II SAB/Wa 381/19

WyrokWSA w Warszawie2019-11-21

Skład orzekający: Sławomir Fularski, Joanna Kube, Tomasz Szmydt

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej dopuszcza się bezczynności w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej, jeśli nie posiada żądanych dokumentów, a jedynie informuje o ich braku? Czy akt notarialny sprzedaży nieruchomości stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie dopuszcza się bezczynności, jeśli nie posiada żądanych dokumentów i poinformuje o tym wnioskodawcę. Obowiązek informacyjny obejmuje jedynie podmioty, które faktycznie posiadają żądaną informację. Akt notarialny sprzedaży nieruchomości nie stanowi informacji publicznej w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej, ze względu na odrębne regulacje prawne dotyczące jego udostępniania.
Stan faktyczny
Skarżący złożył skargę na bezczynność Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w przedmiocie rozpoznania kilku wniosków o udostępnienie informacji publicznej. Wnioski dotyczyły m.in. rozliczeń finansowych, protokołu parcelacyjnego, tytułu prawnego do wywłaszczenia, pełnomocnictw w formie aktu notarialnego oraz aktu notarialnego sprzedaży nieruchomości. Minister w odpowiedzi na skargę wyjaśnił, że nie posiada żądanych dokumentów. Sąd rozpoznał skargę w trybie uproszczonym.
Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę w zakresie wniosków XV, XVI, XVIII i III. Sąd odrzucił skargę w zakresie wniosków I, II i XVII.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Fularski, Sędzia WSA Joanna Kube (spr.), Sędzia WSA Tomasz Szmydt, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 21 listopada 2019 r. sprawy ze skargi A. F. na bezczynność Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w przedmiocie rozpoznania wniosku XV, XVI,XVII, XVIII z [...] kwietnia 2019 r. oraz wniosku I,II,III z [...] kwietnia 2019 r. o udostępnienie informacji publicznej 1. oddala skargę w zakresie wniosku III z dnia [...] kwietnia 2019 r. (dot. aktu notarialnego sprzedaży nieruchomości); 2. oddala skargę w zakresie wniosku XV z dnia [...] kwietnia 2019 r. (dot. rozliczeń finansowych); 3. oddala skargę w zakresie wniosku XVI z dnia [...] kwietnia 2019 r. (dot. protokołu parcelowego); 4. oddala skargę w zakresie wniosku XVIII z dnia [...] kwietnia 2019 r. (dot. potwierdzeń uiszczenia zapłaty za wywłaszczenie); 5. odrzuca skargę w zakresie wniosku I z dnia [...] kwietnia 2019 r. (dot. pełnomocnictwa w formie aktu notarialnego dla H. Z.); 6. odrzuca skargę w zakresie wniosku II z dnia [...] kwietnia 2019 r. (dot. pełnomocnictwa w formie aktu notarialnego dla S. Z.); 7. odrzuca skargę w zakresie wniosku XVII z dnia [...] kwietnia 2019 r. (dot. tytułu prawnego do wywłaszczenia). A. F. pismem z dnia [...] maja 2019 r. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w przedmiocie rozpoznania: - wniosku XV z dnia [...] kwietnia 2019 r. o udostępnienie informacji publicznej w zakresie kserokopii rozliczeń finansowych z tytułu urządzeń infrastruktury technicznej powstałej na pastwisku rolnym w Z., - wniosku XVI z dnia [...] kwietnia 2019 r. o udostępnienie informacji publicznej w zakresie kserokopii protokołu parcelowanego dla pastwiska rolnego w Z., - wniosku XVII z dnia [...] kwietnia 2019 r. o udostępnienie informacji publicznej w zakresie kserokopii dokumentu stanowiącego tytuł prawny do wywłaszczenia pastwiska rolnego w Z., - wniosku XVIII z dnia [...] kwietnia 2019 r. o udostępnienie informacji publicznej w zakresie kserokopii potwierdzenia uiszczenia zapłaty za wywłaszczenie pastwiska rolnego w Z., - wniosku I z dnia [...] kwietnia 2019 r. o udostępnienie informacji publicznej w zakresie kserokopii pełnomocnictwa w formie aktu notarialnego dla H. Z. w sprawie dotyczącej wywłaszczenie pastwiska rolnego w Z., - wniosku II z dnia [...] kwietnia 2019 r. o udostępnienie informacji publicznej w zakresie kserokopii pełnomocnictwa w formie aktu notarialnego dla S. Z. w sprawie dotyczącej wywłaszczenia pastwiska rolnego w Z., - wniosku III z dnia [...] kwietnia 2019 r. o udostępnienie informacji publicznej w zakresie kserokopii aktu notarialnego dotyczącego sprzedaży nieruchomości w Z. Skarżący w skardze wniósł o: 1) zobowiązanie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji do udzielenia żądanej informacji publicznej; 2) orzeczenie, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3) wymierzenie organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. lub przyznanie od Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji sumy pieniężnej w wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a.; 4) zasądzenie kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. W odpowiedzi na skargę Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wniósł o jej oddalenie, jako bezzasadnej. Wyjaśnił, że nie jest w posiadaniu dokumentów żądanych we wnioskach od XV do XVIII z dnia [...] kwietnia 2019 r. oraz we wnioskach od I do III z dnia [...] kwietnia 2019 r. Wyjaśnił, że pismem z dnia [...] maja 2019 r. znak: [...] poinformowano skarżącego o podtrzymaniu stanowiska przekazanego we wcześniejszych pismach z dnia [...] marca 2019 r., [...] kwietnia 2019 r. i [...] kwietnia 2019 r., że organ nie jest w posiadaniu żądanych dokumentów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Z uwagi na to, że przedmiotem skargi jest bezczynność, Sąd rozpoznał skargę w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, stosownie do art. 119 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 z późn. zm.) - dalej p.p.s.a. Organ administracji pozostaje w bezczynności w przypadku niezałatwienia sprawy w ustawowym terminie określonym bądź w przepisach ustawy z dnia 14 czerwca 1960 – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 z późn. zm.), bądź w przepisach szczególnych, m.in. w ustawie z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2019 r., poz. 1429), dalej u.d.i.p., bądź w przypadku niepodjęcia innych działań, wynikających z przepisów procesowych, mających na celu usunięcie przeszkody w wydaniu decyzji (por. wyrok NSA z dnia 20 lipca 1999 r., sygn. akt I SAB 60/99, OPS 2000, Nr 6, poz. 87). Sąd, rozpoznając wniesioną w niniejszej sprawie skargę na bezczynność w zakresie wniosku XV, XVI, XVIII z dnia [...] kwietnia 2019 r. oraz wniosku III z dnia [...] kwietnia 2019 r. uznał, że jest ona bezzsadana. Bezczynność na gruncie u.d.i.p. polega na tym, że organ lub inny podmiot, zobowiązany do podjęcia czynności materialno-technicznej w postaci udostępnienia takiej informacji, nie podejmuje tej czynności ani nie wydaje decyzji o odmowie udzielenia informacji publicznej bądź o umorzeniu postępowania. Oceniając, czy adresat żądania w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej pozostaje w tak rozumianej bezczynności, należy wziąć pod uwagę, że na gruncie przepisów u.d.i.p. realizacja prawa dostępu do informacji publicznej, w przewidzianych ustawą formach (art. 2 ust. 1 w związku z art. 3 ust. 1 pkt 1-3), wymaga jednoczesnego zaistnienia trzech pozytywnych przesłanek. Po pierwsze, przedmiotem żądania musi być informacja mająca charakter publiczny w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p., po drugie adresatem żądania musi być podmiot obowiązany do jej udzielenia, określony w art. 4 ust. 1 lub 2 u.d.i.p., a po trzecie, żądana informacja musi znajdować się w posiadaniu podmiotu, do którego zwrócono się o jej udzielenie (art. 4 ust. 3 u.d.i.p.). Analizując zatem zaistnienie w niniejszej sprawie pozytywnych przesłanek do udzielenia wnioskodawcy żądanej informacji, Sąd doszedł do przekonania, że Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji nie dopuścił się zarzucanej mu bezczynności. Przede wszystkim zauważyć należy, że organ ten nie jest dysponentem wnioskowanej informacji, co potwierdził w odpowiedzi na skargę. Zatem za prawidłową reakcję skarżonego podmiotu, w takich okolicznościach, uznać należy pismo informujące wnioskodawcę o braku wnioskowanych przez niego informacji. Pismem z dnia [...] maja 2019 r. znak: [...] organ podtrzymał swoje wcześniejsze stanowisko (o nieposiadaniu żądanych dokumentów), przekazane skarżącemu w pismach z dnia [...] marca 2019 r., [...] kwietnia 2019 r. i [...] kwietnia 2019 r. Należy również zaznaczyć, że brak jest ustawowego obowiązku organu do przekazania wniosku o udzielenie informacji publicznej do organu właściwego. Ponownie trzeba podkreślić, że zgodnie z art. 4 ust. 3 u.d.i.p. obowiązek informacyjny obejmuje podmioty, które są w posiadaniu żądanej informacji, przy czym posiadanie należy identyfikować z istnieniem określonego stanu faktycznego, w którym w dyspozycji konkretnego podmiotu znajduje się informacja, o jaką wystąpił zainteresowany. Nie można bowiem zobowiązać do udzielenia informacji podmiotu, który tej informacji nie posiada, ponieważ zobowiązanie takie byłoby niewykonalne (por. wyrok WSA w Warszawie z 27 kwietnia 2010 r. sygn. akt II SAB/Wa 157/09, dostępny pod adresem: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). A zatem, jeśli podmiot nie jest w posiadaniu informacji publicznej żądanej we wniosku o udzielenie informacji publicznej, to w ocenie Sądu, w takiej sytuacji zasadne jest przyjęcie, że odpowiedź udzielona pismem (czynność materialno-techniczna) z podaniem wyjaśnienia, że nie jest w posiadaniu informacji, stanowi udzielenie informacji publicznej (por. wyrok WSA w Krakowie z 30 maja 2017 r. sygn. akt II SAB/Kr 94/17, dostępny pod adresem: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Odnośnie zaś żądania skarżącego, określonego we wniosku III, tj. udostępnienia kserokopii aktu notarialnego sprzedaży nieruchomości oznaczonej, jako p. gr. [...]. kat. [...] i p. bud. [...]. kat. [...] zapisanych w [...] nr [...] i [...] gm. kat. Z., należy stwierdzić, że żądana informacja nie stanowi informacji publicznej, a w konsekwencji nie było podstaw do jej udostępnienia. Zgodnie z art. 1 ust. 2 u.d.i.p., przepisy u.d.i.p. nie naruszają przepisów innych ustaw, określających odmienne zasady i tryb dostępu do informacji będących informacjami publicznymi. Przeciwko udostępnieniu aktów notarialnych w ramach dostępu do informacji publicznej świadczą przede wszystkim przepisy ustawy z dnia 14 lutego 1991 r. - Prawo o notariacie (t.j.: Dz.U. z 2019 r., poz. 540 z późn. zm.), a ograniczenie dostępu do aktów notarialnych wynika także z ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece (t.j.: Dz.U. z 2019 r., poz. 2204) oraz z ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (t.j.: Dz.U. z 2019 r., poz. 725 z późn. zm.). Podstawą prawną, chroniącą akty notarialne przed nieuprawnionym dostępem, jest art. 110 § 1 i 2 ustawy – Prawo o notariacie, który w § 1 stanowi, że akty notarialne wydaje się stronom aktu lub osobom, dla których zastrzeżono w akcie prawo otrzymania wypisu, a także ich następcom prawnym. Zgodnie z § 2 cyt. przepisu, wypis aktu notarialnego może być wydany także innym osobom, ale tylko za zgodą stron lub na podstawie prawomocnego postanowienia sądu okręgowego. W świetle powyższej regulacji należy przyjąć, że intencją ustawodawcy było ograniczenie dostępu do dokumentów, jakim są akty notarialne, zwłaszcza, gdy się zważy, że w sytuacji gdyby dostęp taki mógł uzyskać każdy w oparciu o przepisy u.d.i.p., unormowanie zawarte w art. 110 § 1 i 2 Prawa o notariacie nie znajdowałoby racjonalnego uzasadnienia, a sytuacja osób, mających interes prawny w zakresie dostępu do aktu notarialnego, byłaby gorsza niż każdej z osób ubiegających się o udostępnienie postaci tego dokumentu w oparciu o przepisy u.d.i.p. Dostęp do aktów notarialnych został ograniczony do wybranego kręgu podmiotów również w ustawie z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece. Przepis art. 361 ustawy o księgach wieczystych i hipotece wskazuje, że akta ksiąg wieczystych przechowywanych w sądzie może przeglądać, w obecności pracownika sądu, osoba mająca interes prawny oraz notariusz (art. 361 ust. 2 ustawy), przy czym nie wydaje się dokumentów, znajdujących się w aktach ksiąg wieczystych, jeżeli dokumenty te stanowią podstawę wpisu, a odpisy dokumentów znajdujących się w aktach ksiąg wieczystych wydaje się na żądanie osób mających interes prawny lub na żądanie sądu, prokuratora, notariusza, organu administracji rządowej albo jednostki samorządu terytorialnego (art. 361 ust. 3 i 4 ustawy). Również ustawa z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne w art. 24 ust. 5 ogranicza dostęp do informacji zawartych w operacie ewidencyjnym, którego częścią są akty notarialne do kręgu osób wskazanych w tym przepisie. Postać dokumentu aktu notarialnego jest zatem chroniona w systemie prawa w sposób komplementarny, co oznacza, że nie może być on ujawniony w drodze dostępu do informacji publicznej, z uwagi na treść art. 1 ust. 2 u.d.i.p. Zaznaczyć też należy, że ograniczenie dostępu do dokumentu, jakim jest akt notarialny, nie wyłącza dostępu do treści tego dokumentu w zakresie, w jakim treść ta ma charakter informacji publicznej. Z uwagi na to, że Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji nie pozostaje w bezczynności w zakresie rozpatrzenia wniosku XV, XVI, XVIII z dnia [...] kwietnia 2019 r. oraz wniosku III z dnia [...] kwietnia 2019 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w pkt 1, 2, 3 i 4 sentencji wyroku. Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 4 p.p.s.a, skarga podlega odrzuceniu, jeżeli sprawa objęta skargą pomiędzy tymi samymi stronami jest w toku lub została już prawomocnie osądzona. Analiza akt wskazuje, że sprawa z wniosku I z dnia [...] kwietnia 2019 r. o udostępnienie informacji publicznej w zakresie kserokopii pełnomocnictwa w formie aktu notarialnego dla H. Z., jest tożsama ze sprawą o sygn. akt II SAB/Wa 351/19, która została wszczęta wcześniej na skutek skargi A. F. z dnia [...] maja 2019 r. na bezczynność Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w przedmiocie rozpoznania wniosku I z dnia [...] kwietnia 2019 r. o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej pełnomocnictwa w formie aktu notarialnego dla H. Z. i została oddalona nieprawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 listopada 2019 r., sygn. akt II SAB/Wa 351/19. W związku z tym, że sprawa o sygn. II SAB/Wa 351/19 jest w toku, niniejsza sprawa, dotycząca tożsamego przedmiotu i stron, nie może zostać rozstrzygnięta przez Sąd, co oznacza, że przedmiotowa skarga jest niedopuszczalna. Również sprawa z wniosku II z dnia [...] kwietnia 2019 r. o udostępnienie informacji publicznej w zakresie kserokopii pełnomocnictwa w formie aktu notarialnego dla S. Z. jest tożsama ze sprawą o sygn. akt II SAB/Wa 439/19, która została wszczęta wcześniej na skutek skargi A. F. z dnia [...] maja 2019 r. na bezczynność Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w przedmiocie rozpoznania wniosku II z dnia [...] kwietnia 2019 r. o udostępnienie informacji publicznej dotyczącego pełnomocnictwa w formie aktu notarialnego dla S. Z. i została oddalona nieprawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 listopada 2019 r., sygn. akt II SAB/Wa 439/19. W związku z tym, że sprawa o sygn. akt II SAB/Wa 439/19 jest w toku, niniejsza sprawa, dotycząca tożsamego przedmiotu i stron, nie może zostać rozstrzygnięta przez Sąd, co oznacza, że przedmiotowa skarga jest niedopuszczalna. Także sprawa z wniosku XVII z dnia [...] kwietnia 2019 r. o udostępnienie informacji publicznej w zakresie tytułu prawnego do wywłaszczenia jest tożsama ze sprawą o sygn. akt II SAB/Wa 340/19, która została wszczęta na skutek skargi A. F. z dnia [...] kwietnia 2019 r. na bezczynność Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w przedmiocie rozpoznania wniosku XVI z dnia [...] marca 2019 r. o udostępnienie informacji publicznej, w zakresie kserokopii dokumentu stanowiącego tytuł prawny do wywłaszczenia pastwiska, która została oddalona prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 września 2019 r. sygn. akt II SAB/Wa 340/19. W związku z tym, że sprawa o sygn. akt II SAB/Wa 340/19 została prawomocnie osądzona, kolejna skarga, dotycząca tożsamego przedmiotu i stron, jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 4 i § 3 p.p.s.a., orzekł jak w 5, 6 i 7 sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło