II SAB/Wa 261/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janusz Walawski po rozpoznaniu w dniu 23 lutego 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku L. D. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi L. D. na bezczynność Rady Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa w zakresie rozpoznania wniosku z dnia [...] czerwca 2010 r. w przedmiocie dostępu do informacji publicznej postanawia 1. odmówić zwolnienia od kosztów sądowych, 2. odmówić ustanowienia adwokata. L. D. zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata w sprawie z jego skargi na bezczynność Rady Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa w zakresie rozpoznania wniosku z dnia [...] czerwca 2010 r. w przedmiocie dostępu do informacji publicznej. Na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy wnioskodawca wskazał, iż zamieszkuje w wspólnym mieszkaniu o powierzchni 63 m ² z żoną. Jego dochód z tytułu renty inwalidzkiej wynosi 2400 brutto, natomiast dochód żony – z tytułu wynagrodzenia za pracę 1500 zł brutto. Dodatkowo podał, iż jest rencistą, po [...], pod opieką lekarską i regularnie przyjmującym leki. W dodatkowych wyjaśnieniach oświadczył, iż pozostaje z żoną w separacji, stąd też prowadzi ona odrębne gospodarstwo domowe i odmówiła partycypowania w jego wydatkach. Ponadto z przedstawionych kserokopii dokumentów wynika, iż wnioskodawca uzyskuje rentę w wysokości 2396 zł netto miesięcznie. Stałe wydatki w gospodarstwie domowym wynoszą: opłata na rzecz [...] S.A. 145,55 zł, opłata na rzecz [...] Sp. z o.o. 185,82 zł, opłata za mieszkanie 452, 08 zł, opłata za energię elektryczną 125,04 zł (nie wskazano okresu za jaki opłatę naliczono), opłata za wodę (za okres 4 miesięcy) 213 zł, opłata za gaz z miesiąca sierpnia 2010 r. 175,90 zł (nie wskazano okresu za jaki opłatę naliczono), opłata roczna z tytułu użytkowania wieczystego 561,54 zł, koszt leków 196,92 zł. Wnioskodawca załączył też kserokopię wyciągu z rachunku bankowego żony z miesiąca września 2010 r., z którego wynika, że żona wnioskodawcy uzyskuje poza, wskazanym w urzędowym formularzu, dochodem z tytułu pracy – 1335,81 zł netto także świadczenie emerytalne w wysokości 1653,56 zł netto miesięcznie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zaskarżone zarządzenie traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym. Zgodnie zaś z art. 246 § 1 pkt 1 cytowanej ustawy przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Cytowany powyżej przepis prawa przewiduje instytucję prawa pomocy, będącą realizacją konstytucyjnego prawa do sądu. Podstawą do skorzystania z tego uprawnienia przez stronę jest wykazanie, iż jest ona w bardzo trudnej sytuacji materialnej, a odmowa przyznania jej prawa pomocy uniemożliwiałaby dostęp do sądu. Ocena, czy spełniona została przesłanka warunkująca przyznanie prawa pomocy, następuje na podstawie informacji przedstawionych przez stronę. W niniejszej sprawie wnioskodawca nie wykazał, że spełnia przesłankę warunkującą przyznanie prawa pomocy w żądanym zakresie. Z przedstawionych dokumentów wynika bowiem, iż w dwuosobowym gospodarstwie domowym łączny dochód małżonków wynosi 5385,37 zł netto miesięcznie, z czego dochód wnioskodawcy wynosi 2396,63 zł netto, zaś jego żony 2989,37 zł netto. Wskazane wydatki dotyczące opłat za mieszkanie, energię, gaz, telefon i inne wynoszą łącznie 1381,35 zł. Powyższe zestawienie, nawet przy uwzględnieniu twierdzenia wnioskodawcy, iż pozostaje on z żoną w separacji i nie prowadzi z nią wspólnego gospodarstwa domowego, nie pozwala stwierdzić, iż skarżący nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Nawet bowiem w sytuacji, gdyby wnioskodawca ponosił połowę wykazanych kosztów, to nadal pozostaje mu do dyspozycji kwota 1705 zł netto. Dodatkowo należy wskazać, iż wnioskodawca nie przedstawił żadnych innych okoliczności, które mogłyby mieć wpływ na obciążenie dochodu skarżącego i z związku z tym mogłyby być ocenione przez Sąd. Odnosząc się z kolei do wskazanych argumentów wnioskodawcy, iż prowadzi on liczne sprawy w zakresie udostępnienia informacji publicznej podyktowane interesem Państwa Polskiego i nie jest w ponieść kosztów tych spraw (koszty kserograficzne), należy wyjaśnić, iż jedynym kryterium ocenianym w zakresie przyznania prawa pomocy jest kryterium materialne. Natomiast wskazane koszty kserograficzne nie mają charakteru kosztów utrzymania. Są one bowiem wynikiem prowadzonych przez wnioskodawcę spraw sądowych i administracyjnych, dlatego też nie mają znaczenia dla oceny Sądu w zakresie możliwości przyznania prawa pomocy w niniejszej sprawie. Należy podkreślić, iż generalną zasadą postępowania sądowego jest ponoszenie przez stronę kosztów związanych z jej udziałem w tym postępowaniu. Natomiast pomoc państwa wyrażona w przepisach o prawie pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym skierowana jest do osób, które albo mają bardzo niskie dochody, albo ich w ogóle nie posiadają, tj. do osób, które z uwagi na bardzo ciężką sytuację materialną, często nie mają zaspokojonych nawet podstawowych potrzeb życiowych. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. art. 260 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji.