II SAB/Wa 50/20

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Agnieszka Góra-Błaszczykowska po rozpoznaniu w dniu 30 czerwca 2020 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi [...] z siedzibą w [...] na bezczynność Dyrektora [...] Liceum Ogólnokształcącego [...] im. [...] z siedzibą w [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku z [...] grudnia 2019 r. o udostępnienie informacji publicznej postanawia : odrzucić skargę Pismem z [...] stycznia 2020 r. (data złożenia skargi za pośrednictwem platformy ePUAP) [...] z siedzibą w [...] (zwana dalej: skarżąca, spółka), reprezentowana przez F.S., wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Dyrektora [...] Liceum [...] im. [...] w [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku z [...] grudnia 2019 r. o udostępnienie informacji publicznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Postępowanie sądowoadministracyjne ma charakter skargowy. Do jego wszczęcia konieczna jest inicjatywa uprawnionego podmiotu, który określają przepisy art. 50 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325. zm., zwana dalej: p.p.s.a. ). Podmiot taki, aby miał zdolność występowania w charakterze strony w postępowaniu sądowym, musi posiadać zdolność sądową i procesową. Zgodnie z art. 25 § 1 p.p.s.a. osoba fizyczna, osoba prawna lub organ administracji publicznej mają zdolność występowania przed sądem administracyjnym jako strona (zdolność sądowa). Wyjaśnienia wymaga, że w rozumieniu art. 25 § 1 p.p.s.a. zdolność sądowa to zdolność do występowania przed sądem administracyjnym jako strona, czyli zdolność do zajmowania pozycji podmiotu postępowania sądowoadministracyjnego. Natomiast zgodnie z art. 26 § 1 p.p.s.a. zdolność do czynności w postępowaniu w sprawach sądowoadministracyjnych (zdolność procesową) mają osoby fizyczne posiadające pełną zdolność do czynności prawnych, osoby prawne oraz organizacje społeczne i jednostki organizacyjne, o których mowa w art. 25 p.p.s.a. Konsekwencją powyższego jest wymóg zachowania zdolności prawnej i jej atrybutu – zdolności sądowej przez taki podmiot, bowiem z brakiem zdolności prawnej osoby fizycznej nierozerwalnie łączy się brak zdolności sądowej (procesowej), który jest brakiem nieusuwalnym. Osoby prawne oraz jednostki organizacyjne, mające zdolność sądową, dokonują w postępowaniu czynności przez swe organy albo osoby uprawnione do działania w ich imieniu (art. 28 § 1 p.p.s.a.). Oznacza to, że osoby te mają obowiązek wykazać na mocy art. 29 p.p.s.a. swoje umocowanie dokumentem przy pierwszej czynności w postępowaniu. Jeżeli braki w zakresie zdolności sądowej dają się uzupełnić, sąd wyznaczy odpowiedni termin, stosownie do art. 31 § 1 p.p.s.a. Jeżeli braków takich uzupełnić nie można, sąd zniesie postępowanie, w zakresie w jakim jest ono dotknięte brakami, i w miarę potrzeby wyda odpowiednie postanowienie. W myśl natomiast art. 58 § 1 pkt 5 p.p.s.a. Sąd odrzuca skargę, jeżeli jedna ze stron nie ma zdolności sądowej, przy czym – jak postanowiono w § 2 tego artykułu, z powodu braku zdolności sądowej jednej ze stron sąd odrzuci skargę dopiero wówczas, gdy brak ten nie zostanie uzupełniony. W niniejszej sprawie skargę w imieniu skarżącej podpisał F. S. Z przedstawionego przez ww. dokumentu - odpisu z Krajowego Rejestru Sądowego o numerze [...] – dla spółki jawnej [...] – wynika, że wspólnikiem ww. podmiotu są skarżąca oraz [...] i [...], zaś prokurentem ww. podmiotu jest F. S. Sądowi z urzędu znany jest fakt, że wskazane w KRS [...] i [...], są to spółki założone w [...] przez F. S. (według obowiązujących w tym kraju przepisów), jedynego ich wspólnika, i przez niego (wyłącznie) reprezentowane. F. S. jest osobą małoletnią, albowiem urodzony został w dniu [...] października 2002 r., jego PESEL został podany w skardze. Zgodnie z treścią art. 1092 § 2 k.c. prokurentem może być osoba fizyczna mająca pełną zdolność do czynności prawnych. Z powyższego wynika zatem, że spośród osób fizycznych prokurentem może być wyłącznie ta, która ma pełną zdolność do czynności prawnych, a więc jest pełnoletnia i nieubezwłasnowolniona. Prokurentem nie może być osoba fizyczna nie mająca w ogóle zdolności do czynności prawnych, ani (inaczej aniżeli w przypadku "zwykłego" pełnomocnika), osoba mająca ograniczoną zdolność do czynności prawnych. Braku zdolności do czynności prawnych prokurenta nie da się uzupełnić tak długo, jak długo jest małoletni. Jednocześnie wszystkie założone przez niego spółki są spółkami jednoosobowymi, z udziałami należącymi wyłącznie do wskazanego wyżej małoletniego lub tworzonych przez niego spółek. W opisanej sytuacji prawnej i faktycznej, złożona w niniejszej sprawie skarga dotknięta jest brakiem, który ma charakter pierwotny i nieusuwalny. Brak zdolności do czynności prawnych prokurenta skarżącej, przy jednoczesnej niemożliwości usunięcia tego braku, gdyż wszystkie spółki będące wzajemnie swoimi wspólnikami zostały utworzone przez osobę nie posiadającą zdolności procesowej, skutkuje koniecznością odrzucenia skargi jako niedopuszczalnej z powodu nieusuwalnego braku zdolności procesowej. Warto dodać w tym miejscu, że w orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że wniosek o udostępnienie informacji publicznej może złożyć wyłącznie osoba pełnoletnia. W postanowieniu z dnia 27.04.2017r., I OSK 672/17, NSA podkreślił nadto, że osoby małoletnie nie mają uprawnienia do samodzielnego dokonywania czynności również w postępowaniu sądowoadministracyjnym dotyczącym tego przedmiotu. Pogląd ten ma uzasadnienie w specyfice postępowania przed sądami administracyjnymi, które są sądami prawa. Prawo do uzyskania informacji publicznej - jakkolwiek szerokie - nie ma charakteru prawa absolutnego. Nie rozciąga się na wszelkie uprawnienia procesowe, zwłaszcza gdy są one regulowane szczególnymi przepisami, a ograniczenia w tym obszarze nie stanowią zawężenia tego prawa i gwarancji jego realnej realizacji. Nie są to prawa nieograniczone, zwłaszcza na gruncie procesowym, na którym obowiązują szczególne rygory. Mając na uwadze powołane okoliczności, Sąd działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 5 i § 2 p.p.s.a., orzekł o odrzuceniu skargi.