II SAB/Wa 226/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Lipiński (spr.), Sędziowie WSA Sławomir Antoniuk, Jacek Fronczyk, Protokolant Sekretarz sądowy Sylwia Mikuła, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 października 2013 r. sprawy ze skargi K. na bezczynność Ministra Sportu i Turystyki w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] stycznia 2013 r. o udzielenie informacji publicznej 1. zobowiązuje Ministra Sportu i Turystyki do rozpatrzenia wniosku strony skarżącej K. z dnia [...] stycznia 2013 r. o udzielenie informacji publicznej w zakresie pkt 1 tego wniosku, w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami postępowania; 2. stwierdza, że bezczynność organu w zakresie rozpatrzenia wniosku o udostępnienie informacji publicznej nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata D. B. kwotę 240 (słownie: dwieście czterdzieści) złotych oraz kwotę 55,20 (słownie: pięćdziesiąt pięć i 20/100) złotych stanowiącą 23% podatku VAT, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. K. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Ministra Sportu i Turystyki w zakresie nierozpatrzenia jego wniosku o udzielenie informacji publicznej, który wpłynął do organu drogą elektroniczną w dniu [...] stycznia 2013 r. (ponaglenie z dnia [...] lutego 2013 r.). Przedmiotowy wniosek dotyczył informacji w sprawie konkursów na kierownika wyszkolenia Polskiego Związku [...] ogłoszonego i przeprowadzonego w: - okresie maj-wrzesień 2012 r., w wyniku którego wyłoniono kandydaturę J. S. - przedstawioną do akceptacji przez Ministra, - w listopadzie 2012 r., w wyniku którego wyłoniono kandydaturę M. M. - przedstawioną do akceptacji przez Ministra. We wniosku proszono także o udostępnienie uwierzytelnionych odpisów decyzji (stanowiska, itp.) Ministra tyczących wymienionych wyżej kandydatur a także zawarto pytania dotyczące wskazanego we wniosku zarządzenia Ministra, jednakże ustosunkowanie się organu do tej ostatniej kwestii nie stanowi przedmiotu niniejszej skargi. W skardze K. wniósł także o ukaranie Ministra grzywną i zasądzenie od niego na rzecz K. kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi K. wskazał, iż organ w sposób nieformalny (błędny adres) udostępnił żądaną informację, jednakże organ pomylił wnioski składane przez inne podmioty z wnioskiem K. W odpowiedzi na skargę Minister Sportu i Turystyki wniósł o: odrzucenie skargi ze względów formalnych, z uwagi na jej podpisanie niezgodnie z reprezentacją stowarzyszenia (K.) wskazaną w Krajowym Rejestrze Sądowym, ewentualnie z ostrożności procesowej wniósł o: umorzenie postępowania z uwagi na jego bezprzedmiotowość, ponieważ organ udzielił odpowiedzi w zakresie żądanej informacji publicznej w terminie, w sposób zgodny z wnioskiem (na adres wskazany we wniosku), zatem zarzucana bezczynność nic miała miejsca. W zakresie żądania odrzucenia skargi Minister wskazał, iż skarga została podpisana przez M. S. ze wskazaniem, iż jest on Prezesem K. Zgodnie z danymi uzyskanymi na podstawie elektronicznego dostępu do Krajowego Rejestru Sądowego, dla ważności oświadczeń K. w zakresie praw, podejmowania zobowiązań majątkowych, wymagany jest podpis prezesa lub innej upoważnionej przez zarząd osoby, natomiast w pozostałych sprawach stowarzyszenie K. reprezentowane jest przez zarząd w pełnym składzie. Z uwagi na okoliczność, iż złożona skarga nie ma charakteru majątkowego, stowarzyszenie - K. powinno być reprezentowane przez cały osobowy zarząd. W dalszej części odpowiedzi na skargę Minister stwierdził, iż postępowanie wszczęte na skutek niniejszej skargi jest bezprzedmiotowe z uwagi na brak bezczynności ze strony organu w zarzucanym zakresie, albowiem organ udzielił skarżącemu odpowiedzi w zakresie żądanej informacji publicznej w terminie i w sposób zgodny z wnioskiem (na adres wskazany przez wnioskodawcę). Organ przyznał, iż w dniu [...] stycznia 2013 r. do Ministerstwa Sportu i Turystyki drogą elektroniczną wpłynął wniosek M. S. - Prezesa K., w którym zwrócił się on o udostępnienie w trybie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej informacji w sprawie dwóch konkursów na kierownika wyszkolenia Polskiego Związku [...]. Udzielenie odpowiedzi na ww. wniosek nastąpiło w terminie, pismem z dnia [...] lutego 2013 r., które zostało przesłane wnioskodawcy listem poleconym w dniu [...] lutego 2013 r. W piśmie tym poinformowano, że zakres wnioskowanej informacji jest tożsamy z pkt 3 i 4 złożonego uprzednio wniosku z dnia [...] listopada 2012 r., oraz że w przedmiotowej sprawie zostało przeprowadzone postępowanie zakończone wydaniem decyzji nr [...] Ministra Sportu i Turystyki z dnia [...] stycznia 2013 r. Organ dodatkowo wskazał, iż w dniu [...] listopada 2012 r. do Ministerstwa Sportu i Turystyki drogą elektroniczną wpłynął wspomniany wyżej wniosek M.H. S. - Prezesa K. o udostępnienie informacji publicznej w sprawie między innymi dwóch konkursów na kierownika wyszkolenia Polskiego Związku [...]. Pismem z dnia [...] grudnia 2012 r. udzielono wnioskodawcy informacji co do części wniosku nieobjętego skargą, natomiast w pozostałym zakresie organ poinformował, że z uwagi na konieczność przeprowadzenia postępowania, czy w zakresie żądanej informacji nie zachodzą przesłanki wydania decyzji o odmowie udzielenia informacji publicznej, odpowiedź zostanie udzielona w terminie ustawowym, zgodnie z art. 13 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej, tj. do dnia [...] stycznia 2013 r. Adresatem tego pisma był M. S. - Prezes K. ul. [...]. Następnie w dniu [...] stycznia 2013 r. została wydana decyzja Ministra Sportu i Turystyki nr [...] w sprawie odmowy udostępnienia informacji publicznej w zakresie konkursów na kierownika wyszkolenia Polskiego Związku [...]. Decyzja ta został doręczona H. S. w dniu [...] stycznia 2013 r., na adres podany we wniosku jako adres K.. W decyzji tej organ odmówił udostępnienia informacji publicznej w zakresie: notatek służbowych (sprawozdań, itp.) sporządzonych na okoliczność konkursów oraz stanowiska Ministra w sprawie każdej z kandydatur, wybranych i przedstawionych przez Związek, dotyczących konkursów na kierownika wyszkolenia Polskiego Związku [...] ogłoszonych i przeprowadzonych w okresie maj-wrzesień 2012 r.) w wyniku którego wyłoniono kandydaturę J. S. - przedstawioną do akceptacji przez Ministra, oraz w listopadzie 2012 r. w wyniku którego wyłoniono kandydaturę M. M. - przedstawioną do akceptacji przez Ministra. Nadto, zarówno w decyzji, jak i w piśmie z dnia [...] lutego 2013 r. zawarto informację, że część przedmiotowego wniosku dotyczy notatek służbowych Departamentu Sportu Wyczynowego Ministerstwa Sportu i Turystyki. Zatem organ udzielił żądanej informacji publicznej w sposób zgodny z ustawą o dostępie do informacji publicznej. Minister podkreślił, iż odpowiedź na wniosek oraz decyzja zostały przesłane na adres wskazany we wniosku. Ponadto Minister dodał, iż w marcu 2013 r. i później wpłynęły od innych osób wnioski o udzielenie informacji publicznej w sprawie przedmiotowych konkursów na kierownika wyszkolenia Polskiego Związku [...] i organ wydał w tych sprawach decyzje odmawiające udzielenia informacji publicznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie opierając się na stanie faktycznym ustalonym jak wyżej, zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, która obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w zakresie: 1) wydawania decyzji administracyjnych, 2) postanowień wydawanych w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończących postępowanie, a także postanowień rozstrzygających sprawę co do istoty, 3) postanowień wydawanych w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, 4) innych aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Bezczynność organu występuje gdy organ zobowiązany do podjęcia przewidzianej prawem czynności, nie podejmuje jej w terminie określonym przez przepisy prawa. Niezastosowanie się przez organ do nakazów przepisów ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.), poprzez niezasadne twierdzenie, iż ustawa ta nie ma zastosowania w danej sprawie, albo niezasadne pozbawienie żądanej informacji przymiotu informacji publicznej w rozumieniu powyższej ustawy, albo nierozpatrzenie wniosku o udostępnienie takiej informacji w sposób przewidziany w ustawie z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, stanowi także bezczynność organu. Żądanie odrzucenia skargi nie jest zasadne. Skarżący - K. jest stowarzyszeniem, do którego stosuje się przepisy ustawy z dnia 7 kwietnia 1989 r. – Prawo o stowarzyszeniach (tekst jedn. Dz. U. z 2001 r. Nr 79, poz. 855 ze zm.). Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 6 tej ustawy sposób reprezentowania stowarzyszenia określa statut. Na podstawie zapisów statutu sąd rejestrowy dokonuje odpowiednich wpisów do Krajowego Rejestru Sądowego. Z zapisu w Krajowym Rejestrze Sądowym wynika, iż dla ważności oświadczeń K. w zakresie praw, podejmowania zobowiązań majątkowych, wymagany jest podpis prezesa lub innej upoważnionej przez zarząd osoby, natomiast w pozostałych sprawach stowarzyszenie reprezentowane jest przez zarząd w pełnym składzie. W Rejestrze tym ujawniono jako prezesa K. – M. S. W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wyodrębniono tu dwie kategorie spraw. Pierwsza dotycząca oświadczeń woli w zakresie praw i w zakresie podejmowania zobowiązań majątkowych, natomiast druga – pozostałe sprawy. Niniejsza sprawa dotyczy korzystania przez K. z praw przewidzianych w ustawie o dostępie do informacji publicznej i dalszego realizowania tego prawa w postępowaniu przed sądem administracyjnym. Zatem, zgodnie z powyższym zapisem, prezes K. miał samodzielne prawo zarówno do żądania w imieniu K. informacji publicznej, jak i złożenia w imieniu K. skargi na bezczynność w udostępnieniu tej informacji. Jak widać z dokumentu skargi, została ona sporządzona w imieniu K. i podpisana w jego imieniu przez prezesa tego K. – M. S. Podpis prezesa na skardze został złożony przy pieczęci firmowej K. (ostatnia strona skargi). W taki sam sposób podpisano wniosek o udostępnienie informacji i pismo z dnia [...] lutego 2013 r. Inne rozumienie zapisu zawartego w Rejestrze pozostawałoby wprost w sprzeczności z treścią tego zapisu. Minister Sportu i Turystyki nie dostrzega w swoim wywodzie, iż w zapisie tym wyodrębniono dwa rodzaje oświadczeń woli stowarzyszenia wymagających jedynie podpisu prezesa: oświadczenia w zakresie praw i oświadczenia w zakresie podejmowania zobowiązań majątkowych. Zatem uprawnień, co do samodzielnego reprezentowania K. przez prezesa nie można ograniczać jedynie do oświadczeń w zakresie podejmowania zobowiązań majątkowych. Skarga jest zasadna. Przedmiot objęty wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej, w zakresie objętym skargą (udostępnienie uwierzytelnionych odpisów wyrażonych przez Ministra decyzji, stanowisk, itp., dotyczących kandydatur na stanowiska kierownika wyszkolenia Polskiego Związku [...] w dwóch konkursach w 2012 r.) stanowi informacje publiczną w rozumieniu ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, albowiem dotyczy stanowisk w Polskim Związku [...] i uprawnień Ministra Sportu i Turystyki w obsadzie danego stanowiska - porównaj przepisy art. 1 ust. 1, art. 4 ust. 1 pkt 1), art. 6 ust. 1 pkt 3) i pkt 4) ustawy o dostępie do informacji publicznej. Ta kwestia nie jest zresztą sporna między stronami. Przedmiotem sporu jest natomiast ustalenie czy Minister Sportu i Turystyki udzielił K. informacji w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej, a ściślej czy wydanie w tym przedmiocie decyzji z dnia [...] stycznia 2013 r. o odmowie udzielenia informacji publicznej, stanowiło realizacje obowiązku informacyjnego, spoczywającego bezspornie na Ministrze i wynikające ze wspomnianej ustawy. Należy rozróżnić działanie M. S. jako osoby fizycznej, składającej wniosek o udzielenie informacji publicznej od wniosku K. o udzielenie informacji publicznej. Jeżeli nawet organ mógł mieć takie wątpliwości, co do tożsamości wnioskodawcy, gdy otrzymał wniosek K. z dnia [...] stycznia 2013 r. i porównywał go z wcześniejszym, przedmiotowo tożsamym, wnioskiem M. S. z listopada 2012 r., to jednakże wątpliwości te rozwiewało kolejne pismo K. z dnia [...] lutego 2013 r. domagające się zrealizowania wniosku z dnia [...] stycznia 2013 r. W tym ostatnim piśmie wyraźnie wskazuje się na autora wniosku, jako na K.. Wydanie decyzji skierowanej do osoby fizycznej, która jednocześnie pełni funkcje prezesa danego stowarzyszenia nie jest tożsame z jednoczesnym wydaniem tej decyzji wobec danego stowarzyszenia. Pomimo, iż postępowanie uregulowane w ustawie o dostępie do informacji publicznej jest dalece odformalizowane i nie stosuje się w nim wielu przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, zwłaszcza co do wszczęcia samego postępowania zainicjowanego wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej, to w przypadku, gdy wykonanie obowiązku informacyjnego wymaga wydania decyzja, do decyzji tej należy zastosować przepisy Kpa określające minimalne cechy decyzji oraz sposób jej doręczenia (porównaj art. 16 omawianej ustawy). Zastosowanie tych przepisów jest niezbędne chociażby dla zabezpieczenia możliwości złożenia przez zainteresowanego odwołania od decyzji. Dla niniejszej sprawy najważniejsze jest tu to, iż decyzja w sprawie odmowy udostępnienia informacji publicznej, tak samo jak typowa decyzja administracyjna musi być skierowana do konkretnie oznaczonego adresata. Zatem organ rozpatrując wniosek o udzielenie danej informacji publicznej, decyzję o odmowie udostępnienia informacji powinien skierować do konkretnego adresata, wnioskującego o udzielenie informacji. Nawet gdy o udostępnienie takiej samej informacji publicznej występuje kilku zainteresowanych, odpowiedź (w tym decyzję o odmowie) należy doręczyć każdemu z nich osobno. W niniejszej sprawie nie ma żadnych podstaw, aby twierdzić, iż skuteczne doręczenie danej decyzji osobie fizycznej, która reprezentuje stowarzyszenie, jest tożsame z doręczeniem tej decyzji temu stowarzyszeniu. Wskazywanie w tej sytuacji przez Ministra, na zbieżność adresu (numeru budynku i nazwy ulicy) nie jest tu wystarczające. Albowiem o skuteczności doręczenie decyzji nie decyduje jedynie adres pocztowy, ale także nazwa podmiotu do którego dana decyzja jest skierowana i tylko ten podmiot może realizować prawa związane z doręczeniem mu decyzji (np. prawo do złożenia odwołania od tej decyzji, czy realizacja uprawnienia przyznanego daną decyzją, czy też realizacja obowiązku nałożonego decyzją). Te same przedstawione wyżej wywody należy także zastosować wobec pisma organu, w którym udzielono informacji – pismo udostępniające informację musi zostać skierowane do wnioskodawcy. W niniejszej sprawie Minister Sportu i Turystyki pozostawał zatem w bezczynności w załatwianiu wniosku K. z dnia [...] stycznia 2013 r. o udostępnienie informacji publicznej. Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zobowiązał Ministra do rozpatrzenia przedmiotowego wniosku w terminie wskazanym w sentencji wyroku. Jednakże Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie z uwagi na fakt pozostawania Ministra w błędzie, co do prawidłowego określenia wnioskodawcy, nie uznał, aby stwierdzona wyżej bezczynność miała cechy rażące i dlatego nie orzekł o grzywnie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozstrzygnął niniejszą sprawę, zgodnie z treścią art. 149 - co do meritum i zgodnie z treścią art. 250 – co do nieopłaconych kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu - Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.