II SAB/Wa 573/22
PostanowienieWSA w Warszawie2022-09-30
Skład orzekający: Joanna Kruszewska-Grońska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność organu w przedmiocie zniszczenia dokumentów wojskowych i ustalenia daty rozwiązania stosunku służbowego podlega kognicji sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Skarga na bezczynność organu w przedmiocie zniszczenia dokumentów wojskowych oraz ustalenia daty rozwiązania stosunku służbowego podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna, ponieważ sprawy te nie należą do właściwości sądu administracyjnego. Żądanie zniszczenia dokumentów dotyczy spraw z zakresu prawa pracy, a ustalenie daty rozwiązania stosunku służbowego jest roszczeniem ze stosunku pracy, które należą do właściwości sądów powszechnych. Ponadto, postępowanie w sprawie skarg i wniosków uregulowane w dziale VIII k.p.a. nie podlega kontroli sądowej.Stan faktyczny
Skarżący J. D. złożył wniosek do Ministra Obrony Narodowej o zniszczenie dokumentów wojskowych, w tym Teczki Akt Personalnych, alternatywnie o usunięcie dokumentów zawierających nieprawdę. Po ponagleniu, Minister poinformował o przekazaniu sprawy do innych departamentów lub archiwum wojskowego. Skarżący wniósł skargę na bezczynność Ministra do WSA w Warszawie, domagając się stwierdzenia bezczynności i zapłaty sumy pieniężnej. Minister wniósł o odrzucenie skargi, wskazując na brak właściwości sądu administracyjnego.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Kruszewska-Grońska po rozpoznaniu w dniu 30 września 2022 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. D. na bezczynność Ministra Obrony Narodowej w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] lutego 2019 r. o zniszczenie dokumentów p o s t a n a w i a: odrzucić skargę
Wnioskiem z [...] lutego 2019 r. J. D. (dalej: "skarżący") wystąpił do Ministra Obrony Narodowej (dalej: "Minister", "organ") o odebranie mu wszystkich świadczeń, w tym emerytury wojskowej, którą nazwał "jałmużną" oraz zniszczenie dokumentów sporządzonych przez organy wojskowe w jego sprawie, zwłaszcza Teczki Akt Personalnych (dalej: "TAP"); alternatywnie skarżący zażądał usunięcia przez Ministra tych dokumentów, w których poświadczono nieprawdę.
W dniu [...] kwietnia 2019 r. skarżący wniósł do organu ponaglenie, domagając się niezwłocznego załatwienia sprawy.
W wyniku rozpoznania ponaglenia, Minister pismem z [...] kwietnia 2019 r. poinformował skarżącego o przekazaniu ponaglenia w zakresie pkt 1, tj. żądania odebrania wszystkich świadczeń, według właściwości do Departamentu Spraw Socjalnych Ministerstwa Obrony Narodowej. Natomiast odnośnie pkt 2 ponaglenia, dotyczącego zniszczenia ewidencji wojskowej, w szczególności TAP, organ wskazał, że z tym żądaniem należy zwrócić się do archiwum wojskowego miejsca przechowywania TAP skarżącego, przy czym aktualnie jego TAP znajduje się w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie.
Pismem z [...] sierpnia 2022 r. skarżący wywiódł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - za pośrednictwem organu - skargę na bezczynność Ministra w przedmiocie rozpoznania jego wniosku z [...] lutego 2019 r. o zniszczenie dokumentów. Skarżący wniósł o stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności, która miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa oraz o przyznanie mu sumy pieniężnej w wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm.; dalej: "p.p.s.a."). W uzasadnieniu skargi podniósł, iż zaniechanie rozpatrzenia jego wniosku wynika ze złej woli Ministra, jak również zakwestionował datę zwolnienia go z zawodowej służby wojskowej.
W odpowiedzi na skargę Minister wniósł o odrzucenie skargi, zaznaczając, że wniosek skarżącego z [...] lutego 2019 r. został rozpoznany według przepisów działu VIII ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (obecnie tekst jednolity: Dz. U. z 2022 r. poz. 2000; dalej: "k.p.a."), co skutkuje odrzuceniem skargi z uwagi na brak właściwości sądu administracyjnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna.
Przystępując do rozpoznania skargi, sąd administracyjny w pierwszej kolejności bada, czy zaskarżony akt lub czynność organu administracji publicznej podlega kontroli tego sądu. Skarga jest dopuszczalna, gdy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu, skargę wniesie uprawniony podmiot oraz gdy spełnia ona wymogi formalne i została złożona w terminie. Stwierdzenie braku którejkolwiek z wymienionych przesłanek dopuszczalności zaskarżenia uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu, co w konsekwencji prowadzi do jej odrzucenia.
Skarga na bezczynność organu dopuszczalna jest tylko w takich granicach, w jakich służy skarga do sądu administracyjnego na decyzje, postanowienia, akty i czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa oraz pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w sprawach indywidualnych, jak również w sprawach dotyczących innych niż ww. akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w k.p.a., postępowań określonych w działach IV, V i VI Ordynacji podatkowej oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw, czyli w granicach zakreślonych przez art. 3 § 2 pkt 8 i pkt 9 p.p.s.a. Zatem zaskarżenie bezczynności jest dopuszczalne w takim zakresie, w jakim dopuszczalne jest zaskarżenie decyzji, postanowienia, innych aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej oraz pisemnych interpretacji przepisów prawa podatkowego.
Z treści wniosku z [...] lutego 2019 r. wynika, że skarżący domaga się od Ministra działania w postaci zniszczenia dokumentów, sporządzonych przez organy wojskowe w jego sprawach, w tym TAP. Sprawy dotyczące prowadzenia dokumentacji w ramach stosunku pracy, w tym sposób prowadzenia akt osobowych pracownika, należą do kategorii spraw z zakresu prawa pracy, a tym samym mają przymiot sprawy cywilnej w rozumieniu art. 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2021 r., poz. 1805 ze zm.).
Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. W myśl art. 58 § 3 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę postanowieniem. Odrzucenie skargi może nastąpić na posiedzeniu niejawnym
Zaskarżona w niniejszej sprawie bezczynność Ministra nie mieści się w kognicji sądu administracyjnego, a zatem nie może być przedmiotem kontroli tego sądu, ponieważ nie odnosi się ona do kategorii aktów i czynności z zakresu administracji publicznej wskazanych w art. 3 § 2 pkt 1 - 4a p.p.s.a. Skoro czynność, której domaga się skarżący, nie stanowi żadnego z aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej, to skarga jako niepodlegająca jurysdykcji sądowoadministracyjnej, nie może być przedmiotem oceny przez sąd administracyjny.
Również wzmiankowane w skardze żądanie ustalenia (określonej) daty rozwiązania stosunku służbowego ze skarżącym jest roszczeniem ze stosunku pracy, do rozpoznania którego właściwy jest sąd powszechny.
Jak wynika z akt administracyjnych sprawy, pismo skarżącego z [...] lutego 2019 r. załatwiono w trybie przepisów działu VIII k.p.a. (skargi i wnioski), zaś skarżący został poinformowany o sposobie załatwienia sprawy. W tym miejscu podkreślić należy, że uregulowane w dziale VIII k.p.a. postępowanie skargowo-wnioskowe stanowi rodzaj uproszczonego postępowania administracyjnego. W ramach tego postępowania realizowane jest zagwarantowane każdemu w Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej prawo składania petycji, skarg i wniosków. Według art. 227 k.p.a., przedmiotem skargi może być w szczególności zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw. Zgodnie z wypracowanym jeszcze w czasie obowiązywania ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. z 1995 r. Nr 74, poz. 368 ze zm.) i wciąż aktualnym poglądem wyrażanym w orzecznictwie sądów administracyjnych, do skarg i wniosków uregulowanych w dziale VIII k.p.a., nie ma zastosowania sądowa kontrola administracji publicznej, a skarga podlega odrzuceniu (vide postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 14 września 2004 r., sygn. akt OSK 642/04, Lex nr 160611). Powyższe również dowodzi, iż skarga wniesiona w niniejszej sprawie nie podlega kognicji sądu administracyjnego, gdyż jej przedmiotem jest żądanie niemieszczące się w zakresie właściwości tego sądu, wyznaczonej treścią art. 3 p.p.s.a.
Mając na uwadze powołane okoliczności, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 p.p.s.a., odrzucił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło