II SAB/Wa 24/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Góraj Sędzia WSA Ewa Grochowska-Jung Sędzia WSA Sławomir Antoniuk (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Dorota Kwiatkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 maja 2012 r. sprawy ze skargi W. S. na bezczynność Wójta Gminy [...] w przedmiocie rozpatrzenia wniosku z dnia [...] listopada 2011 r. o udostępnienie informacji publicznej 1. zobowiązuje Wójta Gminy [...] do rozpoznania wniosku W. S. z dnia [...] listopada 2011 r. w zakresie punktów 2, 3 i 4 wniosku, w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy, 2. stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, 3. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w warszawie na rzecz adwokata P. R. kwotę 240 zł (słownie dwieście czterdzieści złotych) oraz kwotę 55,20 zł (słownie pięćdziesiąt pięć złotych 20/100), stanowiącą 23 % podatku VAT, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. W. S. w dniu 25 listopada 2011 r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Wójta Gminy w [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia z dnia [...] listopada 2011 r. o udostępnienie informacji publicznej. Skarżący w skardze wniósł o zobowiązanie organu do niezwłocznego rozpatrzenia wniosku w zakresie pkt 2, 3 i 4 tego wniosku i stwierdzenie, iż Wójt Gminy [...] rażąco naruszył prawo, tj. art. 13 i 16 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej oraz wymierzenie organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a także zasądzenie na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania, w tym i zastępstwa procesowego. W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, iż pismem z dnia [...] listopada 2011 r. zwrócił się do Wójta Gminy w [...] o "wydanie odpisów następujących dokumentów: 1) dokumentu-porozumienia z 1991 r., w którym Kierownik Urzędu Rejonowego w [...] powierzył Zarządowi Gminy [...], [...] i [...], a Zarząd Gminy przejął prowadzenie spraw z zakresu melioracji wodnych, w tym wydawanie decyzji administracyjnych we wskazanym w porozumieniu zakresie, 2) odpisu wszystkich decyzji wydanych przez organ w ramach tego porozumienia, za cały okres jego trwania, 3) odpisu pełnej dokumentacji spółek wodnych działających w tym czasie na terenie gminy, 4) odpisu map dokumentujących posadowienie rowów melioracyjnych i urządzeń melioracyjnych na gruntach gminnych z okresu wykonywania ww. porozumienia". Pismem z dnia [...] listopada 2011 r. skarżony organ odpowiedział jedynie na pierwsze pytanie wniosku, stwierdzając, że nie posiada wnioskowanego porozumienia ani wiedzy na jego temat. Natomiast wywody organu w pozostałej części są wymijające, bowiem dotyczą kwestii niebędących przedmiotem wniosku, tj. decyzji Starostwa Powiatowego i decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w [...]. Ponadto organ w swej odpowiedzi powołał się na przepisy z 2001 r., które w 1991 r. nie obowiązywały. Tym samym, punkty 2, 3 i 4 wniosku pozostały bez żadnej odpowiedzi. W tej sytuacji, mimo upływu w dniu [...] listopada 2011 r. czternastodniowego terminu ustawowego do udzielenia informacji publicznej, Wójt Gminy [...] w zakresie pkt 2, 3 i 4 wniosku nie podjął żadnych czynności przewidzianych ustawą, nie wydał informacji, nie zaprzeczył, że ją posiada oraz nie wydał decyzji odmownej, zamykając stronie możliwość polemiki w procedurze odwoławczej. Zatem organ pozostaje w bezczynności i w sposób rażący narusza art. 13 i 16 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej. W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy [...] wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu wniosku zawartego w piśmie procesowym organ podniósł, iż w odpowiedzi na wniosek skarżącego, udzielonej pismem z dnia [...] listopada 2011 r., wskazano, iż odnośnie żądania zawartego w pkt 1 wniosku Wójt Gminy [...] nie jest w posiadaniu dokumentu - porozumienia z 1991 r. W związku z brakiem dostępu i posiadania ww. porozumienia przez Urząd Gminy, żądania zawarte w pkt 2 i 4 są w tym przypadku bezprzedmiotowe. Odnosząc się do żądania zawartego w pkt 3 wniosku poinformowano skarżącego, że organem prowadzącym rejestr spółek wodnych jest starosta na podstawie ustawy Prawo wodne z dnia 18 lipca 2001 r. Organ dodał także, iż żądania formułowane we wnioskach i skardze W. S. są bezprecedensowe i są przejawem jego pieniactwa, albowiem od dnia [...] maja 2011 r. ilość wniosków, skarg i zażaleń (W. i J. S.) wzrosła do ponad 620. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie należy wskazać, iż stosownie do art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), skarga na bezczynność organu administracji przysługuje w sprawach, w których wydawane są decyzje i postanowienia oraz w tych sprawach, w których mogą być wydawane akty (inne niż decyzje i postanowienia) lub podejmowane czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. W takich sprawach skargę na bezczynność można wnieść skutecznie, jeżeli organ administracji (podmiot zobowiązany z mocy ustawy) nie załatwia sprawy w terminie określonym przepisami regulującymi sposób postępowania organów administracji. Aby można było mówić o bezczynności organu (podmiotu zobowiązanego) należy jednak przede wszystkim stwierdzić, iż ciąży na nim wynikający z przepisów prawa obowiązek wszczęcia postępowania i podjęcia w nim stosownego rozstrzygnięcia (stosownej czynności), a dopiero później, iż obowiązku tego, w nakazanym prawem terminie, nie wypełnia. Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.), stanowiąc generalną zasadę udostępniania informacji publicznej, przewiduje różne sposoby jej udostępniania. Zgodnie z art. 7 ust. 1 tej ustawy, udostępnianie informacji publicznych następuje w drodze: 1) ogłaszania informacji publicznych, w tym dokumentów urzędowych, w Biuletynie Informacji Publicznej, o którym mowa w art. 8, 2) udostępniania, o którym mowa w art. 10 (na wniosek) i art. 11 (udostępnienie wglądu), 3) wstępu na posiedzenia organów, o których mowa w art. 3 ust. 1 pkt 3, i udostępniania materiałów, w tym audiowizualnych i teleinformatycznych, dokumentujących te posiedzenia. Stosownie do postanowień art. 10 ust. 1 powołanej ustawy, informacja publiczna, która nie została udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej, jest udostępniana na wniosek. Wniosek o udostępnienie informacji publicznej wszczyna przede wszystkim postępowanie w sprawie jej udostępnienia, ale również określa krąg podmiotów tego postępowania. Złożenie wniosku do organu administracji (podmiotu zobowiązanego) przesądza o tym, iż w odniesieniu do tego właśnie konkretnego organu należy ustalić, czy jest on zobowiązany, w świetle przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej, do udzielenia informacji publicznej oraz czy podejmuje stosowne czynności, których brak jest jednoznaczny z bezczynnością. Oczywistym jest, że Wójt Gminy [...] pozostaje w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej organem władzy publicznej. Organ nie kwestionuje także, iż żądana przez skarżącego informacja jest informacją publiczną, albowiem dotyczy przedmiotu działalności i kompetencji organu, jak też zasad funkcjonowania, w tym trybu działania władzy publicznej i ich jednostek organizacyjnych – art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. c) i pkt 3 lit. a) ustawy o dostępie do informacji publicznej. W świetle postanowień art. 13 ust. 1 ww. ustawy, udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2. Ustęp 2 tego artykułu natomiast stanowi, iż jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku. Z treści powołanych przepisów należy wywieść, że udzielenie informacji jest czynnością materialno-techniczną. Udzielenie informacji publicznej nie przyjmuje zatem formy decyzji administracyjnej czy postanowienia. Jeżeli strona nie wystąpiła ze szczególnym wnioskiem o udostępnienie informacji, wówczas udzielenie tej informacji, nawet w formie ustnej, jest dopuszczalne. Organ pozostaje w bezczynności, jeżeli w ogóle nie udzielił informacji w zakresie żądanym przez stronę, bądź odpowiedzią swą nie objął całości żądania zawartego we wniosku o udzielenie informacji publicznej. Bez znaczenia dla oceny, czy organ pozostaje w bezczynności, jest natomiast fakt, czy dana odpowiedź satysfakcjonuje skarżącego. W rozpatrywanej sprawie Wójt Gminy [...] pozostaje w bezczynności, albowiem nie udzielił skarżącemu wnioskowanej w pkt 2 – 4 informacji publicznej, jak też nie wydał decyzji odmawiającej jej udostępnienia. Skarżący zasadnie podnosi, iż odpowiedź organu jest wymijająca i nieprecyzyjna. Organ bowiem w piśmie z dnia [...] listopada 2011 r., stanowiącego odpowiedź na wniosek strony, wskazał, iż nie posiada wiedzy i nie jest w posiadaniu porozumienia wymienionego w piśmie, nie posiada wiedzy o wydanych decyzjach przez Starostwo Powiatowe, a także przez Kierownika Urzędu Rejonowego w [...] oraz, zgodnie z przepisami ustawy – Prawo wodne z dnia 18 lipca 2001 r., prowadzenie rejestru spółek wodnych należy do starosty. Tym samym organ w istocie nie wypowiedział się, czy jest w posiadaniu wnioskowanej informacji publicznej. Wbrew stanowisku zawartemu w odpowiedzi na skargę, brak w zasobach archiwalnych Gminy porozumienia z 1999 r., zawartego pomiędzy Kierownikiem Urzędu Rejonowego w [...] a Zarządem Gminy [...], nie czyni pkt 2 i 4 wniosku skarżącego z dnia [...] listopada 2011 r. bezprzedmiotowym. Wójt Gminy [...] nie stwierdził, że takie porozumienie nie zostało zawarte. Nie jest zatem wykluczone, iż w ramach tego porozumienia były wydawane przez Zarząd Gminy [...] dokumenty wnioskowane przez skarżącego. Podobnie rzecz się ma z pkt 3 wniosku skarżącego, albowiem samo wskazanie kompetencji Starosty Powiatu [...] do prowadzenia dokumentacji spółek wodnych datujące się od 2001 r. nie wyklucza posiadania w zasobach archiwalnych Gminy takiej dokumentacji za lata 1991 – 2000. Samo zaś żądanie przez skarżącego odpisów dokumentów, co do zasady, mając na względzie przepis art. 14 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej, nie zwalnia organu z obowiązku udzielenia informacji w innej formie, np. kserokopii. W związku z powyższym, skargę W. S. należy uznać za zasadną i zobowiązać organ do rozpatrzenia pkt 2-4 wniosku strony, zgodnie z wymogami zakreślonymi ustawą o dostępie do informacji publicznej. Wprawdzie Wójt Gminy [...] pozostaje w bezczynności, co do realizacji części wniosku skarżącego z dnia [...] listopada 2011 r., to jednakże stwierdzona w niniejszej sprawie bezczynność nie ma postaci kwalifikowanej. Organ nie pozostawił bowiem wniosku strony bez rozpoznania. W terminie przewidzianym w ustawie o dostępie do informacji publicznej udzielił pisemnych odpowiedzi na wniosek skarżącego, lecz udzielił odpowiedzi nieprecyzyjnej. To z kolei nie uzasadnia wymierzenia organowi grzywny, zgodnie z wnioskiem strony. Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 149 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji wyroku. W przedmiocie przyznania adwokatowi wynagrodzenia za poniesione i nieopłacone koszty pomocy prawnej świadczonej z urzędu Sąd orzekł na podstawie art. 250 powołanej ustawy oraz § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 162, poz. 1348 ze zm.).