II SAB/Wa 172/22

WyrokWSA w Warszawie2022-07-08

Skład orzekający: Andrzej Góraj, Ewa Radziszewska-Krupa, Waldemar Śledzik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Centralnej Komisji Egzaminacyjnej był zobowiązany rozpoznać wniosek o udostępnienie informacji publicznej w postaci arkuszy egzaminacyjnych i kluczy odpowiedzi w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej, pomimo istnienia przepisów rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej regulujących odmienny tryb dostępu do tych dokumentów?
Ratio decidendi
Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej, jako akt niższego rzędu, nie może skutecznie wyłączyć uprawnień wynikających z Konstytucji RP i ustawy o dostępie do informacji publicznej. W związku z tym, Dyrektor Centralnej Komisji Egzaminacyjnej był zobowiązany rozpoznać wniosek o udostępnienie informacji publicznej w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej, a jego bezczynność w tym zakresie była podstawą do uwzględnienia skargi.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o udostępnienie informacji publicznej w postaci arkuszy egzaminacyjnych z kluczami odpowiedzi. Organ odmówił udostępnienia, powołując się na przepisy rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej, które wyłączają jawność tych dokumentów. Skarżący złożył skargę na bezczynność organu, zarzucając naruszenie Konstytucji RP i ustawy o dostępie do informacji publicznej, w tym brak wydania decyzji administracyjnej o odmowie.
Rozstrzygnięcie
1/ zobowiązał Dyrektora Centralnej Komisji Egzaminacyjnej do rozpoznania wniosku S. J. w terminie 14 dni od otrzymania prawomocnego wyroku; 2/ stwierdził, że bezczynność Dyrektora Centralnej Komisji Egzaminacyjnej nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3/ zasądził od Dyrektora Centralnej Komisji Egzaminacyjnej na rzecz S. J. kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Góraj (spr.), Sędzia WSA Ewa Radziszewska-Krupa, Sędzia WSA Waldemar Śledzik, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 8 lipca 2022 r. sprawy ze skargi S.J. na bezczynność Dyrektora Centralnej Komisji Egzaminacyjnej w [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] lutego 2022 r. o udostępnienie informacji publicznej 1/ zobowiązuje Dyrektora Centralnej Komisji Egzaminacyjnej w [...] do rozpoznania wniosku S. J. z dnia [...] lutego 2022 r. w terminie 14 dni od otrzymania prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2/ stwierdza, że bezczynność Dyrektora Centralnej Komisji Egzaminacyjnej w [...] nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3/ zasądza od Dyrektora Centralnej Komisji Egzaminacyjnej w [...] na rzecz S. J. kwotę 100,- (słownie: sto) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania. Wnioskiem z dnia 13 lutego 2022 r., S. J. zwrócił się do Dyrektora Centralnej Komisji Egzaminacyjnej w [...] z wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej w postaci dwóch arkuszy egzaminacyjnych wykorzystanych podczas egzaminu zawodowego w części pisemnej z kluczami odpowiedzi i [...] z dnia [...] i [...] czerwca 2021 roku. Dalej wnioskodawca wskazał, że w ostateczności może to być 40 pytań losowych/przykładowych w dwóch zestawach z dnia [...] i [...] czerwca 2021 roku wygenerowanych z elektronicznego systemu przeprowadzania egzaminu zawodowego /lub w formie dwóch arkuszy dostosowanych/. Pismem z dnia [...] lutego 2022 r. [...] Organ przekazał Skarżącemu odpowiedź, w której wyjaśnił, że zgodnie z treścią art. 44zzzv ustawy o systemie oświaty w związku z § 19 ust. 2 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 28 sierpnia 2019 r. w sprawie szczegółowych warunków i sposobu przeprowadzania egzaminu zawodowego oraz egzaminu potwierdzającego kwalifikacje w zawodzie (Dz.U. z 2019 r. poz. 1707) zadania egzaminacyjne w części pisemnej egzaminu zawodowego, o których udostępnienie wnosił Skarżący nie są podawane do publicznej wiadomości. Dowód: Pismo Organu z dnia [...] lutego 2022r. nr [...] Skarżący w dniu 23 lutego 2022r. wywiódł do tut. Sądu skargę na bezczynność Dyrektora Centralnej Komisji Egzaminacyjnej w [...] wskazując w niej jako podstawę fakt ograniczenia prawa do dostępu do informacji publicznej przez jej nieudostępnienie i niezachowanie formy decyzji administracyjnej przy odmowie udostępnienia informacji publicznej. Skarżący, jako zarzuty skargi wskazał na naruszenie art. 61 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. Nr 78, poz. 483 z póżn. zm.) w zakresie, w jakim przepis ten stanowi podstawę prawną do uzyskania informacji publicznej, poprzez błędne zastosowanie, polegające na nieudostępnieniu informacji publicznej na wniosek, art. 10 ust. 1 u.d.i.p. w zakresie, w jakim przepisy ten stanowi o tym, że informacja nieudostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej udostępniana jest na wniosek, poprzez błędne zastosowanie, polegając na nieudostępnieniu informacji publicznej, podczas gdy w sprawie nie została wydana decyzja o odmowie udostępnienia informacji publicznej i art. 16 ust. 1 u.d.i.p. w zw. z art. 5 u.d.i.p. w zakresie, w jakim odmowa udostępnienia informacji publicznej następuje w drodze decyzji administracyjnej, poprzez jego niezastosowanie skutkujące brakiem wydania decyzji administracyjnej w przypadku ograniczenia prawa do informacji publicznej. W odpowiedzi na skargę pytany podmiot wniósł o jej oddalenie podnosząc, że nie popadł w bezczynność w rozpoznaniu wniosku strony, gdyż ustosunkował się do wniosku. Organ podtrzymał też dotychczas zajęte stanowisko w przedmiotowej sprawie, iż zadania egzaminacyjne w części pisemnej egzaminu zawodowego nie podlegają udostępnieniu w trybie u.d.i.p. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, sprawowaną pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Skarga analizowana pod tym kątem zasługiwała na uwzględnienie. Przechodząc na grunt niniejszej sprawy wskazać należało, iż jej istota sprowadzała się do oceny tego, czy informacja o której przekazanie zwrócił się wnioskodawca, jest dostępna w trybie wynikającym z innego aktu prawnego niż ustawa o dostępie do informacji publicznej. Należy bowiem pamiętać o tym, że w myśl art.1 ust.2 ustawy z 6.09.2001r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U.01.112.1198.) przepisy ustawy nie naruszają przepisów innych ustaw określających odmienne zasady i tryb dostępu do informacji będących informacją publiczną. Powołany przepis dopuszcza więc możliwość odmiennego, niż w omawianej ustawie, uregulowania kwestii dostępu do informacji publicznej w innych ustawach. Konsekwencją takiego unormowania jest to, że ustawodawca dopuszcza możliwość, by w innych normach prawnych znajdowały się regulacje odmienne od zawartych w omawianej ustawie, a więc także m.in. np. zawężające krąg podmiotów uprawnionych do dostępu do informacji publicznej czy tez odmiennie regulujących jego zasady. Stąd więc w sytuacji, gdy inna ustawa zawiera w sobie unormowania dotyczące materii dostępu do informacji publicznej, to co do zasady nie zachodzi możliwość stosowania ustawy o dostępie do informacji publicznej w celu obejścia tej innej regulacji. Inaczej rzecz ujmując, regulacje dotyczące dostępu do informacji publicznej, zawarte w innych aktach prawnych, wyłączają możliwość domagania się udostępnienia informacji publicznej w oparciu o unormowania ustawy o dostępie do informacji publicznej. Czyniąc rozważania w zakresie powyższej problematyki należy oczywiście pamiętać o kwestii hierarchii aktów prawnych i wynikającej z niej generalnej zasady, iż akt niższego rzędu np. rozporządzenie ministra czy premiera, nie może zmieniać zasad ustalonych mocą ustawy, ratyfikowanej umowy międzynarodowej czy zwłaszcza Konstytucji RP. Przechodząc do realiów niniejszej sprawy wskazać należało, że żądanie wniosku, co do zasady dotyczyło danych stanowiących klasyczny przykład informacji o charakterze publicznym. Poza sporem pozostawała również kwestia tego, iż pytany podmiot należał do kategorii podmiotów zobowiązanych do udostępniania informacji publicznej. Obydwie powyższe kwestie nie były z resztą kwestionowane przez strony postępowania na żadnym jego etapie. Co zaś się tyczy trybu dostępu do omawianych informacji, to jak słuszne zauważył pytany podmiot, został on uregulowany w rozporządzeniu Ministra Edukacji Narodowej z 28 sierpnia 2019r. w sprawie szczegółowych warunków i sposobu przeprowadzania egzaminu zawodowego oraz egzaminu potwierdzającego kwalifikacje w zawodzie (Dz.U. z 6.09.2019r). Z ust. 2 par.19 przytoczonego unormowania wynika wprost, iż żądane zadania egzaminacyjne, nie są podawane do publicznej wiadomości. Zwrócić należało jednakże uwagę na to, że w/przywołany przepis, mimo iż stanowi regulację trybu dostępu do żądanych dokumentów, nie może w sposób skuteczny wyłączyć uprawnień wynikających z ustawy o dostępie do informacji publicznej i z samej Konstytucji RP. Przywołany przepis rozporządzenia pochodzi bowiem z aktu niższego rzędu niż prawo obywatela do dostępu do informacji publicznej. Co zaś oczywiste, akt rangi podustawowej, nie może zmieniać postanowień ustawy i Konstytucji. Powyższych konkluzji nie zmienia okoliczność, ze przywołane rozporządzenie zostało wydane w oparciu o upoważnienie zawarte w art.44 zzzv ustawy o systemie oświaty. Omawiany odmienny tryb dostępu nie został bowiem uregulowany w w/w ustawie a w rozporządzeniu. W tym stanie sprawy, Wojewódzki Sad Administracyjny w Warszawie, uznając skargę za zasadną, bowiem wniosek inicjujący postępowanie powinien zostać rozpoznany przez adresata pytania w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej, orzekł jak w pkt.1 sentencji wyroku na podstawie art.149 par.1 pkt.1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 z późn. zm.). Tut. Sąd doszedł też do przekonania, iż stwierdzona bezczynność, nie jawiła się jako bezczynność mająca cechy rażącego naruszenia prawa, o jakiej mowa w art.149 par.1a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 z późn. zm.). Świadczy o tym już sam upływ czasu jaki miał miejsce od chwili otrzymania wniosku do udzielenia na niego odpowiedzi. Nadto bezczynność nie wynikała ze złej woli organu, a była wynikiem niewłaściwej legislacji. O kosztach postępowania rozstrzygnięto stosownie do dyspozycji przepisu art.200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 z późn. zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło