II SAB/Wa 235/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janusz Walawski, Sędziowie WSA Stanisław Marek Pietras, Sławomir Fularski (spr.), Protokolant Sekretarz sądowy Sylwia Mikuła, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 września 2012 r. sprawy ze skargi T.S. na bezczynność Prezydenta Miasta [...] w przedmiocie rozpatrzenia wniosku z dnia [...] kwietnia 2012 r. o udostępnienie informacji publicznej postanawia: 1. umorzyć postępowanie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie, 2. zwrócić skarżącemu T.S. kwotę 100 zł (słownie: sto złotych) tytułem zwrotu uiszczonego wpisu sądowego. T.S. pismem z dnia [...] kwietnia 2012 r. wystąpił do Prezydenta Miasta [...] z wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej poprzez przekazanie mu kserokopii pism wystosowanych przez Prezydenta Miasta [...], o których mowa w piśmie znak [...] z dnia [...] marca 2012 r. oraz udzielenie informacji ile osób będących pracownikami, urzędnikami Urzędu Miasta w [...], ukończyło lub kończy obecnie Wyższą Szkołę [...] ([...]) w [...] przy ul. [...]. Wnioskodawca wskazał, że we wszystkich sprawach wystarczająca dla niego będzie przetworzona informacja z wyłączeniem danych osobowych i innych informacji, których ujawnienie naruszyłoby prywatność osoby fizycznej. Pismem z dnia [...] maja 2012 r. Komendant Straży Miejskiej w [...] poinformował T.S., że w odpowiedzi na jego wniosek z dnia [...] kwietnia 2012 r., w załączeniu przesyła kserokopię pisma nr [...] z dnia [...] marca 2012 r., natomiast odnośnie punktu drugiego, dotyczącego ilości pracowników Urzędu Miasta [...] kończących studia w [...] w [...], poinformował, że nie posiada takich informacji. T.S. pismem z dnia [...] maja 2012 r. wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie ze skargą na bezczynność w zakresie udostępnienia informacji publicznej przez Prezydenta Miasta [...] zarzucając naruszenie art. 13 ust. 1, art. 13 ust. 2, art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm., dalej jako ustawa o dostępie do informacji publicznej) przez nieudzielenie informacji publicznej zgodnie z żądanym zakresem. Skarżący wniósł o: 1) zobowiązanie Prezydenta Miasta [...] do udzielenia żądanej informacji publicznej w terminie czternastu dni od daty doręczenia akt organowi, 2) zobowiązanie Prezydenta Miasta [...] do ukarania dyscyplinarnego pracownika winnego niezałatwienia sprawy w terminie, 3) zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skarżący wskazał, że do dnia złożenia skargi organ administracji publicznej nie udostępnił żądanej informacji, czym naruszył 14-dniowy termin wskazany w art. 13 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Skarżący wyjaśnił, że przed dniem [...] kwietnia 2012 r., tj. dniem złożenia wniosku o udzielenie informacji publicznej, otrzymał pismo znak [...] z dnia [...] marca 2012 r., z którego treści wynikało, że wystąpiono z pismami do Rektora [...] w [...], a także do osoby prowadzącej [...] w budynku uczelni. Wniosek o dostęp do informacji publicznej dotyczył kopii tych dwóch pism, o których mowa w piśmie znak [...] z dnia [...] marca 2012 r. W odpowiedzi na wniosek otrzymał jednak ponownie pismo znak [...] z dnia [...] marca 2012 r. Skarżący podniósł nadto, że nie otrzymał informacji dotyczącej drugiej części jego wniosku, tj. wskazania liczby osób, które ukończyły lub kończą [...] w [...]. Dlatego też odpowiedź Prezydenta Miasta [...] nie czyni zadość jego żądaniu. W odpowiedzi na skargę Prezydent Miasta [...] wniósł o umorzenie postępowania. Organ wskazał, że w odpowiedzi na żądanie skarżącego, pismem z dnia [...] maja 2012 r. zostały mu udzielone informacje w ustawowym 14-dniowym terminie. Nieudzielone zostały skarżącemu tylko te informacje, których organ nie posiadał - co zostało wskazane w ww. piśmie. Organ wyjaśnił nadto, że przez omyłkę zostało skarżącemu przesłane inne pismo niż te, o które on wnioskował (zamiast pisma do rektora uczelni wyższej zostało skarżącemu ponownie przesłane pismo informujące wnioskodawcę, że takowe - do rektora - pismo zostanie wysłane). Natomiast pismem z dnia [...] czerwca 2012 r. organ przekazał skarżącemu żądane przez niego pismo. Tym samym organ uwzględnił skargę skarżącego. W ocenie organu przewlekłość postępowania w zakresie udzielenia informacji publicznej w sposób żądany przez skarżącego nie nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa, gdyż w ustawowym terminie udostępniono informacje żądane przez skarżącego i nie było zamiarem organu bezprawne nieudostępnianie informacji, a jedynie - poprzez fakt omyłkowego wysłania innego pisma niż pismo, które miało być udostępnione - nastąpiło opóźnienie w przekazaniu informacji publicznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zmianami, dalej: p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, która obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w zakresie: 1. wydawania decyzji administracyjnych, 2. postanowień wydawanych w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończących postępowanie, a także postanowień rozstrzygających sprawę co do istoty, 3. postanowień wydawanych w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, 4. innych aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej, dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Bezczynność organu występuje, gdy organ zobowiązany do podjęcia przewidzianej prawem czynności nie podejmuje jej w terminie określonym przez przepisy prawa. W sprawach dotyczących bezczynności w zakresie udostępnienia informacji publicznej wniesienie skargi na bezczynność nie musi być poprzedzone wezwaniem organu do usunięcia naruszenia prawa, albo złożeniem zażalenia, o którym mowa w art. 37 Kodeksu postępowania administracyjnego. Bezczynność organu, w sytuacji określonej przepisami ustawy o dostępie do informacji publicznej, polega na tym, że organ, zobowiązany do podjęcia czynności materialno - technicznej w przedmiocie informacji publicznej, takiej czynności nie podejmuje. Innymi słowy, z bezczynnością organu w zakresie dostępu do informacji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy organ milczy wobec wniosku strony o udzielenie takiej informacji. Prawo dostępu do informacji publicznej obejmuje prawo żądania udzielenia informacji o określonych faktach i stanach istniejących w chwili udzielenia informacji. Wniosek zainteresowanego rodzi po stronie dysponenta informacji obowiązek jej udostępnienia w sytuacji gdy informacja publiczna znajduje się w jego posiadaniu. W sytuacji zaś, gdy organ nie posiada żądanej informacji, nie można zobowiązać go do jej udzielenia. Zgodnie z art. 13 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, udostępnienie informacji na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki nie później jednak niż w terminie 14 dni, z wyjątkiem sytuacji przewidzianej w art. 13 ust. 2 i art. 15 ust. 2 ww. ustawy. Jak wynika z akt niniejszej sprawy, skarżącemu w odpowiedzi na jego wniosek z dnia [...] kwietnia 2012 r., pismem z dnia [...] maja 2012 r., tj. w ustawowym terminie 14 dni, zamiast kopii żądanych przez niego pism, omyłkowo przesłano ponownie kserokopię wcześniej już do niego wysłanego pisma nr [...] z dnia [...] marca 2012 r. Odnośnie zaś punktu drugiego jego wniosku, dotyczącego ilości pracowników Urzędu Miasta [...] kończących studia w [...] w [...], w piśmie z dnia [...] maja 2012 r. poinformowano skarżącego, że organ nie posiada takich informacji. Z kolei pismem z dnia [...] czerwca 2012 r., tj. już po wniesieniu przez skarżącego skargi do sądu administracyjnego organ przekazał mu żądane przez niego kserokopie pism kierowanych do rektora uczelni oraz osoby prowadzącej [...] w budynku ww. uczelni. W pierwszej kolejności zauważyć należy, że skoro już w piśmie z dnia [...] maja 2012 r. wskazano skarżącemu, że nie jest znana ilość pracowników Urzędu Miasta [...] kończących studia w [...] w [...], organowi w tym zakresie nie można było zarzucić bezczynności. W sytuacji zaś, gdy organ nie posiada żądanej przez wnioskodawcę informacji publicznej, Sąd nie może zobowiązać go do udostępnienia informacji publicznej, której ten po prostu nie posiada. Stwierdzić również należy, że w sytuacji gdy po wniesieniu skargi na bezczynność organu organ dokonał żądanej przez wnioskodawcę czynności, tj. przekazał żądane przez skarżącego kserokopie pism, również w tym zakresie ustała jego bezczynność. Podjęcie bowiem przez organ przewidzianej prawem czynności już po wniesieniu skargi na bezczynność należy traktować jako uwzględnienie skargi w całości w trybie autokontroli, przewidzianej w art. 54 § 3 p.p.s.a. Zgodnie z treścią tego przepisu organ, którego działanie lub bezczynność zaskarżono, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości do dnia rozpoczęcia rozprawy. W ocenie Sądu taka sytuacja zaistniała w rozpoznawanej sprawie, bowiem organ, wprawdzie już po wniesieniu przez skarżącego skargi udostępnił mu jednak kserokopie żądanych przez niego pism stanowiących informację publiczną. Postępowanie w tej sprawie stało się więc bezprzedmiotowe, skoro organ przestał tkwić w bezczynności co do załatwienia sprawy. Zaistniała zatem podstawa do umorzenia postępowania sądowego. Również w literaturze przedmiotu wyrażany jest pogląd, że w takiej, jak rozpoznawana, sytuacji, przestaje istnieć sprawa sądowoadministracyjna, polegająca na ustaleniu, czy istnieje potrzeba zmuszenia organu do podjęcia nakazanych prawem aktów lub czynności. Istotą żądania dochodzonego w skardze na bezczynność jest bowiem zobowiązanie organu przez sąd administracyjny do załatwienia sprawy w wyznaczonym terminie (art. 149 p.p.s.a.). Gdy żądanie to zostało uwzględnione przez organ po wniesieniu skargi, to postępowanie sądowoadministracyjne w sprawie o bezczynność staje się bezprzedmiotowe i sąd obowiązany jest wydać postanowienie o umorzeniu postępowania na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. (por. J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, wyd. LexisNexis, Warszawa 2010 r., s. 351 i 383). Omawiany problem był też przedmiotem rozważań Naczelnego Sądu Administracyjnego, który w uchwale składu 7 sędziów z 26 listopada 2008 r. sygn. akt I OPS 6/08 wyraził pogląd prawny, zgodnie z którym art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. ma zastosowanie także w przypadku, gdy po wniesieniu skargi na bezczynność organu - w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a tej ustawy - organ wyda akt lub dokona czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, co do których pozostawał w bezczynności. Biorąc pod uwagę powyższe należy stwierdzić, że zasadnym jest umorzenie postępowania na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a ponieważ ze względu na udzielenie informacji publicznej ustała przewlekłość postępowania a postępowanie sądowoadministracyjne w sprawie stało się bezprzedmiotowe. Z wyżej przytoczonych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w pkt I postanowienia. O kosztach postępowania, tj. o zwrocie przez organ dla skarżącego uiszczonego przez niego wpisu od skargi Sąd orzekł, na podstawie art. 201 § 1 p.p.s.a, jak w pkt II postanowienia.