II SAB/Wa 373/20

WyrokWSA w Warszawie2021-04-28

Skład orzekający: Andrzej Kołodziej, Joanna Kube, Karolina Kisielewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej pozostaje w bezczynności w zakresie udostępnienia informacji publicznej, jeśli wniosek został złożony w okresie, gdy organ nie był jeszcze właściwy do jego rozpoznania, ale został powtórzony w późniejszym terminie, gdy organ już był właściwy?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej pozostaje w bezczynności w zakresie udostępnienia informacji publicznej, jeśli nie rozpatrzy wniosku w ustawowym terminie. Nawet jeśli pierwotny wniosek wpłynął w okresie, gdy organ nie był jeszcze właściwy do jego rozpoznania, ale wniosek został powtórzony w późniejszym terminie, gdy organ już był właściwy, organ ten jest zobowiązany do jego rozpatrzenia. Bezczynność organu w takim przypadku może być uznana za rażące naruszenie prawa, jeśli jest długotrwała i pozbawiona racjonalnego uzasadnienia.
Stan faktyczny
Skarżący złożył skargę na bezczynność Instytucji Gospodarki Budżetowej (IGB) w zakresie rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej umowy z Zakładem Karnym oraz możliwości zaopatrywania kantyny. Skarżący wskazał, że organ nie udzielił odpowiedzi na wniosek ani nie wydał decyzji odmownej. Organ argumentował, że na dzień złożenia pierwotnego wniosku umowa nie istniała, a jego właściwość rozpoczęła się dopiero po połączeniu z inną instytucją. Sąd uznał, że ponowiony wniosek, złożony po tym, jak organ stał się właściwy, również pozostał bez rozpoznania, co stanowiło bezczynność.
Rozstrzygnięcie
1. zobowiązano Instytucję [...] do rozpatrzenia pkt 1 wniosku z dnia [...] listopada 2018 r. o udostępnienie informacji publicznej, w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdzono, że bezczynność organu, o której mowa w pkt 1 miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. oddalono skargę w pozostałym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Kołodziej, Sędzia WSA Joanna Kube (spr.), Sędzia WSA Karolina Kisielewicz, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 28 kwietnia 2021 r. sprawy ze skargi R. A. na bezczynność [...] Instytucji [...] z siedzibą w [...] w przedmiocie rozpatrzenia wniosku z [...] listopada 2018 r. o udostępnienie informacji publicznej 1. zobowiązuje [...] Instytucję [...]z siedzibą w [...] do rozpatrzenia pkt 1 wniosku z dnia [...] listopada 2018 r. o udostępnienie informacji publicznej, w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że bezczynność organu, o której mowa w pkt 1 miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. oddala skargę w pozostałym zakresie. R. A. pismem z dnia [...] lutego 2019 r. skierował do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność [...] Instytucji Gospodarki Budżetowej [...] w [...], dalej: "[...]IGB", w zakresie rozpoznania wniosku z dnia [...] października 2018 r., który został powtórzony jego pismem z dnia [...] listopada 2018 r., w przedmiocie udzielenia informacji publicznej. Wniosek z dnia [...] listopada 2018 r. (poprzedzony wnioskiem tej samej treści z dnia [...] października 2018 r.) dotyczył: 1. udostępnienia umowy zawartej przez [...]IGB z Zakładem Karnym nr [...][...] w sprawie obsługi kantyn oraz realizacji paczek żywnościowych na terenie Zakładu Karnego nr [...][...], 2. udzielenia odpowiedzi, czy [...]IGB może zaopatrywać kantynę w Zakładzie Karnym nr [...][...] lub dostarczać na zamówienie osadzonych, takie produkty spożywcze jak: kasza gryczana, olej kujawski, ser pleśniowy, makrela wędzona, sardynki w oleju (konserwa), ser żółty w kawałku 250 g, fasola konserwowa, czekolada Wedel, kefir naturalny. Skarżący wskazał, że do dnia złożenia skargi organ nie udostępnił mu żądanej informacji, nie wydał decyzji odmownej ani też w żaden sposób nie odpowiedział na jego wniosek. W odpowiedzi na skargę pismem z dnia 16 lipca 2020 r. [...]IGB podniósł, że na dzień złożenia wniosku z dnia [...] października 2018 r., wnioskowana umowa nie istniała, ponieważ stroną umowy z Zakładem Karnym nr [...][...] o użyczenie pomieszczeń była [...] Instytucja Gospodarki Budżetowej [...]