II SAB/Wa 466/16

Starszy Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie – Lucyna Picho po rozpoznaniu w dniu 27 kwietnia 2017 r. w Warszawie na posiedzeniu niejawnym wniosku J. H. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi J. H. na bezczynność Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w przedmiocie bezczynności w sprawie rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej postanawia: przyznać J. H. prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowić w niniejszej sprawie adwokata o którego wyznaczenie zwrócić się do Okręgowej Rady Adwokackiej w W. W toku postępowania sądowego J. H. skierował do Sądu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. W oświadczeniu złożonym na urzędowym formularzu wyjaśnił, że nie posiada majątku, mieszka na stancji, pozostaje sam w gospodarstwie domowym, utrzymuje się z emerytury w wysokości [...] zł. Wnioskodawca wyliczył, że ponosi wydatki na opłacenie czynszu za mieszkanie w kwocie około [...] zł, spłaca pożyczki w wysokości [...] zł, ponosi koszty remontów nieruchomości w której zamieszkuje w wysokości ok. [...] zł, koszty zakupu leków ok. [...] zł, koszty opłat bieżących w wysokości ok. [...] zł. Wnioskodawca oświadczył, że nie zatrudnia i nie pozostaje w stosunku prawnym z adwokatem lub radca prawnym. Mając na względzie powyższe zważono, co następuje: Stosownie do art. 245 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym i obejmować zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Przyznanie tego prawa osobie fizycznej następuje na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 cytowanej ustawy wtedy, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Zasadą jest, że każdy wnoszący sprawę do Sądu zobowiązany jest ponosić koszty sądowe, a tylko faktyczny brak możliwości finansowych może skutkować zwolnieniem od ich ponoszenia. Należy więc zaznaczyć, że chodzi o taką sytuację finansową, która obiektywnie nie daje możliwości zgromadzenia odpowiednich środków na poniesienie kosztów sądowych. Prawo pomocy obejmować zatem powinno osoby, które ze względu na niskie dochody i szczególną sytuację życiową, mimo poczynionych oszczędności w wydatkach i przy największej staranności nie mogą ponieść tych kosztów. Do osób tych można zaliczyć osoby rzeczywiście ubogie, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone i zaspokajają tylko podstawowe potrzeby życiowe. Strona musi zatem wykazać, że jej sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia poczynienie odstępstwa od tej generalnej zasady. Biorąc pod uwagę sytuację majątkową J. H. uznać należy, iż uzasadnione jest przychylenie się do wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów i ustanowienie adwokata. Dochodem skarżącego jest niewielka emerytura, którą w znaczącej części przeznacza na opłacenie bieżących potrzeb. Nie posiada dodatkowych odchodów i oszczędności. W tej sytuacji uznać należy, że samodzielne opłacenie kosztów i adwokata przekracza możliwości finansowe wnioskodawcy. W związku z powyższym orzeczono, jak w sentencji postanowienia, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.