II SAB/Wa 48/10

PostanowienieWSA w Warszawie2010-03-19

Skład orzekający: Referendarz sądowy Wojciech Wiktorowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Związek Zawodowy, nieposiadający osobowości prawnej i nieprowadzący działalności gospodarczej, może zostać zwolniony od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnosądowym w zakresie częściowym, jeśli wykaże brak wystarczających środków na ich pokrycie?
Ratio decidendi
Związek Zawodowy, jako jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej, może uzyskać prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych, jeśli wykaże, że nie dysponuje wystarczającymi środkami na ich pokrycie. W przypadku, gdy wolna kwota środków pieniężnych pozostająca w dyspozycji związku jest niższa niż wysokość wpisu od skargi, należy uznać, że nie ma on dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania, a odmowa przyznania prawa pomocy pozbawiłaby go prawa do dochodzenia swoich praw przed sądem.
Stan faktyczny
Związek Zawodowy złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, wraz ze skargą na bezczynność organu w sprawie dostępu do informacji publicznej. Związek wykazał, że nie prowadzi działalności gospodarczej, jego środki pochodzą ze składek członkowskich, a posiadana kwota jest niewystarczająca na pokrycie kosztów sądowych, co uniemożliwiłoby mu dalsze prowadzenie działalności statutowej.
Rozstrzygnięcie
Zwolniono Związek Zawodowy od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Wojciech Wiktorowski po rozpoznaniu w dniu 19 marca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Związku Zawodowego [...] z siedzibą w W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi Związku Zawodowego [...] z siedzibą w W. na bezczynność Dyrektora [...] w przedmiocie dostępu do informacji publicznej postanawia: zwolnić Związek Zawodowy [...] z siedzibą w W. od kosztów sądowych Związek Zawodowy [...] z siedzibą w W. wnioskiem z dnia 27 stycznia 2010 r., złożonym wraz ze skargą za pośrednictwem Dyrektora [...], wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Z treści wniosku – formularza PPPr - oraz kopii odpisu aktualnego z Krajowego Rejestru Sądowego nr KRS:[...] (stan na dzień 18.12.2009) wynika, iż Związek został zarejestrowany w KRS w dniu 5 lutego 2009 r. i jest podmiotem nie wpisanym do rejestru przedsiębiorców. Wedle oświadczenia złożonego w rubryce 5. formularza wniosku, przez przewodniczącego zarządu Związku i jego dwóch członków, Związek nie prowadzi działalności gospodarczej, posiada nr REGON, lecz nie został mu dotychczas nadany nr NIP. Z kolei, przedmiotem działalności Związku, zgodnie z jego celami statutowymi, jest reprezentacja i obrona praw, godności i interesów pracowników [...]. W dalszej części uzasadnienia wniosku reprezentujący go członkowie zarządu oświadczyli, iż Związek nie posiada majątku trwałego ani aktywów, nie posiada też rachunku bankowego. Wszelkie środki przeznaczane na działalność statutową Związku pochodzą ze składek członkowskich w wysokości 5 zł miesięcznie, przy czym, jak zaznaczyli członkowie zarządu, część z 24 członków Związku jest zwolniona z uiszczania składek na mocy uchwały zarządu. W 2009 r. Związek osiągnął z tego tytułu przychody w wysokości 420 zł i jednocześnie poniósł koszty administracyjne w kwocie 344, 15 zł, co daje, na dzień zamknięcia bilansu za 2009 r., kwotę 75, 85 zł. W związku z tym, zdaniem reprezentujących Związek, poniesienie kosztów sądowych w niniejszej sprawie uniemożliwi Związkowi dalsze prowadzenie działalności statutowej. Powyższe okoliczności Związek potwierdził składając do akt bilans za 2009 r. z wyszczególnieniem osiągniętych przychodów i poniesionych kosztów według stanu na dzień 31 grudnia 2009 r. W myśl zaś art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. dalej powoływana jako ppsa), osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. W niniejszej sprawie Związek wykazał, iż pozostająca w jego dyspozycji wolna kwota środków pieniężnych już tylko w zestawieniu z wysokością wpisu od skargi (100 zł - § 2 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 221, poz. 2193), dowodzi, że Związek nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. W tej sytuacji, odmowa przyznania prawa pomocy oznaczałoby w istocie pozbawienie Związku prawa do dochodzenia przed sądem gwarantowanych mu ustawą praw. Z tych względów na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ppsa, postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło