II SAB/Wa 36/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas, Sędzia WSA Andrzej Wieczorek, Asesor WSA Anna Pośpiech-Kłak (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 2 września 2025 r. sprawy ze skargi A. O. na bezczynność Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] sierpnia 2024 r. o udostępnienie informacji publicznej oddala skargę W dniu [...] sierpnia 2025 r. do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...], zw. dalej "organem", wpłynął wniosek A. O. i K. O. (A. O. i K. O. zw. dalej "wnioskodawcami", A. O. zw. dalej "skarżącą") o udzielenie informacji publicznej. We wniosku tym zawarto 16 pytań o następującej treści: 1) Ile, w każdym z ostatnich 5 lat i roku obecnym, organ wystosował do organu egzekucyjnego wniosków o wszczęcie postępowań w zakresie przymuszania rodziców do wykonania szczepień ochronnych u dzieci? 2. Ile wszczętych na wniosek organu postępowań egzekucyjnych w okresie wskazanym w punkcie 1 toczy się nadal, ile zostało zawieszonych, a ile zostało umorzonych? 3. Ile z zakończonych w okresie wskazanym w punkcie 1 postępowań zakończyło się na skutek rozpoczęcia lub kontynuowania przez rodziców obowiązku szczepień, a ile w związku z zaistnieniem długotrwałych przeciwwskazań do szczepień lub wystąpienia niepożądanego odczynu poszczepiennego? 4. Ile upomnień organu w okresie wskazanym w punkcie 1 przestał do rodziców, którzy nie wykonali wszystkich szczepień ochronnych i jaka była skuteczność wysłanych upomnień? Ile rodziców po otrzymaniu upomnień rozpoczęło lub zaczęło kontynuować wykonywanie szczepień ochronnych? 5. Czy we wskazanym w punkcie 1 okresie zdarzały się sytuacje, że wszczynano postępowanie egzekucyjne, a dziecko miało zaświadczenie odraczające szczepienia ochronne? Ile takich sytuacji było w każdym z ostatnich 5 lat i w roku obecnym. 6. Ile organ w okresie wskazanym w punkcie 1 złożył do organu egzekucyjnego wniosków o umorzenie, lub zawieszenie postępowań egzekucyjnych i jakie były podstawy złożenia tych wniosków? 7. Czy organ zgłosił kiedykolwiek wniosek o wszczęcie postępowania przymuszającego do zaszczepienia dziecka, u którego wystąpił NOP? Czy przed wszczęciem postępowania organu weryfikuje rejestr NOP i bierze informacje tam zawarte pod uwagę przed decyzją o złożeniu wniosku o wszczęcie postępowania egzekucyjnego? 8. Jakie okoliczności wpływają na decyzję organu o wystosowaniu lub nie wniosku o wszczęcie postępowania egzekucyjnego? 9. W jaki sposób organ może dowiedzieć się o wykroczeniu lekarza, polegającym na niezgłoszeniu NOP? Ile takich przypadków miało miejsce w ostatnich 5 latach? Czy NOP mimo zgłoszenia go przez właściwego lekarza finalnie zostaje zaliczony do rejestru NOP-ów? 10. Czy organ pełni kontrolę nad zgłaszaniem przez lekarzy niepożądanych odczynów poszczepiennych? Ile, w ciągu ostatnich 5 lat, ich odnotował z podziałem na poszczególne szczepionki? 11. Czy organ zgłasza działania lekarzy stanowiące uchybienie przepisów prawa do właściwej Izby Lekarskiej i ilu takich zgłoszeń dokonał w ciągu ostatnich 5 lat? 12. Ile ze zgłoszeń zostało przez pracownika PPIS zmienionych w zakresie kwalifikacji NOP-u i z jakiej przyczyny? 13. Czy w związku z przeprowadzonym badaniem kwalifikacyjnym lekarz jest obowiązany wydać jakiś dokument? 14. Co możemy zrobić, jeśli stawimy się na badaniu kwalifikacyjnym, a lekarz nie będzie chciał wydać zaświadczenia o braku możliwości szczepień ani nie zaszczepi dziecka? Jakie kroki powinniśmy podjąć? 15. Czy oprócz inicjowania postępowań egzekucyjnych podejmowane są inne działania w zakresie szczepień np. działalność edukacyjna i jakie to są działania? 16. Skąd organ pozyskuje informacje o braku realizacji przez rodziców szczepień obowiązkowych? Proszę wskazać jakie dokładnie instytucje (nazwa, imię i nazwisko) przekazały informacje o braku realizacji obowiązku szczepień w bieżącym roku? Organ wskazał, że na przedłożone 16 pytań udzielił odpowiedzi w piśmie z dnia 27 sierpnia 2024 r. Odpowiedź ta została wysłana listem poleconym ze zwrotnym potwierdzeniem odbioru w dniu 27 sierpnia 2024 r. Korespondencja była dwukrotnie awizowana i wróciła do organu z adnotacją, że nie została podjęta przez wnioskodawców w terminie. Na dowód tego przedłożył kserokopię wniosku z dnia 8 sierpnia 2024, treść odpowiedzi na wniosek z dnia 27 sierpnia 2024 wraz z dowodem nadania oraz dwukrotnego awiza. W dniu 17 grudnia 2024 r. A. O. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na bezczynność organu. W skardze tej podniosła zarzuciła naruszenie art. 13 ust. 1, art. 13 ust. 2, art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej przez nieudzielenie informacji publicznej i wniosła o: zobowiązanie organu do udzielenia żądanej informacji publicznej w terminie czternastu dni od daty doręczenia akt organowi; orzeczenie, że bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa; nadto o wymierzenie organowi grzywny oraz zasądzenie kosztów postępowania. W załączeniu przedłożono kopię wniosku z dnia [...] sierpnia 2024 r. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie jej w całości. Organ podniósł, że odpowiedź na ww. wniosek o udostępnienie informacji publicznej została przez niego udzielona w ustawowym terminie pomimo tego, że jest to ponowny wniosek w zasadzie o identycznym zakresie jak złożony we wcześniejszej dacie, tj. [...] lipca 2024 r., na który udzielił odpowiedzi w dniu 26 lipca 2024 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935), zw. dalej "p.p.s.a.", kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4. Bezczynność organu administracji publicznej występuje wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub innego aktu, lub nie podjął stosownej czynności (vide: T. Woś (w:) T. Woś (red.), H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2005, s. 86). Celem skargi na bezczynność organu administracji jest zwalczanie braku działania (zwłoki) w załatwianiu sprawy administracyjnej. Przy badaniu zasadności skargi na bezczynność organu administracji nie ma znaczenia z jakich powodów określony akt, czy czynność nie została dokonana przez organ. Przy czym sąd bierze pod uwagę stan sprawy istniejący w chwili zamknięcia rozprawy. Skarga na bezczynność organu ma bowiem na celu przede wszystkim wymuszenie na organie administracji załatwienia sprawy. W świetle powyższego dla uznania bezczynności organu konieczne jest ustalenie, że organ administracji był zobowiązany, na podstawie obowiązujących przepisów prawa, do wydania decyzji, aktu lub podjęcia określonych czynności i mimo to nie podejmuje działań mających na celu uczynienie zadość temu obowiązkowi. Zasady i tryb dostępu do informacji będących informacjami publicznymi zostały kompleksowo uregulowane w ustawie o dostępie do informacji publicznej. Przyjmuje się, że postępowanie regulowane wymienioną ustawą nie jest typowym postępowaniem jurysdykcyjnym. Udzielenie informacji publicznej w sprawie indywidualnej następuje poprzez podjęcie przez podmiot zobowiązany czynności materialno-technicznej, której treścią jest żądana informacja (J. Drachal, Zagadnienia sądowej ochrony prawa do informacji, ZNSA 2010, nr 5–6, s. 108). Udostępnienie informacji publicznej na wniosek następuje z uwzględnieniem regulacji zawartej w art. 14 u.d.i.p. według której udostępnienie informacji powinno nastąpić zgodnie z wnioskiem w terminie 14 dni od dnia jego złożenia (art. 13 ust. 1 u.d.i.p.). W tym terminie powinien on być więc załatwiony przez udzielenie informacji (w formie czynności materialno-technicznej) lub wydanie decyzji o odmowie jej udostępnienia (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.) bądź zawiadomienie wnioskodawcy, że żądana informacja nie może być udzielona w trybie ustawy, chyba że przepisy szczególne przewidują stosowanie Kodeksu postępowania administracyjnego. Wówczas w zależności od kompetencji organ wydaje odpowiedni akt (decyzję, postanowienie) bądź też przekazuje żądanie właściwemu organowi (zob. wyrok NSA z dnia 11 kwietnia 2007 r. sygn. akt I OSK 990/06). Obowiązek wydania decyzji administracyjnej ustawodawca przewidział zatem tylko w takim wypadku, gdy informacja, której udostępnienia żąda określony podmiot jest informacją publiczną, lecz organ odmawia jej udostępnienia. Jeżeli natomiast żądanie nie dotyczy informacji publicznej, organ powinien powiadomić pismem podmiot żądający udostępnienia informacji, że jego wniosek nie znajduje podstaw w przepisach prawa (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 5 lipca 2007 r. o sygn. akt II SAB/Wa 19/07 i wyrok NSA z dnia 11 grudnia 2002 r. o sygn. akt II SA 2867/02). Dopiero niepodjęcie przez podmiot zobowiązany do udzielenia informacji publicznej stosownych czynności, tj. nieudostępnienie informacji, ani też niewydanie decyzji o odmowie jej udzielenia w terminie wskazanym w art. 13 u.d.i.p. oznacza, że organ pozostaje w bezczynności (por. wyrok NSA z dnia 24 maja 2006 r. sygn. akt I OSK 601/05). Bezsporna w sprawie pozostaje kwestia, że Państwowy Powiatowy Inspektorat Sanitarny w [...] należy do katalogu podmiotów obowiązanych do stosowania ustawy o dostępie do informacji publicznej, w związku z czym zobowiązany jest do udostępniania posiadanych informacji, mających charakter informacji publicznych. Spór w sprawie ogniskuje się wokół tego, czy wnioskodawcom udzielono informacji publicznej w postaci odpowiedzi na 16 pytań zawartych we wniosku z dnia [...] sierpnia 2025 r. Sąd stwierdza, że w aktach administracyjnych niniejszej sprawy (pod poz. 2) znajduje się pismo organu z dnia 27 sierpnia 2024 r. adresowane do wnioskodawców, które w swej treści zawiera odpowiedzi na zadane przez wnioskodawców pytania. Nadto, pod poz. 3 tych samych akt administracyjnych mieści się kserokopia koperty (potwierdzona za zgodność z oryginałem) adresowana do wnioskodawców na której widnieje dwukrotne awizo (z dnia 29 sierpnia 2024 r. i z dnia 6 września 2024 r.) wraz z adnotacją "adresat nie podjął przesyłki w terminie". W świetle powyższych okoliczności, nie sposób zatem uznać by organ uchylił się od realizacji ciążącego na nim obowiązku. Pod rządami ustawy o dostępie do informacji publicznej za bezczynność uznawany jest stan, gdy podmiot, do którego zwrócono się o udzielenie informacji publicznej nie reaguje na wniosek i pozostawia go bez rozpoznania. W rozpoznawanej sprawie reakcja organu na wniosek z dnia [...] sierpnia 2024 r., który wpłynął do organu w dniu 13 sierpnia 2024 r., miała niewątpliwie miejsce. Organ wystosował do wnioskodawców pismo z dnia [...] sierpnia 2024 r., z zachowaniem czternastodniowego terminu, o którym mowa w art. 13 ust. 1 u.d.i.p., w którym zawarł stanowisko w przedmiocie zgłoszonego żądania. Nie sposób zatem skutecznie zarzucić organowi bezczynności tylko dlatego, że wnioskodawcy jako adresaci przesyłki nie pojęli jej w terminie do 13 września 2025 r. w placówce pocztowej. Skoro wnioskodawcy, mimo dwukrotnego awiza, nie pojęli przesyłki w terminie wskazanym w art. 44 § 2 i § 3 k.p.a., to przyjąć należy, że w sprawie zaszła tzw. fikcja doręczenia (art. 44 § 4 k.p.a.), co oznacza, że skutek doręczenia nastąpił z upływem ostatniego dnia okresu czternastu dni liczonego od następnego dnia po pierwszym dniu złożenia pisma w placówce pocztowej, tj. w dniu 14 września 2024 r. Natomiast pismo pozostawia się w aktach sprawy ze skutkiem doręczenia. Wobec zatem stwierdzenia, iż organ nie pozostaje w stanie bezczynności, wniesiona skarga podlegała oddaleniu (por. M. Jagielska, J. Jagielski, R. Stankiewicz, M. Grzywacz (w:) Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, C.H. Beck, wyd. 5, 2017 r. kom. Do art. 149, uwaga II.1; Dauter B., Kabat A., Niezgódka-Medek M. (w:) Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. VI, teza 2 in fine do art. 149, LEX). Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę, jako niezasadną. Wyrok w niniejszej sprawie został wydany w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 119 pkt 2 p.p.s.a.