II SAB/Wa 207/16
WyrokWSA w Warszawie2016-09-14
Skład orzekający: Andrzej Góraj, Iwona Maciejuk, Stanisław Marek Pietras
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Komisja Nadzoru Finansowego dopuściła się bezczynności w przedmiocie rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej, a jeśli tak, to czy bezczynność ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej dopuszcza się bezczynności w zakresie dostępu do informacji publicznej, gdy "milczy" wobec wniosku strony o udzielenie takiej informacji, nie podejmując żadnej z czynności dopuszczonych przez ustawę. W przypadku, gdy organ nie zamierza uwzględnić wniosku, zobowiązany jest do wydania decyzji odmownej. Udzielenie odpowiedzi na wniosek po blisko czterech latach, bez wydania stosownej decyzji, stanowi bezczynność mającą cechy rażącego naruszenia prawa.Stan faktyczny
Spółka A. złożyła wniosek o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej postępowania prowadzonego przez Komisję Nadzoru Finansowego (KNF) oraz o wgląd do akt sprawy. KNF odpowiedziała pismem, że żądane informacje objęte są tajemnicą zawodową. Po długim okresie milczenia organu, spółka złożyła skargę na bezczynność. KNF przyznała, że odmowa powinna nastąpić w formie decyzji i wydała ją po upływie niemal czterech lat od złożenia wniosku. Sąd ocenił, że pierwotna odpowiedź nie była wystarczająca, a opóźnienie stanowiło bezczynność z rażącym naruszeniem prawa.Rozstrzygnięcie
1. Stwierdzono, że Komisja Nadzoru Finansowego dopuściła się bezczynności. 2. Stwierdzono, że bezczynność Komisji Nadzoru Finansowego miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Góraj (spr.), Sędziowie WSA Iwona Maciejuk, Stanisław Marek Pietras, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 14 września 2016 r. sprawy ze skargi A. z siedzibą w N. na bezczynność Komisji Nadzoru Finansowego w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] lipca 2012 r. o udostępnienie informacji publicznej 1. stwierdza, że Komisja Nadzoru Finansowego dopuściła się bezczynności; 2. stwierdza, że bezczynność Komisji Nadzoru Finansowego miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
Pismem z [...] lutego 2012r. A. w N. powiadomiło Komisję Nadzoru Finansowego o możliwości naruszenia obowiązków informacyjnych przez akcjonariusza I. S.A. z/s w W. oraz przez emitenta – A. S.A w P.,
Wnioskiem z [...] lipca 2012r. A. z/s w N. zwróciło się do Komisji Nadzoru Finansowego, w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej, o udzielenie informacji o :
- etapie postępowania w sprawie wywołanej zawiadomieniem z [...] lutego 2012r.
- fakcie wszczęcia postępowania wyjaśniającego na podstawie art.38 ustawy o nadzorze nad rynkiem kapitałowym,
- fakcie wszczęcia w sprawie postępowania administracyjnego ze wskazaniem zakresu i rodzaju zachowań których dotyczy wszczęte postępowanie,
oraz o wgląd do akt sprawy.
W odpowiedzi na powyższy wniosek organ pismem z 17 września 2012r. powiadomił wnioskodawcę, iż żądane informacje objęte są tajemnicą zawodową więc nie mogą być udostępnione.
Nie czując się usatysfakcjonowanymi wnioskodawcy 9 marca 2016r. wywiedli skargę do tut. Sądu na bezczynność organu.
W odpowiedzi na skargę organ podniósł, ze rozpoznając wniosek odpowiedział skarżącej spółce pismem w dniu 17 września 2012r. Przyznał też, iż faktycznie odmowa udzielenia informacji publicznej winna nastąpić mocą decyzji i w związku z tym zobowiązał się do jej wydania.
Dnia [...] maja 2016r. organ wydał decyzję rozstrzygającą o żądaniu zawartym we wniosku strony z [...] lipca 2012r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, sprawowaną pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Skarga analizowana pod tym kątem zasługuje na uwzględnienie.
Wskazać należy, że ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej określa informację publiczną bardzo szeroko, jako każdą informację w sprawach publicznych. Zgodnie z jej art. 1 ust. 1 i art. 61 Konstytucji RP informację publiczną stanowi każda wiadomość wytworzona przez szeroko rozumiane władze publiczne oraz osoby pełniące funkcje publiczne, a także inne podmioty, które tę władzę realizują bądź gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa w zakresie tych kompetencji. Ustawa powyższa nie definiuje pojęcia sprawy publicznej. W związku z tym, dla wyjaśnienia pojęcia sprawy publicznej, należy kierować się treścią art. 61 ust. 1 Konstytucji RP, zgodnie z którym obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Na prawo do informacji publicznej, zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej, składa się również uprawnienie do wglądu do dokumentów urzędowych, których definicja zawarta jest w art. 6 ust. 2 cytowanej ustawy. Tak więc informacją publiczną jest treść dokumentów i innych materiałów wytworzonych przez organy władzy publicznej i podmioty niebędące organami administracji publicznej, które na gruncie tej ustawy zostały zobowiązane do udostępnienia informacji, które mają walor informacji publicznej, treści wystąpień, opinii i ocen przez nie dokonywanych, niezależnie do jakiego podmiotu są one kierowane i jakiej sprawy dotyczą. Informację publiczną stanowi więc treść wszelkiego rodzaju dokumentów urzędowych, odnoszących się do organu władzy publicznej lub podmiotu niebędącego organem administracji publicznej, związanych z nimi, bądź w jakikolwiek sposób ich dotyczących. Są nią zarówno treści dokumentów i materiałów bezpośrednio przez nie wytworzonych, jak i te, których używają przy realizacji przewidzianych prawem zadań (także te, które tylko w części ich dotyczą), nawet gdy nie pochodzą wprost od nich.
Zgodnie zaś z art. 4 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności: organy władzy publicznej, organy samorządów gospodarczych i zawodowych, podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa, podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego, podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów.
Wskazać należy, że zgodnie z art. 13 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2.
Udostępnienie informacji publicznej jest czynnością materialno - techniczną. Żaden przepis prawa nie nakłada na dysponenta takiej informacji obowiązku nadawania tejże czynności szczególnej formy. Ważne także przy tym jest, że dostęp do informacji publicznej realizowany jest w pierwszej kolejności przez wgląd do dokumentów urzędowych (art. 3 ust. 1 pkt 2 ustawy). Oznacza to, że skarżący, zainteresowany uzyskaniem dostępu do wskazanej informacji swoje prawo do informacji publicznej może zrealizować, udając się do organu w celu zapoznania się z treścią tych dokumentów lub też może to nastąpić w inny wskazany przez skarżącego sposób, choćby poprzez wydanie kserokopii dokumentów. Ostatecznie to bowiem wnioskodawca określa formę, w jakiej organ ma mu udostępnić żądaną informację.
Tak więc organ administracji publicznej, lub inny podmiot o jakim mowa w art.4 ust.1 omawianej ustawy, rozpatrując wniosek skarżącego, mógł:
1. udostępnić żądaną informację bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 1),
2. powiadomić stronę w ww. terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim informacja zostanie udostępniona, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 2),
3. udostępnić informację zgodnie z wnioskiem - po upływie 14 dni od dnia powiadomienia wnioskodawcy o wysokości opłaty, związanej z dodatkowymi kosztami spowodowanymi wskazanym we wniosku sposobem udostępnienia, które to powiadomienie winno nastąpić w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku (art. 15 ustawy),
4. odmówić udostępnienia żądanej informacji w drodze decyzji (art. 16 ust. 1 ustawy),
5. powiadomić pismem wnioskodawcę, iż żądana informacja nie ma charakteru publicznego,
6. powiadomić pismem wnioskodawcę, iż nie posiada żądanej informacji.
Bezczynność organu na gruncie ustawy o dostępie do informacji publicznej polega zatem na tym, że organ zobowiązany do podjęcia czynności materialno - technicznej w przedmiocie informacji publicznej, takiej czynności nie podejmuje, jak też nie podejmuje żadnych z w/w czynności. Innymi słowy, z bezczynnością organu w zakresie dostępu do informacji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy organ "milczy" wobec wniosku strony o udzielenie takiej informacji.
Przechodząc na grunt niniejszej sprawy wskazać należało, iż jej istota sprowadzała się do oceny tego, czy wniosek strony został zrealizowany, ewentualnie, czy organ odniósł się do treści żądania w jeden ze sposobów dopuszczonych przez ustawę o dostępie do informacji publicznej.
W pierwszej kolejności należało więc dokonać oceny charakteru żądanej przez wnioskodawcę informacji.
Zdaniem tut. Sądu treści oznaczone we wniosku strony, można zakwalifikować jako informację publiczną, skoro jest związana z funkcjonowaniem organu i działaniami przez niego podejmowanymi. Nadto okoliczność takiej kwalifikacji informacji będącej przedmiotem wniosku, nie była kwestionowana przez organ na żadnym etapie postępowania administracyjnego jak też sądowego.
Nie budzi także wątpliwości, że w świetle przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej, że Komisja Nadzoru Finansowego jest organem zobowiązanym do udzielenia żądanej informacji.
Kolejną kwestią wymagającą ustalenia było to, czy organ udzielił odpowiedzi na sporny wniosek. Przy czym podkreślenia wymaga okoliczność, iż odpowiedź na wniosek winna mieć charakter stanowczy, i opierać się na pełnej wiedzy organu w zakresie tematyki oznaczonej we wniosku.
Nadto wyraźnego podkreślenia wymaga również to, że uwzględnienie wniosku strony może nastąpić jedynie w formie określonej we wniosku. Jak to już bowiem wskazano wyżej, to do wnioskodawcy należy uprawnienie do określania sposobu udostępnienia konkretnej informacji.
Analiza akt administracyjnych niniejszej sprawy prowadzi do konkluzji, iż organ dopuścił się bezczynności. Nie sposób bowiem skutecznie przyjąć, iż odpowiedź udzielona wnioskodawcy pismem z dnia 17 września 2012r. stanowiła realizację żądania strony w sposób i formie oznaczonej we wniosku i wymaganej przez ustawę o dostępie do informacji publicznej. Jeśli bowiem organ nie zamierzał uwzględniać wniosku inicjującego postępowanie w sprawie, to wobec treści art.16 ust.1 ustawy o dostępie do informacji publicznej był zobligowany do wydania stosownej decyzji.
W świetle powyższego, wobec braku wydania decyzji przez organ przed wniesieniem niniejszej skargi na bezczynność, jako zasadny jawił się wniosek skarżącej spółki, iż organ, popadł w bezczynność, w zakresie określonym w niniejszej skardze.
W tym stanie sprawy, Wojewódzki Sad Administracyjny w Warszawie, uznając skargę za zasadną, orzekł jak w pkt.1 sentencji wyroku na podstawie art.149 par.1 pkt.3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 z późn. Zm).
Zestawiając ze sobą datę złożenia wniosku o udostępnienie informacji publicznej, z datą decyzji wydanej wskutek rozpoznania wniosku, tut. Sąd doszedł do przekonania, iż udzielenie wnioskodawcy stanowczej, i zgodnej z przepisami ustawy o dostępie do informacji publicznej odpowiedzi na zgłoszone żądanie, po blisko czterech latach, jawi się jako bezczynność mająca cechy rażącego naruszenia prawa, o jakiej mowa w art.149 par.1a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 z późn. zm.). Udzielenie wnioskodawcy odpowiedzi pismem z 17 września 2012r. nie zwolniło bowiem organu z obowiązku rozstrzygnięcia sprawy w formie decyzji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło