II SAB/Wa 323/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Kołodziej Sędzia WSA Jacek Fronczyk Sędzia WSA Janusz Walawski (spr.) Protokolant asystent sędziego Monika Michnik-Misterek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 stycznia 2011 r. sprawy ze skargi J. R. na bezczynność Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w przedmiocie stwierdzenia nieważności postanowienia Komendanta Głównego Państwowej Straży Pożarnej nr [...] z dnia [...] sierpnia 2010 r. zobowiązuje Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji do rozpoznania wniosku J. R. z dnia 12 sierpnia 2010 r. o stwierdzenie nieważności postanowienia Komendanta Głównego Państwowej Straży Pożarnej nr [...] z dnia [...] sierpnia 2010 r. w terminie 30 dni od dnia doręczenia prawomocnego orzeczenia wraz z aktami postępowania administracyjnego J.R. w dniu 12 sierpnia 2010 r. złożył do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji wniosek o stwierdzenie nieważności postanowienia nr [...] Komendanta Głównego Państwowej Straży Pożarnej z dnia [...] sierpnia 2010 r. Dyrektor Biura Kadr, Szkolenia i Organizacji MSWiA pismem z dnia 15 września 2010 r. poinformował skarżącego, że postanowienie wydane na podstawie art. 37 Kpa nie podlega zaskarżeniu i stosownie do art. 126 Kpa nie mają do nich zastosowania przepisy regulujące tryb nadzwyczajny (art. 156 –159 Kpa). Oznacza to, że brak jest możliwości wydania postanowienia na podstawie przepisów Rozdziału 13 Kodeksu postępowania administracyjnego. J.R. w dniu 8 października 2010 r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w przedmiocie rozpoznania jego wniosku z dnia 12 sierpnia 2010 r. We wniesionej skardze podniósł on, iż organ nie wydając merytorycznego rozstrzygnięcia rażąco naruszył art. 6 – 11, art. 35 i art. 36 Kpa. Skarżący wniósł o zobowiązanie organu do merytorycznego rozpoznania jego wniosku i wydanie postanowienia załatwiającego sprawę. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i powtórzył argumentację przedstawioną w piśmie z dnia 15 września 2010 r. Skarżący w piśmie procesowym z dnia 22 listopada 2010 r. podtrzymał zarzuty podniesione w skardze. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i art. 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powyżej określonych przepisów sądy administracyjne orzekają, w zakresie swojej właściwości, m. in. w zakresie skarg na bezczynność organów, w przypadkach określonych w pkt 1 – 4 (art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), oceniając postępowanie organów z punktu widzenia zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego. Właściwość Sądu dotyczy zatem niepodejmowania przez organy administracji nakazanych prawem aktów lub czynności w sprawach indywidualnych. W przypadku skargi na bezczynność organu, przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie. Zgodnie z art. 37 § 1 Kpa, na niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35 lub ustalonym w myśl art. 36 stronie służy zażalenie do organu administracji publicznej wyższego stopnia. Natomiast § 2 tego przepisu stanowi, że organ wymieniony w § 1, uznając zażalenie za uzasadnione, wyznacza dodatkowy termin załatwienia sprawy oraz zarządza wyjaśnienie przyczyn i ustalenie osób winnych niezałatwienia sprawy w terminie, a w razie potrzeby także podjęcie środków zapobiegających naruszaniu terminów załatwiania spraw w przyszłości. Z powyżej przytoczonego przepisu nie wynika, w jakiej formie prawnej powinien działać organ wyższego stopnia. W doktrynie przyjęto, iż powinno to być postanowienie wydane na podstawie art. 123 § 1 Kpa, zgodnie z którym w toku postępowania organ administracji publicznej wydaje postanowienie. Wydane na podstawie tego przepisu postanowienie nie jest postanowieniem kończącym postępowanie administracyjne i nie przysługuje od niego zażalenie. Brak możliwości wniesienia zażalenia przesądza o tym, że brak jest możliwości wzruszenia takiego postanowienia w trybie nieważnościowym. Wynika to z art. 126 Kpa, zgodnie z którym jedynie do postanowień, od których przysługuje zażalenie, mają odpowiednie zastosowanie przepisy dotyczące stwierdzenia nieważności decyzji. Zdaniem Sądu, w sytuacji złożenia wniosku o stwierdzenie nieważności postanowienia, na które nie przysługuje zażalenie, organ zobowiązany jest zakończyć postępowanie poprzez wydanie postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania w przedmiocie tego wniosku. Zgodnie bowiem z art. 157 § 3 Kpa, odmowa wszczęcia postępowania w sprawie nieważności decyzji następuje w drodze decyzji, natomiast zgodnie z art. 126 Kpa w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia, organ zobowiązany jest wydać postanowienie. Reasumując, stwierdzić należy, że Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji pozostaje w bezczynności w zakresie rozpoznania wniosku skarżącego z dnia 12 sierpnia 2010 r. Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 149 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł, jak w sentencji wyroku.