. Wskazał, że Minister Sprawiedliwości zarządzeniem z dnia 9 marca 2018 r. w sprawie połączenia [...] Instytucji Gospodarki Budżetowej [...],[...] Instytucji Gospodarki Budżetowej [...],[...] Instytucji Gospodarki Budżetowej [...],[...] Instytucji Gospodarki Budżetowej [...] i [...] Instytucji Gospodarki Budżetowej [...] (Dz. Urz. MS. Z 2018 r., poz.143), włączył [...] Instytucję Gospodarki Budżetowej [...] do Instytucji Budżetowej [...], co nastąpiło, zgodnie z wpisem do Krajowego Rejestru Sądowego, z dniem 30 października 2018 r. A zatem na dzień wniosku z dnia [...] października 2018 r. [...] Instytucja Gospodarki Budżetowej [...] była odrębną osobą prawną. Stąd - nawet gdyby [...]IGB otrzymała wniosek skarżącego z dnia [...] października 2018 r. – nie byłaby władna uczynić zadość jego treści z uwagi na fakt, iż żadna umowa z Zakładem Karnym [...] jej nie łączyła. W piśmie procesowym z dnia 15 września 2010 r. ustanowiony dla skarżącego R. A. pełnomocnik z urzędu poparł wniesioną przez niego skargę i stwierdził, że [...]IGB świadomie pozostawiała wnioski skarżącego bez rozpoznania. W pierwszej kolejności, skarżący nie otrzymał odpowiedzi na wniosek w zakresie udostępnienia informacji publicznej z dnia [...] października 2018 r. Kolejno R. A. skierował do organu administracji ponaglenie (wezwanie) z dnia [...] listopada 2018 r., w którym to piśmie ponownie wniósł o udostępnienie żądanej uprzednio informacji publicznej. Wskazał, że przedmiotowe pismo zostało odebrane przez [...]IGB w dniu 5 grudnia 2018 r., co potwierdza prezentata na pierwszej stronie pisma, które znajduje się w aktach sprawy. Na przedmiotowy wniosek organ administracji także nie udzielił odpowiedzi. Ponadto w aktach sprawy znajduje się także skarga R. A. z dnia 24 grudnia 2018 r. (otrzymana przez [...]IGB w dniu 2 stycznia 2019 r.), którą organ również pozostawił bez rozpoznania. Odnośnie podnoszonego w odpowiedzi na skargę, braku właściwości rzeczowej [...]IGB do rozpoznania wniosku skarżącego, zauważył, że organ administracji w dniu 5 grudnia 2018 r. posiadał pełną świadomość o przedmiocie skargi R. A.. Powyższe potwierdza pismo skarżącego z dnia [...] listopada 2018 r, którym zwrócił się on ponownie o udzielenie informacji publicznej. Nie ulega wątpliwości, że na dzień 5 grudnia 2018 r. [...]IGB była właściwa, a tym samym zobowiązana do udostępnienia żądanej informacji publicznej. Stwierdził, iż na podstawie zebranego w przedmiotowej sprawie materiału dowodowego nie sposób wprost przyjąć, że wniosek skarżącego z dnia [...] października 2018 r. wpłynął do [...]IGB przed dniem 30 października 2018 r. na co wskazuje organ w odpowiedzi na skargę. Nawet gdyby wniosek wpłynął przed dniem włączenia [...] Instytucji Gospodarki Budżetowej [...] (która to instytucja zgodnie z przekazaną informacją była stroną umowy z Zakładem Karnym nr [...][...]) do [...]IGB - to organ administracji powinien udzielić skarżącemu odpowiedzi w tym zakresie. Podkreślił, że [...]IGB nie podjęła żadnych działań w przedmiocie rozpoznania wniosków skarżącego. Organ administracji publicznej nie udostępnił bowiem żądanej informacji ani też nie wydał decyzji odmownej, do czego był zobowiązany. Z uwagi na powyższe, organ pozostaje w bezczynności w załatwieniu przedmiotowego wniosku, co stanowi rażące naruszenie prawa. W kolejnym piśmie procesowym z dnia 26 listopada 2020 r. pełnomocnik skarżącego zawnioskował o zwrócenie się do Zakładu Karnego nr [...][...], ul. [...],[...][...], w celu uzyskania dokumentacji i informacji na temat nadania przedmiotowej korespondencji i uzyskania potwierdzenia jej nadania oraz przeprowadzenie dowodu z uzyskanej dokumentacji i informacji na okoliczność czasu, formy oraz sposobu nadania wniosku skarżącego z dnia [...] października 2018 r. do [...]IGB. Przeprowadzenie tego dowodu, zdaniem wnioskującego, pozwoli zweryfikować fakt otrzymania przez [...]IGB wniosku w zakresie udostępnienia informacji publicznej z dnia [...] października 2018 r., a tym samym potwierdzi zasadność skargi R. A. z dnia 26 lutego 2019 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 137), w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 z późn. zm.); dalej "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów, w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 p.p.s.a., a więc wówczas, gdy organ pomimo ciążącego na nim obowiązku nie wydaje decyzji administracyjnej, postanowienia albo też uchyla się od podjęcia innych aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej, dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Organ administracji pozostaje w bezczynności w przypadku niezałatwienia sprawy w ustawowym terminie, określonym bądź w przepisach ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 256 z późn. zm.); dalej: "k.p.a.", bądź w przepisach szczególnych, m.in. w ustawie z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz.U. z 2020 r., poz. 2176), dalej "u.d.i.p.", bądź w przypadku niepodjęcia innych działań wynikających z przepisów procesowych, mających na celu usunięcie przeszkody w wydaniu decyzji (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 lipca 1999 r., sygn. akt I SAB 60/99, OPS 2000, Nr 6, poz. 87). Podstawę rozpatrzenia wniosku skarżącego z dnia [...] listopada 2018 r. (poprzedzonego wnioskiem tej samej treści z dnia [...] października 2018 r.) stanowiły przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej. Zgodnie z art. 13 ust. 1 u.d.i.p., udostępnienie informacji na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki nie później jednak niż w terminie 14 dni, z wyjątkiem sytuacji przewidzianej w art. 13 ust. 2 i art. 15 ust. 2 u.d.i.p. Udostępnienie informacji publicznej jest czynnością materialno - techniczną. Podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej może odmówić udzielenia tej informacji, z uwagi na ochronę informacji niejawnych lub innych tajemnic ustawowo chronionych. Odmowa udostępnienia informacji publicznej następuje w formie decyzji administracyjnej. Natomiast w sytuacji, gdy organ wnioskowaną informacją nie dysponuje, jest zobligowany powiadomić pisemnie o tym fakcie wnioskodawcę. W przypadku zaś, gdy wniosek strony nie dotyczy informacji publicznej, jedyną dopuszczalną formą odniesienia się podmiotu, do którego wniosek został złożony, jest zawiadomienie wnioskodawcy, iż żądana informacja nie jest informacją publiczną (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 września 2012 r., sygn. akt I OSK 916/12 dostępny na www.orzeczenia.nsa.gov.pl). W ocenie Sądu, skarga w kontrolowanej sprawie zasługuje częściowo na uwzględnienie, bowiem [...] Instytucja Gospodarki Budżetowej [...] w [...], będąca jednostką sektora finansów publicznych powołaną do realizacji zadań publicznych, jako podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej, pozostaje w bezczynności w zakresie pkt 1 wniosku skarżącego z dnia [...] listopada 2018 r., tj. umowy zawartej przez [...]IGB z Zakładem Karnym nr [...][...] w sprawie obsługi kantyn oraz realizacji paczek żywnościowych na terenie Zakładu Karnego nr [...][...]. Żądane w tym zakresie przez skarżącego informacje należało uznać za informacje publiczne w rozumieniu u.d.i.p. Wobec powyższego przedmiotowy wniosek skarżącego w tym zakresie musiał zostać uznany za wniosek o udostępnienie informacji publicznej w rozumieniu u.d.i.p. Nie można przyjąć, jak chce [...]IGB, że na dzień złożenia wniosku, wnioskowana umowa z [...]IGB nie istniała, z tego względu, że stroną umowy z Zakładem Karnym nr [...][...] o użyczenie pomieszczeń do 30 października 2018 r. była [...] Instytucja Gospodarki Budżetowej [...]. Należy bowiem z naciskiem podkreślić, że wniosek z dnia [...] października 2018 r. został powtórzony wnioskiem z dnia [...] listopada 2018 r., który już bez wątpienia wpłynął do [...]IGB w dniu 5 grudnia 2018 r., a zatem na tę datę należało rozpatrzeć wniosek skarżącego o udostępnienie informacji publicznej z dnia [...] listopada 2018 r., skoro jak twierdzi organ, wniosku z dnia [...] października 2018 r. w ogóle nie otrzymał. Zdaniem Sądu, stwierdzona bezczynność ma postać kwalifikowaną. O uznaniu rażącego naruszenia prawa zadecydowało bowiem, pozbawione racjonalnego uzasadnienia, długotrwałe zaniechanie załatwienia wniosku. Sąd nie uwzględnił natomiast skargi na bezczynność w zakresie rozpoznania pkt 2 wniosku z dnia [...] listopada 2018 r. w zakresie udzielenia odpowiedzi, czy [...]IGB może zaopatrywać kantynę w Zakładzie Karnym nr [...][...] lub dostarczać na zamówienie osadzonych, takie produkty spożywcę jak: kasza gryczana, oklej kujawski, ser pleśniowy, makrela wędzona, konserwa sardynki w oleju, ser żółty w kawałku 250 g, fasola konserwowa, czekolady Wedel, kefir naturalny. Informacja publiczna dotyczy sfery faktów (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 grudnia 2010 r., sygn. akt I OSK 1797/10, dostępny pod adresem: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Jest nią treść dokumentów wytworzonych przez organy władzy publicznej i podmioty niebędące organami administracji publicznej, treść wystąpień, opinii i ocen przez nie dokonywanych, niezależnie do jakiego podmiotu są one kierowane i jakiej sprawy dotyczą. Informację publiczną stanowi więc treść wszelkiego rodzaju dokumentów odnoszących się do organu władzy publicznej, związanych z nim bądź w jakikolwiek sposób dotyczących go. Skoro żądanie ujęte w zakresie pkt 2 przedmiotowego wniosku nie dotyczy sfery faktów i danych publicznych związanych z działalnością skarżonego organu, to tym samym nie mieści się w zakresie art. 1 ust. 1 u.d.i.p. Wobec tego, że żądana informacja nie jest informacją publiczną, to organ nie miał obowiązku ani dokonania czynności materialno-technicznej, ani też wydania decyzji administracyjnej. Sąd odmówił przeprowadzenia dowodu uzupełniającego, wnioskowanego w piśmie procesowym z dnia 26 listopada 2020 r. w oparciu o art. 106 § 3 p.p.s.a., ponieważ nie było to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości w przedmiotowej sprawie. Z tych wszystkich względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. oraz art. 149 § 1a p.p.s.a., orzekł jak w pkt 1 i 2 sentencji wyroku. Sąd oddalił skargę w pozostałym zakresie w pkt 3 sentencji wyroku, na podstawie art. 151 p.p.s.a. Z uwagi na to, że przedmiotem złożonej skargi była bezczynność, Sąd rozpoznał skargę w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, stosownie do art. 119 pkt 4 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło