II SAB/Wa 637/16

WyrokWSA w Warszawie2017-02-16

Skład orzekający: Stanisław Marek Pietras, Andrzej Góraj, Janusz Walawski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Naczelna Rada Adwokacka dopuściła się bezczynności w przedmiocie rozpoznania wniosku skarżącej o ponowne rozpatrzenie sprawy, a jeśli tak, czy bezczynność ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że pismo skarżącej z dnia [...] sierpnia 2015 r., mimo błędnego pouczenia o charakterze uchwały, stanowiło wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, do którego rozpatrzenia organ był zobowiązany. W związku z tym zobowiązał Naczelną Radę Adwokacką do rozpatrzenia wniosku w terminie 14 dni. Sąd stwierdził jednocześnie, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa.
Stan faktyczny
Skarżąca I.M. wniosła skargę na bezczynność Naczelnej Rady Adwokackiej (NRA) w przedmiocie rozpoznania jej wniosku z dnia [...] sierpnia 2015 r. o ponowne rozpatrzenie sprawy. Wcześniej, po wyroku WSA z dnia 8 czerwca 2015 r. zobowiązującym NRA do udostępnienia informacji publicznej, NRA odmówiła jej udostępnienia, uznając, że nie stanowi ona informacji publicznej. Skarżąca wezwała organ do usunięcia naruszenia prawa, a następnie wniosła skargę do WSA, domagając się zobowiązania NRA do rozpatrzenia wniosku, stwierdzenia rażącego naruszenia prawa, wymierzenia grzywny i zasądzenia odszkodowania. NRA wniosła o oddalenie skargi, twierdząc, że wniosek skarżącej nie został skutecznie złożony i że zaskarżenie uchwały Prezydium NRA jest niedopuszczalne.
Rozstrzygnięcie
Zobowiązano Naczelną Radę Adwokacką do rozpatrzenia wniosku skarżącej z dnia [...] sierpnia 2015 r. o ponowne rozpatrzenie sprawy w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku. Stwierdzono, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Zasądzono od Naczelnej Rady Adwokackiej na rzecz I. M. kwotę 200 zł tytułem zwrotu wpisu od skargi.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Stanisław Marek Pietras, Sędziowie WSA Andrzej Góraj, Janusz Walawski (spr.), po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 16 lutego 2017 r. sprawy ze skargi I. M. na bezczynność Naczelnej Rady Adwokackiej w [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] sierpnia 2015 r. o ponowne rozpatrzenie sprawy 1. zobowiązuje Naczelną Radę Adwokacką w [...] do rozpatrzenia wniosku skarżącej I. M. z dnia [...] sierpnia 2015 r. o ponowne rozpatrzenie sprawy, w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Naczelnej Rady Adwokackiej w [...] na rzecz I. M. kwotę 200 (słownie dwieście) złotych, tytułem zwrotu uiszczonego wpisu od skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 8 czerwca 2015 r. sygn. akt II SA/Wa 511/15 zobowiązał Naczelną Radę Adwokacką do rozpatrzeniu wniosku I.M. (zwanej dalej skarżącą) z dnia [...] stycznia 2015 r. o udostępnienie informacji publicznej. Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej, w dniu [...] sierpnia 2015 r. podjęło uchwałę nr [...], którą odmówiło udostępnienia żądanej przez ww. informacji, ponieważ w ocenie organu nie stanowi ona informacji publicznej. I.M., w piśmie z dnia [...] sierpnia 2015 r. wyraziła niezadowolenie z treści uchwały i stwierdziła, że jej żądanie powinno zostać ponownie rozpoznane. I.M. w dniu [...] czerwca 2016 r. skierowała do Prezydium Naczelnej Rady Adwokackie pismo, określone jako wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, w którym wezwała organ na podstawie art. 37 § 2 Kpa do określenia nowego terminu załatwienia sprawy i wyjaśnienia przyczyn zaistniałej zwłoki w załatwienie jej sprawy w terminie. W dniu 1 sierpnia 2016 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynęła skarga ww. na bezczynność Naczelnej Rady Adwokackiej w przedmiocie rozpatrzenia wniosku skarżącej z dnia [...] sierpnia 2015 r. o ponowne rozpatrzenie sprawy. Skarżąca, reprezentowana przez pełnomocnika, wniosła o zobowiązanie Naczelnej Rady Adwokackiej do rozpatrzenia jej wniosku z dnia [...] sierpnia 2015 r., stwierdzenia, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, wymierzenie Naczelnej Radzie Adwokackiej grzywny w kwocie 3000 zł i przyznanie na jej rzecz od Naczelnej Rady Adwokackiej 1500 zł. Naczelna Rada Adwokacka, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, w odpowiedzi na skargę wniosła o jej oddalenie. Z uzasadnienia pisma procesowego wynika, że w ocenie Naczelnej Rady Adwokackiej nie został skutecznie złożony przez skarżącą wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, a niezależnie od tego niedopuszczalne jest zaskarżenie w trybie art. 127 § 3 Kpa rozstrzygnięć Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 oraz § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1066), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanową inaczej. W myśli przepisów art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 z późn. zm.) kontrola ta obejmuje również bezczynność organów, a w przypadku informacji publicznej także innych podmiotów zobowiązanych do jej udzielenia. Przez bezczynność należy rozumieć sytuację, w której dany podmiot, mimo ciążącego na nim obowiązku, w terminie ustalonym przez obowiązujące przepisy nie podjął jakichkolwiek czynności w sprawie lub gdy wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, lecz nie zakończył go wydaniem w terminie stosownego aktu lub nie podjął właściwej czynności. Wniesienie skargi na tak rozumianą bezczynność jest uzasadnione nie tylko w razie niedotrzymania terminu załatwienia sprawy, ale także i w przypadku odmowy wydania aktu, mimo istnienia w tym względzie ustawowego obowiązku, choćby organ mylnie ocenił, że załatwienie sprawy nie wymaga wydania aktu. Zgodnie z art. 12 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. o adwokaturze (Dz. U. z 2015 r. poz. 615 z późn. zm.), uchwały organów adwokatury, organów izb adwokackich i organów zespołów adwokackich, dotyczące bezpośrednio poszczególnych osób, powinny zawierać uzasadnienia faktyczne i prawne. Termin do wniesienia środków odwoławczych przewidzianych w ustawie wynosi czternaście dni od dnia doręczenia orzeczenia lub uchwały. Natomiast art. 59 powołanej powyżej ustawy stanowi, że Naczelna Rada Adwokacka wybiera ze swego grona dwóch wiceprezesów, sekretarza, skarbnika, zastępcę sekretarza oraz dwóch członków, którzy łącznie z prezesem stanowią Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej. Prezydium jest organem wykonawczym Naczelnej Rady Adwokackiej. Prezydium sprawuje czynności należące do zakresu działania Naczelnej Rady Adwokackiej, z wyjątkiem wymienionych w art. 58 pkt 1a, 2, 5a, 5b, 11 i 12. Przepis art. 127 § 3 Kpa stanowi natomiast, że od decyzji wydanej w pierwszej instancji przez ministra lub samorządowe kolegium odwoławcze nie służy odwołanie, jednakże strona niezadowolona z decyzji może zwrócić się do organu z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. Wniosek ten różni się od odwołania tym, że nie ma konstrukcji względnie dewolutywnej, gdyż do jego istoty należy przede wszystkim to, że jest rozpatrywany przez ten sam organ, który wydał orzeczenie w pierwszej instancji. Do wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań od decyzji, o czym stanowi art. 127 § 3 in fine Kpa. Natomiast zgodnie z treścią art. 16 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2015 r. poz. 2058 z późn. zm.), odmowa udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenie postępowania o udostępnienie informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 przez organ władzy publicznej następują w drodze decyzji (ust. 1). Do decyzji, o których mowa w ust. 1, stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, z tym że: 1) odwołanie od decyzji rozpoznaje się w terminie 14 dni; 2) uzasadnienie decyzji o odmowie udostępnienia informacji zawiera także imiona, nazwiska i funkcje osób, które zajęły stanowisko w toku postępowania o udostępnienie informacji, oraz oznaczenie podmiotów, ze względu na których dobra, o których mowa w art. 5 ust. 2, wydano decyzję o odmowie udostępnienia informacji (ust. 2). Z akt sprawy wynika, że skarżącej doręczono uchwałę nr [...] Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej, w której została ona pouczona, że uchwała jest ostateczna i można ją zaskarżyć do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Pomimo błędnego pouczenia skarżąca pismem z dnia [...] sierpnia 2015 r. - w ustawowym terminie do wniesienia środka zaskarżenia - wystąpiła do Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej o ponowne rozpatrzenie sprawy. Natomiast w piśmie z dnia 24 czerwca 2016 r. wezwała organ w trybie art. 37 § 1 Kpa do usunięcia naruszenia prawa. W tym miejscu należy mieć na względzie, że to treść a nie forma przesądza o charakterze pisma wniesionego do organu. Zatem należało uznać, że pismo skarżącej z dnia [...] sierpnia 2015 r. stanowiło wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Organ był zatem zobowiązany do ponownego rozpatrzenia sprawy zakończonej uchwałą z dnia [...] sierpnia 2015 r. i wydania rozstrzygnięcia zgodnie z dyspozycją art. 138 § 1 Kpa w związku z art. 127 § 3 Kpa. Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. art. 149 § 1 pkt. 1 i § 1a oraz § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł, jak w sentencji wyroku. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 powołanej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło