięcia w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi, braku formalnego skargi przez wskazanie, czy przed wniesieniem skargi do Sądu składał ponaglenie na bezczynność organu. Ww. wezwanie Sądu prawidłowo doręczono skarżącemu [...] marca 2019 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru, k. 31 akt sądowych).
Jednocześnie Sąd zwrócił się do organu o wskazanie, czy wniesienie przez skarżącego ww. środka zaskarżenia zostało poprzedzone złożeniem ponaglenia na bezczynność organu.
W odpowiedzi na powyższe wezwanie skarżący wskazał (pismo z 1 kwietnia 2019 r.), iż w związku z postanowieniem organu z [...] lutego 2019 r. wyraża zgodę na umorzenie postępowania sądowego zainicjowanego jego skargą.
Natomiast organ (pismo z [...] kwietnia 2019 r.) stwierdził, iż skarżący nie składał pisma, które mogłoby zostać uznane jako ponaglenie na bezczynność organu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm., zwana dalej p.p.s.a), sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne. Przez dopuszczalność skargi należy rozumieć zarówno jej przesłanki przedmiotowe tzn. określenie, od jakiego rodzaju form działalności organów administracji publicznej przysługuje skarga, jak i dopuszczalność skargi w zakresie podmiotowym to jest określenie, jakim podmiotom przysługuje legitymacja do jej wniesienia. Warunkami formalnymi skutecznego złożenia skargi są: złożenie skargi od aktu objętego zakresem właściwości rzeczowej sądu określonej w art. 3 § 2 i 3 i art. 5 p.p.s.a., wniesienie skargi po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli przysługiwały one skarżącemu w postępowaniu przed organem oraz wniesienie skargi przez podmiot, któremu zgodnie z art. 50 § 1 lub 2 p.p.s.a. przysługuje legitymacja do jej wniesienia. Przesłanki te muszą być spełnione łącznie, zatem stwierdzenie braku którejś z nich prowadzi do uznania niedopuszczalności skargi, a w konsekwencji do jej odrzucenia bez merytorycznego rozpoznania sprawy.
Zgodnie z przepisem art. 52 § 1 p.p.s.a. skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia,
w myśl art. 52 § 2 p.p.s.a. należy rozumieć sytuacje, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany
w ustawie.
Droga sądowa jest zatem dopuszczalna dopiero po wyczerpaniu możliwości załatwienia sprawy w trybie postępowania administracyjnego. Środkiem zaskarżenia, który przysługuje stronie w razie niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096, zwana dalej: k.p.a.), w przepisach szczególnych bądź w terminie ustalonym w myśl art. 36 (bezczynność), bądź gdy postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy (przewlekłość), jest ponaglenie do organu wyższego stopnia, a jeżeli nie ma takiego organu, to ponaglenie do organu prowadzącego postępowanie (art. 37 § 1 i 3 k.p.a.). Tym samym wniesienie skargi na bezczynność (przewlekłość) organu jest możliwe dopiero po wniesieniu ponaglenia na niezałatwienie sprawy w terminie w trybie art. 37 k.p.a.
Jak przedstawiono wyżej skarżący został wezwany do usunięcia braku formalnego skargi przez wskazanie, czy przed wniesieniem skargi do Sądu na bezczynność organu składał ponaglenie do organu prowadzącego postępowanie. Wezwanie w tym zakresie zostało prawidłowo doręczone skarżącemu [...] marca 2019 r., zatem ustawowy termin dla dokonania tej czynności upływał [...] kwietnia 2019 r.
W zakreślonym terminie skarżący nie uzupełnił braku formalnego skargi, co skutkuje odrzuceniem skargi.
Jednocześnie Sąd stwierdza, że zgodnie z art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe. Ma to jednak odniesienie do sytuacji, gdy złożona skarga była skuteczna (pozbawiona braków formalnych oraz opłacona, jeżeli podlegała wpisowi). Zatem merytoryczne rozpoznanie wniosku skarżącego o umorzenie postępowania sądowego z uwagi na jego bezprzedmiotowość, byłoby dopuszczalne tylko wówczas, gdy skarga została skutecznie wniesiona. W przedmiotowej sprawie skarga obarczona była brakiem formalnym, uniemożliwiającym nadanie jej dalszego biegu. Wobec nieuzupełnienia ww. braku w ustawowym terminie, nie nastąpiło wszczęcie postępowania sądowego, nie ma zatem podstaw prawnych do jego umorzenia.
Mając na uwadze powołane okoliczności, Sąd działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w związku z art. 52 § 1 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło