II SAB/Wa 327/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Ewa Grochowska-Jung (sprawozdawca), Sędziowie WSA Maria Werpachowska, Stanisław Marek Pietras, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 30 listopada 2016 r. sprawy ze skargi M. R. na bezczynność Zakładu Gospodarowania Nieruchomościami w Dzielnicy [...] W. w przedmiocie rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej 1) zobowiązuje Zakład Gospodarowania Nieruchomościami w Dzielnicy [...] W. do rozpoznania wniosku M. R. z dnia [...] kwietnia 2016 r., w terminie 14 dni od doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy, 2) stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, 3) oddala skargę w pozostałym zakresie, 4) zasądza od Zakładu Gospodarowania Nieruchomościami w Dzielnicy [...] W. na rzecz M. R. kwotę 100 zł (słowie: sto złotych), tytułem zwrotu kosztów postępowania. Pismem z dnia [...] maja 2016 r. złożonym za pośrednictwem organu M. R. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Zakładu Gospodarowania Nieruchomościami w Dzielnicy [...] W. zarzucając naruszenie art. 13 ust. 1 i 2 art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej poprzez nierozpoznanie złożonego wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Skarżący wniósł o zobowiązanie organu do udzielenia żądanej informacji publicznej w terminie 14 dni od daty doręczenia akt organowi orzeczenie, czy bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, wymierzenie organowi grzywny i zaskarżenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi podał, że w dniu [...] kwietnia 2016 r. złożył w formie e-mail podanie zawierające wniosek o udostępnienie informacji publicznej poprzez wskazanie na ustalony adres e-mail informacji dotyczących: a. jakie prace konserwacyjno-remontowe dokonywane były w roku 2012 w budynku mieszczącym się przy ul. [...] w W., będącym pod zarządem Zakładu Gospodarowania Nieruchomościami w Dzielnicy [...] W.; b. udostępnienie kopii wszystkich protokołów odbioru prac remontowych przeprowadzonych w roku 2012 w ww. budynku, w tym w szczególności podłączenia centralnego ogrzewania, ciepłej i zimnej wody oraz montażu i zaplombowania liczników, w tym liczników ścieków, jak również montażu lub wymiany urządzeń w remontowym budynku; c. umowy o zaopatrzenie w wodę i odprowadzanie ścieków, o której mowa w art. 6 ust. 1 ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków zawartą w MPWiK od roku 2012 do chwili złożenia niniejszego wniosku; d. udostępnienie informacji dotyczącej daty poinformowania osób korzystających z lokali przy ul. [...] w W. – zgodnie z art. 6 ust. 6a ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków – o zasadach rozliczeń, o których mowa w art. 6 ust. 6 pkt 3 i 4 wraz z dokumentami potwierdzającymi tą czynność; e. informację, jakiego rodzaju metoda rozliczenia została wybrana co do rozliczania kosztów różnicy wskazań, o której mowa w art. 6 ust. 6 pkt 3 ustawy o zbiorowym odprowadzaniu ścieków dla budynku przy ul. [...] w W. w latach 2013, 2014, 2015, 2016. Do dnia złożenia niniejszej skargi organ administracji publicznej nie udostępnił żądanej informacji ani też nie wydał decyzji odmownej zgodnie z art. 16 pkt ustawy o dostępie do informacji publicznej, czym naruszył 14 dniowy termin zapisany art. 13 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej. W odpowiedzi na skargę Zakład Gospodarowania Nieruchomościami w Dzielnicy [...] W. wniosł o jej oddalenie, ewentualnie w przypadku uwzględnienia skargi wniósł o stwierdzenie, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, oddalenie wniosku skarżącego o wymierzenie organowi grzywny, nie obciążanie organu kosztami postępowania. W uzasadnieniu pisma organ wskazał, iż z uwagi na brak zidentyfikowanego adresata organ powziął wątpliwość co do danych personalnych wnioskodawcy oraz formy udzielenia odpowiedzi. Wskazał, iż w dniu [...] maja 2016 r. poinformowano skarżącego o konieczności uzupełnienia wniosku poprzez podanie danych personalnych wnioskodawcy oraz sposobu i formy realizacji wniosku. Ponieważ skarżący nie zgodził się ze stanowiskiem organu i nie udzielił żądanych informacji zaistniała przeszkoda do pozytywnego rozpatrzenia wniosku. W piśmie z dnia [...] czerwca 2016 r. stanowiących odpowiedź skarżącego na odpowiedź organu na skargę na bezczynność M. R. podtrzymał swoje stanowisko zawarte w skardze. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania organów w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1 – 4a p.p.s.a., a więc gdy organy administracji nie podejmują nakazanych prawem decyzji, postanowień, aktów i czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa bądź pisemnych interpretacji przepisów prawa podatkowego wydawanych w indywidualnych sprawach. Wskazać również należy, że z dniem 15 sierpnia 2015 r. weszła w życie ustawa z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2015 r., poz. 658). Zgodnie z art. 119 pkt 4 P.p.s.a. w brzmieniu obowiązującym od 15 sierpnia 2015 r., sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Ustawodawca postanowił, że w trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (art. 120 p.p.s.a.), przy czym skierowania do rozpoznania w tym trybie nie uzależnił od woli strony. Przystępując do oceny zarzutów skargi, należało w pierwszej kolejności wyjaśnić, iż na mocy art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2014 r., poz. 782 ze zm.) – dalej "u.d.p.", udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku. W świetle ugruntowanego stanowiska sądów administracyjnych pozostawanie w bezczynności przez podmiot obowiązany do udostępnienia informacji publicznej w rozumieniu ustawy, oznacza niepodjęcie przez ten podmiot, w terminie wskazanym w wyżej przytoczonym przepisie stosownych czynności. Do tych czynności należy albo udostępnienie informacji co odbywa się w drodze czynności materialno-technicznej, albo też wydanie decyzji o odmowie jej udzielenia lub decyzji o umorzeniu postępowania (zob. wyrok WSA w Krakowie z dnia 25 października 2012 r., sygn. akt II SAB/Kr 122/12). Na równi z niepodjęciem tego rodzaju czynności orzecznictwo traktuje przedstawienie informacji innej niż ta, której oczekuje wnioskodawca, informacji niepełnej lub też nieadekwatnej do treści wniosku, co może powodować uzasadnione wątpliwości adresata odpowiedzi co do tego, czy organ w ogóle udzielił odpowiedzi na jego wniosek (zob. wyrok WSA w Szczecinie z dnia 10 stycznia 2013 r., sygn. akt II SAB/Sz 51/12). Udostępnienie informacji jest czynnością materialno-techniczną, podobnie jak poinformowanie wnioskodawcy, że podmiot, do którego skierował on żądanie, nie posiada informacji wskazanej we wniosku lub, że została ona udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej (zob. wyrok WSA w Gliwicach z 2 lutego 2004 r., o sygn. II SA/Ka 2502/05, niepubl.). Niepodjęcie tej czynności w terminie 14 dni od dnia wpływu wniosku uzasadnia ocenę zachowania organu w kategorii bezczynności. Bezczynność organu, czyli niekorzystanie z kompetencji, którą ze względu na zaistnienie wymaganych przez prawo okoliczności organ jest obowiązany wykorzystać, stanowi specyficzny przejaw nielegalności zachowań administracji publicznej (por. M. Miłosz, Bezczynność organu administracji publicznej w postępowaniu administracyjnym, Warszawa 2012 r., s. 92 i nast.). Stwierdzenie stanu bezczynności zobowiązuje sąd administracyjny do zastosowania art. 149 § 1 p.p.s.a. Stosowanie do tej regulacji, sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a., zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. W niniejszej sprawie Zakład Gospodarowania Nieruchomościami w Dzielniczy [...] W. w odpowiedzi na skargę wyjaśnił, że powodem nierozpoznania wniosku był brak zidentyfikowanego adresata w związku z tym organ powziął wątpliwości co do danych personalnych wnioskodawcy oraz formy udzielenia odpowiedzi. W tym miejscu wskazać należy, że w sprawie bezsporny jest fakt, iż strona złożyła swój wniosek czyniąc to za pośrednictwem e-maila. Zdaniem Sądu, taki sposób złożenia wniosku o udostępnienie informacji publicznej należy uznać za skuteczny. W ustawie o dostępie do informacji publicznej brak jest wskazania jakichkolwiek wymogów formalnych wniosku, a skoro nie istnieje przy tym konieczność pełnego zidentyfikowania wnioskodawcy, ani też wykazania przezeń interesu prawnego lub faktycznego w otrzymaniu informacji, jako wniosek trzeba traktować również przesłanie zapytania pocztą elektroniczną, nawet gdy do jej autoryzacji nie zostanie użyty podpis elektroniczny. Wniosek o udzielenie informacji publicznej może przybrać każdą formę, o ile wynika z niego w sposób jasny, co jest jego przedmiotem (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 marca 2009 r., sygn. akt I OSK 1277/08). Równocześnie trzeba zaakcentować, że złożenie wniosku o udostępnienie informacji publicznej nie wszczyna postępowania administracyjnego, prowadzonego w oparciu o przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postepowania administracyjnego (j.t. Dz.U. z 2013 r., poz. 23) – dalej "K.p.a.". W postępowaniu o udostępnienie informacji publicznej stosowanie przepisów Kodeks postępowania administracyjnego, jest bowiem ograniczone jedynie do wyjątków wskazanych w art. 16 ust. 1 i 2 w związku z art. 14 ust. 2 u.d.p. Przepisy ustawy o dostępie informacji publicznej nie przewidują zatem możliwości wzywania strony o uzupełnienie braków wniosku na podstawie art. 64 § 2 K.p.a., jak również pozostawienia takiego wniosku bez rozpoznania. Nie sposób zatem uznać za prawidłowe podejmowane przez organ działania polegające na wzywaniu strony o podpisanie wniosku. Wniosek taki nie musi bowiem zawierać podpisu, o ile tylko możliwa jest jego realizacja w oparciu o samą treść. W tej sytuacji skarga została przez Sąd uwzględniona, skoro wykazano, że na chwilę rozpoznania skargi Zakład Gospodarowania Nieruchomościami w Dzielnicy [...] W. pozostaje w bezczynności w Zakresie rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Jednocześnie zdaniem Sądu bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Brak bowiem realizacji przedmiotowego wniosku nie wynikał z lekceważenia skarżącego, a miał swoje źródło w błędnym przekonaniu, iż konieczna jest weryfikacja tożsamości wnoszącego o udostępnienie przedmiotowej informacji. Tym samym niezasadnym było wymierzenie organowi grzywny w oparciu o art. 149 § 2 ppsa. Ponownie rozpoznając wniosek strony skarżącej, organ na podstawie art. 153 P.p.s.a., obowiązany będzie uwzględnić wyrażone w niniejszym wyroku stanowisko, co winno polegać na rozpoznaniu wniosku w określonym przez Sąd terminie. Z tych powodów orzeczono jak w sentencji wyroku – w oparciu o art. 149 § 1 i § 1a P.p.s.a. Orzeczenie o kosztach postępowania sądowego znajduje oparcie w art. 200 P.p.s.a.