II SAB/Wa 345/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Kwiecińska (spr.), Sędziowie WSA Adam Lipiński, Anna Mierzejewska, Protokolant referent stażysta Małgorzata Ciach, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 marca 2014 r. sprawy ze skargi S. S. na bezczynność Komendanta Głównego Policji w przedmiocie rozpatrzenia odwołania od decyzji w sprawie cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni palnej myśliwskiej 1. stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, 2. umarza postępowanie w sprawie, Przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie S. S. uczynił bezczynność Komendanta Głównego Policji w przedmiocie rozpatrzenia odwołań od decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji [...] z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...] w sprawie cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni palnej w celu łowieckim. Skarżący wyjaśnił, że bezczynność organu polega na niewydaniu w terminie miesięcznym, wymienionym w art. 35 § 1 i § 3 k.p.a., postanowienia o stwierdzeniu niedopuszczalności odwołania. Wskazał bowiem, że decyzja Komendanta Wojewódzkiego Policji [...] nie została prawidłowo doręczona (m.in. poprzez nieprawidłowe poświadczenie zgodności z oryginałem kopii doręczonej decyzji), a okoliczność tę potwierdził również Komendant Główny Policji, przy czym potwierdzenie to nie posiadało charakteru prawnego postanowienia o stwierdzeniu niedopuszczalności odwołania, o którym mowa w art. 134 k.p.a. Podkreślił, że zarzut taki sformułował też we wniesionym odwołaniu. Z tego powodu skarżący wniósł o zobowiązanie Komendanta Głównego Policji do wydania postanowienia o stwierdzeniu niedopuszczalności odwołania z uwagi na brak przedmiotu zaskarżenia. W odpowiedzi na skargę, Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie. Uzasadniając tak zajęte stanowisko w sprawie organ podniósł, iż skarżący wnosząc skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie nie zachował określonego w art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r. poz., 270 ze zm.) w zw. z art. 37 § 1 k.p.a. trybu postępowania, tzn. nie wyczerpał przed wniesieniem skargi środka zaskarżenia i nie wezwał Komendanta Głównego Policji do usunięcia naruszenia prawa. Dodatkowo organ wyjaśnił, że wezwanie takie skarżący złożył dopiero w dniu [...] czerwca 2013 r., czyli już po wpływie skargi do organu, który to wpływ przypadł na dzień [...] czerwca 2013 r. Ponadto organ zauważył, że po zapoznaniu się z treścią skargi uznał, że samo poinformowanie skarżącego w przesłanym mu do wiadomości piśmie z dnia [...] maja 2013 r. było nieprawidłowe. Stwierdził, że w piśmie ograniczył się do zamieszczenia informacji o tym, że skoro doręczona skarżącemu decyzja została uwierzytelniona wyłącznie na jej pierwszej stronie, to tym samym nie istnieje w obrocie prawnym i nie wywołuje ani skutków materialnych, ani skutków procesowych. Organ przyznał zatem, że nie wydał w tym przedmiocie rozstrzygnięcia w stosownej formie, tj. postanowienia o stwierdzeniu niedopuszczalności odwołania od nieskutecznie doręczonej decyzji, a w dalszej konsekwencji pozostawał w zwłoce. Jednocześnie organ podkreślił, że usunął stan bezczynności i w dniu [...] czerwca 2013 r. wydał, w oparciu o art. 134 k.p.a., postanowienie oznaczone nr [...] stwierdzające o niedopuszczalności odwołania. Postanowienie to zostało doręczone skarżącemu w dniu [...] czerwca 2013 r. W piśmie procesowym z dnia [...] lipca 2013 r. skarżący zaprzeczył twierdzeniom organu, wedle których stan bezczynności organu ustał w związku z wydaniem postanowienia z dnia [...] czerwca 2013 r., ponieważ w istocie ustał on dopiero w dniu [...] lipca 2013 r., to jest w dniu, w którym organ doręczył postanowienie z dnia [...] czerwca 2013 r. nr [...]. Skarżący wyraźnie zaznaczył, że to na mocy postanowienia z dnia [...] czerwca 2013 r. Komendant Główny Policji stwierdził niedopuszczalność jego pierwszego odwołania. Na podstawie tejże okoliczności skarżący wywiódł, że do czasu doręczenia opisanego wyżej postanowienia w sprawie istniał stan niepewności co do skuteczności doręczenia decyzji organu I instancji. W kolejnym piśmie – replice na odpowiedź na skargę (pismo z dnia [...] sierpnia 2013 r.) – skarżący oświadczył, że podtrzymuje skargę. Wyjaśnił, że wbrew twierdzeniom organu, wyczerpał środek zaskarżenia i poprzedził wniesienie skargi wezwaniem do usunięcia skargi w piśmie złożonym w dwóch egzemplarzach odpowiednio do Komendanta Głównego Policji oraz do wiadomości Komendanta Wojewódzkiego Policji [...]. Z powyższego wyprowadził wniosek, że nawet jeżeli do Komendanta Głównego Policji dotarł tylko odpis pisma za pośrednictwem organu I instancji, to w sprawie znajduje zastosowanie art. 65 § 2 k.p.a., a podstawowe znaczenie winna mieć data wniesienia pisma do Komendanta Wojewódzkiego Policji [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w niniejszej sprawie w pierwszej kolejności należało zbadać dopuszczalność wniesionej skargi, ponieważ dopiero dokonanie oceny w tym przedmiocie pozwala na kontrolę działalności organu administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. W odpowiedzi na skargę organ zarzucił bowiem, że skarżący przed wniesieniem skargi nie wyczerpał środków zaskarżenia – nie złożył do Komendanta Głównego Policji wezwania do usunięcia naruszenia prawa, a wezwanie takie złożył już po jej wniesieniu, czyli w dniu [...] czerwca 2013 r., czemu z kolei zaprzeczył skarżący w piśmie procesowym z dnia [...] sierpnia 2013 r. W tym zakresie Sąd poczynił ustalenia wzywając organ (wezwanie z dnia [...] października 2013 r.) do złożenia oryginału wezwania skarżącego, które wedle twierdzeń organu zamieszczonych w odpowiedzi na skargę wpłynęło do organu w dniu [...] czerwca 2013 r. Sąd wezwał przy tym organ do złożenia dowodu nadania lub wniesienia tego wezwania przez skarżącego. Jednocześnie Sąd poinformował organ, że akta administracyjne takiego dokumentu nie zawierają. W odpowiedzi na powyższe wezwanie organ wyjaśnił (pismo procesowe pełnomocnika organu z dnia [...] października 2013 r.), że podana data [...] czerwca 2013 r. to data wpływu akt administracyjnych do organu II instancji. W aktach tych znajdowało się adresowane do Komendanta Głównego Policji wezwanie do usunięcia naruszenia prawa datowane na dzień [...] maja 2013 r. wraz z opatrzoną tą datą, kopertą adresowaną do Komendanta Wojewódzkiego Policji [...]. Natomiast pełnomocnik nie dysponował tymi dokumentami w dniu sporządzenia odpowiedzi na skargę. Z kolei w aktach podręcznych znajdujących się w innej komórce Komendy Głównej Policji znajdował się inny sporządzony przez skarżącego egzemplarz wezwania, o którym pełnomocnik nie miał wiedzy, a który wpłynął do organu w dniu [...] czerwca 2013 r., czyli przed wpływem samej skargi do organu w dniu [...] czerwca 2013 r. Organ podtrzymał przy tym twierdzenia o bezprzedmiotowości żądania skargi w związku z wydaniem postanowienia o stwierdzeniu niedopuszczalności odwołania. Do pisma organ dołączył oryginał opisanych w nim dokumentów. Z dokumentu tego wynika, że w dniu [...] maja 2013 r. skarżący wniósł do Komendanta Wojewódzkiego Policji [...], opatrzone tą samą datą, pismo adresowane do Komendanta Głównego Policji, a zatytułowane "Wezwanie do usunięcia naruszenia prawa". W piśmie tym skarżący powołując się na treść art. 37 § 1 k.p.a. wezwał Komendanta Głównego Policji do usunięcia naruszenia prawa, a mianowicie usunięcia bezczynności polegającej na niewydaniu przewidzianego przepisami k.p.a. rozstrzygnięcia. Pozostała zaś treść pisma zawierała zarzuty dotyczące wadliwości doręczenia decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji [...], w tym, m.in. zarzut nieprawidłowego poświadczenie za zgodność z oryginałem kopii otrzymanej decyzji organu I instancji z dnia [...] listopada 2012 r. i odstąpienia przez organ od procesowego rozstrzygnięcia wniesionego od niej odwołania – wydania postanowienia o stwierdzeniu niedopuszczalności odwołania. W ocenie WSA w Warszawie, zarówno analiza treści powyższego pisma, jak też data jego wniesienia dowodzi, iż jest to wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, które zostało wniesione do Komendanta Głównego Policji i to przed wniesieniem skargi. Pismo to zostało bowiem wniesione do organu w dniu [...] maja 2013 r., a zatem poprzedzało wniesienie skargi, które przypadło na dzień [...] czerwca 2013 r. (k. 5 akt sądowych). Sam zaś fakt wniesienia pisma do organu niewłaściwego w sprawie, przy bezspornym oznaczeniu adresata pisma – Komendanta Głównego Policji - nie czyni tego pisma pismem wniesionym już po wniesieniu skargi. Wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, o którym mowa w art. 37 §1 k.p.a. pozostaje pismem w postępowaniu administracyjnym w rozumieniu art. 63 § 2 k.p.a. i do pisma tego stosuje się zasadę określoną w art. 65 § 2 k.p.a., zgodnie z którą, podanie wniesione do organu niewłaściwego przed upływem przepisanego terminu uważa się za wniesione z zachowaniem terminu. Również i przepis art. 52 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wyraźnie wskazuje, że przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie, a zatem, na gruncie niniejszej sprawy, przewidziany w Kodeksie postępowania administracyjnego środek w postaci wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Skarga jest zatem dopuszczalna. Przechodząc do oceny bezczynności organu należy stwierdzić, że Komendant Główny Policji uwzględnił skargę S. S., a działania organu wyczerpały dyspozycję przepisu art. 54 § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, który to przepis stanowi podstawę dla organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania zostało zaskarżone do uwzględnienia skargi w całości w zakresie swojej właściwości aż do dnia rozpoczęcia rozprawy. I tak, zarzut skargi na bezczynność dotyczył niewydania przez organ postanowienia o stwierdzeniu niedopuszczalności odwołania, z tą uwagą, że w piśmie precyzującym skargę z dnia [...] lipca 2013 r. skarżący wyjaśnił, że zarzut ten dotyczy dwóch złożonych przez niego odwołań od dwukrotnie nieprawidłowo doręczonej przez organ I instancji decyzji z dnia [...] listopada 2012 r. Z akt administracyjnych wynika bowiem, że w pierwszym odwołaniu z dnia [...] stycznia 2013 r. skarżący zarzucił nieprawidłowość doręczenia decyzji z uwagi na błędne uznanie przez organ I instancji ojca skarżącego za pełnomocnika występującego w jego imieniu w postępowaniu administracyjnym, natomiast w drugim odwołaniu – z dnia [...] marca 2013 r. - skarżący zarzucił nieprawidłowość doręczenia ze względu na formę dokumentu, który otrzymał (niewłaściwe potwierdzenie jego zgodności z oryginałem). Obydwa odwołania skarżącego zostały rozpatrzone przez organ odwoławczy ostatecznymi postanowieniami o stwierdzeniu ich niedopuszczalności. Otóż, postanowieniem z dnia [...] czerwca 2013 r. nr [...] Komendant Główny Policji stwierdził niedopuszczalność drugiego odwołania, a postanowieniem z dnia [...] czerwca 2013 r. o tym samym numerze organ ten stwierdził niedopuszczalność pierwszego odwołania. Obydwa postanowienia zostały wydane i doręczone skarżącemu już po wniesieniu skargi i w całości wniesioną skargę uwzględniały. Z kolei, jak stanowi przepis art. 161 § 1 pkt 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu, gdy postępowanie stanie się bezprzedmiotowe z innych przyczyn, niż wymienione w pkt 1 i 2. Skoro zatem w toku postępowania, a przed wydaniem wyroku, organ skorzystał z uprawnień autokontrolnych, przewidzianych w powołanym powyżej przepisie i uwzględnił wniesioną skargę w całości poprzez wydanie postanowień, które stwierdzały niedopuszczalność wniesionych przez skarżącego odwołań, co do których rozpatrzenia organ pozostawał w bezczynności, a postanowienie te zostały doręczone skarżącemu, to tym samym postępowanie sądowe, dotyczące bezczynności organu, stało się bezprzedmiotowe w rozumieniu art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a. Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w oparciu o art. 149 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.: Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) orzekł, jak w punkcie drugim sentencji wyroku. Jednocześnie Sąd uznał, że bezczynność, której dopuścił się organ nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. W tym zakresie należy stwierdzić, że niewydanie postanowień o stwierdzeniu ich niedopuszczalności było wynikiem błędnej oceny prawnej organu. Organ bowiem zamiast wydać tego rodzaju postanowienie już przy wniesieniu pierwszego z odwołań i wskazać w jego uzasadnieniu, iż odwołanie jest niedopuszczalne ze względu na nieprawidłowe doręczenie decyzji, zwrócił akta organowi I instancji z obowiązkiem ponownego doręczenia decyzji z dnia [...] listopada 2012 r. Z tych względów, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 i § 2 w zw. z art. 54 § 3 oraz na podstawie art. 149 § 1 zd. 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowił, jak w pkt 1 i 2 sentencji wyroku.