II SAB/Wa 420/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Maciejuk, Sędzia WSA Andrzej Góraj, Asesor WSA Anna Pośpiech-Kłak (spr.), po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 22 października 2025 r. sprawy ze skargi S. C. na bezczynność Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w przedmiocie rozpatrzenia wniosku z dnia [...] marca 2025 r. o udostępnienie informacji publicznej 1. zobowiązuje Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej do rozpatrzenia punktu 1 wniosku skarżącego S. C. z dnia [...] marca 2025 r. o udostępnienie informacji publicznej w terminie 14 dni od dnia doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej dopuścił się bezczynności w rozpatrzeniu punktów 2, 3, 4 wniosku z dnia [...] marca 2025 r. o udostępnienie informacji publicznej; 3. stwierdza, że bezczynność organu, o której mowa w punkcie 1 i 2 wyroku nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 4. zasądza od Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej na rzecz skarżącego S. C. kwotę 100 (słownie: sto) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania. S. C., zw. dalej "skarżącym", złożył w dniu [...] marca 2025 r. wniosek za pośrednictwem platformy ePUAP do Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej, zw. dalej "NFOŚiGW", domagając się udostępnienia informacji publicznej związanej z inwestycją pod nazwą "Poszukiwanie wód termalnych w [...]". Wnioskowane informacje obejmowały: "1.Czy Gmina [...] przesłała dokumenty związane z postępowaniami kontrolnymi, zawartymi w pismach oznaczonych numerami [...] z dnia [...] marca br.? W przypadku takiej korespondencji, skarżący wnosił o ich udostępnienie. 2.Czy Gmina [...] oraz NFOŚiGW podpisały w bieżącym roku kolejny aneks lub porozumienie do umowy zawartej dnia [...] września 2021 r., która była już aneksowana [...] września 2023 r., w którym uwzględniono nową wersję harmonogramu. Proszono także o udostępnienie kopii tych dokumentów. 3. O przesłanie wszelkich nowych dokumentów i pism, które zostały skierowane do NFOŚiGW przez Gminę [...], a dotyczą realizacji wskazanej umowy, wytworzonych po dniu [...] marca 2025 r." Wnioskiem skarżący wyraził chęć uzyskania powyższych informacji za pośrednictwem platformy ePUAP. Dnia [...] kwietnia 2025 r. skarżący złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na bezczynność NFOŚiGW w rozpatrzeniu wniosku z dnia [...] marca 2025 r. W odpowiedzi na skargę NFOŚiGW wniósł o oddalenie skargi z uwagi na fakt, że odpowiedział skarżącemu pismem z dnia 23 kwietnia 2025 r., przekazując żądaną informację w zakresie punktów 2, 3 i 4. W odniesieniu do punktu 1, ze względu na konieczność analizy obszernego materiału (około 350 megabajtów danych) stanowiącego dokumenty przekazane przez beneficjenta – Gminę [...] – w związku z postępowaniami kontrolnymi, poinformowano, że udostępnienie tych materiałów oraz możliwość ich anonimizacji wymaga dodatkowego czasu, dlatego przewidywany termin rozpatrzenia wniosku został wyznaczony na dzień [...] maja 2025 r. Jednocześnie nadmienił, że o rozpoznaniu wniosku skarżącego w zakresie pkt 1 Sąd zostanie powiadomiony odrębnym pismem procesowy. W piśmie z dnia 12 czerwca 2025 r. - na pytanie Sądu, która dokumentacja nie podlega udostępnieniu skarżącemu - NFOŚiGW wyjaśnił, że do odpowiedzi na skargę (z dnia [...] kwietnia 2025 r.) załączył paczkę eADM, która obejmowała plik "Dokumentacja do analizy". W tym pliku są spakowane akta postępowań dotyczących zamówień publicznych: [...] Inżynier kontraktu oraz [...] Wykonanie odwiertu, które wymagają analizy i anonimizacji dlatego ta dokumentacja nie podlega udostępnieniu skarżącemu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje: Skarga na bezczynność zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie należy wskazać, iż stosownie do art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.), zw. dalej "p.p.s.a.", skarga na bezczynność organu administracji przysługuje w sprawach, w których wydawane są decyzje i postanowienia oraz w tych sprawach, w których mogą być wydawane akty (inne niż decyzje i postanowienia) lub podejmowane czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. W takich sprawach skargę na bezczynność można wnieść skutecznie, jeżeli organ administracji (podmiot zobowiązany z mocy ustawy) nie załatwia sprawy w terminie określonym przepisami regulującymi sposób postępowania organów administracji. Aby można było mówić o bezczynności organu (podmiotu zobowiązanego) należy przede wszystkim stwierdzić, iż ciąży na nim wynikający z przepisów prawa obowiązek wszczęcia postępowania i podjęcia w nim stosownego rozstrzygnięcia (stosownej czynności), a dopiero później, iż obowiązku tego, w nakazanym prawem terminie, nie wypełnia. Ustawa o dostępie do informacji publicznej stanowiąc generalną zasadę udostępniania informacji publicznej, przewiduje różne sposoby jej udostępniania. Zgodnie z art. 7 ust. 1 u.d.i.p., udostępnianie informacji publicznych następuje w drodze: 1) ogłaszania informacji publicznych, w tym dokumentów urzędowych, w Biuletynie Informacji Publicznej, o którym mowa w art. 8, 2) udostępniania, o którym mowa w art. 10 (na wniosek) i 11 (udostępnienie wglądu) , 3) wstępu na posiedzenia organów, o których mowa w art. 3 ust. 1 pkt 3, i udostępniania materiałów, w tym audiowizualnych i teleinformatycznych, dokumentujących te posiedzenia. Stosownie do postanowień art. 10 ust. 1 u.d.i.p. informacja publiczna, która nie została udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej, jest udostępniana na wniosek. Wniosek o udostępnienie informacji publicznej wszczyna przede wszystkim postępowanie w sprawie jej udostępnienia, ale również określa krąg podmiotów tego postępowania. Złożenie wniosku do organu administracji (podmiotu zobowiązanego) przesądza o tym, iż w odniesieniu do tego właśnie konkretnego organu należy ustalić, czy jest on zobowiązany, w świetle przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej, do udzielenia informacji publicznej oraz czy podejmuje stosowne czynności, których brak jest jednoznaczny z bezczynnością. Rozważając kwestię podmiotu zobowiązanego wskazać należy na treści art. 4 ust. 1 pkt 4 u.d.i.p., z którego wynika, że obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego. Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej zgodnie z art. 400 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz.U. z 2022 r., poz. 2556 ze zm.) jest państwową osobą prawną w rozumieniu art. 9 pkt 14 ustawy z dnia 17 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz.U. z 2022 r., poz. 1634 ze zm.). W niniejszej sprawie nie budzi zatem wątpliwości, że jest organem obowiązanym do udostępniania informacji publicznej (art. 4 ust. 1 pkt 4 u.d.i.p. ). Nadto należy zauważyć, że kwestia ta nie była sporna między stronami. Przechodząc z kolei do oceny, czy wnioskowana przez skarżącego we wniosku z dnia [...] marca 2025 r. informacja stanowi informację publiczną, należy wskazać, że pojęcie informacji publicznej ustawodawca określił w art. 1 ust. 1 i art. 6 u.d.i.p. W myśl tych przepisów, informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych, a w szczególności o sprawach wymienionych w art. 6 u.d.i.p. W art. 6 ust. 1 u.d.i.p. wskazano, że udostępnieniu podlega informacja publiczna, w szczególności o zasadach funkcjonowania podmiotów, o których mowa w art. 4 ust. 1, w tym o trybie działania władz publicznych i ich jednostek organizacyjnych (art. 6 ust. 1 pkt 3 lit. a u.d.i.p.); danych publicznych, w tym treść i postać dokumentów urzędowych, w szczególności dokumentacja przebiegu i efektów kontroli oraz wystąpienia, stanowiska, wnioski i opinie podmiotów ją przeprowadzających, (art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a u.d.i.p.), a także o majątku publicznym, w tym o majątku Skarbu Państwa i majątku jednostek samorządu terytorialnego (art. 6 ust. 1 pkt 5 lit. a u.d.i.p.). Wniosek skarżącego z dnia [...] marca 2025 r. dotyczy dokumentów przekazanych w ramach postępowań kontrolnych (pismo nr [...]) przez Gminę [...] jako beneficjenta środków publicznych – który uzyskał dofinasowanie ze środków NFOŚiGW w ramach realizacji projektu pn. "Poszukiwanie wód termalnych w [...]". Zakres przedmiotowy wniosku dotyczy zatem sposobu wykorzystania majątku publicznego, jak i sposobu funkcjonowania jednostki organizacyjnej wymienionej w art. 4 ust. 1 pkt 4 u.d.i.p. w zakresie dotyczącym realizacji zadań publicznych. Dokumentacja, której udostępnienia oczekuje skarżący, wytworzona została przez beneficjenta - Gminę [...] (jako zamawiającego). W ocenie Sądu, dokumentacja ta posiada walor dokumentu urzędowego w rozumieniu art. 6 ust. 1 pkt 4 u.d.i.p. Takowy dokument posiada szeroki zakres przedmiotowy i uniwersalny charakter, gdyż obejmuje wszelkie treści oświadczeń woli lub wiedzy bez względu na formę ich utrwalenia (M. Jaśkowska, Dostęp do informacji publicznych w świetle orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego, Toruń 2002, s. 38). Przesłanką kwalifikującą treść oświadczenia woli lub wiedzy do grupy dokumentów urzędowych jest skierowanie jej do innego podmiotu lub złożenie do akt, co w przypadku tego beneficjenta niewątpliwie ma miejsce. Kluczowe jest, że dokumentacja ta dotyczy wydatkowania środków publicznych i co do zasady podlega udostępnieniu jako informacji publiczna – art. 6 ust. 1 pkt 1 lit. c) u.d.i.p. Biorąc pod uwagę, że gospodarka środkami publicznymi jest jawna (art. 33 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych), a także informacja o majątku, którym dysponują władze publiczne (art. 6 ust. 1 pkt 5 lit. c) u.d.i.p. oraz trybie działania w zakresie wykonywania zadań publicznych i ich działalności w ramach gospodarki budżetowej i pozabudżetowej (art. 6 ust. 1 pkt 3 u.d.i.p.) podlega udostępnieniu podmiotowi zainteresowanemu. Informacja ta jest objęta zakresem art. 6 ust. 1 pkt 3 lit. a), pkt 4 lit. a) oraz pkt 5 lit. a) u.d.i.p., a więc stanowi informację publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p. Zgodnie z art. 13 ust. 1 u.d.i.p., udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2. Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 2). W przypadkach przewidzianych w ustawie organ może również poinformować wnioskodawcę o przeszkodach technicznych w udzieleniu informacji w żądanej formie (art. 14 ust. 2 u.d.i.p.), powiadomić o wysokości opłaty związanej ze sposobem udostępnienia lub koniecznością przekształcenia informacji w formę wskazaną we wniosku (art. 15 ust. 1 i 2 u.d.i.p.), ewentualnie, że danej informacji nie posiada, bądź że istnieje odrębny tryb dostępu do tej informacji (art. 1 ust. 2 u.d.i.p.). Z kolei w myśl art. 16 ust. 1 u.d.i.p. odmowa udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenie postępowania o udostępnienie informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 przez organ władzy publicznej następują w drodze decyzji. Jak wynika z akt sprawy, wniosek o udostępnienie informacji publicznej wpłynął do NFOŚiGW w dniu [...] marca 2025 r. Organ był zatem zobowiązany do udostępnienia żądanej informacji do dnia 11 kwietnia 2025 r., czego jednak, w ocenie Sądu, nie uczynił. Organ udzielił wprawdzie odpowiedzi w piśmie z dnia 23 kwietnia 2025 r., wskazując, że udostępnia wnioskowaną informację z pkt 2, 3 i 4. Natomiast odnośnie informacji z pkt 1 poinformował skarżącego o wydłużeniu terminu udzielenia tej informacji do dnia 28 maja 2025 r. argumentując to obszernością jak i pracochłonnością analizy i procesu anonimizacji. Jednocześnie NFOŚiGW w odpowiedzi na skargę zaznaczył, że o rozpatrzeniu wniosku skarżącego odnośnie do pkt 1 poinformuje Sąd odrębnym pismem procesowym. Do dnia wydania wyroku w tej sprawie organ nie poinformował Sądu o udostępnieniu żądanej informacji z pkt 1, ani nie wydał decyzji o odmowie jej udostępnienia. Nie budzi zatem wątpliwości Sądu rozpoznającego niniejszą sprawę, że NFOŚiGW pozostaje bezczynny w rozpatrzeniu pkt 1 wniosku. W związku z powyższym Sąd w pkt 1 sentencji zobowiązał organ do rozpatrzenia pkt 1 wniosku z dnia [...] marca 2025 r. w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz aktami sprawy. Zgodnie z art. 149 § 1a p.p.s.a. uwzględniając skargę na bezczynność, sąd stwierdza jednocześnie, czy bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Jak podkreśla się w orzecznictwie sądów administracyjnych, o rażącym naruszeniu prawa można mówić, gdy zwłoka w załatwieniu sprawy jest znaczna i jest efektem działań (zaniechań) organów, które można zinterpretować jako unikanie podejmowania rozstrzygnięcia, bądź lekceważenie praw stron domagających się czynności organu, które to czynności organ prowadzi w sposób nieefektywny, poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu bądź wykonywanie czynności pozornych, powodujących, że formalnie organ nie jest bezczynny (por. wyrok NSA z dnia 23 października 2013 r. sygn. akt I OSK 1181/13). W ocenie Sądu, taka sytuacja nie wystąpiła w rozpoznawanej sprawie. Organ po wpłynięciu wniosku o udostępnienie informacji publicznej udzielił w dniu 23 kwietnia 2025 r. odpowiedzi na pkt 2,3 i 4 tego wniosku i poinformował skarżącego o wydłużeniu terminu na udzielenie informacji (odnośnie do pkt 1 wniosku), jak również usprawiedliwił jego przyczyny. Stwierdzić jednak należy, że udzielenie odpowiedzi (na pkt 2,3 i 4), jaki i wydłużenie terminu (co do pkt 1) nastąpiło z nieznacznym uchybieniem 14-dniowego terminu. Z tych względów Sąd przyjął, że bezczynności organu w tej sprawie nie można przypisać rażącego charakteru w wyżej przedstawionym rozumieniu. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 i 3 oraz § 1a p.p.s.a. orzekł jak w punkcie 1 i 2 sentencji. O kosztach w punkcie 3 sentencji orzeczono na podstawie art. 205 § 2 w zw. z art. 200 p.p.s.a. Koszty te stanowi uiszczony przez skarżącego wpis od skargi w wysokości 100 zł. Rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym nastąpiło na podstawie art. 119 pkt 4 w związku z art. 120 p.p.s.a.