II SAB/Wa 50/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Marcinkowska po rozpoznaniu w dniu 20 lutego 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A.S. na bezczynność Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych w sprawie rozpoznania skargi z dnia [...] kwietnia 2023 r. postanawia : odrzucić skargę. Pismem z 4 grudnia 2024 r. (data nadania w urzędzie pocztowym) A.S. (zwany dalej: skarżący), reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych w sprawie rozpoznania skargi z dnia [...] kwietnia 2023 r. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o odrzucenie skargi podnosząc, że wniesienie skargi nie zostało poprzedzone złożeniem ponaglenia, co warunkuje dopuszczalność skargi na bezczynność organu. Pismem z 23 stycznia 2025 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wykonując zarządzenie Przewodniczącego Wydziału z 16 stycznia 2025 r., wezwał skarżącego do uzupełnienia braku formalnego skargi poprzez podanie numeru PESEL skarżącego oraz pełnomocnictwa do wniesienia skargi, w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie niniejsze doręczone zostało pełnomocnikowi skarżącego 27 stycznia 2025 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru, k. 15 akt sądowych). W odpowiedzi na powyższe wezwanie pełnomocnik skarżącego złożyła 3 lutego 2025 r. (data nadania w urzędzie pocztowym) pismo z oświadczeniem o cofnięciu złożonej w niniejszej sprawie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935), zwana dalej P.p.s.a, sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne. Przez dopuszczalność skargi należy rozumieć zarówno jej przesłanki przedmiotowe tzn. określenie, od jakiego rodzaju form działalności organów administracji publicznej przysługuje skarga, jak i dopuszczalność skargi w zakresie podmiotowym to jest określenie, jakim podmiotom przysługuje legitymacja do jej wniesienia. Warunkami formalnymi skutecznego złożenia skargi są: złożenie skargi od aktu objętego zakresem właściwości rzeczowej sądu określonej w art. 3 § 2 i 3 i art. 5 P.p.s.a., wniesienie skargi po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli przysługiwały one skarżącemu w postępowaniu przed organem oraz wniesienie skargi przez podmiot, któremu zgodnie z art. 50 § 1 lub 2 P.p.s.a. przysługuje legitymacja do jej wniesienia. Przesłanki te muszą być spełnione łącznie, zatem stwierdzenie braku którejś z nich prowadzi do uznania niedopuszczalności skargi, a w konsekwencji do jej odrzucenia bez merytorycznego rozpoznania sprawy. Zgodnie z przepisem art. 52 § 1 P.p.s.a. skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia, w myśl art. 52 § 2 p.p.s.a. należy rozumieć sytuacje, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie. Z treści art. 53 § 2b p.p.s.a. wynika, że skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. W przypadku skarg na bezczynność organu (od dnia 1 czerwca 2017 r.) wyczerpanie środków zaskarżenia następuje poprzez wniesienie przez stronę ponaglenia przewidzianego w art. 37 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572), zwana dalej: K.p.a. Zgodnie z tym przepisem stronie przysługuje prawo do wniesienia ponaglenia jeżeli nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 (bezczynność). Stosownie do brzmienia art. 37 § 2 K.p.a. ponaglenie zawiera uzasadnienie. Natomiast § 3 tego przepisu nakazuje wnosić ponaglenie do organu wyższego stopnia za pośrednictwem organu prowadzącego postępowanie (pkt 1); do organu prowadzącego postępowanie - jeżeli nie ma organu wyższego stopnia (pkt 2). Stosownie do treści art. 36 K.p.a. organ administracji publicznej jest obowiązany pouczyć stronę o prawie do wniesienia ponaglenia tylko w przypadku niezałatwienia sprawy w terminie, również z przyczyn niezależnych od organu. Z treści cytowanych przepisów wynika zatem, że uprzednie ponaglenie stanowi niezbędny warunek złożenia skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego na bezczynność organu. W przedmiotowej sprawie powyższy warunek nie został spełniony. Z treści odpowiedzi organu na skargę wynika, że przez wniesieniem skargi do Sądu skarżący nie złożył opisanego środka zaskarżenia. Powyższe nie wynika także ze złożonych przy skardze akt administracyjnych. Uznać zatem należy, iż w sprawie niniejszej skarżący nie wyczerpał trybu opisanego w art. 37 K.p.a. Ponieważ złożona w niniejszej sprawie skarga, nie została poprzedzona złożeniem ponaglenia, jest ona niedopuszczalna i jako taka podlega odrzuceniu. Jednocześnie Sąd stwierdza, iż złożona w niniejszej sprawie skarga dotknięta była brakami formalnymi (numer Pesel skarżącego i pełnomocnictwa uprawniającego pełnomocnika do złożenia skargi), które w zakreślonym terminie nie zostały uzupełnione. Odnosząc się natomiast do oświadczenia skarżącego o cofnięciu skargi, Sąd wyjaśnia, że nie mogło ono zostać uwzględnione. Zgodnie bowiem z dyspozycją przepisu art. 60 P.p.s.a. skarżący może cofnąć skargę, a czynność ta wiąże Sąd, o ile nie zostanie uznana za zmierzającą do obejścia prawa lub skutkującą utrzymaniem w mocy aktu lub czynności dotkniętych wadą nieważności. Merytoryczne rozpatrzenie wniosku o cofnięcie skargi jest dopuszczalne tylko wówczas, gdy skarga nie zawiera braków uniemożliwiających nadanie jej dalszego biegu. Jeżeli skarga zawiera takie braki, sąd skargę odrzuca (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 czerwca 1987 r., sygn. akt SA/Gd 537/87, OSP 1990 z. 4, poz. 207). Ponadto jak wynika z treści art. 161 § 1 pkt 1 P.p.s.a., Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, jeżeli skarżący skutecznie cofnął skargę. W orzecznictwie powszechnie aprobowany jest pogląd, że badanie dopuszczalności złożonego oświadczenia o cofnięciu skargi, jak i umorzenie postępowania sądowego na podstawie art. 161 § 1 pkt 1 P.p.s.a. może mieć miejsce tylko wówczas, gdy skarga została wniesiona skutecznie, tj. gdy wszczęła postępowanie sądowoadministracyjne. W konsekwencji powyższego należy przyjąć, że cofnięcie skargi jako czynność dyspozycyjna strony (rozumiana jako wyraz przyznanego prawa do rozporządzalności skargą) może mieć miejsce tylko wówczas, gdy skarga jest dopuszczalna i nie zawiera braków uniemożliwiających nadanie jej dalszego biegu. Mając na uwadze powołane okoliczności, Sąd działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 w związku z art. 52 § 1 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia.