II SAB/Wa 275/17

WyrokWSA w Warszawie2017-11-23

Skład orzekający: Andrzej Góraj, Ewa Marcinkowska, Janusz Walawski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Zrzeszenie Międzynarodowych Przewoźników Drogowych w Polsce, odpowiadając na wniosek o udostępnienie informacji publicznej, dopuściło się bezczynności, jeśli udzieliło odpowiedzi, która nie była w formie decyzji administracyjnej, a jedynie wyjaśnienia?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że Zrzeszenie Międzynarodowych Przewoźników Drogowych nie dopuściło się bezczynności, ponieważ udzieliło wyczerpującej odpowiedzi na wszystkie pytania zawarte we wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Nawet jeśli odpowiedź nie przybrała formy decyzji administracyjnej, a jedynie wyjaśnienia, to fakt udzielenia odpowiedzi na wszystkie zadane pytania wyklucza stan bezczynności organu.
Stan faktyczny
P. D., prowadzący działalność gospodarczą, złożył wniosek o udostępnienie informacji publicznej do Zrzeszenia Międzynarodowych Przewoźników Drogowych w Polsce (Zrzeszenie) dotyczący umów zawieranych przez Zrzeszenie oraz informacji o statusie VIP członków. Zrzeszenie udzieliło odpowiedzi w formie pisma, wyjaśniając zakres swojej działalności i brak posiadania niektórych informacji. P. D. złożył skargę na bezczynność Zrzeszenia, twierdząc, że odpowiedź powinna mieć formę decyzji administracyjnej. Sąd oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Góraj (spr.), Sędziowie WSA Ewa Marcinkowska, Janusz Walawski, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 23 listopada 2017 r. sprawy ze skargi P. D. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą [...]. "[...]" D. P. na bezczynność Zrzeszenia Międzynarodowych Przewoźników Drogowych w Polsce z siedzibą w W. w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] marca 2017 r. o udostępnienie informacji publicznej oddala skargę Postępowanie w sprawie zainicjował wniosek P. D. z dnia [...] marca 2017 r. złożony na podstawie art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. 2016 r., poz. 1764), którym zwrócił się [...] z wnioskiem o udostępnienie informacji w następującym zakresie: - umów zawartych w imieniu [...] (dalej zamiennie jako [...] w Polsce): 1) na rzecz członków [...] w Polsce (w tym umów biznesowych, czy partnerskich), jak również 2) umów, które zawarte zostały w wyniku świadczenia przez [...] funkcji zleconych przez organy administracji publicznej (zgodnie z § 6 ust. 1 pkt 4 Statutu [...]). Jak wskazał wnioskodawca, powyższe żądanie dotyczy, w szczególności, lecz nie tylko, umów które pozwalają członkom [...] na dokonanie zakupu lub na świadczenie usług na warunkach określonych w umowie w zakresie np. kart paliwowych, ogumienia, olejów, akumulatorów, pojazdów dostawczych usług windykacji krajowych i unijnych, usług giełd ładunków i pojazdów, w tym umowy zawartej przez [...] ze spółką [...], w tym także zawartej za pośrednictwem [...]. Wniósł również o udzielenie informacji, czy [...] pośredniczy w zawieraniu umów handlowych pomiędzy członkami [...] a podmiotami oferującymi zlecenia (ładunki) na rynku usług transportu drogowego, w tym oferowanych na giełdzie [...]. Dodatkowo, wniósł o udzielenie informacji na temat warunków członkostwa i posiadania przez członka [...] statusu VIP, w tym informacji na temat jakie przywileje członkowie [...] posiadają z tego tytułu, jak również ilu jest obecnie członków VIP? W odpowiedzi na powyższy wniosek o udostępnienie informacji publicznej, [...] z siedzibą w W. (dalej jako: [...]), pismem z dnia [...] kwietnia 2017 r. wyjaśniło stronie, że określona w § 6 ust. 1 pkt 4) Statutu [...] dopuszczalność wykonywania przez [...] zadań zleconych z zakresu administracji publicznej stanowi o możliwości ubiegania się przez [...] o wykonywanie takich zadań. W przeszłości (w latach 90.) [...] było podmiotem wydającym zezwolenia zagraniczne na wykonywanie transportu, jednakże obecnie zezwolenia te wydawane są przez stowarzyszenia regionalne przewoźników. Ponadto [...], co czasu wdrożenia systemu elektronicznego poboru opłat za przejazd po drogach publicznych uczestniczyło w dystrybucji kart opłaty drogowej. Obecnie stowarzyszenie nie wykonuje funkcji zleconych przez organy administracji publicznej i nie korzysta ze środków publicznych, wobec czego niemożliwym jest zadośćuczynienie wezwaniu w zakresie przedstawienia przez [...] umów, zawartych w wyniku świadczenia przez [...] w Polsce funkcji zleconych przez organy administracji publicznej.  Pytany podmiot wskazał też, iż [...] po spełnieniu warunków określonych w Konwencji celnej dotyczącej międzynarodowego przewozu towarów z zastosowaniem karnetów TIR (Konwencja TIR), sporządzonej w Genewie dnia 14.11.1975 r. w Załączniku 9 część I, zostało upoważnione do wydawania gwarancji celnych ("karnetów") TIR i poręczania w systemie TIR, umożliwiającym międzynarodowe przemieszczanie ładunków pod zamknięciem celnym w pojazdach lub kontenerach oznakowanych biało-niebieską tablicą TIR. Drukowane w Genewie i stanowiące własność IRU (Międzynarodowej Unii Transportu Drogowego) karnety TIR stanowią zabezpieczenie na poczet ewentualnych należności celno- podatkowych pojawiających się przy wprowadzaniu towaru na dany obszar celny. W wyniku pełnienia przez [...] tej funkcji w obszarze szeroko rozumianego władztwa publicznego, pomiędzy [...] a podmiotami uprawnionymi do korzystania z systemu TIR powstaje stosunek prawny określony treścią Konwencji TIR oraz dokumentami ustalanymi przez International Road Union w Genewie, w tym Podręcznikiem dla posiadaczy karnetów TIR, (załącznik nr 2 do niniejszej odpowiedzi) i Regulaminem używania karnetów TIR (załącznik nr 3). Odnośnie zaś zapytania w zakresie umów zawartych przez [...] na rzecz członków [...] adresat wniosku wskazał, iż oprócz wskazanego wyżej wydawania gwarancji celnych TIR, aktualnie [...] wykonuje usługi w zakresie: 1. pośredniczenia w postępowaniach wizowych dotyczących krajów tranzytowych i docelowych: [...],[...] i [...]; 2. pośredniczenia w postępowaniach o zwrot podatku VAT i podatku akcyzowego od paliwa zakupionego w krajach UE; 3. świadczenia usług marketingowych dla przedsiębiorców oferujących usługi i produkty dla branży transportu drogowego (umieszczanie reklam na stronie internetowej [...], w czasopiśmie "[...]", na stoiskach wystawienniczych na zebraniach regionalnych członków [...]); 4. sprzedaży wydawanych przez [...] publikacji oraz druków; 5. sprzedaży urządzeń służących do uiszczania opłat za przejazd po drogach płatnych w niektórych krajach UE; 6. pośredniczenia w zawieraniu przez przewoźników umów o pobór opłat za przejazd drogami płatnymi w krajach UE z operatorami systemów poboru opłat oraz obsługa tych umów; 7. prowadzenia szkoleń dla przedsiębiorców transportowych, w prowadzenia nieodpłatnych szkoleń i wykładów dla wszystkich członków [...]; 8. pośrednictwa ubezpieczeniowego. Podkreślił, iż [...] nie prowadzi szerokiej współpracy z partnerami biznesowymi, których oferty handlowe skierowane do [...] różniłyby od warunków ogólnych, zaś wyczerpująca informacja w zakresie świadczonych usług znajduje się na stronie [...]. Wyjaśnił również, iż wnioskodawca był także wielokrotnie informowany, iż od czasu zamknięcia programu "[...]" [...] nie prowadzi rejestru posiadaczy kart tego programu (tzw. kart VIP). [...] nie posiada członków posiadających "status VIP", który to status miałby przyznawać takim członkom jakiekolwiek przywileje. Wspomniany program, skierowany do wszystkich członków [...] otwarto w 2008 roku (Regulamin dla partnerów biznesowych programu "Razem w Przyszłość Sekcji Serwisowej [...] stanowi załącznik nr 4 do niniejszej odpowiedzi). Jednakże ze względów jego niskiej efektywności, program zamknięto w roku 2012 i poza kilkoma umowami z partnerami biznesowymi, których oferty są do dnia dzisiejszego kierowane do wszystkich członków [...], wygaszono współpracę ze zdecydowaną większością partnerów w ramach nieistniejącego już programu "[...]". Do dnia dzisiejszego [...] współpracuje z operatorem giełdy ofert [...] w zakresie stworzenia korzystnej cenowo dla członków [...] oferty korzystania z giełdy ofert [...] Współpraca ta jednak nie daje i nigdy nie dawała szczególnych uprawnień jakiejkolwiek wybranej grupie członków [...], a oferta kierowana w oparciu o tę współpracę, adresowana jest do wszystkich członków [...]. P. D. wywiódł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność pytanego podmiotu w rozpoznaniu wniosku inicjującego postępowanie i wniósł o: 1) zobowiązanie [...] do rozpoznania wniosku P. D. prowadzącego działalność gospodarczą w zakresie międzynarodowego transportu drogowego pod [...] ul. [...], [...] W. z dnia [...] marca 2017 r. o udostępnienie informacji publicznej i wydania odpowiedniego aktu administracyjnego w terminie 14 dni od daty otrzymania prawomocnego wyroku wraz z aktami administracyjnymi sprawy; 2) Zzasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu strona podniosła, że [...] jest organizacją powołaną przez dawne Ministerstwo Komunikacji i [...] w celu reprezentowania polskich przewoźników na forum międzynarodowym w [...]. [...] jest członkiem [...] z siedzibą w Genewie, w której funkcjonowaniu aktywnie uczestniczy oraz wykonuje związane z tym obowiązkiem, zadania i funkcje. [...] współpracuje z [...] w Genewie, aktywnie wspiera szybką realizację umów, ułatwień w transporcie drogowym i spraw związanych z handlem. [...] w Polsce rozpatrując wniosek udzieliło odpowiedzi na wniosek w formie pisma, co jest niedopuszczalne i świadczy o bezczynności organu (Zał. Nr 2). Odmowa udzielenia informacji publicznej odbyła się w nieprzewidzianej do tej czynności formie prawnej, ponieważ odmowa udzielenia informacji powinna przybrać procesową formę decyzji administracyjnej. Skarżący podniósł też, że transport drogowy jest obecny we wszystkich dziedzinach życia. Ludzie wykorzystują go codziennie. Wykonywany jest w celu zaspokojenia potrzeb ludności oraz przyczynia się do rozwoju gospodarki narodowej. Środki transportu drogowego znacząco wpływają na rozwój gospodarczy kraju. Dzięki transportowi następuje wymiana dóbr i usług. Transport uczestniczy w wytwarzaniu produktu krajowego brutto, a także bierze udział w tworzeniu wartości dodanej przez inne działy gospodarki. Transport realizuje cele polityki państwa, m. in. ułatwia rozwój nauki i techniki, wyrównuje ich poziom w skali państwa i świata oraz umożliwia utrzymanie zwartej administracji państwa. W odpowiedzi na skargę na bezczynność [...] w sprawie rozpatrzenia wniosku o udostępnienie informacji publicznej z dnia [...] maja 2017 r. pytany podmiot wniósł o odrzucenie ww. skargi w całości, ewentualnie, w przypadku gdy tut. Sąd stwierdzi, iż brak jest podstaw do odrzucenia skargi, zgodnie z powyższym wnioskiem oddalenie w całości ww. skargi. W uzasadnieniu tegoż pisma procesowego podniesiono, że w odpowiedzi na wniosek z dnia [...] kwietnia 2017 r. [...] wskazało na zakres wykonywanych przez siebie usług, informując jednocześnie, iż [...] nie prowadzi szerokiej współpracy z partnerami biznesowymi, których oferty handlowe skierowane do [...] różniłyby się od warunków ogólnych. Wskazano również, że od czasu zamknięcia programu "[...]", [...] nie prowadzi rejestru posiadaczy kart tego programu (tzw. kart VIP). Ponadto poinformowano, że [...] nie posiada członków posiadających "status VIP", który to status miałby przyznawać takim członkom jakiekolwiek przywileje, a współpraca [...] ze spółką [...] w zakresie stworzenia korzystnej cenowo dla członków [...] oferty korzystania z giełdy ofert [...], nie daje i nigdy nie dawała szczególnych uprawnień jakiejkolwiek wybranej grupie członków [...]. Oferta kierowana w oparciu o tę współpracę, adresowana jest do wszystkich członków [...] na tożsamych zasadach. [...], zgodnie z ww. wnioskiem Skarżącego, udzieliło więc skarżącemu informacji, iż obecnie nie wykonuje funkcji zleconych przez organy administracji publicznej, o których mowa w § 6 ust. 1 pkt 4) Statutu [...] i nie korzysta ze środków publicznych, wobec czego niemożliwym jest zadośćuczynienie wezwaniu w zakresie przedstawienia przez [...] umów, zawartych w wyniku świadczenia przez [...] w Polsce funkcji zleconych przez organy administracji publicznej. Wskazano przy tym, iż określona w § 6 ust. 1 pkt 4) Statutu [...] dopuszczalność wykonywania przez [...] zadań zleconych z zakresu administracji publicznej stanowi o możliwości ubiegania się przez [...] o wykonywanie takich zadań. W przeszłości (w latach 90.) [...] było podmiotem wydającym zezwolenia zagraniczne na wykonywanie transportu, jednakże obecnie zezwolenia te wydawane się przez stowarzyszenia regionalne przewoźników. Ponadto [...], do czasu wdrożenia systemu elektronicznego poboru opłat za przejazd po drogach publicznych uczestniczyło w dystrybucji kart opłaty drogowej. Wobec faktu zaprzestania wykonywania ww. czynności nie można uznać, iż [...] w zakresie, o którym mowa powyżej jest podmiotem, wykonującym funkcje zlecone przez organy administracji publicznej, a tym samym podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej, o której mowa w ww. wniosku skarżącego. Wobec faktu, iż zadania te nie są już przez [...] wykonywane, brak jest więc podstaw do uznania, iż spełniona została przesłanka uznania [...] za podmiot wykonujący zadania publiczne, zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: skargę uznać należało za niezasadną. Zgodnie z treścią przepisu art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) zakres przedmiotowy skargi na bezczynność wyznaczają postanowienia art. 3 § 2 pkt 1-4 tej ustawy. W pierwszej kolejności wskazać należało, iż w trakcie trwania całego postępowania w niniejszej sprawie, żadna ze stron nie kwestionowała tego, iż pytany podmiot jest co do zasady zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej, jak też nikt nie kwestionował tego, że pytanie dotyczy materii informacji publicznej. W związku z tym, istota sprawy w niniejszym postępowaniu sprowadzała się do oceny, czy istnieją przesłanki ku temu, aby nakazać pytanemu podmiotowi dopełnienia stosownych czynności, a więc czy odpowiedział on na zadane mu pytanie. Analiza całokształtu akt administracyjnych, a w szczególności treści odpowiedzi udzielonej wnioskodawcy w dniu [...] kwietnia 2017 r. świadczy, w ocenie tutejszego Sądu, o tym, iż pytany podmiot nie dopuścił się bezczynności, bowiem odpowiedział w całości na zadane mu pytania. Odnosząc się do żądania udostępnienia umów zawieranych przez pytany podmiot na rzecz jego członków wskazał na to, jakie wykonuje usługi. W podanym zestawieniu nie figurują zaś działania polegające na zawieraniu umów w imieniu swoich członków. W ten dorozumiany sposób organ odpowiedział wiec, że umów na rzecz swoich członków nie zawiera, stąd oczywistym było, że nie może ich udostępnić. Odnosząc się do żądania udostępnienia umów zawieranych w wyniku świadczenia funkcji zleconych przez organy administracji publicznej pytany podmiot także odpowiedział, stwierdzając że nie wykonuje takich zleconych funkcji. Stąd też oczywistym było, że nie mógł udostępnić umów, jakich nie zawiera. Odnosząc się do pytania dotyczącego pośredniczenia w zawieraniu umów handlowych pomiędzy członkami [...] w Polsce a podmiotami oferującymi zlecenia (ładunki) na rynku usług transportu drogowego, w tym oferowanych na giełdzie [...]. Adresat pytania wyjaśnił, że do dnia dzisiejszego [...] współpracuje z operatorem giełdy ofert [...], spółką [...] w zakresie stworzenia korzystnej cenowo dla członków [...] oferty korzystania z giełdy ofert [...]. Współpraca ta jednak nie daje i nigdy nie dawała szczególnych uprawnień jakiejkolwiek wybranej grupie członków [...], a oferta kierowana w oparciu o tę współpracę, adresowana jest do wszystkich członków [...]. Tym samym udzielił wiec odpowiedzi na zadane pytanie. Podmiot zobowiązany udzielił również wnioskodawcy odpowiedzi na pytanie dotyczące udzielenia informacji na temat warunków członkostwa i posiadania przez członka [...] w Polsce statusu VIP, w tym informacji na temat jakie przywileje członkowie [...] w Polsce posiadają z tego tytułu, jak również ilu jest obecnie członków VIP? Wyjaśnił bowiem, iż od czasu zamknięcia programu "[...]" [...] nie prowadzi rejestru posiadaczy kart tego programu (tzw. kart VIP). [...] nie posiada członków posiadających "status VIP", który to status miałby przyznawać takim członkom jakiekolwiek przywileje. Wspomniany program, skierowany do wszystkich członków [...] otwarto w 2008 roku (Regulamin dla partnerów biznesowych programu [...] stanowi załącznik nr 4 do niniejszej odpowiedzi). Jednakże ze względów jego niskiej efektywności, program zamknięto w roku 2012 i poza kilkoma umowami z partnerami biznesowymi, których oferty są do dnia dzisiejszego kierowane do wszystkich członków [...], wygaszono współpracę ze zdecydowaną większością partnerów w ramach nieistniejącego już programu "[...]". W świetle powyższego, biorąc pod uwagę fakt, że pytany podmiot rozpoznał wniosek strony inicjujący postępowanie w niniejszej sprawie, a więc nie popadł w bezczynności, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło